Dyslexieprotocol Pallas Athene College

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dyslexieprotocol Pallas Athene College"

Transcriptie

1 Dyslexieprotocol Pallas Athene College November

2 1. Inleiding Dit dyslexieprotocol is geschreven om aan te geven volgens welke afspraken wij op het Pallas Athene College werken met leerlingen die in meer of mindere mate dyslectisch zijn. Ons dyslexiebeleid is er op gericht om leerlingen met dyslexie zo snel mogelijk te diagnosticeren en zo goed mogelijk te begeleiden. Het protocol geeft medewerkers van onze school en buitenstaanders een duidelijk inzicht in wat het Pallas Athene College doet op het gebied van dyslexie en waar de grens van de begeleiding door school ligt. Op bladzijde drie vindt u algemene informatie over dyslexie en wat de overheid daarover zegt. Vanaf pagina vijf vindt u informatie over het dyslexiebeleid op het Pallas. Tot slot worden er enkele tips gegeven voor leerlingen, hun ouders en docenten. November

3 2. Algemeen. Wat is dyslexie? Het woord dyslexie betekent niet goed kunnen lezen. Deskundigen omschrijven dyslexie als een stoornis in het leren die verhindert dat het lezen en foutloos schrijven van woorden een automatisme wordt. Leerlingen met dyslexie hebben moeite om letters (visuele code) snel om te zetten in klanken (auditieve code). De oorzaak van deze problemen ligt vooral aan de kant van de auditieve code. Leerlingen met dyslexie hebben meestal minder talent voor de snelle verwerking daarvan. In het voortgezet onderwijs is het tempo vaak het grootste struikelblok. Het tempoprobleem breekt hen niet alleen op bij de talen, maar ook bij vakken als aardrijkskunde, geschiedenis en biologie, waar vaak veel moet worden gelezen. Daarnaast moeten leerlingen met dyslexie onevenredig veel energie stoppen in het leren van vreemde talen. De lees- en spellingsproblemen die het gevolg zijn van dyslexie blijken in de praktijk door de juiste aanpak te kunnen verbeteren. Dit wil zeggen dat verreweg de meeste leerlingen met dyslexie kunnen komen tot een voldoende niveau van lezen en schrijven. Een niveau waarmee zij zich staande kunnen houden in onze maatschappij. Het is daarom van groot belang dat de handicap zo vroeg mogelijk wordt onderkend en behandeld. De behandelmethode moet zoveel mogelijk worden afgestemd op de individuele situatie. Hierbij spelen naast de individuele probleembeschrijving ook andere zaken een rol. Wat motiveert de leerling? Wat zijn sterke kanten van de leerling? Welk niveau heeft hij nodig? Werkt hij graag met computers? Hoe kunnen computers hem ondersteunen bij zijn lezen en spellen? Mensen met dyslexie zijn vaak creatieve, beeldende of logische denkers. Wanneer zij op school goed begeleid worden en leerstrategieën kunnen ontwikkelen die bij hen passen, zullen ze met minder pijn en moeite de positie in de samenleving kunnen innemen die bij hun talenten aansluit. Schooluitval en onderprestatie als gevolg van dyslexie zijn dan verleden tijd. November

4 De overheid en het dyslexiebeleid: Een leerling met een handicap moet het onderwijs kunnen doorlopen op een manier die aangepast is aan zijn of haar mogelijkheden. Dit is geen gunst, maar een recht: dit is wettelijk geregeld. Dyslexie wordt in dit kader als handicap erkend. De diagnose dyslexie geeft, volgens artikel 55 van het Eindexamenbesluit en artikel 19 van het Besluit Staatsexamens 1978 de leerling extra tijd voor toetsen en examens. Andere faciliteiten zijn ook mogelijk, maar moeten door een deskundige gemotiveerd worden. Hierin worden de richtlijnen van het Min. van O&W gevolgd. Leerlingen op de Havo en het Vwo kunnen geen verplichte taal laten vallen. - Onderbouw jaar één tot en met drie: geen vrijstelling. Bovenbouw: - Op de Mavo is een tweede moderne vreemde taal niet verplicht. - Op de Havo is in de bovenbouw geen extra moderne vreemde taal verplicht in de profielen Natuur en Techniek en Natuur en Gezondheid. - Op het Vwo kan in uitzonderlijke gevallen, waarin sprake is van ernstige dyslexie, in de tweede fase ontheffing aangevraagd worden voor een tweede moderne vreemde taal in de profielen Natuur en Techniek en Natuur en Gezondheid. Echter er moet dan wel een ander vak gekozen worden. November

5 3. Dyslexiebeleid op het Pallas Athene College School en het dyslexiebeleid: Onze school heeft ervaring in de leerlingenbegeleiding. Onze zorg voor de dyslectische leerling is onderdeel van de totale leerlingenzorg. Voor de school als geheel geldt dat zij een persoonlijke, stimulerende en veilige werkomgeving wil bieden voor alle leerlingen. De school volgt de maatschappelijke en onderwijskundige veranderingen en legt deze vast in een dyslexieprotocol. Dit protocol zorgt ervoor dat leerlingen, ouders, docenten en schoolleiding kunnen zien wat is afgesproken met betrekking tot de bijzondere begeleiding van leerlingen met dyslexie. Dit protocol wordt jaarlijks geactualiseerd. In 2013 wordt het protocol op het niveau van het samenwerkingsverband aangepast. Voor alle scholen voor voortgezet onderwijs in Ede en Wageningen geldt dan ditzelfde protocol. De school stelt tijd beschikbaar voor dyslexiebegeleiding. Leerlingen met dyslexie krijgen bijzondere faciliteiten. Zo mogelijk worden extra leermiddelen ingeschakeld. De school geeft tijdig en duidelijk aan in hoeverre de schoolloopbaan van de dyslectische leerling voorspoedig verloopt. Indien de resultaten structureel onvoldoende zijn, is er tijdig overleg tussen de mentor, de ouders en de leerling en eventueel de dyslexiecoach. Op onze school kan de leerling in aanmerking komen voor Remedial Teaching door een speciaal voor dyslectische leerlingen aangestelde Remedial Teacher. Dit gebeurt op voorspaak van het docententeam en/of de dyslexiecoach. Als uw kind RT krijgt, wordt u hiervan op de hoogte gebracht. In Magister wordt aangegeven welke leerlingen dyslexie hebben. Ouders en het dyslexiebeleid: Op de basisschool is een leerling vaak in staat zijn lees- en spellingproblemen zo te compenseren dat deze problematiek bij de leerling wel opvalt, maar niet sterk genoeg lijkt te zijn voor een dyslexieonderzoek. In het voortgezet onderwijs krijgt de leerling vaak te maken met lange, ingewikkelde teksten en meer talen en wordt van hem een redelijk verwerkingstempo verwacht. Zo kan het voorkomen dat de problematiek pas in het voortgezet onderwijs echt een belemmering wordt. Al onze eersteklassers worden in het eerste schooljaar gescreend op taalproblemen. Ouders van kinderen met dyslexie weten dat hun kinderen extra inspanningen moeten doen om onze school te doorlopen. Het is van wezenlijk belang dat school en ouders samenwerken in de begeleiding van hun kind. Ouders moeten voldoende geïnformeerd zijn over het dyslexiebeleid op school en de specifieke begeleiding van hun kind. Dit protocol en de taalpas geven de ouders van de dyslectische leerling de gewenste duidelijkheid. Het begeleiden van de leerling met dyslexie heeft ook gevolgen op financieel gebied. Het uitvoeren van verdere dyslexieonderzoeken brengt kosten met zich mee. Deze kosten komen voor rekening van de ouders. Het overleg tussen de dyslexiecoördinator en de Remedial Teacher wordt betaald door de school. De kosten van de Remedial Teaching in de eerste zes weken worden ook betaald door de school. De ouders van de dyslectische leerling stellen zich redelijk en coöperatief op ten aanzien van de school van hun kind, ook in het geval de resultaten onvoldoende zijn en een overstap naar een ander niveau of school noodzakelijk is. November

6 Leerlingen en het dyslexiebeleid Leerlingen met dyslexie hebben extra ondersteuning nodig. Leerlingen met dyslexie kunnen problemen krijgen met hun zelfvertrouwen. Ze kunnen gaan twijfelen aan hun mogelijkheden bij de talen. Een leerling met dyslexie kan problemen hebben met: 1. automatiseren 2. verbale vaardigheden 3. concentratie 4. sociaal-emotionele ontwikkeling 5. taalontwikkeling 6. links/rechts onderscheid 7. tijdgevoel De eerste periode in het eerste leerjaar is van groot belang voor de leerling om zijn mogelijkheden voor het aanleren van vreemde talen in te schatten. Gaat het fout, dan zal een leerling denken dit wordt nooit wat. Onvoldoendes worden een bevestiging en de leerling verliest zijn motivatie. Andere dyslectische leerlingen zetten zich bovengemiddeld in om een krappe voldoende te halen. We willen voorkomen dat leerlingen onnodig falen. Spanningen, faalervaringen en dientengevolge een lage zelfwaardering maken het leren moeilijk. Een neerwaartse spiraal van slechte resultaten, negatieve verwachtingen, faalangst en vermijdingsgedrag, kan nog slechtere resultaten tot gevolg hebben. Wij willen dit helpen voorkomen. Leerlingen met dyslexie zullen altijd extra hard moeten werken. Zij zullen meer tijd aan hun huiswerk moeten besteden dan leerlingen zonder dyslexie. De leerling moet met hulp leren onderzoeken wat voor hem de beste manier van leren is. Hij moet ook zelf hulp leren vragen als dat nodig is. De school zorgt voor een omgeving waarin het leerprobleem geaccepteerd en erkend wordt, waarbij de plichten van de leerling wel duidelijk blijven. De leerling met dyslexie blijft altijd zelf verantwoordelijk voor bijvoorbeeld het aanvragen van een toets met ondersteuning van Kurzweil. Docenten zullen stimuleren en positieve feedback geven. Tenslotte dient opgemerkt te worden dat de school in goede samenwerking met ouders, leerling en docenten wil komen tot optimale resultaten, rekening houdend met de handicap. Dit kan natuurlijk alleen met volledige inzet van alle betrokkenen. Het dyslexieprotocol is daarbij een belangrijk hulpmiddel. Docenten en het dyslexiebeleid: In het verleden bestond het dyslexiebeleid op het Pallas Athene College alleen uit het toekennen van extra tijd en het werken met grootschrift. Tegenwoordig worden toetsen aangeboden in lettertype Arial12 met regelafstand 1,5. Om de begeleiding van de leerling met dyslexie te optimaliseren, dient de deskundigheid van docenten op dit gebied uitgebreid te worden door het geven van een interne scholing over dyslexie. Deze scholing wordt door de Remedial Teacher gegeven. Tevens is er in school voldoende informatie over dyslexie beschikbaar. November

7 Deskundigen buiten school Tot nu toe was de begeleiding van leerlingen met dyslexie uitsluitend het werk van de docenten van deze school. Nu is de eerste lijn: zorg op klassenniveau, waarbij de docenten de afgesproken faciliteiten actief toepassen, de leerling met dyslexie stimuleren en motiveren en extra hulp geven. De tweede lijn in het dyslexiebeleid zal zijn: zorg buiten de klas in samenwerking met de remedial teacher en de dyslexiecoördinator. Kurzweil Kurzweil is een softwarepakket voor scannen, technisch en begrijpend lezen, spellen, strategisch schrijven, leren en studeren. Het Pallas Athene College heeft tien licenties aangeschaft. Leerlingen met dyslexie kunnen met behulp van Kurzweil hun teksten en toetsen tegelijkertijd lezen en beluisteren. Ook is het mogelijk om Kurzweil tijdens het centraal examen te gebruiken. Kurzweil wordt gebruikt vanaf het derde leerjaar bij proefwerken en alleen bij: Nederlands, Engels, Frans en Duits. In de tweede fase kan Kurzweil ook gebruikt worden bij de talen en geschiedenis, aardrijkskunde en economie. November

8 4. Signalering en onderzoek op het Pallas Athene College Aanmelding Van de bij ons aangemelde leerlingen kan dyslexie al op de basisschool bekend zijn. Indien er op het onderwijskundig rapport de aantekening dyslexie staat, neemt de teamleider/dyslexiecoördinator contact op met de basisschool. Om in aanmerking te komen voor de faciliteiten voor leerlingen met dyslexie, moet een onderzoeksrapport en een officiële dyslexieverklaring aanwezig zijn. Ook wordt aan de basisschool gevraagd welke extra begeleiding er heeft plaatsgevonden. Signalering 1 In het eerste schooljaar maken alle eersteklassers citotoetsen om hun niveau te bepalen en eventuele problemen te signaleren. Naar aanleiding van de uitslag van deze toets kan aanvullend onderzoek nodig zijn. In overleg met de Remedial Teacher kan worden besloten welke leerlingen in aanmerking komen voor 6 weken Remedial Teaching. Na deze 6 weken wordt gekeken of verder onderzoek nodig is. (zie signalering 2) Signalering 2 Aan het einde van de RT-periode worden diverse onderzoeken op het gebeid van spelling en lezen gedaan. Alle beschikbare gegevens worden door de R.T-er beoordeeld en na overleg tussen de remedial teacher en de dyslexiecoördinator wordt besloten welke leerlingen advies krijgen om verder onderzocht te worden. De teamleider van de brugklas en de mentor worden hierover geïnformeerd. De ouders en de leerling krijgen informatie over de afgelopen weken, advies en informatie over verder onderzoek omtrent dyslexie. Wanneer gebleken is dat de 6 weken RT op school niet voldoende resultaat heeft opgeleverd, worden de ouders hierover ingelicht en worden zij geadviseerd externe remedial teaching in te schakelen. November

9 5. Dyslexieverklaring Om in aanmerking te komen voor faciliteiten moet een leerling in het bezit te zijn van een dyslexieverklaring. In de dyslexieverklaring moet het volgende te staan: Onderkennende diagnose: in welke mate wordt voldaan aan de gestelde criteria op basis van controleerbare, betrouwbare en valide instrumenten en procedures. Verklarende diagnose: uitspraken over de individugebonden cognitieve factoren die in dit geval kennelijk de stoornis oproepen en in stand houden. Uitspraken die gebaseerd zijn op controleerbare, betrouwbare en psychodiagnostische instrumenten en procedures. De stoornis mag niet het gevolg zijn van omgevingsfactoren, zoals een tekort aan onderwijs of van onderwijs op een te hoog niveau. Handelingsgerichte diagnose: informatie op basis van betrouwbare en valide psychodiagnostische instrumenten en procedures, over concrete onderwijsbeperkingen en de specifiek pedagogische didactische behoeften die daarmee samenhangen. Aangegeven wordt dat de onderwijsbelemmeringen niet zijn op te lossen door verwijzing naar een lager niveau, maar vragen om nader te noemen specifieke maatregelen of faciliteiten. De bevoegdheid om een dyslexieverklaring af te geven is volgens de inhoud alleen mogelijk door: - professionals die gekwalificeerd zijn voor het uitvoeren van psychodiagnostisch onderzoek; - daartoe is een academische graad in de klinische kinder- en jeugd-psychologie of orthopedagogiek vereist; Daarnaast is een bekwaamheidsregistratie in de psychodiagnostiek, minimaal op het niveau van de BIG-registratie (Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg) Gezondheidszorgspycholoog vereist. November

10 6. Pallaspas De leerlingen met dyslexie die al op de basisschool gediagnosticeerd zijn en de leerlingen die in de brugklas een diagnose hebben verkregen, worden uitgenodigd, nadat zij een officiële dyslexieverklaring van de orthopedagoog kunnen overleggen, voor een gesprek met de dyslexiecoach. In het intakegesprek worden de leerling-specifieke problemen in kaart gebracht. De faciliteiten worden per leerling aangegeven op de Pallaspas. Indien in klas 2 of hoger toch nog andere leerlingen met dyslectische kenmerken naar voren komen, dan kan in overleg met ouders, dyslexiecoördinator en een externe deskundige besloten worden een dyslexieonderzoek te laten plaatsvinden. Dit geldt ook voor leerlingen die van een andere school komen. November

11 Tips voor de leerling Tijdens de les Ga in de klas vooraan zitten Huiswerk Houd er rekening mee dat je meer tijd nodig hebt dan je klasgenoten Werk niet te lang achtereen, deel de leerstof op in kleine stukjes en herhaal eerst voordat je er een nieuw stukje bij leert Werk iedere dag Werk vooruit Lees, spreek uit, luister naar jezelf, schrijf op Herhaal: na een paar dagen begrijp je het vanzelf Maak extra oefeningen Lees iedere dag voor jezelf serieus een half uur hardop Maak gebruik van gesproken boek Laat iemand je overhoren en/of helpen November

12 Tips voor ouders Help uw kind met plannen van zijn huiswerk Herhaal de leerstof voordat er nieuwe leerstof bijkomt Help uw kind met zijn huiswerk, (eventueel huiswerkbegeleiding) Overhoor het huiswerk Blijf positief en geef regelmatig complimenten, het kind kan er niets aan doen, dyslexie is heel hardnekkig Geef 1 instructie per keer, bij 3 instructies worden er 1 of 2 vergeten. Laat afspraken herhalen, zodat u zeker weet of het kind het begrepen heeft Ouders stellen de dyslexiecoördinator en mentor op de hoogte indien de belasting van het schoolwerk te groot wordt of als de leerling het even niet meer ziet zitten Lees regelmatig voor, dat is goed voor de woordenschatontwikkeling en het begrijpend lezen Literatuurtip: Kinderen met dyslexie van Tom Braams Balans is een landelijke vereniging voor ouders van kinderen met ontwikkelingsstoornissen bij leren, waaronder dyslexie. ( November

13 Tips voor docenten Zorg dat leerlingen met dyslexie redelijk vooraan in de klas zitten Controleer of huiswerk goed in de agenda staat Controleer of leerlingen de aangeboden leerstof begrijpen, stel niet meer dan één vraag tegelijk, laat de leerling navertellen wat uitgelegd is en wat de opdracht is Geef kopieën van aantekeningen van een medeleerling mee naar huis Geef erkenning voor hun probleem, begrijp dat deze leerlingen leren met een leerhandicap en dat het voor hen extra moeilijk is Complimenteer de leerling regelmatig Soms zal om een andere manier van uitleg gevraagd worden of neem de leerling even apart Wees niet ongeduldig als de leerling het na 3 keer uitleggen nog niet begrijpt Een leerling met dyslexie wil geen uitzondering zijn en durft soms ook niet te vragen om uitleg, bang om voor dom versleten te worden Een leerling met dyslexie die uit het raam staart, is misschien het spoor bijster Een leerling met dyslexie bereikt nooit het stadium van volledige automatisme en daarom lijkt het soms alsof ze alle leerstof kwijt zijn, herhaal beknopt de leerstof van de vorige les Geef een repetitie of s.o. zo lang mogelijk van te voren op, zodat de leerling de leerstof zelf in kleine stukken kan hakken en veel kan herhalen Knip een repetitie of s.o. in stukken en overhoor een deel voor een deelcijfer Laat leerlingen met dyslexie de Cito-luistertoets op een ander moment maken, zodat ze zelf de CD/DVD kunnen bedienen en de toets na elke vraag kunnen stilzetten Er mag maximaal één taaltoets opgegeven worden waarvoor geleerd moet worden November

Dyslexieprotocol Adriaan Roland Holstschool

Dyslexieprotocol Adriaan Roland Holstschool Dyslexieprotocol Adriaan Roland Holstschool April 2009 Pagina 1 1. Inleiding Dit protocol heeft als doel om leerlingen met dyslexie zo snel mogelijk te diagnosticeren en te begeleiden. Het is goed om alle

Nadere informatie

concept protocol dyscalculie /versie 3/ /Chris Brugman ARH 1. Inleiding Inhoudsopgave Wat is dyscalculie?...

concept protocol dyscalculie /versie 3/ /Chris Brugman ARH 1. Inleiding Inhoudsopgave Wat is dyscalculie?... Dyscalculieprotocol 1. Inleiding Dit protocol heeft als doel om leerlingen met dyscalculie zo snel mogelijk te diagnosticeren en te begeleiden. Het is goed om alle activiteiten omtrent de signalering en

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Pallas Athene College

Dyslexieprotocol Pallas Athene College Dyslexieprotocol Pallas Athene College 1. Inleiding Doel en uitgangspunten Het Pallas Athene College wil alle leerlingen met dyslexie die ondersteuning en begeleiding bieden die zij nodig hebben om de

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Cals College IJsselstein

Dyslexieprotocol. Cals College IJsselstein Dyslexieprotocol Cals College IJsselstein Juli 2015 Inhoud Dyslexieprotocol Inhoudsopgave 1 1. Inleiding 2 2. Wat is dyslexie? 2 3. Dyslexieverklaring 2 4. Compensatiekaart dyslexiekaart 3 5. Informatie

Nadere informatie

Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college

Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college Zorgplan SIVOR het Avicenna college Inleiding Dit protocol heeft als doel om leerlingen met dyscalculie zo snel mogelijk te diagnosticeren en dan goed

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 versie november 2012 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving leerlingen. Vandaar

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van het Ludger College

Dyslexiebeleid van het Ludger College Dyslexiebeleid van het Ludger College Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Kenmerken van dyslexie 2 2 De procedure 4 2.1 Ouderavond 2.2 Een vermoeden van dyslexie 2.3 De screening 2.4 De

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Michaël college

Dyslexieprotocol Michaël college Dyslexieprotocol Michaël college 2016-2017 Doelstelling Doel van dit protocol is de leerlingen, ouders en docenten te informeren over de vastgelegde procedures en afspraken met betrekking tot dyslexie

Nadere informatie

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003:

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: Dyslexiebeleid op de SSGN (versie januari 2015) 1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: "Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen of spellen

Nadere informatie

Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College. oktober 2012

Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College. oktober 2012 Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College oktober 2012 1 Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College Inleiding Sinds een aantal jaren voert het Gerrit Rietveld College een beleid op het gebied van dyslexie.

Nadere informatie

Zorgbeleid RML 2014 1

Zorgbeleid RML 2014 1 Dyslexie Voor dyslectische leerlingen worden de uitgangspunten uit het Protocol Dyslexie Voortgezet Onderwijs (KPC groep 2013) zoveel mogelijk nagestreefd. De reguliere exameneisen op het gebied van spelling,

Nadere informatie

Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie.

Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie. 1. Inleiding Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie. De volgende punten komen aan de orde: Wat is dyslexie? Signaleringsprocedure dyslexie

Nadere informatie

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn:

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn: Dyslexiebeleid Berlage Lyceum 1. Inleiding Het Berlage Lyceum is een school waar volop kansen worden geboden. Wij streven ernaar het maximale uit de leerlingen te halen zodat zij hun talenten ten volle

Nadere informatie

Dyslexie op het Augustinianum

Dyslexie op het Augustinianum Dyslexie op het Augustinianum Wat is dyslexie? Dyslexie is een complex probleem op neurologische basis met als gevolg specifieke taalverwerkingsproblemen die zich vooral uiten in problemen met lezen en/of

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexie is een leerstoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op

Nadere informatie

Dyslexieprotocol September 2014.

Dyslexieprotocol September 2014. Dyslexieprotocol September 2014. Inleiding Het doel van dit dyslexieprotocol is leerlingen, ouders en docenten in te lichten over vastgelegde procedures en afspraken met betrekking tot het specifieke leerprobleem

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016 Dyslexiebeleid Scholengemeenschap Sint Ursula Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen Schooljaar 2015-2016 In het kader van passend onderwijs streeft Scholengemeenschap Sint Ursula voor elke

Nadere informatie

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Inleiding Volgens de meest gangbare definitie is dyslexie een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen)

Nadere informatie

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen?

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Een veel voorkomende vraag van ouders bij het zoeken naar een geschikte vorm van voortgezet onderwijs, betreft de begeleiding van

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 1. Inleiding De meest geaccepteerde definitie van dyslexie is: Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren

Nadere informatie

Ouders van brugklasleerlingen met dyslexie worden in het begin van het schooljaar uitgenodigd voor een informatieavond Dyslexie op het UC H/V.

Ouders van brugklasleerlingen met dyslexie worden in het begin van het schooljaar uitgenodigd voor een informatieavond Dyslexie op het UC H/V. 1. Dyslexie 1.1 Wat is dyslexie? Dyslexie is een leerstoornis waarbij de leerling ernstige en hardnekkige problemen bij het automatiseren van het lezen en / of spelling heeft. Dyslexie kan in meer of mindere

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum Dyslexieprotocol 2014-2015 Beekdal Lyceum Datum: 14-11-2014 Auteur: Martin Jager Portefeuille: Caroline Herbermann Inleiding Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving

Nadere informatie

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE In dit overzicht staat informatie over twee veelvoorkomende leerproblemen: dyslexie en dyscalculie. Daarbij gaan we in op de volgende vragen. 1. Wat is het? 2. Hoe

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Inhoud. Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling

Dyslexieprotocol. Inhoud. Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling Dyslexieprotocol Inhoud Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling Hoofdstuk 2: Dyslexiebeleid 2.1 Basisprincipes voor een goed dyslexiebeleid 2.2 Overheid en dyslexiebeleid

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De Nederlands definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Greijdanus Enschede

Dyslexiebeleid. Greijdanus Enschede Dyslexiebeleid Greijdanus Enschede 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding dyslexie Pag. 3 1.1. Wat is dyslexie? 1.2. Hoe uit dyslexie zich? 2. Dyslexiescreening en onderzoek Pag. 5 2.1. Screening in klas 1 2.2.

Nadere informatie

samenvatting november 2012 Strabrecht College, Geldrop

samenvatting november 2012 Strabrecht College, Geldrop DYSLEXIEBELEID op het STRABRECHT COLLEGE samenvatting november 2012 Strabrecht College, Geldrop 2012 De visie van het Strabrecht College Goede dyslexiebegeleiding is vooral een attitudekwestie Het Strabrecht

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 1 2. Voorwoord... blz 2 3. Wat is dyslexie?.... blz 3 4. Dyslexieverklaring..... blz 3 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz

Nadere informatie

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie?

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie? Zorg om je toekomst Wat is dyslexie? 2 Inleiding Dyslexie is een complex probleem. Dyslectische leerlingen zijn niet dom of lui, hun falen is geen onwil. Deze leerlingen doen vaak extra hun best, besteden

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Poort

Dyslexieprotocol Poort Dyslexieprotocol Poort Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 15 2. Voorwoord... blz 16 3. Wat is dyslexie?.... blz 17 4. Dyslexieverklaring..... blz 17 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz 18 4.2

Nadere informatie

OSB PROTOCOL DYSLEXIE

OSB PROTOCOL DYSLEXIE OSB PROTOCOL DYSLEXIE Amsterdam, 25 februari 2016 Vastgesteld door de schoolleiding Open Schoolgemeenschap Bijlmer 1 INHOUDSOPGAVE Wat is dyslexie? De OSB & de begeleiding van leerlingen met dyslexie Wederzijdse

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum Dyslexieprotocol 2015-2016 Beekdal Lyceum Datum: augustus 2015 Auteur: Martin Jager Portefeuille: Caroline Herbermann Inleiding Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Cambium College

Dyslexieprotocol Cambium College Dyslexieprotocol Cambium College Inhoud: Wat is dyslexie? Diagnosetraject op het Cambium. De dyslexieverklaring. Overzicht dispenserende en compenserende maatregelen: o Dispenserende maatregelen. (Vrijstellingen)

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat aanleren en/of het vlot toepassen (automatiseren) van het lezen

Nadere informatie

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs?

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Augustus 2014 Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren van het accuraat

Nadere informatie

Ook een rivier begint met de eerste druppel

Ook een rivier begint met de eerste druppel Ook een rivier begint met de eerste druppel Update Afstemmingsdocument Ernstige lees- en/of spellingproblemen en/of dyslexie Onderwijs aan leerlingen van 4 tot 18 jaar op Walcheren juni 2011 Inleiding

Nadere informatie

Probleem bij: Komt tot uiting bij: Consequentie: Fonetische uitspraak (= een woord uitspreken zoals het klinkt)

Probleem bij: Komt tot uiting bij: Consequentie: Fonetische uitspraak (= een woord uitspreken zoals het klinkt) DYSLEXIEPROTOCOL Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische)leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op De RSG Tromp Meesters. Dyslexie Het woord

Nadere informatie

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium 2012-2013 Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Drs. M. Compagner (teammanager zorg) Drs. D. van der Meijden (orthopedagoog) Trinitas Gymnasium Schooljaar 2012-2013 Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz

Nadere informatie

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten:

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Pakket van maatregelen bij Dyslexie en Dyscalculie Dyslexie Algemeen: Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Stimuleren Schriftelijk

Nadere informatie

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Inhoudsopgave 1.1 Uitgangspunten pag. 2 2.1 Definitie dyslexie pag. 3 2.2 Kenmerken van dyslexie pag. 3 2.2.1 Problemen bij lezen pag. 3 2.2.2 Problemen bij spellen pag.

Nadere informatie

C. DYSLEXIE Dyslexie kan worden geconstateerd door een externe ter zake deskundige; er is dan een rapport of dyslexieverklaring aanwezig.

C. DYSLEXIE Dyslexie kan worden geconstateerd door een externe ter zake deskundige; er is dan een rapport of dyslexieverklaring aanwezig. FACILITEITEN VOOR LEERLINGEN MET DYSLEXIE of DYSCALCULIE 2017-2018 DOEL Het doel van het SGC is alle leerlingen zo goed mogelijk tot hun recht te laten komen binnen de mogelijkheden en kaders van het St-Gregorius

Nadere informatie

minimaal een half jaar lang een aangepast programma is gevolgd.

minimaal een half jaar lang een aangepast programma is gevolgd. Dyslexie Protocol Montessori College Twente In het dyslexieprotocol wordt een onderscheid gemaakt tussen de verschillende niveaus en onderbouw/bovenbouw. Voor de bovenbouw mavo, havo en VWO verwijzen we

Nadere informatie

Dyslexiebeleid 2014-2015

Dyslexiebeleid 2014-2015 Dyslexiebeleid 2014-2015 Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College

Kader dyslexie Clusius College Kader dyslexie Clusius College Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16-06-2014 Inleiding Het Clusius College heeft te maken met een grote groep leerlingen die op het gebied van taal problemen heeft,

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016

Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016 Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016 Definitie Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!)

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) Dyslexie wordt gedefinieerd als "een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en/of vlot toepassen van het lezen en/of

Nadere informatie

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol ALGEMEEN Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op de Thorbecke Scholengemeenschap,

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Koning Willem ll College

Dyslexieprotocol Koning Willem ll College Dyslexieprotocol Koning Willem ll College 1 april 2013 INHOUD Inleiding 3 1. Dyslexie 4 1.1 Definitie van dyslexie 4 1.2 Kenmerken van dyslectische leerlingen 4 2. Dyslexiebeleid van de school 4 2.1 Signalering

Nadere informatie

Inleiding. Maart 2010. Carolien van Lierop Frederike Nikkels Brenda Harmsen

Inleiding. Maart 2010. Carolien van Lierop Frederike Nikkels Brenda Harmsen Protocol Dyslexie Inleiding Binnen de school is het beleid rondom dyslexie in opmars. Er komen naast ernstige gedragsproblemen en/of psychiatrische problemen steeds meer leerlingen op school waarbij er

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, juni 2016 Wat is dyslexie? De Nederlands definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen

Nadere informatie

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE PROTOCOL DYSLEXIE en DYSCALCULIE Vastgesteld 10 februari 2014 Inleiding In dit protocol zet het Montessori College Eindhoven in grote lijnen uiteen: - hoe leerlingen met leerstoornissen als dyslexie en

Nadere informatie

Beleid Dyslexie. Lorentz Casimir Lyceum

Beleid Dyslexie. Lorentz Casimir Lyceum Beleid Dyslexie Lorentz Casimir Lyceum 1 Dyslexiebeleid op het Lorentz Casimir Lyceum Het Lorentz Casimir Lyceum is een school met ambitie, die talenten maximaal wil ontplooien in een goede werk- en leeromgeving

Nadere informatie

Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012

Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012 Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012 Afspraken en aanbevelingen ten behoeve van dyslectische leerlingen Definitie Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig

Nadere informatie

S L O E T S W E G H M H E N G E L O

S L O E T S W E G H M H E N G E L O DYSLEXIEPROTOCOL S L O E T S W E G 1 5 3 7 5 5 6 H M H E N G E L O Inhoud Inleiding... 3 Beleid aangepast programma Frans/Duits MAVO.. 4 Onderbouw (klas 1 en 2)... 4 Bovenbouw (klas 3 en 4)... 4 Beleid

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach.

Dyslexieprotocol. Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach. Dyslexieprotocol Dit protocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op het Wolfert Lyceum. Het Wolfert Lyceum wil een

Nadere informatie

1. Wat is dyslexie? Hoe wordt dyslexie vastgesteld? Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling Wat kan de school doen?

1. Wat is dyslexie? Hoe wordt dyslexie vastgesteld? Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling Wat kan de school doen? Inhoud 1. Wat is dyslexie? 2 2. Hoe wordt dyslexie vastgesteld? 3 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 3 4. Wat kan de school doen? 4 5. Wat doen de docenten? 5 6. Wat doet de leerling? 6

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent DE DE DE DE MEENT MEENT MEENT MEENT MAARN MAARN MAARN MAARN Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs De Meent Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Wat is dyslexie... 1 3. Van signaleren tot

Nadere informatie

Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum

Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum Datum: 26-05-2016 Auteur: Martin Jager Portefeuille: Caroline Herbermann Inleiding Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Saenstroom opdc

Dyslexieprotocol Saenstroom opdc Dyslexieprotocol Saenstroom opdc Inleiding Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie, (lezen) en/ of schriftbeeldvorming (spellen).

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL. Beekdal Lyceum Datum: Auteur: Martin Jager

DYSLEXIEPROTOCOL. Beekdal Lyceum Datum: Auteur: Martin Jager DYSLEXIEPROTOCOL Beekdal Lyceum 2017 2018 Datum: 26-09-2017 Auteur: Martin Jager Inhoudsopgave Inleiding 3 1. Signalering en diagnose 4 2. Signalering en diagnose 4 3. Dyslexieverklaring 4 4. Faciliteiten

Nadere informatie

De verschillende routes worden hieronder nader omschreven en in een schema uiteengezet.

De verschillende routes worden hieronder nader omschreven en in een schema uiteengezet. ALGEMEEN Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op de Thorbecke Scholengemeenschap,

Nadere informatie

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS Informatie en advies voor docenten SPECIALE I AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS II Inzicht, herkennen, handelen Zo n vier tot vijf procent van de studenten

Nadere informatie

Dyslexie. op het. : Isendoorn College

Dyslexie. op het. : Isendoorn College Dyslexie op het Isendoorn College Naam school Locatie Contactpersonen : Isendoorn College : Warnsveld : Maartje Robers (dyslexiecoördinator) Myrèse Salentijn (zorgcoördinator) September 2015 Inleiding

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Cambium College

Dyslexieprotocol Cambium College Dyslexieprotocol Cambium College Inhoud: 1. Wat is dyslexie? 2. Diagnosetraject op het Cambium. 3. De dyslexieverklaring. 4. Overzicht dispenserende en compenserende maatregelen: Dispenserende maatregelen.

Nadere informatie

toelichting voor leerlingen en ouders / verzorgers dyslexie dyscalculie andere beperkingen

toelichting voor leerlingen en ouders / verzorgers dyslexie dyscalculie andere beperkingen toelichting voor leerlingen en ouders / verzorgers dyslexie dyscalculie andere beperkingen September 2012 Inleiding In deze toelichting, die wordt uitgereikt tegelijk met de groene kaart, wordt uitgelegd

Nadere informatie

Begeleidingswijzer Dyslexie

Begeleidingswijzer Dyslexie Begeleidingswijzer Dyslexie Dyslexie Ongeveer 5% van de studenten in het mbo heeft dyslexie. Dit is één op de twintig studenten. Iedereen die bij Rijn IJssel werkt, kan dus te maken krijgen met studenten

Nadere informatie

Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College

Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of

Nadere informatie

Dyslexieprotocol LVO Weert

Dyslexieprotocol LVO Weert Dyslexieprotocol LVO Weert 3 juni 2013 Inhoudsopgave blz. Samenvatting: Dyslexieprotocol LVO-Weert 2 Inleiding 3 Deel I: Diagnose en begeleiding leerlingen bij het vermoeden van dyslexie 4 Diagnose en

Nadere informatie

Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach.

Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach. Dyslexiebeleid Inleiding Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen) en/of schriftbeeldvorming (spellen). Dit betekent

Nadere informatie

Protocol vrijstelling van onderwijs in één der drie moderne vreemde talen Frans, Duits of Spaans

Protocol vrijstelling van onderwijs in één der drie moderne vreemde talen Frans, Duits of Spaans Protocol vrijstelling van onderwijs in één der drie moderne vreemde talen Frans, Duits of Spaans 1. Inleiding Dit protocol geldt voor de Nijmeegse Scholengemeenschap Groenewoud, met ingang van het schooljaar

Nadere informatie

Dyslexieprotocol

Dyslexieprotocol Dyslexieprotocol 2016-2107 1 Inhoudsopgave blz. 1. Inleiding 3. 2. Wat is dyslexie? 4. 2.1 Verklarende dyslexieverklaring 4. 2.2 Onderkennende dyslexieverklaring 4. 3. Procedure 5. 4. Signaleren 5. 4.1

Nadere informatie

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen?

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Een veel voorkomende vraag van ouders bij het zoeken naar een geschikte vorm van voortgezet onderwijs, betreft de begeleiding van

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef)

Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef) Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef) We spreken van dyslexie als er sprake is van een ontwikkelingsstoornis als gevolg waarvan bij een kind sprake is van een niet, onvolledig of zeer

Nadere informatie

HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM

HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM FEBRUARI 2013 [1] INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding...... pag. 2 2. Algemeen...... pag. 2 2.1 Definitie van dyslexie.... pag. 2 2.2 Definitie van dyscalculie.... pag.

Nadere informatie

S L O E T S W E G H M H E N G E L O

S L O E T S W E G H M H E N G E L O DYSLEXIEBELEID S L O E T S W E G 1 5 3 7 5 5 6 H M H E N G E L O Inhoud INLEIDING... 3 FACILITEITEN... 4 1.Extra tijd... 4 2. Aangepaste normering spelling bij Nederlands en de Moderne Vreemde talen 4

Nadere informatie

Dyslexieprotocol

Dyslexieprotocol Dyslexieprotocol 2013-2014 INHOUDSOPGAVE Bladzijde Inleiding / protocol dyslexie in schema 1 Dyslexie, wat is dat? 2 Dyslexie & het 3 Van signalering tot diagnose 5 Hulp bij dyslexie 7 Dyslexiepas 10 Dispensatie

Nadere informatie

Bij een voldoende score op het didactisch onderzoek worden geen verdere stappen genomen. Bij een lage score volgt stap 3.

Bij een voldoende score op het didactisch onderzoek worden geen verdere stappen genomen. Bij een lage score volgt stap 3. Protocol Dyslexie LOKET Zwijndrecht Inleiding Dyslexie is door de overheid erkend als een leerstoornis. Dat betekent dat er voor de leerlingen met dyslexie ondersteuning is en hoort te zijn. In dit protocol

Nadere informatie

Het geldende dyslexiebeleid is aangepast op een aantal gebieden. Tijdens de MR-vergadering wordt een toelichting gegeven op de wijzigingen.

Het geldende dyslexiebeleid is aangepast op een aantal gebieden. Tijdens de MR-vergadering wordt een toelichting gegeven op de wijzigingen. MR van Schoolleiding datum 1 oktober 2013 vergadering 8 oktober 2013 betreft Dyslexiebeleid Het geldende dyslexiebeleid is aangepast op een aantal gebieden. Tijdens de MR-vergadering wordt een toelichting

Nadere informatie

Protocol dyslexie. De Rietlanden

Protocol dyslexie. De Rietlanden Protocol dyslexie De Rietlanden september 2014 Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen

Nadere informatie

Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen. Bonhoeffer College, Enschede

Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen. Bonhoeffer College, Enschede Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen Bonhoeffer College, Enschede 1.Algemene faciliteiten: Alle leerlingen met een officiële dyslexieverklaring hebben recht op de onderstaande faciliteiten.

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Dyslexieprotocol Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Actief College Koninginneweg 126 3262 JD Oud-Beijerland T: 0186-612130 E: administratie@actiefcollege.nl W: www.actiefcollege.nl

Nadere informatie

ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013

ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013 ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013 Versie: Vensters voor Verantwoording en Schoolkompas, januari 2013 Overzicht Leerlingbegeleiding AOC Terra Assen Mentor De mentor is de eerste persoon om alles aan te

Nadere informatie

DYSLEXIEBELEID OP HET ELDE COLLEGE

DYSLEXIEBELEID OP HET ELDE COLLEGE DYSLEXIEBELEID OP HET ELDE COLLEGE Inleiding Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie, (lezen) en/ of schriftbeeldvorming

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL Bonaventuracollege Mariënpoelstraat

DYSLEXIEPROTOCOL Bonaventuracollege Mariënpoelstraat DYSLEXIEPROTOCOL Bonaventuracollege Mariënpoelstraat Onderstaande afspraken zijn van toepassing gedurende de onderbouwperiode, de leerjaren 1, 2 en 3 van havo en vwo. Leerlingen die een officiële dyslexieverklaring

Nadere informatie

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT.

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. Het protocol bevat afspraken m.b.t. leerlingen met dyslexie en is onderdeel van het zorgplan. Doelgroep Dispenserende en compenserende maatregelen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Bijlagen

Inhoudsopgave. Bijlagen Dyslexieprotocol 1 Inhoudsopgave blz. 1. Inleiding 3. 2. Wat is dyslexie? 4. 2.1 Dyslexieverklaring 4. 2.2 Onderkennende Dyslexieverklaring 4. 3. Procedure 5. 4. Signaleren 5. 4.1 Brugklas 6. 4.2 Hogere

Nadere informatie

2 Wettelijke kaders m.b.t. het verlenen van ontheffing voor één der twee moderne vreemde talen Frans of Duits in het tweede leerjaar

2 Wettelijke kaders m.b.t. het verlenen van ontheffing voor één der twee moderne vreemde talen Frans of Duits in het tweede leerjaar Protocol vrijstelling van onderwijs Frans of Duits in het tweede leerjaar 1 Inleiding Dit protocol geldt voor de Nijmeegse Scholengemeenschap Groenewoud, met ingang van het schooljaar 2014-2015 en maakt

Nadere informatie

Dyslexie. Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje

Dyslexie. Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje Dyslexie Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje PROGRAMMA DYSLEXIE-AVOND 19.30 19.40 uur: Inleiding: door dhr. Spijkers, sectordirecteur VMBO/PRO 19.40 20.00 uur: Uitleg dyslexiebeleid

Nadere informatie

DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS

DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS Inhoudsopgave 1 Visie en doelstelling p. 3 2 Doelgroep p. 4 3 Procedure screening dyslexie p. 4 4 Praktische ondersteuning p. 5 5 Arrangementen p. 7 Bijlage 1: Dyslexiekaart

Nadere informatie

dyslectisch? Op het Wim Gertenbach College kijken we naar wat een kind wél kan.

dyslectisch? Op het Wim Gertenbach College kijken we naar wat een kind wél kan. abcdefghijklmnopqrstuvwxyz dyslectisch? Op het Wim Gertenbach College kijken we naar wat een kind wél kan. Theoretische leerweg en onderbouw HAVOmavo en onderbouw havo extra cijferlijst waarbij we rekening

Nadere informatie

Draaiboek voor de begeleiding van leerlingen met DYSORTHOGRAFIE of SPELLINGSproblemen en dyslexie (schrijven)

Draaiboek voor de begeleiding van leerlingen met DYSORTHOGRAFIE of SPELLINGSproblemen en dyslexie (schrijven) Draaiboek voor de begeleiding van leerlingen met DYSORTHOGRAFIE of SPELLINGSproblemen en dyslexie (schrijven) Naam leerling: Klas:.. Wat is het? DYSORTHOGRAFIE Moeizame automatisatie aan de klank-tekenkoppeling.

Nadere informatie

Om te komen tot een diagnose dyslexie moet aan een drietal diagnoses worden voldaan.

Om te komen tot een diagnose dyslexie moet aan een drietal diagnoses worden voldaan. Omgaan met kinderen met lees- en spellingproblemen, dyslexie. April 2013 Aanleiding tot het aanpassen van de notitie van november 2005 SPOVenray draagt zorg voor een goede begeleiding van alle kinderen.

Nadere informatie

Handelingsplan. Dyslexie

Handelingsplan. Dyslexie Handelingsplan Dyslexie Screening op dyslexie: A. - officiële dyslexieverklaring reeds bij aanmelding aanwezig? Afhankelijk van wens ouders wordt de leerling wel/niet begeleid door dhr. Stelwagen. De leerling

Nadere informatie

Handelingsplan. Dyscalculie

Handelingsplan. Dyscalculie Handelingsplan Dyscalculie Datum van invullen: Omschrijving van dit plan: Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de basisvaardigheden van het

Nadere informatie

Leerlingen met dyslexie krijgen een dyslexiepasje. Voor elke leerling stelt de school een handelingsplan op.

Leerlingen met dyslexie krijgen een dyslexiepasje. Voor elke leerling stelt de school een handelingsplan op. 1. Dyslexie 1.1 Wat is dyslexie? Dyslexie is een leerstoornis waarbij de leerling ernstige en hardnekkige problemen bij het automatiseren van het lezen en / of spelling heeft. Dyslexie kan in meer of mindere

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Rijnlands Lyceum Sassenheim. 1. Visie 2. Signalering 3. Begeleiding 4. Organisatie 5. Evaluatie 6. Sterkte-Zwakte analyse 7.

Dyslexiebeleid Rijnlands Lyceum Sassenheim. 1. Visie 2. Signalering 3. Begeleiding 4. Organisatie 5. Evaluatie 6. Sterkte-Zwakte analyse 7. Dyslexiebeleid Rijnlands Lyceum Sassenheim 1. Visie 2. Signalering 3. Begeleiding 4. Organisatie 5. Evaluatie 6. Sterkte-Zwakte analyse 7. Doelen 1. Visie op begeleiding van leerlingen met dyslexie Het

Nadere informatie

S L O E T S W E G H M H E N G E L O

S L O E T S W E G H M H E N G E L O DYSLEXIEPROTOCOL S L O E T S W E G 1 5 3 7 5 5 6 H M H E N G E L O Inhoud Inleiding... 3 Beleid aangepast programma Frans/Duits MAVO... 4 Onderbouw (klas 1 en 2)... 4 Bovenbouw (klas 3 en 4)... 4 Beleid

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede 1 Inhoudsopgave Inleiding 1) Dyslexie ` 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Hoe kan dyslexie zich in het algemeen uiten? 2) Dyslexiescreening en onderzoek op het Bonhoeffer

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. 1 Wie in het BIG-register staat ingeschreven, valt onder het in de wet BIG geregelde tuchtrecht. De Wet op de

Dyslexieprotocol. 1 Wie in het BIG-register staat ingeschreven, valt onder het in de wet BIG geregelde tuchtrecht. De Wet op de Dyslexieprotocol Een dyslectische leerling is een leerling bij wie officieel dyslexie is vastgesteld. Er is voor hem/haar een rapport gemaakt waarin door een erkend deskundige (een psycholoog of orthopedagoog

Nadere informatie