Toekomst agrarisch natuurbeheer in West-Friesland in Boeren en weidevogels: vrienden voor het leven.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Toekomst agrarisch natuurbeheer in West-Friesland in 2016. Boeren en weidevogels: vrienden voor het leven."

Transcriptie

1 Toekomst agrarisch natuurbeheer in West-Friesland in 2016 Boeren en weidevogels: vrienden voor het leven. 1

2 2

3 Toekomst agrarisch natuurbeheer in West-Friesland in 2016 Boeren en weidevogels: vrienden voor het leven. Colofon: 5 mei Agrarische natuurvereniging West-Friesland Tekst: Reindert Kuiper i.s.m. de brainstormgroep boeren en bestuur ANV West-Friesland Dorpsstraat HL Obdam 3

4 4

5 Voorwoord Boeren en weidevogels: vrienden voor het leven Met deze slogan starten wij een campagne om de weidevogels onder de aandacht te brengen en te houden. Dit is nodig, nu blijkt dat de provincie op basis van een rapport heel andere plannen heeft met de weidevogelbescherming. Wat is er aan de hand? Landelijk neemt de weidevogelpopulatie al jaren af dit in tegenstelling tot West-Friesland waar de aantallen stabiel blijven. Nu wil de provincie dat wij in West-Friesland zwaarder beheer gaan uitvoeren in de vorm van vernatten en meer uitgestelde maaidatum en beter botanisch beheer. Uit het provinciale rapport : Kerngebieden in Noord-Holland blijkt dat ongeveer 75% van de huidige deelnemers aan het weidevogelbeheer buiten de boot vallen. Provincie Noord-Holland wil een groot deel van de huidige weidevogelleefgebieden laten verdwijnen. Dit betekent dat 40-45% van de populatie weidevogels zal gaan verdwijnen in West-Friesland. Als dit plan doorgaat is er geen draagvlak bij onze boeren en zal er helemaal geen weidevogelbescherming meer zijn! Daarom hebben we een eigen plan voor ons gebied gemaakt. Wij zijn van mening dat de weidevogelgebieden voldoende van omvang moeten zijn zodat ze tegen een stootje: ze moeten robuust zijn. Voorts heeft de staatssecretaris aangegeven dat er niet gesneden wordt in het budget. Kortom wij hebben een notitie geschreven waarin wij onze kant van de zaak belichten en met hetzelfde budget de weidevogels toekomst blijven geven! Wij willen graag met u hierover in gesprek. Klaas Wim Jonker 5

6 6

7 Inhoud 1. Voorwoord Samenvatting Gebiedsbeschrijving West-Friesland Geschiedenis van het weidevogelbeheer Ontwikkelingen in de land- en tuinbouw Weidevogelbeheer nu, samenwerking Uitgangspunten weidevogelbeheer Waar willen we verder gaan met het weidevogelbeheer in 2016? Kanttekeningen bij opstelling provincie Noord-Holland Conclusie Scholekster Begroting... 7

8 8

9 2. Samenvatting In het gevarieerde landschap van West-Friesland is een grote bedrijvigheid in de sectoren melkveehouderij, tuinbouw en tulpenteelt. Op de veehouderijbedrijven doet men sinds 1998 aan actief weidevogelbescherming. De resultaten zijn er naar. Sinds het begin van de jaren negentig is er een toename van het aantal weidevogelsoorten (grutto,tureluur, kievit en scholekster). De laatste jaren hebben we de populatie zo goed als stabiel gehouden. De toenemende schaalvergroting zal de komende jaren zeker in de melkveehouderij door het wegvallen het melkquotum zeker toenemen. Desalniettemin willen de veehouders in meerderheid hun bedrijfsvoering combineren met het agrarisch natuurbeheer. Het is een license to produce. Wij nemen ons voor om vanaf 2016 de populatie van de 4 bekende weidevogelsoorten in stand te houden in combinatie met een rendabele bedrijfsvoering. Zowel voor de groep grutto, tureluur en slobeend als ook voor de scholekster en kievit. De agrarische natuurvereniging wordt omgevormd tot Collectief West-Friesland. Er is draagvlak voor onze uitvoering bij de TBO s en andere maatschappelijke organisaties. Onze inzet is effectiever in grote robuuste gebieden met voldoende weidevogels het beheer uit te voeren. De mozaïeken worden gevormd via de methode Beheer op Maat. Minstens evenveel uitgesteld maaien oppervlakte zal hier onderdeel van uitmaken. Daar waar mogelijk en nodig worden vernattingsmaatregelen doorgevoerd (greppel plas-dras en inundatie). Het beheer wordt marktconform vergoed. Naast weidevogelbeheer zal het Collectief West-Friesland maatregelen ten behoeve van de waterkwaliteit (akkerrandenbeheer en natuurvriendelijke oevers), landschappelijke elementen 9

10 (project natuur op boerenerven) gaan uitvoeren in samenwerking met en in opdracht van de provincie en Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. De totale begroting voor het Collectief West-Friesland wordt geraamd op ruim 1 miljoen per jaar. 3. Gebiedsbeschrijving West-Friesland Melkveehouderij, tuinbouw, bollenteelt en fruitteelt zijn de belangrijkste bedrijfstakken. Klei is de overwegende grondsoort. De openheid van het gebied is groot. Vanaf de 70-er jaren zijn veel gebieden verkaveld, waardoor de verkaveling van de bedrijven sterk is verbeterd. In veel gebieden vinden we een mix van grasland, mais, tulpen en groenten, doordat grasland wordt verhuurd aan gespecialiseerde tuinbouwbedrijven. Dit gebeurt in verband met de benodigde vruchtwisseling en de melkveehouder ziet voordeel in de huurvergoeding en vernieuwen van grasland. Deze diversiteit in grondgebruik maakt West-Friesland tot een afwisselend en gevarieerd gebied. Ondanks de grote verkavelingen is de weidevogelpopulatie de afgelopen jaren in stand gebleven. Binnen het gebied liggen op verschillende plaatsen de weidevogelreservaten van Landschap Noord-Holland in het westelijk en van Staatsbosbeheer in het oostelijk deel. Hier is de inrichting en het beheer aangepast aan weidevogels. Het beheer wordt uitgevoerd door (melk)veehouders uit de omgeving. In het zuiden liggen polder Mijzen en polder Beetskoog. De grondsoort in deze gebieden is afwijkend van die van de rest van ons werkgebied. Het zijn namelijk laaggelegen 10

11 veenweidegebieden die helemaal in gebruik zijn met langjarig grasland en een extensieve veebezetting. Beschrijving natuur- en landschap. West-Friesland bestaat voor het grootste deel uit kleipolderlandschap met sterke contrasten tussen de dichte lintbebouwing en open gebieden. In het IJsselmeer ligt een groot vooroeverproject en verschillende kleinere buitendijkse gebieden met riet en graslanden.in de Vooroever domineert rietland met een goed ontwikkelde populatie moeras- en watervogels. In de kleinere buitendijkse gebieden vindt men vooral nat grasland en bloemrijk rietland en broeden weidevogels. De verdediging tegen de zee is terug te vinden in de hoge Westfriese Omringdijk. Achter de Westfriese Omringdijk liggen kleine open wateren zoals oude kleiputten en dijkdoorbraken, omgeven door vochtig grasland en rietkragen. In heel West-Friesland zijn ingrijpende ruilverkavelings- en landinrichtingsprojecten uitgevoerd. De agrarische structuur is sterk verbeterd, het landschap is veel grootschaliger geworden en de ecologische betekenis sterk verminderd. In graslandpolder De Gouw zijn na de landinrichting kleine oppervlakten met aardkundige waarden en bloemrijk grasland voor broedende weidevogels veiliggesteld. In de bouwlandgebieden zijn na de ruilverkavelingen vaak recreatiegebieden aangelegd rond gronddepots en zandwinputten. Hier omheen liggen meestal hooilanden, rietkragen en aangeplante bosjes. De bebouwing en weg- en erfbeplanting is in West-Friesland vooral in linten geconcentreerd. Bron: Natuurbeheerplan 2015, provincie Noord-Holland 11

12 4. Ontwikkeling van het weidevogelbeheer in West- Friesland Al sinds de jaren negentig van de vorige eeuw wordt er actief aan weidevogelbeheer gedaan. Gestart is met de vrijwillige weidevogelbescherming door alleen aan nestbescherming te doen. Door de komst van vergoedingen door het Rijk konden de boeren ook verdergaande maatregelen nemen zoals uitgesteld maaien. Door de toenemende aantallen weidevogels in 12

13 West-Friesland ( ) is in 2010 met de nieuwe SNL regeling het budget voor West- Friesland door de provincie Noor-Holland aanzienlijk verhoogd. Hiermee zijn de boeren in staat de mozaïeken te verbeteren en de populaties in stand te houden. In onderstaand plaatje laten de blauwe gebieden een toename van de aantallen grutto zien in de periode Rood is een afname. (bron: rapport Alterra 2435, maart 2013) De weidevogeltelling van weidevogelleefgebieden in 2009 (bron: provincie Noord-Holland) leverde een dichtheid op van weidevogels van 74,4 broedparen per 100 hectaren. (12 soorten broedvogels waarvan 10 Rode Lijst soorten.) Door de inspanningen van onze beheerders en vrijwilligers in de afgelopen 4 jaar is de populatie grutto stabiel gebleven, kievit en tureluur achteruit gegaan en scholekster iets achtergebleven. 13

14 Grafiek: De aantallen gevonden nesten en territoria in ons werkgebied van ANV West- Friesland van de laatste 4 jaar Tabel: Dichtheden per 100 ha van de 4 belangrijkste weidevogelsoorten in West-Friesland op SNL beheerd land (130 beheerders) (bron: uitbetaalde nestvergoeding aan beheerders ANV West-Friesland) Dichtheid weidevogels per 100 ha, geregistreerde nesten en ouderparen areaal TBO en SNL ha s Kievit 22,9 21, Scholekster 13,4 8,9 8,8 12,3 13,4 Grutto 12,7 13, ,9 14,5 tureluur 7,2 7,5 5,7 5,0 5 Areaal in ha

15 5. De ontwikkelingen in de land- en tuinbouw Vanaf 2015 verdwijnt het melkquotum in de veehouderij. We zien nu al een toenemende schaalvergroting en intensivering. De grondhonger is enorm en daardoor zijn de grondprijzen zeer hoog. In de afgelopen jaren heeft deze tendens zich reeds ingezet. Desondanks blijven de aantallen weidevogels op peil (zie hoofdstuk 3). In het gesubsidieerde weidevogelbeheer in West-Friesland doen inmiddels 140 bedrijven mee met een gezamenlijke oppervlakte van 4300 ha. Het unieke van West-Friesland is dat de weidevogelstand in stand blijft bij een moderne veehouderij waarbij ook grond verhuurt wordt voor bloembollenteelt Bij de veehouders is draagvlak om op deze manier weidevogelbeheer en landbouw te combineren. 15

16 Naast de melkveehouderij welke zich voornamelijk bevindt in westelijk West-Friesland gaat de schaalvergroting ook verder in de tuinbouw in het oostelijk deel van het werkgebied. Een zeer kenmerkend grondgebruik is de zogenaamde reizende bollenkraam. Tulpen bollen die geteeld worden op gehuurd land van de veehouders. Een keer in de 6-7 jaar komen de tulpenbollen terug op hetzelfde perceel omdat zo ziekten worden voorkomen. Deze percelen bieden vooral voor de kuikens vaak een veilige plek. Door het veelvuldig beregenen bieden de tulpenvelden veel voedsel voor de vogels in droge tijden. Het grondgebruik is daardoor zeer geschakeerd en biedt daardoor onder wisselende omstandigheden veel voedsel en dekking voor de weidevogel en hun pullen. De provinciale telling uit 2009 geeft aan dat er veel weidevogels broeden in de tulpenvelden. Deze aantallen zijn in onze eigen registratie niet meegenomen omdat ze niet meedoen met de SNL regeling met legselbeheer op bouwland. Voor het totaal aantal nesten komen deze aantallen er dan nog bij. Tabel: aantallen en dichtheden (per 100 ha) van weidevogels in de tulpenbollenpercelen die niet meedoen in de gegevens van nestbeloning van ANV West-Friesland bij telling van de provincie in (bron: Weidevogelinventarisatie 2009, A&W rapport 1303 in opdracht van provincie Noord-Holland) soort dichtheden Grutto 8 Tureluur 10.7 Kievit 26,1 scholekster 14,8 Circa 15% van het areaal wordt ingenomen door tulpenvelden. Als er 4300 ha aan SNL beheer is omvat dit ca. 645 ha tulpenvelden met de genoemde weidevogelaantallen. Deze cijfers zijn niet verwerkt in de aantallen registratie van de vereniging voor uitbetaling, grafiek pagina 6. In onze opvatting zijn de aantallen van de 4 belangrijkste weidevogelsoorten stabiel omdat ze elkaar nodig hebben. De aanwezigheid van voldoende kieviten zorgt ervoor dat met name ook de tureluur zich veilig voelt. Samen zijn ze sterker tegen de verschillende predatoren. 16

17 6. Weidevogelbeheer nu, samenwerking Het weidevogelbeheer in ons gebied kent een hoge deelname graad. In de door de provincie benoemde weidevogelleefgebieden doen 60-70% van de boeren mee met het gesubsidieerde weidevogelbeheer en daarnaast zijn er ook boeren die alleen meedoen met het vrijwillige weidevogelbeheer. 17

18 Ons werkgebied is opgedeeld in 24 mozaïeken. Een mozaïek is een gebied van minimaal 100 ha dat met de verschillende percelen optimaal wordt beheerd voor weidevogels. Het kent legselbeheer, uitgesteld maaien tot 1, 8 of 15 juni, plas-dras gebieden, extensief weiden, kruidenrijk grasland en flexibel beheer. Tabel : verdeling pakketten agrarisch natuurbeheer 2013 pakketten hectares Legselbeheer grasland 3413 Legselbeheer bouwland 415 Uitgesteld maaien 1, 8 en juni Extensief weiden 19 Kruidenrijk grasland 21 Plas-dras gebieden 6,5 totaal 4218 Ruim 11 % van het grasland areaal wordt ingezet voor uitgesteld maaien, extensief weiden en kruidenrijk grasland. Verder worden in het seizoen het fenomeen van kuikenveld (ruim 100 ha) ingezet en wordt op 130 ha ruige mest uitgereden. Sterke punten van het weidevogelbeheer in West-Friesland zijn: - Stabiele aantallen weidevogels - Gevarieerd grondgebruik ( tulpenteelt) - Openheid in het gebied - Zeer lage predatie, kleiner dan 5% - Draagvlak bij beheerders - Samenwerking met Landschap Noord-Holland - Uitgesteld maaien met alleen ruige mest toediening - Toepassen van flexibel beheer met kuikenveld en opplussen uitgesteld maaien - Inzet plas-dras gebieden voor vestiging grutto s en tureluurs 18

19 Op basis van de resultaten van de afgelopen jaren wordt elk jaar het collectief beheerplan bijgesteld. Onderstaand geeft de mozaieken weer van het beheerjaar Overzichtskaart mozaïeken

20 7. Uitgangspunten weidevogelbeheer in 2016 ANV West-Friesland hanteert de volgende uitgangspunten voor effectief weidevogelbeheer vanaf ANV West-Friesland vormt zich om tot collectief - Moderne veehouderij wordt gecombineerd met weidevogelbeheer - Voldoende draagvlak bij beheerders, TBO s en maatschappelijke organisaties voor het collectief beheerplan - Goede gebieden gaan verder (aantallen: 10 grutto s/100 ha, openheid, draagvlak, samenwerking) - Beheer op Maat is leidraad voor de mozaïeken (zwaar beheer volgens norm: 1,4 ha kuikenland per gruttopaar in de mozaïek) - Vernattingsmaatregelen toepassen die inpasbaar zijn in de bedrijfsvoering (greppel plasdras of slootpeil opzetten bij laat maaien percelen) - Samenwerking met waterschap om waterbergingen te betrekken bij weidevogelbeheer voor nattere gebieden. - Robuuste mozaïeken met voldoende omvang van minimaal 250 ha - Voldoende budget voor marktconforme vergoedingen Hoe voeren we dit uit? ANV West-Friesland is opgericht in 1998 en bestond dus vorig jaar 15 jaar. Ze heeft een professionele organisatie opgezet met jarenlange ervaring. Ze werkt samen met drie vrijwilligers groepen, de jagers, landschap Noord-Holland. Ze telt 140 boeren-beheerders en 200 burgerleden. De vereniging is zich aan het voorbereiden om zich om te vormen tot een collectief volgens de richtlijnen van het Ministerie van EZ. Ze zal zich certificeren om de taken voor het agrarisch natuurbeheer uit te gaan voeren. 20

21 21

22 8. Waar willen we verder gaan met het weidevogelbeheer in 2016? Op onderstaande kaart zijn de gebieden aangegeven welke doorgaan en welke gebieden er af vallen. De inspanningen van onze boeren en vrijwilligers hebben de afgelopen 25 jaar tot stabiele populaties geleid. Sommige gebieden zijn sterker geworden andere gebieden zijn zwakker geworden. Wij willen met een verbeterd collectief beheerplan doorgaan. Ook zullen een aantal gebieden niet meer mee doen vanaf Gebieden met minder dan 10 grutto s per 100 ha vallen af. Nadere invulling per mozaïek volgt later. Dit is mede afhankelijk van de medewerking van de boeren en de opvatting van de provincie. Voor de meeste gebieden is het zinvol om ook de scholekster te beschermen met legselbeheer met aanvullende maatregelen zoals randenbeheer. 22

23 Kansenkaart weidevogelbescherming 2016: 23

24 9. Kanttekeningen bij opstelling provincie Noord- Holland Drooglegging en aantallen Het rapport van Alterra, 2509, maart 2014, stelt dat naast aantallen, openheid en kruidenrijkdom ook de drooglegging een bepalende factor is voor de toekomst van een stabiele weidevogelpopulatie. In onderstaande plaatjes komt duidelijk naar voren dat ondanks de relatief grote drooglegging de trend van de gruttopopulatie de afgelopen 20 jaar positief is geweest in West-Friesland! In vergelijking met de veenweidegebieden waar de drooglegging veel minder is, is dit een opvallende conclusie. 24

25 Figuur: Trend van de Grutto per telgebied in de periode Blauw is toename, rood is afname van de populatie. Wij vinden dat er onterecht de conclusie wordt getrokken dat grote delen van West-Friesland geen geschikt weidevogelgebied is. Nog geen 4 jaar geleden heeft de provincie in haar weidevogelvisie besloten dat er twee keer zoveel geld naar het weidevogelbeheer in ons gebied moest gaan vanwege de goede kansen. Doelstelling in deze visie was om van de aantallen te stabiliseren. Dat hebben wij uitgevoerd en is naar onze mening geslaagd. Grote mate van drooglegging ( laag polderpeil) is volgens ons daarom voor West-Friesland geen doorslaggevend criterium voor effectief weidevogelbeheer. Openheid is daarentegen wel een belangrijk criterium voor het behoud van de weidevogel zo staat ook in het rapport te lezen: Eén van de belangrijkste randvoorwaarden blijkt te zijn de openheid van het landschap. Hoe opener het landschap hoe groter de dichtheid aan weidevogels, maar ook hoe groter de kans op een positieve aantalontwikkeling in zo'n gebied. De minimale openheid (gemiddelde zichtafstand) blijkt 400 meter te zijn, terwijl meer dan 600 meter optimaal is. Een tweede belangrijke randvoorwaarde is de drooglegging of het waterpeil. (bron: rapport Alterra 2509, maart 2013) Het eerste plaatje geeft duidelijk weer dat de openheid (of het tegengestelde verstoring) een sterk punt is van West-Friesland. De aantallen blijven in de toekomst in stand volgens het rapport.( blauwe kleur). Het tweede plaatje geeft aan dat drooglegging in West-Friesland negatief scoort bij het instandhouden van de populatie in tegenstelling tot bijvoorbeeld Waterland. (bron: Alterra rapport 2435). 25

26 26

27 Consequentie van het voorgestelde beleid is dat van het huidige aantal broedparen 40-45% verloren zal gaan als alleen in de voorgestelde kerngebieden agrarisch weidevogelbeheer mogelijk zal zijn. De aantallen als verloren beschouwd zullen waarschijnlijk nog hoger zijn omdat de boeren in de aangewezen gebieden niet alle mee zullen willen doen met de zeer zware eisen die aan het grondgebruik zullen worden gesteld. Het areaal agrarisch weidevogelbeheer zal door de voorgenomen plannen drastisch afnemen van 4300 ha in 2014 tot 1000 ha ha in Het is zeer de vraag of er beheerders zullen zijn die met de verzwaarde eisen zullen instemmen. Het draagvlak hiervoor is zeer minimaal. 10. Conclusie Uit de aantalontwikkeling van de weidevogels de afgelopen 20 jaar, de grote openheid van de gebieden en de gevarieerdheid van het grondgebruik in West-Friesland is het mogelijk effectief weidevogelbeheer te voeren. Onze inzet is dan ook voor de jaren vanaf 2016 op de ingeslagen weg verder te gaan met de beste gebieden ( >10 grutto/ 100 ha) en de mozaïeken verder te verbeteren volgens de methodiek van Beheer op Maat met uitgesteld maaien en het introduceren van vernattingsmaatregelen zoals greppel plas-dras maatregelen. In 2014 heeft de vereniging hier uit eigen middelen reeds geld voor gereserveerd. Draagvlak bij de boeren is met deze opzet volop aanwezig in ons gebied. Verder willen wij geen scheiding aanbrengen tussen agrarisch natuurbeheer en landbouw welke wordt gesuggereerd in het rapport. (bron: rapport Alterra 2509, maart 2014) De gelden voor agrarisch natuurbeheer horen thuis op de boerenerven. 27

28 28

29 11. Scholekster In het voorgenomen kerngebiedenbeleid van de provincie is geen rekening gehouden met de scholekster. Een belangrijke soort in ons werkgebied. Wij hebben een relatief grote populatie scholeksters in ons werkgebied die we graag in stand willen houden. De gemiddelde dichtheid in 2013 was op onze beheerde percelen inclusief de terreinen van de TBO s 19,1 /100 ha. 957 paar scholekster op 5049 ha beheerd land. U treft hieronder de dichtheidstrend aan de van de scholekster in Noord-Holland. West- Friesland laat een duidelijke positieve trend zien. (Blauw is positief, rood is negatief) Op het tweede plaatje uit het rapport van Alterra, november 2013, R. Buij een figuur met de aantallen in de verschillende gebieden in Noord-Holland. Wij stellen voor dat in West-Friesland de mogelijkheid blijft bestaan voor legselbeheer voor scholeksters met daarbij specifieke maatregelen op akkerland voor het aanleggen van randen e.d. voor de overige akkervogels zoals de gele kwikstaart. 29

30 30

31 12. Begroting Met de geselecteerde gebieden in West-Friesland (samen ca ha) willen we verder in We verwachten voor onze beheerders een marktconforme vergoeding voor de te treffen maatregelen. Als het percentage zwaar beheer op 15 % uit komt betekent dit 525 ha excl. last minute beheer Tabel: kostenbegroting weidevogelbeheer vanaf 2016 voor West-Friesland beheersoort ha tarief totaal Legselbeheer gras Legselbeheer ,- bouwland Uitgesteld maaien (alle ,- data) Last minute beheer ,- Watermaatregelen ,- (exclusief inrichting) Ruige mest ,- totaal ,- Het huidige budget voor het collectief beheerplan is maximaal ,- per jaar alleen voor uitvoering van het weidevogelbeleid inclusief beleid voor de scholekster en incl. last minute. Voor watermaatregelen en landschapsmaatregelen is nog onduidelijk wat de provincie van ons verwacht en welke mogelijkheden er liggen. Watermaatregelen a ) In 2014 is een project gestart samen met Hoogheemraadschap en ANV Water, Land en Dijken met akkerranden beheer. Inzet is om de waterkwaliteit te verbeteren in het kader van de Kaderrichtlijn Water. Dit project willen we vanaf 2016 volop doorzetten in de akker- en tuinbouw gebieden. 150 kilometer akkerrand x 3 meter breed= 45 ha. Vergoeding voor uit productie nemen en andere onkosten gem. 2000,- per ha excl. Bloembollenteelt ,- b) Natuurvriendelijk sloot- en oeverbeheer. Op plaatsen waar het ecologisch interessant is, willen we graag deze groen-blauwe dienst uitvoeren. Het is interessant voor de weidevogelbeheer en voor de waterkwaliteit. 5 oevers x 1000,-= 5.000,- 31

32 c) Rietbeheer. Op veel plaatsen in ons werkgebied neemt de hoeveelheid riet in sloten toe. Gefaseerd rietmaaien kan een bijdrage leveren aan de biodiversiteit. 5000,- voor 5 experimenten van 1000,- Begroting: ,-/ jaar Landschappelijke maatregelen Wij denken aan een project getiteld: Natuur op boerenerven. Hier volgens ons nog veel winst te behalen als het gaat om zangvogels en andere vormen van natuur (landschap, flora en fauna). Elk jaar 25 nieuwe deelnemers x 2000,- inrichtingskosten en beheer. Begroting: ,- / jaar Vergroening uit pijler 1 van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid ingevuld door ANV West- Friesland (EFA s) Een deel van de Ecological Focus Area (maximaal 2,5% van het bouwland areaal dat aan vergroening kan meedoen) wordt collectief ingevuld. Hiermee kunnen randenbeheer en landschapselementen ecologisch optimaal worden gerealiseerd. 60 ha collectief ingevuld met een zgn. top-up van 450,- Begroting: ,-/jaar Totale begroting voor collectief West-Friesland: ,-/jaar exclusief organisatiekosten (van ca. 15%). Organisatiekosten: ,- Inclusief organisatiekosten: ,- per jaar. In deze begroting zijn geen kosten voor investeringen opgenomen voor inrichtingsmaatregelen ten behoeve van verbeteren van openheid en/ of vernatting. 32

33 ANV West-Friesland Dorpsstraat HL Obdam 33

De kern ligt bij plasdras

De kern ligt bij plasdras 7-3-2014 Inleiding presentatie Weidevogelbeheer Vereniging Noardlike Fryske Wâlden Weidevogelaantallen 2009-2012 Plasdras voor meer weidevogels Netwerken voor vitale populaties De kern ligt bij plasdras

Nadere informatie

Notulen Jaarvergadering op woensdag 22 oktober 2014

Notulen Jaarvergadering op woensdag 22 oktober 2014 Notulen Jaarvergadering op woensdag 22 oktober 2014 Aanvang: 20.00 uur Locatie:Café-restaurant de Vriendschap te Wadway 1) Opening door de voorzitter Klaas-Wim opent de vergadering en heet iedereen welkom.

Nadere informatie

Nieuwe ronde, nieuwe kansen met ANV Hollands Noorden

Nieuwe ronde, nieuwe kansen met ANV Hollands Noorden Nieuwsbrief Nr. 32 juni 2015 Nieuwe ronde, nieuwe kansen met ANV Hollands Noorden - Overgang leden Frisse Wind - Agrarisch natuurbeheer vanaf 2016 - Greppel plas-dras voor weidevogels - Weidevogelseizoen

Nadere informatie

WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD

WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD 214 Er is goed nieuws en er is slecht nieuws WEIDEVOGELS LOPIKERWAARD 214: ER IS GOED NIEUWS EN ER IS SLECHT NIEUWS Sinds 211 telt DNatuur voor ANV Lopikerwaard hoeveel Grutto

Nadere informatie

Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer

Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer De breedte van het speelveld Betaald beheer (SNL): 179.000 ha, 64 mln. (excl. ganzen) 13.500 bedrijven = 27% van grondgebonden

Nadere informatie

Weidevogels toen en nu. Nieuwsbrief Nr. 29 november 2013. Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker

Weidevogels toen en nu. Nieuwsbrief Nr. 29 november 2013. Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker Nieuwsbrief Nr. 29 november 2013 Geslaagde huifkartocht - Cursus - Resultaten 2013 - Streekfonds - Contributie - Plas-dras - Vrijwilligers gezocht - Weidevogelvriendelijkste boer 2013 - Grondbank? - Nieuwe

Nadere informatie

Voorjaar Nieuwsbrief Nr. 30 april Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker

Voorjaar Nieuwsbrief Nr. 30 april Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker Nieuwsbrief Nr. 30 april 2014 Voorjaar 2014 - Weidevogels en Mijn Dossier - Bijzondere waarneming Velduil - Toekomst agrarisch natuurbeheer in West-Friesland - Laat maaien en kuikenveld - Contributie 2014

Nadere informatie

Hoe kunt u meedoen? Help

Hoe kunt u meedoen? Help Agrariërs Weidevogelwerkgroepen snest Gemeenten Weidevogelwerkgroep Binnenveld-Oost, Weidevogelwerkgroep Binnenveld-West, de initiatiefnemers van het Weidevogelplan WERV-gemeenten Wageningen, Ede, Rhenen

Nadere informatie

ANV beheert de Koopmanspolder - Resultaten weidevogelbeheer 2014 Weidevogelbeheer in 2016 - Weidevogelbeheer ANV Frisse Wind erbij - Vrijwilliger

ANV beheert de Koopmanspolder - Resultaten weidevogelbeheer 2014 Weidevogelbeheer in 2016 - Weidevogelbeheer ANV Frisse Wind erbij - Vrijwilliger Nieuwsbrief Nr. 31 november 2014 ANV beheert de Koopmanspolder - Resultaten weidevogelbeheer 2014 Weidevogelbeheer in 2016 - Weidevogelbeheer ANV Frisse Wind erbij - Vrijwilliger gezocht - Zes jonge kerkuilen,

Nadere informatie

Weidevogelvisie Provincie Utrecht

Weidevogelvisie Provincie Utrecht Weidevogelvisie Provincie Utrecht Weidevogelvisie Provincie Utrecht 1 Colofon Uitgave Provincie Utrecht, januari 2012 Vormgeving/DTP Del Puerto Design Grafische begeleiding MultiMediaCentrum provincie

Nadere informatie

... BELANGRIJK FLEXIBELBEHEER. Purmerend, 16 augustus 2014

... BELANGRIJK FLEXIBELBEHEER. Purmerend, 16 augustus 2014 .... BELANGRIJK FLEXIBELBEHEER Purmerend, 16 augustus 2014 Kenmerk: 14096/1060/MB/sl Behandeld door: Martine Bijman Betreft: flexibel beheer en aanpassen oppervlakten Subsidiestelsel Natuur- en Landschapsbeheer

Nadere informatie

Provinciaal weidevogelonderzoek in de regio Amstel-, Gooi- en Vechtstreek Uit het Jaarboek Weidevogels 2007

Provinciaal weidevogelonderzoek in de regio Amstel-, Gooi- en Vechtstreek Uit het Jaarboek Weidevogels 2007 Provinciaal weidevogelonderzoek in de regio Amstel-, Gooi- en Vechtstreek Uit het Jaarboek Weidevogels 2007 Inleiding In 2005 verschenen alarmerende berichten over een snelle teruggang van weidevogels

Nadere informatie

Agrarisch Natuurbeheer: wat kost het, wat levert het op, hoe kan het beter? David Kleijn

Agrarisch Natuurbeheer: wat kost het, wat levert het op, hoe kan het beter? David Kleijn Agrarisch Natuurbeheer: wat kost het, wat levert het op, hoe kan het beter? David Kleijn Landbouwgebied Productie van voedsel en grondstoffen Natuur op boerenland Intensivering van landbouw Agrarisch natuurbeheer

Nadere informatie

Wist u dat.. Wat doet een ANV? Nieuwsbrief Nr. 27 november 2012. Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker

Wist u dat.. Wat doet een ANV? Nieuwsbrief Nr. 27 november 2012. Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker Nieuwsbrief Nr. 27 november 2012 Wat doet een AVN? - Weidevogelvriendelijkste boer 2012 - Waterberging Weijdemeer - Subsidie - Infozuilen - Stand van zaken - plas/dras - Zittingsdagen - Nesten zoeken iets

Nadere informatie

Rapportage natuurbeheer. Weidevogels. Stichting Agrarische Bedrijven Spaarnwoude (SAS) Melkveebedrijf de Ettingen Zoogkoeienbedrijf de Koningshoeve

Rapportage natuurbeheer. Weidevogels. Stichting Agrarische Bedrijven Spaarnwoude (SAS) Melkveebedrijf de Ettingen Zoogkoeienbedrijf de Koningshoeve Rapportage natuurbeheer Weidevogels Stichting Agrarische Bedrijven Spaarnwoude (SAS) Melkveebedrijf de Ettingen Zoogkoeienbedrijf de Koningshoeve 2015 1 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Weidevogels... 5 2.a.

Nadere informatie

Notitie Weidevogels Noord-Holland, 20 mei 2010

Notitie Weidevogels Noord-Holland, 20 mei 2010 Notitie Weidevogels Noord-Holland, 20 mei 2010 Kees (C.) J.G. Scharringa, 19 mei 2010 Inleiding De notitie geeft beknopte informatie over de verspreiding, aantallen en trends van weidevogels in Noord-Holland

Nadere informatie

Weidevogels in West-Friesland in 2014

Weidevogels in West-Friesland in 2014 Weidevogels in West-Friesland in 2014 Analyse van weidevogelinventarisaties in relatie tot het provinciale weidevogelbeleid FOTO: JOKE HUIJSER-SPEKKEN 2 Colofon Status uitgave: Rapport nr.: Datum uitgave:

Nadere informatie

Voorlichtingsavonden SNL Fryslan Vragen en antwoorden

Voorlichtingsavonden SNL Fryslan Vragen en antwoorden Voorlichtingsavonden SNL Fryslan Vragen en antwoorden 1. Ik heb in 2007 subsidie aangevraagd, moet ik nu opnieuw aanvragen? Antwoord: U kan overstappen per 1 januari, maar dat hoeft niet. 2. Mijn contracten

Nadere informatie

Toelichting flexibiliteit binnen het ANLB 2016

Toelichting flexibiliteit binnen het ANLB 2016 STICHTING COLLECTIEF AGRARISCH NATUURBEHEER SCAN Toelichting flexibiliteit binnen het ANLB 2016 Het nieuwe stelsel ANBL2016 biedt het collectief op meerdere manieren flexibiliteit in de uitvoering van

Nadere informatie

Samen voor weidevogelbeheer in Eemland. Visie op het weidevogelbeheer in Eemland

Samen voor weidevogelbeheer in Eemland. Visie op het weidevogelbeheer in Eemland Samen voor weidevogelbeheer in Eemland Visie op het weidevogelbeheer in Eemland januari 2013 Deze weidevogelvisie is geschreven door agrarische natuurvereniging A & E in samenwerking met José van Miltenburg

Nadere informatie

Weidevogelpact Midden-Delfland

Weidevogelpact Midden-Delfland Weidevogelpact Midden-Delfland Midden-Delfland is van oudsher een goed weidevogelgebied. Maar ook in dit open veenweidegebied is het aantal weidevogels fors afgenomen: de populaties grutto, kievit en tureluur

Nadere informatie

Toekomst agrarisch natuur- en landschapsbeheer rond Winterswijk. Jan Stronks

Toekomst agrarisch natuur- en landschapsbeheer rond Winterswijk. Jan Stronks Toekomst agrarisch natuur- en landschapsbeheer rond Winterswijk Jan Stronks Stand van zaken huidig landschap Bos en natuur in de plus! Agrarisch cultuurlandschap sterk in de min: Natuurwaarde holt achteruit

Nadere informatie

JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND. Werkgroep Weidevogelbescherming IVN Amstelveen Vogelwerkgroep Ouderkerk ANV De Amstel

JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND. Werkgroep Weidevogelbescherming IVN Amstelveen Vogelwerkgroep Ouderkerk ANV De Amstel JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND 2012 Werkgroep Weidevogelbescherming IVN Amstelveen Vogelwerkgroep Ouderkerk ANV De Amstel 0 1 1. Weersverloop voorjaar 2012 Het voorjaar van 2012 was zacht

Nadere informatie

Fig. 4.3a. Dichtheden weidevogels in het reservaatsgebied Giethoorn-Wanneperveen 1987-2010 (229 ha)

Fig. 4.3a. Dichtheden weidevogels in het reservaatsgebied Giethoorn-Wanneperveen 1987-2010 (229 ha) Lichte groei weidevogelstand Giethoorn-Wanneperveen in 2010 Obe Brandsma De belangrijkste resultaten samengevat: Het onderzoeksgebied Giethoorn-Wanneperveen (229 ha) is één van de weinige gebieden in Nederland

Nadere informatie

Projectvoorstel. Maatregelen voor de Patrijs Uitwerking kerngebied Struikwaard

Projectvoorstel. Maatregelen voor de Patrijs Uitwerking kerngebied Struikwaard Projectvoorstel Maatregelen voor de Patrijs Uitwerking kerngebied Struikwaard J. Sloothaak Januari 2013 Projectvoorstel Project: Maatregelen voor de Patrijs Periode: 1 januari 2013 1 november 2014 Inleiding

Nadere informatie

Bezoekeffecten en nestbescherming bij weidevogels. Paul Goedhart Wolf Teunissen Hans Schekkerman Maja Roodbergen

Bezoekeffecten en nestbescherming bij weidevogels. Paul Goedhart Wolf Teunissen Hans Schekkerman Maja Roodbergen Bezoekeffecten en nestbescherming bij weidevogels Paul Goedhart Wolf Teunissen Hans Schekkerman Maja Roodbergen Aantalveranderingen 200 180 160 140 Index 120 100 80 60 40 20 1960 1970 1980 1990 2000 2010

Nadere informatie

Weidevogelbescherming ~ jaarverslag 2012. Staphorsterveld

Weidevogelbescherming ~ jaarverslag 2012. Staphorsterveld Weidevogelbescherming ~ jaarverslag 2012 Staphorsterveld 1 Contactgegevens Agrarische Natuurvereniging Horst en Maten Postweg 2, 7951 KT Staphorst T: 06-55556812 E: info@anvhorstenmaten.nl I: www.anvhorstenmaten.nl

Nadere informatie

Aantal gevonden legsels in 2008

Aantal gevonden legsels in 2008 10 1 Broedpaaraantallen 2. Reproductie Na terugkomst van weidevogels in hun broedgebied vormen zich paren en kiezen de vogels een plek om te gaan broeden: de vestiging. Daarna komen twee belangrijke reproductiefasen:

Nadere informatie

WEIDEVOGELS RESULTATEN 2011 TOTAAL

WEIDEVOGELS RESULTATEN 2011 TOTAAL WEIDEVOGELS RESULTATEN 211 TOTAAL A. Weidevogelmeetnet Overijssel van 1994 tot en met 211 Het gaat nog steeds niet goed met de weidevogels. De al jarenlang neerwaartse trend blijft doorgaan. Positief is

Nadere informatie

Weidevogels in midden Noord-Holland

Weidevogels in midden Noord-Holland Weidevogels in midden Noord-Holland Analyse van veldresultaten uit 2013 in relatie tot het provinciale weidevogelbeleid Foto: Joke Huijser-Spekken 2 Colofon Status uitgave: Rapport nr.: Datum uitgave:

Nadere informatie

Pakketten voor agrarisch natuurbeheer in Regio Gouwe Wiericke

Pakketten voor agrarisch natuurbeheer in Regio Gouwe Wiericke Pakketten voor agrarisch natuurbeheer in Regio Gouwe Wiericke Uit de Index: de agrarische natuurtypen A01 Agrarische faunagebieden Subsidiestelsel Natuur en Landschap (SNL) Beheertype A01.01: Weidevogelgebied

Nadere informatie

Nieuwe kansen voor weidevogels in het Binnenveld

Nieuwe kansen voor weidevogels in het Binnenveld Nieuwe kansen voor weidevogels in het Binnenveld Januari 2017. Pleitnota t.b.v. de inrichting en het beheer van een zone met natuurinclusieve landbouw met weidevogelbeheer rond het nieuw in te richten

Nadere informatie

Basiscursus aan de slag weidevogelbescherming

Basiscursus aan de slag weidevogelbescherming Agrarisch Basiscursus Natuurbeheer weidevogelbescherming vanaf 2016 Het collectief Noordwest-Overijssel Basiscursus aan de slag weidevogelbescherming Per 2016 gaat het samenwerkingsverband van 4 agrarische

Nadere informatie

Landschapswaaier Bouwstenen voor duurzame landbouw en natuur in het Groene Hart Henk Kloen en Rita Joldersma, CLM

Landschapswaaier Bouwstenen voor duurzame landbouw en natuur in het Groene Hart Henk Kloen en Rita Joldersma, CLM Landschapswaaier Bouwstenen voor duurzame landbouw en natuur in het Groene Hart Henk Kloen en Rita Joldersma, CLM Download rapport: www.clm.nl/publicaties/data/671.pdf In opdracht van Staatsbosbeheer en

Nadere informatie

HANDBOEK BEHEERPLAN COLLECTIEF MIDDEN OVERIJSSEL. Agrarisch Natuurbeheer CMO in de praktijk 2016

HANDBOEK BEHEERPLAN COLLECTIEF MIDDEN OVERIJSSEL. Agrarisch Natuurbeheer CMO in de praktijk 2016 HANDBOEK BEHEERPLAN COLLECTIEF MIDDEN OVERIJSSEL Agrarisch Natuurbeheer CMO in de praktijk 2016 2 Versie 1.1 Datum: augustus 2015 Dit rapport is opgesteld door Collectief Midden Overijssel. Binnen dit

Nadere informatie

Weidevogels monitoring Polderpark Oostpolder 2014-2016. verslag, conclusies en aanbevelingen 2014

Weidevogels monitoring Polderpark Oostpolder 2014-2016. verslag, conclusies en aanbevelingen 2014 Broedende weidevogels in de Oostpolder van Gouda nu en in de toekomst Weidevogels monitoring Polderpark Oostpolder 2014-2016 verslag, conclusies en aanbevelingen 2014 Komen er wel broedende weidevogels

Nadere informatie

SCAN. Checklist Beheerstrategie

SCAN. Checklist Beheerstrategie STICHTING COLLECTIEF AGRARISCH NATUURBEHEER SCAN Checklist Beheerstrategie In de beheerstrategie legt het collectief uit welke keuzen het heeft gemaakt uit de overheidsdoelen, hoe deze doelen mede op basis

Nadere informatie

COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND

COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND 1. INLEIDING Aanleiding De gemeente Schagen is voornemens om het bedrijventerrein Kolksluis langs de Koning Willem II-weg in t Zand

Nadere informatie

Koersnotitie Weidevogels. Gedeputeerde Staten 17-12-2012

Koersnotitie Weidevogels. Gedeputeerde Staten 17-12-2012 Koersnotitie Weidevogels Gedeputeerde Staten 17-12-2012 1 1. Inleiding Weidevogels hebben zich altijd goed thuis gevoeld in Fryslân. Ze vormen een wezenlijk onderdeel van de beleving van het Friese platteland.

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 576 Natuurbeleid Nr. 17 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

Kraaiachtigen een bedreiging voor weidevogels? Attie F. Bos Pim Vugteveen

Kraaiachtigen een bedreiging voor weidevogels? Attie F. Bos Pim Vugteveen Rijksuniversiteit Groningen Wetenschapswinkel Biologie Rapport 67 Kraaiachtigen een bedreiging voor weidevogels? Een literatuuronderzoek naar de rol van kraaiachtigen als predator en de invloed daarvan

Nadere informatie

Weidevogels Lopikerwaard

Weidevogels Lopikerwaard Weidevogels Lopikerwaard Leo Kramer en Arjan van Duijvenboden Weidevogelbescherming is moeilijk. Weidevogels zijn divers, slecht te sturen, niet op te sluiten in reservaten en ze broeden ook nog eens in

Nadere informatie

Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s

Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s Paul Terwan Drachten, 14-12-2011 ALV BoerenNatuur Belangrijkste veranderingen EU-geldstroom naar NL neemt iets af, vooral in eerste pijler

Nadere informatie

Index Natuur en Landschap. Onderdeel Agrarische beheertypen

Index Natuur en Landschap. Onderdeel Agrarische beheertypen Index Natuur en Landschap Onderdeel Agrarische beheertypen 7 oktober 2012 1 A01.01 Weidevogelpakketten A01.01.01 Weidevogelgrasland met rustperiode A01.01.02 Weidevogelgrasland met voorweiden A01.01.03

Nadere informatie

Programma. 12.30 uur Lunch

Programma. 12.30 uur Lunch Programma 10.00 uur Opening 10.10 uur POP3, GLB en het vernieuwde stelsel 10.40 uur Sturings cyclus en doelrealisatie 11.10 uur Pauze 10.25 uur Doelenkader internationale doelen biodiversiteit 12.00 uur

Nadere informatie

Samen werken aan weidevogelbeheer

Samen werken aan weidevogelbeheer Samen werken aan weidevogelbeheer Sleutels tot succes Samen werken aan weidevogelbeheer Sleutels tot succes Landelijk gaan de weidevogels nog steeds achteruit. Maar er zijn plaatsen in Nederland waar het

Nadere informatie

WEIDEVOGELINVENTARISATIE EN ADVIES TOEKOMSTIG BEHEER WATERBERGING WOUDSE POLDER MIDDEN DELFLAND 2015

WEIDEVOGELINVENTARISATIE EN ADVIES TOEKOMSTIG BEHEER WATERBERGING WOUDSE POLDER MIDDEN DELFLAND 2015 WEIDEVOGELINVENTARISATIE EN ADVIES TOEKOMSTIG BEHEER WATERBERGING WOUDSE POLDER MIDDEN DELFLAND 2015 Opdrachtgever: Auteur: Datum: Hoogheemraadschap van Delfland Ferry van der Lans 10 augustus 2015 I N

Nadere informatie

Leefgebieden droge en natte dooradering

Leefgebieden droge en natte dooradering ELAN Agrarische Natuurverenigingen Zuidoost-Friesland Nieuwe stelsel ANLB 2016 Leefgebieden droge en natte dooradering Wilco de Jong Voorzitter ELAN 12 februari 2015 Ooststellingwerf ELAN Agrarische Natuurcollectief

Nadere informatie

STUREN MET WATER. over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden

STUREN MET WATER. over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden STUREN MET WATER over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden STUREN MET WATER Het ontwerp Sturen met water van het Veenweide Innovatiecentrum Zegveld (VIC) zet in op actief, dynamisch grondwaterbeheer

Nadere informatie

21 januari 2014 overleg met. Vogelwachten en A.N.V De Súdwesthoeke. Plaats : Dorpshuis It Swaeigat It Heidenskip

21 januari 2014 overleg met. Vogelwachten en A.N.V De Súdwesthoeke. Plaats : Dorpshuis It Swaeigat It Heidenskip 21 januari 2014 overleg met Vogelwachten en A.N.V De Súdwesthoeke Plaats : Dorpshuis It Swaeigat It Heidenskip Werkgebied van A.N.V De Súdwesthoeke Groot ongeveer 15000 hectare 1 Warns 2 De Noardermar

Nadere informatie

Grondgebonden landbouw in Zuid-Holland; Structuur en economische betekenis

Grondgebonden landbouw in Zuid-Holland; Structuur en economische betekenis Grondgebonden landbouw in Zuid-Holland; Structuur en economische betekenis Masterclass Provinciale Statenleden ZH Marc Ruijs, 8 oktober 2014 Inleiding Grondgebonden landbouw Structuuraspecten Economische

Nadere informatie

Weidevogels in Noord-Holland Jaarboek 2010

Weidevogels in Noord-Holland Jaarboek 2010 foto: astrid kant Weidevogels in Jaarboek Landschap Postbus 57 9 AG Castricum Tel. 88-6 www.landschapnoordholland.nl info@landschapnoordholland.nl GEDRUKT OP FSC PAPIER Keurmerk voor verantwoorde fondsenwervingen

Nadere informatie

esthoeke Titel Versie Datum ... (handtekening) ... (naam)

esthoeke Titel Versie Datum ... (handtekening) ... (naam) 1 Collectief Beheerplan van de Agrarische Natuurvereniging De Súdwe esthoeke Titel : Collectief Beheerplan ANV De Súdwesthoeke Versie : SNL aanvraag voor 2012 Datum : 20 oktober 2011 Gebiedscoördinator

Nadere informatie

Welkom. Douwe Hoogland, voorzitter Ingrid van Huizen, algemeen secretaris

Welkom. Douwe Hoogland, voorzitter Ingrid van Huizen, algemeen secretaris Welkom Douwe Hoogland, voorzitter Ingrid van Huizen, algemeen secretaris Inhoud presentatie 1. Introductie Vereniging NFW 2. Hervorming Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) 3. Gebiedspilot GLB in de

Nadere informatie

Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid 2014-2020 Omvorming + nieuwe opzet directe betalingen Overgangsjaar Toegang tot nglb Basispremie Vergroening en de eisen Communicatie 2 Het nieuwe GLB, nog

Nadere informatie

Bewonersvereniging Noordwest

Bewonersvereniging Noordwest Bewonersvereniging Noordwest Centrum Publieksparticipatie Natura 2000 T.a.v. 65 Postbus 30316 2500 GH Den Haag Betreft: Zienswijze van de Bewonersvereniging Noordwest (Wageningen) op aanwijzing van Het

Nadere informatie

Weidevogeladvies Olterterpoverleg Advies van het Olterterpoverleg aan de Provinsje Fryslân voor de invulling van het nieuwe weidevogelbeleid

Weidevogeladvies Olterterpoverleg Advies van het Olterterpoverleg aan de Provinsje Fryslân voor de invulling van het nieuwe weidevogelbeleid Weidevogeladvies Olterterpoverleg Advies van het Olterterpoverleg aan de Provinsje Fryslân voor de invulling van het nieuwe weidevogelbeleid A&W-rapport 1993 in opdracht van Weidevogeladvies Olterterpoverleg

Nadere informatie

NATUURNIEUWS DE FRISSE WIND

NATUURNIEUWS DE FRISSE WIND NATUURNIEUWS DE FRISSE WIND Gortdroog voorjaar speelt weidevogels parten, enkele deelgebieden nader bekeken, Grutto s en grutto nesten Grutto nest met 5 eieren gevonden door Tinus Mooy. Het gortdroge voorjaar

Nadere informatie

Atlas van de Weidevogels in Laag Holland

Atlas van de Weidevogels in Laag Holland Atlas van de Weidevogels in Laag Holland Overzicht van soorten, aantallen, dichtheden en trends in 3. hectare weidevogelgebied. C.J.G. Scharringa & R. van t Veer De voorliggende atlas is het resultaat

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst weidevogelcoördinatoren 15 september

Verslag bijeenkomst weidevogelcoördinatoren 15 september 015 215 43 50 info@landschaperfgoedzh.nl www.landschaperfgoedzh.nl @degroenemotor De Groene Motor 2014 Verslag bijeenkomst weidevogelcoördinatoren 15 september Aanwezig Martin vd Reep, Klaas de Mik, Ad

Nadere informatie

Een kijkje in de SNL-keuken

Een kijkje in de SNL-keuken Een kijkje in de SNL-keuken Unit Natuurinformatie en Natuurbeheer BIJ12 Herman Cohen Stuart en Karin Cox 1 Twitter met ons mee! #Hogeschool_VHL #BIJ12 #SNL #ANLb2016 Over BIJ12 3 Even een testje! Voordat

Nadere informatie

Het agrarisch natuur-en landschapsbeheer vanaf 2016

Het agrarisch natuur-en landschapsbeheer vanaf 2016 Het agrarisch natuur-en landschapsbeheer vanaf 2016 Voorstellen Jos van Maanen (Agrarisch) makelaar/taxateur Van Maanen Vastgoed Adviseur onteigening / pacht Buro Loevesteijn Tot 2008 melkveehouder Voorzitter

Nadere informatie

Datum 18 december 2014 Betreft Aansluiting vergroening GLB en agrarisch natuur- en landschapsbeheer

Datum 18 december 2014 Betreft Aansluiting vergroening GLB en agrarisch natuur- en landschapsbeheer > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Ministerie van Economische Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den

Nadere informatie

Melk van Hier, kansen voor landbouw en natuur?

Melk van Hier, kansen voor landbouw en natuur? Melk van Hier, kansen voor landbouw en natuur? NATUUR EN LANDBOUW// VORSELAAR// 14 maart 2012 Draagvlakverbredingsproject Melk van Hier 1/1/2013 31/12/2013 Dit initiatief kadert binnen een overkoepelend

Nadere informatie

Formulier ten behoeve van het indienen van schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 37 van het Reglement van Orde Verenigde Vergadering Delfland

Formulier ten behoeve van het indienen van schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 37 van het Reglement van Orde Verenigde Vergadering Delfland Formulier ten behoeve van het indienen van schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 37 van het Reglement van Orde Verenigde Vergadering Delfland Peilbeheer en weidevogels Aanleiding De Algemene Waterschapspartij

Nadere informatie

Vergroening en verduurzamen landbouw

Vergroening en verduurzamen landbouw Duurzame landbouw Gezond voedsel - Vitaal platteland Vergroening en verduurzamen landbouw Wim Dijkman Dronten, 2-12 2014 1 Agenda Groen Ondernemen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Maatregelen POP en water

Nadere informatie

DE EEMPOLDER; EEN WEIDEVOGELMAGNEET

DE EEMPOLDER; EEN WEIDEVOGELMAGNEET DE EEMPOLDER; EEN WEIDEVOGELMAGNEET Celine Roodhart Vooral de kievitenconcentratie is rechtstreeks verbijsterend, in het ruime steppenlandschap staan zij in onnoemelijke getale te soezen of lopen zij ijverig

Nadere informatie

AGENDA. Ontwikkelingen rond SNL - even voorstellen.. - Weijdemeer nieuws - bijdrageregeling houten hek - WBE t Ouwe land. Een enerverend jaar

AGENDA. Ontwikkelingen rond SNL - even voorstellen.. - Weijdemeer nieuws - bijdrageregeling houten hek - WBE t Ouwe land. Een enerverend jaar Nieuwsbrief Nr. 24 maart 2011 Ontwikkelingen rond SNL - even voorstellen.. - Weijdemeer nieuws - bijdrageregeling houten hek - WBE t Ouwe land Een enerverend jaar Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker Deze

Nadere informatie

2013 wordt het jaar van de Patrijs.

2013 wordt het jaar van de Patrijs. 2013 wordt het jaar van de Patrijs. 1 Waarom? De soort kwam vroeger in grote aantallen voor in NL; er werd zelfs op gejaagd (en in sommige landen nog steeds) Bijna iedereen heeft de vogel wel eens gezien

Nadere informatie

De Grutto; Nationale Vogel van Nederland

De Grutto; Nationale Vogel van Nederland De Grutto; Nationale Vogel van Nederland Nationale vogel Inleiden. De grutto is het afgelopen jaar de nationale vogel van Nederland geworden. Op deze presentatie hoop ik de achtergronden daarvan te laten

Nadere informatie

Een nieuwe start. Grutto gekozen tot Nationale Vogel! Nieuwsbrief Nr. 33 dec 2015

Een nieuwe start. Grutto gekozen tot Nationale Vogel! Nieuwsbrief Nr. 33 dec 2015 Nieuwsbrief Nr. 33 dec 2015 Nieuwe start - Grutto Nationale Vogel - Terugblik seizoen 2015 - Afscheid Cor Smit - Even voorstellen - Stand van zaken contractbesprekingen - Subsidie voor akkervogels en schone

Nadere informatie

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 2 november 2010) Nummer 2411

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 2 november 2010) Nummer 2411 van Gedeputeerde Staten op vragen van A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 2 november 2010) Nummer 2411 Onderwerp Afschot kraaien en vossen Aan de leden van Provinciale Staten Toelichting vragensteller

Nadere informatie

Kwartelkoning beheer 2015 langs de Waal, Rijn en IJssel

Kwartelkoning beheer 2015 langs de Waal, Rijn en IJssel Kwartelkoning beheer 2015 langs de Waal, Rijn en IJssel Inleiding De kwartelkoning (Crex Crex) is een trekvogel, die overwintert in Oost Afrika en broedt in Europa. In ons land broedt de kwartelkoning

Nadere informatie

Agenda.. Heeft agrarisch natuurbeheer toekomst? Nieuwsbrief Nr. 28 april Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker

Agenda.. Heeft agrarisch natuurbeheer toekomst? Nieuwsbrief Nr. 28 april Door de voorzitter: Klaas Wim Jonker Nieuwsbrief Nr. 28 april 2013 Agenda - Wetenswaardigheden van de ANV - Jaar van de patrijs - Fotowedstrijd ANV - Aankoop en subsidie hoogstamfruit - Ganzenoverlast - ANV s worden collectieven - Gruttosafari

Nadere informatie

(Vrijwillige) toetsing natuurbeheerplannen 2014

(Vrijwillige) toetsing natuurbeheerplannen 2014 (Vrijwillige) toetsing natuurbeheerplannen 2014 Kenmerken levering 20 juli 2013 12 provincies 12 x Beheergebied Vergelijking begrenzing collectieve gebieden 2013 versus 2014 In juli 2013 heeft DR van het

Nadere informatie

Bijlage tarieven begrotingsjaar 2016 in euro s per eenheid De jaarvergoeding voor de natuurbeheertypen, opgenomen in bijlage 1

Bijlage tarieven begrotingsjaar 2016 in euro s per eenheid De jaarvergoeding voor de natuurbeheertypen, opgenomen in bijlage 1 Bijlage tarieven begrotingsjaar 2016 in euro s per eenheid De jaarvergoeding voor de natuurbeheertypen, opgenomen in bijlage 1 nr BT Beheertype Tarief 2016 N01.01 Zee en wad 1,62 N01.02 Duin- en kwelderlandschap

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Van de voorzitter

Nieuwsbrief. Van de voorzitter Nieuwsbrief Jaargang 2009, nr. 2...en dat is elf Het elfde veldseizoen van onze vereniging. Een jaar van vooruitblik en terugblik. We kijken vooruit naar na 11 jaar- de opvolger van Programma beheer. We

Nadere informatie

JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND

JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND JAARVERSLAG WEIDEVOGELBESCHERMING IN AMSTELLAND 2013 Werkgroep Weidevogelbescherming IVN Amstelveen Vogelwerkgroep Ouderkerk ANV De Amstel en erfvogels 0 Inhoudsopgave 1. Weersverloop voorjaar 2013 2 2.

Nadere informatie

Soort Aantal broedparen

Soort Aantal broedparen 4. WEIDEVOGELS 212 totaaloverzicht Het spookbeeld dat de weidevogels in Twente verloren dreigen te gaan, krijgt steeds meer vorm. Het gaat de laatste jaren hard achteruit met onze vogels. Weidevogelseizoen

Nadere informatie

Weidevogels en predatie. Wolf Teunissen Paul Goedhart Hans Schekkerman Maja Roodbergen

Weidevogels en predatie. Wolf Teunissen Paul Goedhart Hans Schekkerman Maja Roodbergen Weidevogels en predatie Wolf Teunissen Paul Goedhart Hans Schekkerman Maja Roodbergen kievit grutto tureluur wulp watersnip kemphaan scholekster slobeend krakeend kuifeend zomertaling tafeleend wintertaling

Nadere informatie

Ontwikkeling en beheer van natuurgraslanden in Utrecht: Kruiden- en faunarijk grasland

Ontwikkeling en beheer van natuurgraslanden in Utrecht: Kruiden- en faunarijk grasland Provincie Utrecht, afdeling FLO, team NEL, 5 februari 2015 is het basis-natuurgrasland. Het kan overal voorkomen op alle grondsoorten en bij alle grondwaterstanden, maar ziet er dan wel steeds anders uit.

Nadere informatie

Inrichtingsplan verbindingszone Weerribben-Wieden Deelgebied Noordmanen, versie 1.2

Inrichtingsplan verbindingszone Weerribben-Wieden Deelgebied Noordmanen, versie 1.2 Inrichtingsplan verbindingszone Weerribben-Wieden Deelgebied Noordmanen, versie 1.2 Dit inrichtingsplan is een schets van de door Staatsbosbeheer wenselijk geachte situatie voor de verbindingszone tussen

Nadere informatie

Criteria voor agrarische leefgebieden en beheertypen 1

Criteria voor agrarische leefgebieden en beheertypen 1 Criteria voor agrarische leefgebieden en beheertypen 1 Naar criteria voor agrarische leefgebieden 2 en beheertypen voor ecologische effectiviteit van beheeractiviteiten (maatregelen) in het kader van het

Nadere informatie

Weidevogelcompensatie in Vechtstreek en Amstelland

Weidevogelcompensatie in Vechtstreek en Amstelland Weidevogelcompensatie in Vechtstreek en Amstelland Voorstellen voor invulling Paul Terwan m.m.v. Mark Kuiper November 2010 Colofon Uitgave: Paul Terwan onderzoek & advies Postbus 4135, 3502 HC Utrecht,

Nadere informatie

Overheadkosten agrarisch collectief i.r.t. taken en omzet

Overheadkosten agrarisch collectief i.r.t. taken en omzet STICHTING COLLECTIEF AGRARISCH NATUURBEHEER Overheadkosten agrarisch collectief i.r.t. taken en omzet Elk agrarisch collectief doet middels een gebiedsaanvraag een aanbod aan de provincie waarin het collectief

Nadere informatie

Projectplan. Maatregelen voor de Patrijs Versterking van het leefgebied, landsdeel Zuid

Projectplan. Maatregelen voor de Patrijs Versterking van het leefgebied, landsdeel Zuid Projectplan Maatregelen voor de Patrijs Versterking van het leefgebied, landsdeel Zuid A. Wieland & J. Sloothaak september 2012 Projectplan Project: Maatregelen voor de Patrijs Periode: 1 januari 2013

Nadere informatie

Nieuwsbrief nr. 1 September 2015 Collectief Agrarisch Natuurbeheer West-Brabant

Nieuwsbrief nr. 1 September 2015 Collectief Agrarisch Natuurbeheer West-Brabant Voorwoord Nieuwsbrief nr. 1 September 2015 Collectief Agrarisch Natuurbeheer West-Brabant Beste lezer, Na eerdere informatie in bijeenkomsten, brieven en e-mails ontvangt u hierbij de eerste nieuwsbrief

Nadere informatie

Eindrapportage Slootkwaliteitsplan in de Braakpolder bij Kolhorn

Eindrapportage Slootkwaliteitsplan in de Braakpolder bij Kolhorn Eindrapportage Slootkwaliteitsplan in de Braakpolder bij Kolhorn Juni 2013 Foto s: Frode Numan, Paulien de Gaaij, Pieke Molenaar, Oda Bögels 1 INHOUD Pilot Slootkwaliteitsplan in de Braakpolder... - 3

Nadere informatie

LEREND BEHEREN KWALITEITSBEWAKING COLLECTIEVE BEHEERPLANNEN HANDLEIDING VOOR GEBIEDSCOÖRDINATOREN EN AGRARISCHE NATUURVERENIGINGEN. Haarlem, juli 2012

LEREND BEHEREN KWALITEITSBEWAKING COLLECTIEVE BEHEERPLANNEN HANDLEIDING VOOR GEBIEDSCOÖRDINATOREN EN AGRARISCHE NATUURVERENIGINGEN. Haarlem, juli 2012 LEREND BEHEREN KWALITEITSBEWAKING COLLECTIEVE BEHEERPLANNEN HANDLEIDING VOOR GEBIEDSCOÖRDINATOREN EN AGRARISCHE NATUURVERENIGINGEN Haarlem, juli 2012 Veelzijdig Boerenland Mark Kuiper Astrid Manhoudt José

Nadere informatie

toekomst veenweide Inspiratieboek

toekomst veenweide Inspiratieboek toekomst veenweide Inspiratieboek BOSCH SLABBERS toekomst veenweide Inspiratieboek Opdrachtgever Kennis voor Klimaat In samenwerking met Alterra, DHV, Gemeente Midden-Delfland, Provincie Zuid-Holland,

Nadere informatie

Effectiviteit KRW maatregelen. Halen we met de geplande maatregelen de ecologische doelen?

Effectiviteit KRW maatregelen. Halen we met de geplande maatregelen de ecologische doelen? Effectiviteit KRW maatregelen Halen we met de geplande maatregelen de ecologische doelen? 1 Maatregelen Kaderrichtlijn Water Kwaliteit Doelstelling Beleidstekort Maatregelen 2 Welke maatregelen worden

Nadere informatie

Boeren Weidevogels Lopikerwaard 09 13

Boeren Weidevogels Lopikerwaard 09 13 Boeren Weidevogels Lopikerwaard 09 13 colofon DNatuur rapportnummer: 041304 Tekst: Leo Kramer Arjan van Duijvenboden Copyright foto s: DNatuur Kaarten: M. Teeuw i.o.v. DNatuur Agrarische Natuur Vereniging

Nadere informatie

Gelet op artikel 105, eerste lid, juncto artikel 143, eerste lid, van de Provinciewet;

Gelet op artikel 105, eerste lid, juncto artikel 143, eerste lid, van de Provinciewet; Provinciale Staten Vergadering d.d. 7 november 2012 Besluit nr. PS2012-753 PROVINCIALE STATEN VAN GELDERLAND Gezien het voorstel van Gedeputeerde Staten PS2012-753; Gelet op artikel 4 en 11 van de Wet

Nadere informatie

Meten is weten Weidevogelonderzoek in Noord-Holland

Meten is weten Weidevogelonderzoek in Noord-Holland Meten is weten Weidevogelonderzoek in Noord-Holland Meten is weten - Weidevogelonderzoek in Noord-Holland Inhoud Voorwoord 1 Weidevogelmeetnet Noord-Holland 1.1 Meten in een Netwerk 1.2 Weidevogelaantallen

Nadere informatie

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van. A.H.K. van Viegen (PvdD) (d.d. 7 april 2015) Nummer Onderwerp Gevolgen afschaffing melkquotum

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van. A.H.K. van Viegen (PvdD) (d.d. 7 april 2015) Nummer Onderwerp Gevolgen afschaffing melkquotum van Gedeputeerde Staten op vragen van A.H.K. van Viegen (PvdD) (d.d. 7 april 2015) Nummer 3031 Onderwerp Gevolgen afschaffing melkquotum Aan de leden van Provinciale Staten Toelichting vragensteller Op

Nadere informatie

De ondergang van een rijk weidevogelgebied

De ondergang van een rijk weidevogelgebied De ondergang van een rijk weidevogelgebied in Hillegom Vosse- en Weerlanerpolder Tussen Hillegom en Bennebroek ligt een nog mooi veenweidegebied met een uitzonderlijk hoge weidevogelstand. Het gebied is

Nadere informatie

april 2011 natuur bos landschap Prunus bestrijden, het kan! Groene lobby in Den Haag 100 jaar Veluwezoom april 2011

april 2011 natuur bos landschap Prunus bestrijden, het kan! Groene lobby in Den Haag 100 jaar Veluwezoom april 2011 april 2011 natuur bos landschap Prunus bestrijden, het kan! Groene lobby in Den Haag 100 jaar Veluwezoom april 2011 1 uit de wetenschap Ruimtelijke samenhang grondgebruik bepalend voor succes grutto In

Nadere informatie

Collectief beheerplan weidevogels deelgebied Hoeksmeer Appingedam

Collectief beheerplan weidevogels deelgebied Hoeksmeer Appingedam Collectief beheerplan weidevogels deelgebied Hoeksmeer Appingedam Ingediend door gebiedscoördinator Vereniging Meervogel Namens samenwerkende partijen: - Vereniging Natuurmonumenten - Wildbeheerseenheid

Nadere informatie

ONDERZOEK WEIDEVOGELBEHEER IN HET RESERVAATSGEBIED GIETHOORN-WANNEPERVEEN XXI I (2010) O.H. Brandsma

ONDERZOEK WEIDEVOGELBEHEER IN HET RESERVAATSGEBIED GIETHOORN-WANNEPERVEEN XXI I (2010) O.H. Brandsma ONDERZOEK WEIDEVOGELBEHEER IN HET RESERVAATSGEBIED GIETHOORN-WANNEPERVEEN XXI I (21) O.H. Brandsma 1 2 ONDERZOEK WEIDEVOGELBEHEER IN HET RESERVAATSGEBIED GIETHOORN-WANNEPERVEEN XXII (21) Drs. O.H. Brandsma

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF. Najaar 2014

NIEUWSBRIEF. Najaar 2014 September 2014 Jaargang 9, nummer 2 NIEUWSBRIEF Najaar 2014 Secretariaat: Boxbergerweg 34, 8124 PB Wesepe groensalland@kpnmail.nl www.groensalland.nl Kom naar de Salland Natuur Fair 14 september Landgoed

Nadere informatie