GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 1-7

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 1-7"

Transcriptie

1 GEBIEDEN 5 havo 3 Indonesië 1-7

2 Intro: waarom een hoofdstuk over Indonesië? Regionale toepassing van de algemene hoofdstukken Indonesië is, evenals de rest van Zuidoost-Azië, erg in beweging

3 Gebiedskenmerken van Indonesië CE 5 Havo Par 1 t/m 7 Par 1 Reiziger of toerist? / topografie Par 2 Endogeen: tektoniek, tsunami, delfstoffen Par 3 Exogeen: klimaten, landschapszones en landbouw Par 4 Bevolkingsgroei en migratie Par 5 Economie en ontwikkeling Par 6 Globalisering Par 7 Regionale diversiteit east 101 :indonesia bursting at the seams

4 Indonesië: van mentaal beeld naar geografisch beeld Mentaal of geografisch beeld? mentaal beeld want berust deels op verkeerde veronderstellingen

5 Indonesië: van mentaal beeld naar geografisch beeld Mentaal of geografisch beeld? geografisch beeld want betrouwbaar, controleerbaar op ligging, grootte en kenmerken van het gebied

6 Reiziger of toerist? Macro-regio s: Oost-Azie Zuid-Azie Zuidoost-Azie Pacifische regio Australië

7 Indonesië : buurlanden Maleisië Singapore Brunei Filipijnen Papoea Nieuw Guinea Oost-Timor Australië

8 Par 1 Indonesië: eilanden I II III IV V VI VII VIII IX X Sumatra Java Bali Sulawesi Borneo Kalimantan Molukken Irian Jaya Nusa Tenggara Timor

9 Kerngebied en buitengewesten Kerngebied: Buitengebieden: Java (+Madura / Bali) Alle andere eilanden

10 Endogeen: tektoniek Gevolgen ligging aan plaatgrenzen: Vulkanisme Aardbevingen Tsunami s Gebergtevorming

11 ENDOGEEN: TEKTONIEK (par 2) Aandachtspunten -Inzoomen/uitzoomen (topografie) -dimensies (examenvraagstelling) *opdracht 2 -(2b:) waarom verschuiven de aardplaten t.o.v. elkaar? -(2c:) waarom zal Kalimantan minder door aardbevingen getroffen worden? -(2d:) Welk eruptie-type van vulkanen komt in Indonesië voor? -(9) BOX 1: (ontstaan tsunami s: golfwerking aan de kust ) -(nieuwe begrippen) (opdr 1a) lahar -> drie situaties!! (opdr 1d) ertsen -> stencil met profieltekening (opdr 5b) Continentaal plat

12 Par 2 Endogeen: delfstoffen Vooral op continentaal plat of dichtbij plaatranden? (Edel) metalen Fossiele energiebronnen plaatranden continentaal plat

13 Exogeen: klimaten Am Aw Tropische klimaten Af = Tropisch regenwoudklimaat Af Aw = savanneklimaat Am = Aw moessonklimaat Welke klimaten in Indonesië?

14 Exogeen: klimaten Waar in ZOA? Waarom daar? Seizoen Verschil land / zee Posities maxima en minima Corioliseffect

15 Neerslag De neerslag neemt in Indonesië af van.. naar en van naar (noem windstreken) De neerslag neemt in Indonesië af van west naar oost en van noord naar zuid

16 Exogeen: moessonwinden

17 Exogeen: moessonwinden januari of juli? Juli want Lage druk boven Azië (zomer), Hoge druk boven Australië (winter) Indonesië: zuidoost- of noordwest moesson? zuidoost-moesson

18 Exogeen: moessonwinden Januari of juli? Januari want Hoge druk boven Azië (winter), Lage druk boven Australië (zomer) Zuidoost- of noordwest moesson? Noordwest-moesson

19 Exogeen: klimaten Af of Aw? Af Aw

20 Exogeen: landbouw Droge rijstbouw regenwoud Af Natte rijstbouw savanne Aw Samenhang klimaten met landschapszones bodemgebruik

21 Bevolkingsgroei en migratie Indonesië in 2008

22 Bevolkingsgroei en migratie Neemt de natuurlijke bevolkingsgroei toe, af of blijft die gelijk? De groei neemt af Oorzaken: Family-planning Afname armoede Beter onderwijs Toegenomen verstedelijking Naarmate de economie moderner is, is men verder met de demografische transitie

23 Par 4 Bevolkingsgroei en migratie Het dichtbevolkste eiland is Java omdat Vulkanische bodems Beschikbaarheid irrigatiewater Intensieve rijstbouw mogelijk maken

24 Binnenlandse migratie: verstedelijking en transmigratie Hoog of laag urbanisatietempo? Hoog urbanisatietempo leidt tot Hogere urbanisatiegraad slums

25 Bevolkingsgroei en migratie Grote lijnen ontwikkeling steden Indonesië / Zuidoost- Azië? Uniforme stedelijke landschappen Modernisering snel en omvangrijk Ontstaan megasteden met luchtverontreiniging Overbevolking (kampongs, overbelaste infrastructuur, grote informele sector )

26 Transmigratie Transmigratie: een succes? Nee,mislukt, omdat Uitputting bodems Heimwee Conflicten

27 Economie en ontwikkeling Zijn dit de kenmerken van een ontwikkeld land? Nee, want: Rol landbouw Samenstelling im- en exportpakket

28 Par 5 Economie en moet 5H LB hfd 3 bron 16 komen, origineel heb ik nu niet Indonesië is inmiddels een lage middeninkomensland en heeft een gemengde economie

29 Indonesië in regio s Behoort Indonesië al tot de semiperiferie? Nee, teveel mensen en gebieden delen nog niet mee in de groei van het BNP Regionale ongelijkheid / richting migratiestromen

30 Sinds 1980 doen regio s in Indonesië mee aan de globalisering Tertiaire sector In welke sector? Secundaire sector Primaire sector

31 Globalisering Sinds 1980 doen regio s in Indonesië mee aan de globalisering Primaire sector Secundaire sector Tertiaire sector

32 Ontwikkelingen in de primaire sector Grondstoffen eerst bewerken = exportvalorisatie Overgang naar moderne landbouw Slinkende agrarische bevolking De plantagebouw neemt een grote vlucht

33 Ontwikkelingen in de secundaire sector Van import-substitutie naar exportgerichtheid Het Vliegende Ganzenmodel Lokkertjes voor MNO s: Goedkope arbeid Goedkope grond Geen of lage belastingen Kleine rol vakbonden

34 Het Vliegende Ganzenmodel Zie uitleg bij WB par 6 opgave (en ook 4) Comparatief voordeel: wat is dat? *lokaties voor vestiging van productie-afdelingen van MNO s hebben ieder zo hun comparatieve voordelen, maar voor een MNO s is dat maar zo lang het duurt. *Zodra een andere lokaties aantrekkelijker (goedkoper) is: verkassen/verhuizen -> de vliegende ganzen *grafiek: - vanuit één lokatie/ land bekeken (het voedselgebied voor de gans) - in de loop van de tijd steeds hoogwaardigere activiteiten die zich vestigen na vertrek van de vorigen (WB opgave 8d)

35 Belangrijkste handelspartners Belangrijkste centrumland = en in toenemende mate

36 Ontwikkelingen in de tertiaire sector komst moderne dienstverlenende sector groot contrast formele / informele sector

37 Regionale diversiteit Grote culturele diversiteit is ontstaan door grote relatieve afstanden zee door rol reliëf

38 Lokale of mondiale oriëntatie De ontwikkeling van Indonesië verloopt in verschillende snelheden lokaal Buitengebieden = periferie Oriëntatie mondiaal Java, met name de regio Jakarta = centrum

INDONESIË. Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen

INDONESIË. Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen INDONESIË Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen Structuur [1/2] De kandidaat kan gebiedskenmerken van een ontwikkelingsland beschrijven en analyseren. Het betreft: a. sociaal-geografische en fysisch-geografische

Nadere informatie

Inleiding Transmigratie (HAVO stof Indonesië)

Inleiding Transmigratie (HAVO stof Indonesië) Inleiding Transmigratie (HAVO stof Indonesië) De Indonesische archipel strekt zich uit over meer dan 18.000 eilanden in het zuidoosten van Azië. Gewoonlijk wordt de archipel ingedeeld in 5 grotere eilanden

Nadere informatie

INDONESIË. Natuurlijke en landschappelijke kenmerken

INDONESIË. Natuurlijke en landschappelijke kenmerken INDONESIË Natuurlijke en landschappelijke kenmerken Structuur [1/2] De kandidaat kan gebiedskenmerken van een ontwikkelingsland beschrijven en analyseren. Het betreft: a. sociaal-geografische en fysisch-geografische

Nadere informatie

GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 8-12

GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 8-12 GEBIEDEN 5 havo 3 Indonesië 8-12 Ontbossing: economie en ecologie botsen Vanuit welke dimensies kun je naar ontbossing kijken? Economische dimensie Ecologische dimensie hoezo? Bijdrage aan handelsbalans

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores. Mexico, Indonesië en Turkije 1 een grote bevolkingsomvang 1

Vraag Antwoord Scores. Mexico, Indonesië en Turkije 1 een grote bevolkingsomvang 1 Wereld Opgave 1 Opkomende markten 1 maximumscore 2 Mexico, Indonesië en Turkije 1 een grote bevolkingsomvang 1 Alleen als alle drie de landen genoemd zijn 1 scorepunt toekennen. 2 maximumscore 2 veel traditionele

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen HAVO 2014 tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 33 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

De Geo. 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw. Antwoorden hoofdstuk 5. www.degeo-online.nl. 1ste druk

De Geo. 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw. Antwoorden hoofdstuk 5. www.degeo-online.nl. 1ste druk De Geo 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw Antwoorden hoofdstuk 5 www.degeo-online.nl 1ste druk De Geo, aardrijkskunde voor de onderbouw van th - Docentenhandleiding 1 TH 1 ThiemeMeulenhoff Utrecht/Zutphen,

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 20 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 20 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2011 tijdvak 1 vrijdag 20 mei 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling opgenomen Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 27 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 27 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 1 donderdag 27 mei 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 60 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Examen HAVO 2013 tijdvak 1 vrijdag 24 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Dit examen bestaat uit 36 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

De Geo 2 bk Aardrijkskunde voor de onderbouw Antwoorden hoofdstuk 1

De Geo 2 bk Aardrijkskunde voor de onderbouw Antwoorden hoofdstuk 1 De Geo 2 k Aardrijkskunde voor de onderouw Antwoorden hoofdstuk 1 www.degeo-online.nl 1ste druk 1 Azië! Deel van de wereld Start 1 Azie is een land / een werelddeel / een grote stad. Oost- en Zuidoost-Azië

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vwo II

Eindexamen aardrijkskunde vwo II Zuidoost-Azië Opgave 5 Regionale en sociale ongelijkheid in Vietnam Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Gebruik bron 1 en een atlaskaart. De regio s die nu het

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 29 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 29 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2012 tijdvak 1 dinsdag 29 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 33 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 61 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2013 tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 32 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 67 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 26 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 26 mei 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2009 tijdvak 1 dinsdag 26 mei 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 57 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 13 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 1 vrijdag 13 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen HAVO 2016 tijdvak 1 vrijdag 13 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 32 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Opgave 5 Migratiepatronen in Zuidoost-Azië

Opgave 5 Migratiepatronen in Zuidoost-Azië Zuidoost-Azië Opgave 5 Migratiepatronen in Zuidoost-Azië Bestudeer bron 1 uit het bronnenboekje die bij deze opgave hoort. De internationale migratie van huishoudelijke hulpen is, zoals alle migratievormen,

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 donderdag 23 juni 13:30-16:30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 donderdag 23 juni 13:30-16:30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen HAVO 2016 tijdvak 2 donderdag 23 juni 13:30-16:30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 33 vragen. Voor dit examen zijn

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen HAVO 2015 tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Antwoorden 6 vwo 6 Herhaling gebieden. 1 Endogene gebiedskenmerken

Antwoorden 6 vwo 6 Herhaling gebieden. 1 Endogene gebiedskenmerken Antwoorden 6 vwo 6 Herhaling gebieden Endogene gebiedskenmerken a C b Palawan ligt op een uitloper van een continentaal plat, redelijk ver verwijderd van een actieve subductiezone. c D, G, E, 4F, 5C, 6H,

Nadere informatie

aardrijkskunde havo 2015-II

aardrijkskunde havo 2015-II Bij elke vraag kun je, indien gewenst, De Grote Bosatlas, 54e druk gebruiken. Wereld Opgave 1 Kledingindustrie in Bangladesh Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen.

Nadere informatie

Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.

Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen. Examen HAVO 2015 tijdvak 1 dinsdag 26 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift

Nadere informatie

Eindexamen havo aardrijkskunde 2013-I

Eindexamen havo aardrijkskunde 2013-I Beoordelingsmodel Wereld Opgave 1 Globalisering en Turkije 1 maximumscore 1 tijd-ruimte compressie 2 maximumscore 2 Uit het antwoord moet blijken dat Engelse en Amerikaanse bedrijven callcenters in India

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Examen VWO 2014 tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Dit examen bestaat uit 33 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Project Afrika-Azië. Week 1ABC: Noord-Afrika

Project Afrika-Azië. Week 1ABC: Noord-Afrika Project Afrika-Azië. Week 1ABC: Noord-Afrika Info: Enkele reis Afrika Afrika is het (w)armste werelddeel. De evenaar loopt ongeveer midden over Afrika. Bij de evenaar staat de zon recht boven de aarde.

Nadere informatie

Aardrijkskunde inhouden (PO-havo/vwo)

Aardrijkskunde inhouden (PO-havo/vwo) Aardrijkskunde inhouden (PO-havo/vwo) Sectoren kerndoelen primair onderwijs kerndoelen onderbouw havo bovenbouw exameneenheden vwo bovenbouw exameneenheden Kernen 1. Burgerschap 36: hoofdzak de Nederlandse

Nadere informatie

Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middellandse Zeegebied en Indonesië

Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middellandse Zeegebied en Indonesië Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middellandse Zeegebied en Indonesië Een slecht gevuld waterreservoir bij Huesca, in het Zuiden van Spanje. De oude kerk staat normaal onderwater. Volkskrant juli

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - I

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - I Beoordelingsmodel Wereld Opgave 1 Een demografische vergelijking tussen Nederland en Japan 1 maximumscore 3 Deze fase wordt gekenmerkt door een laag geboorte- en een laag sterftecijfer / een klein geboorte-

Nadere informatie

Eindexamen vwo aardrijkskunde 2012 - I

Eindexamen vwo aardrijkskunde 2012 - I Wereld Opgave 1 Opkomende landen in Sub-Sahara Afrika 1 maximumscore 2 Voorbeelden van juiste oorzaken zijn: De olie wordt gewonnen door buitenlandse bedrijven, het grootste deel van de winst gaat naar

Nadere informatie

GB53 GB54 Titel GB54 ten opzichte van GB53. 4 2 Algemene inhoud 5 3 Algemene inhoud 6 4 Algemene inhoud 7 5 8 6 Algemene inhoud 9 7 10 8 10 9 10 11

GB53 GB54 Titel GB54 ten opzichte van GB53. 4 2 Algemene inhoud 5 3 Algemene inhoud 6 4 Algemene inhoud 7 5 8 6 Algemene inhoud 9 7 10 8 10 9 10 11 GB53 GB54 Titel GB54 ten opzichte van GB53. 4 2 Algemene inhoud 5 3 Algemene inhoud 6 4 Algemene inhoud 7 5 8 6 Algemene inhoud 9 7 10 8 10 9 10 11 Algemene inhoud Introductie Kaarten foto s en Satelliet

Nadere informatie

Jaar Toetsnaam Type Omschrijving Afnamemoment Weegfactor Herkansbaar

Jaar Toetsnaam Type Omschrijving Afnamemoment Weegfactor Herkansbaar 2015-2016 Naam Vak Aardrijkskunde Niveau Mavo Geldend voor klas 10 9 toets 1 Toets Geologie per 5% nee 9 toets 2 Toets Arm en Rijk trim1/tw1 5% ja 9 toets 3 Toets Bevolking en Ruimte trim2/tw2 5% ja 9

Nadere informatie

Situeer de grote miljoenensteden op de wereldkaart (zie p. 2) aan de hand van bron 1 bladzijde 102.

Situeer de grote miljoenensteden op de wereldkaart (zie p. 2) aan de hand van bron 1 bladzijde 102. Verstedelijking Geogenie p.102-103 Atlas p.... 1.. Een miilljjoenenstad iin Latiijjns-Ameriika Miljoenensteden wereldwijd Situeer de grote miljoenensteden op de wereldkaart (zie p. 2) aan de hand van bron

Nadere informatie

De Geo. 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw. Antwoorden hoofdstuk 1. www.degeo-online.nl. 1ste druk

De Geo. 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw. Antwoorden hoofdstuk 1. www.degeo-online.nl. 1ste druk De Geo 1 th Aardrijkskunde voor de onderbouw Antwoorden hoofdstuk 1 www.degeo-online.nl 1ste druk De Geo, aardrijkskunde voor de onderbouw van th - Docentenhandleiding 1 TH 1 ThiemeMeulenhoff Utrecht/Zutphen,

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2011 - II

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2011 - II Beoordelingsmodel Vraag Antwoord Scores Wereld Opgave 1 Urbanisatie en ontwikkeling 1 maximumscore 1 land X = Nigeria land Y = Venezuela land Z = België indien drie landen juist 1 indien twee of één land(en)

Nadere informatie

Bijlage VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2. Bronnenboekje

Bijlage VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2. Bronnenboekje Bijlage VWO 2014 tijdvak 2 aardrijkskunde Bronnenboekje VW-0131-a-14-2-b Wereld Opgave 1 Globalisering van IKEA IKEA IKEA kan beschouwd worden als een supermarkt in woninginrichting. Door de stijl, het

Nadere informatie

Werkwinkel: Geografische denkvaardigheden

Werkwinkel: Geografische denkvaardigheden Werkwinkel: Geografische denkvaardigheden Dag van de Aardrijkskunde 3 7 I. Mestdagh A. Vermeulen KLIMAATTYPE: WARM ALTIJD NAT KLIMAAT VEGETATIETYPE: TROPISCH REGENWOUD TROPISCH REGENWOUD - Boomgroei mogelijk

Nadere informatie

Aarde: De aarde als natuurlijk systeem; samenhangen en diversiteit

Aarde: De aarde als natuurlijk systeem; samenhangen en diversiteit Aarde: De aarde als natuurlijk systeem; Aardrijkskunde VWO 2011/2012 www.lyceo.nl Overzicht domeinen CE Aardrijkskunde A1: Geografische benadering B1: Samenhang en verscheidenheid in de wereld C1: De aarde

Nadere informatie

WERELD. 5 havo 1 Globalisering 10-13

WERELD. 5 havo 1 Globalisering 10-13 WERELD 5 havo 1 Globalisering 10-13 WERELD 5 havo 1 Globalisering 10 Historische banden Regel: ook na de- kolonisatie blijven koloniale invloeden nog lang bestaan. Hoe blijkt dat als je India bezoekt?

Nadere informatie

Examen HAVO. Centraal Examen Havo Aardrijdskunde 2014 tijdvak 1 Opgaven www.uitwerkingensite.nl. aardrijkskunde

Examen HAVO. Centraal Examen Havo Aardrijdskunde 2014 tijdvak 1 Opgaven www.uitwerkingensite.nl. aardrijkskunde Centraal Examen Havo Aardrijdskunde 2014 tijdvak 1 Opgaven www.uitwerkingensite.nl Examen HAVO 2014 tijdvak 1 vrijdag 16 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2010 tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 63 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - I

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - I Aanwijzingen voor de kandidaat Bij een aantal vragen in dit examen is een cursieve regel achter de eigenlijke vraagzin opgenomen. In deze cursieve regel staat precies vermeld welke antwoordelementen in

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2012 tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 68 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

H2: Europa, verenigd of versnipperd?

H2: Europa, verenigd of versnipperd? H2: Europa, verenigd of versnipperd? Klas 2 Geo Vragen 5 1. Europa is te herkennen aan een aantal natuurkenmerken. Noem er drie. 6 2. Het aantal inwoners verandert door natuurlijk bevolkingsgroei (geboorte

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 24 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 24 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2009 tijdvak 2 woensdag 24 juni 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 52 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2009 - I

Eindexamen aardrijkskunde havo 2009 - I Beoordelingsmodel Aarde Opgave 1 Gletsjers 1 maximumscore 2 verwering 1 sedimentatie 1 2 maximumscore 2 zijmorenen de grens markeren van de vroegere omvang van de gletsjer 1 de gletsjer in het verleden

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores

Vraag Antwoord Scores Wereld Opgave 1 De millenniumdoelen 1 maximumscore 1 Een juist argument is: Het percentage inwoners dat minder dan $ 1,25 per dag te besteden heeft geeft aan welk deel van de bevolking in extreme armoede

Nadere informatie

Analyse Indonesië. - buurlanden: Singapore, Australië, Papua Nieuw Guinea, Maleisië, Filipijnen, Vietnam. - munteenheid = Rupiah

Analyse Indonesië. - buurlanden: Singapore, Australië, Papua Nieuw Guinea, Maleisië, Filipijnen, Vietnam. - munteenheid = Rupiah Analyse Indonesië Lokalisering - Zuidoost Azië - buurlanden: Singapore, Australië, Papua Nieuw Guinea, Maleisië, Filipijnen, Vietnam Algemeen - munteenheid = Rupiah - vlucht Brussel Jakarta = ongeveer

Nadere informatie

Jaar Toetsnaam Type Omschrijving Afnamemoment Weegfactor Herkansbaar

Jaar Toetsnaam Type Omschrijving Afnamemoment Weegfactor Herkansbaar 2014-2015 Naam Vak Aardrijkskunde Niveau Mavo klas 10 9 toets 1 Toets Geologie per 5% nee 9 toets 2 Toets Arm en Rijk trim1/tw1 10% ja 9 toets 3 Toets Bevolking en Ruimte trim2/tw2 10% ja 9 toets 4 Toets

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 22 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 22 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2011 tijdvak 2 woensdag 22 juni 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 32 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 62 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Examen HAVO 2013 tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 53e druk. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 26 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 26 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen VWO 2016 tijdvak 1 donderdag 26 mei 13.30-16.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 32 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE VWO. Syllabus centraal examen 2015

AARDRIJKSKUNDE VWO. Syllabus centraal examen 2015 AARDRIJKSKUNDE VWO Syllabus centraal examen 2015 April 2013 Toelichting bij de titel van de deze syllabus: Deze syllabus geldt voor het CE van het jaar 2015. Syllabi van de jaren vóór 2015 zijn niet meer

Nadere informatie

Eindexamen havo aardrijkskunde 2012 - II

Eindexamen havo aardrijkskunde 2012 - II Wereld Opgave 1 India en Groot-Brittannië: migratie 1 maximumscore 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: Deze migratiestroom vindt plaats van arme naar rijke gebieden. Deze migratiestroom vindt plaats

Nadere informatie

PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA

PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA 0 Lesschema 1 WAT IS PLANTAGELANDBOUW? 1.1 Bestudeer de afbeeldingen en satellietbeelden van plantages 1.2 Input, proces en output 2 WAAR DOET MEN AAN PLANTAGELANDBOUW?

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 14 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 dinsdag 14 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2013 tijdvak 1 dinsdag 14 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 69 punten te behalen. Voor elk vraagnummer

Nadere informatie

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 21 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk.

Examen VWO. aardrijkskunde. tijdvak 1 donderdag 21 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Examen VWO 2015 tijdvak 1 donderdag 21 mei 9.00-12.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Gebruik De Grote Bosatlas, 54e druk. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Inhoudsopgave atlas. antwoorden met uitleg voorbeeldopgaven Aardrijkskunde. Wereldorientatie-pabo antwoord 1 van 12

Inhoudsopgave atlas. antwoorden met uitleg voorbeeldopgaven Aardrijkskunde. Wereldorientatie-pabo antwoord 1 van 12 antwoord 1 van 12 Inhoudsopgave atlas kaart 1 De Aarde Godsdiensten kaart 2 De Aarde Ziekenhuizen per land kaart 3 De Aarde Talen kaart 4 Azië Grote steden kaart 5 Azië Telefoons kaart 6 Amerika Auto's

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-11.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-11.30 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 57 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

aardrijkskunde havo 2015-II

aardrijkskunde havo 2015-II Wereld Opgave 1 Kledingindustrie in Bangladesh 1 maximumscore 1 Uit het antwoord moet blijken dat (de waarde van) de kledingexport in Aziatische landen tussen 2005 en 2011 sneller is gegroeid dan in de

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE VWO. Syllabus centraal examen 2014

AARDRIJKSKUNDE VWO. Syllabus centraal examen 2014 AARDRIJKSKUNDE VWO Syllabus centraal examen 2014 Juni 2012 Toelichting bij de titel van de deze syllabus: Deze syllabus geldt voor het CE van het jaar 2014. Syllabi van de jaren vóór 2014 zijn niet meer

Nadere informatie

Aardrijkskunde Hoofdstuk 7 Zuidoost-Azië: eenheid of verbrokkeling?

Aardrijkskunde Hoofdstuk 7 Zuidoost-Azië: eenheid of verbrokkeling? Aardrijkskunde Hoofdstuk 7 Zuidoost-Azië: eenheid of verbrokkeling? 2 Kennismaken met de formele regio De 11 Zuidoost-Aziatische landen hebben een aantal gemeenschappelijke kenmerken (natuurlijk milieu,

Nadere informatie

Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middelandse-Zeegebeid en Indonesië

Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middelandse-Zeegebeid en Indonesië Aardrijkskunde 12 e klas HAVO Studiewijzer Middelandse-Zeegebeid en Indonesië Een slecht gevuld waterreservoir bij Huesca, in het Zuiden van Spanje. De oude kerk staat normaal onderwater. Volkskrant juli

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016. Versie april 2014

AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016. Versie april 2014 AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016 Inhoud Voorwoord 6 1 Inleiding 7 2 Verdeling examinering CE/SE 8 3 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 9 3.1 Domein A1 Vaardigheden 10 3.2

Nadere informatie

Aardrijkskunde HAVO Syllabus centraal examen 2009

Aardrijkskunde HAVO Syllabus centraal examen 2009 Aardrijkskunde HAVO Syllabus centraal examen 2009 september 2008 Verantwoording: 2007 Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven vwo, havo, vmbo (Utrecht) Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave

Nadere informatie

2 Landschapszones op aarde SO 1

2 Landschapszones op aarde SO 1 Aardrijkskunde 1 havo/vwo 2 Landschapszones op aarde SO 1 Deze toets bestaat uit tien vragen: open vragen en meerkeuzevragen. Ook zijn er vragen waarbij de atlas (Grote Bosatlas, editie 54) nodig is. Bij

Nadere informatie

Samenvattingen aardrijkskunde. BuiteNLand 5 havo hoofdstuk 1 t/m 3

Samenvattingen aardrijkskunde. BuiteNLand 5 havo hoofdstuk 1 t/m 3 Samenvattingen aardrijkskunde BuiteNLand 5 havo hoofdstuk 1 t/m 3 Inhoud Inhoud Opmerking Hoofdstuk 1: globalisering 2: globalisering, one world? 3: globalisering van de wereldeconomie: de oorzaken 4:

Nadere informatie

Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen.

Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Aarde Opgave 3 Klimaat in Siberië Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Gebruik de bronnen 1 en 2 en de atlas. In zowel Chatanga als Ojmjakon valt weinig neerslag

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE HAVO. Syllabus centraal examen 2015

AARDRIJKSKUNDE HAVO. Syllabus centraal examen 2015 AARDRIJKSKUNDE HAVO Syllabus centraal examen 2015 April 2013 Toelichting bij de titel van de deze syllabus: Deze syllabus geldt voor het CE van het jaar 2015. Syllabi van de jaren vóór 2015 zijn niet meer

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - II

Eindexamen aardrijkskunde havo 2010 - II Beoordelingsmodel Wereld Opgave 1 De global shift 1 maximumscore 2 aandeel van het totale handelsvolume 1 Het aandeel in het totale handelsvolume is (in Azië) toegenomen 1 2 maximumscore 1 Uit het antwoord

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO 2015

Correctievoorschrift HAVO 2015 Correctievoorschrift HAVO 2015 tijdvak 1 aardrijkskunde Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores

Nadere informatie

Inhoudsopgave atlas. Aardrijkskunde. Vraag 1 van 12

Inhoudsopgave atlas. Aardrijkskunde. Vraag 1 van 12 Vraag 1 van 12 Inhoudsopgave atlas kaart 1 De Aarde Godsdiensten kaart 2 De Aarde Ziekenhuizen per land kaart 3 De Aarde Talen kaart 4 Azië Grote steden kaart 5 Azië Telefoons kaart 6 Amerika Auto's en

Nadere informatie

LEERKATERN VWO Zuidoost-Azië als macroregio

LEERKATERN VWO Zuidoost-Azië als macroregio LEERKATERN VWO Zuidoost-Azië als macroregio Aardrijkskunde voor de tweede fase Aardrijkskunde voor de tweede fase LEERKATERN VWO Auteurs: Wout Lentjes Hans Palings Theo Savelkouls Maarten Terlingen Peter

Nadere informatie

1 Kun je aan planten zien wat je aan moet?

1 Kun je aan planten zien wat je aan moet? 1 Kun je aan planten zien wat je aan moet? Hoofdstuk 1 Les 1 Zoek het op Bij de evenaar staat de zon hoog. Het is er warm en daardoor verdampt het water. Die warme damp stijgt op en koelt af: dan gaat

Nadere informatie

Nederlands-Duitse grensstreek Sociaal-economische foto

Nederlands-Duitse grensstreek Sociaal-economische foto Nederlands-Duitse grensstreek Sociaal-economische foto 1 Rabobank Groep Duits-Nederlandse grensstreek Inhoudsopgave Demografie Dynamiek, groen-grijs, beroepsbevolking, inkomen, migratie Werkgelegenheid

Nadere informatie

een wereld apart Vanuit aardrijkskundige (= geografische) invalshoek

een wereld apart Vanuit aardrijkskundige (= geografische) invalshoek een wereld apart Vanuit aardrijkskundige (= geografische) invalshoek Wat is aardrijkskunde op zoek naar een verklaring voor de ruimtelijke verschijnselen aan het aardoppervlak. Beschrijvende vragen: bodem

Nadere informatie

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. aardrijkskunde. tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2012 tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.00 uur aardrijkskunde Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 64 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

1 Landschap en klimaat in Turkije

1 Landschap en klimaat in Turkije 1 Landschap en klimaat in Turkije 1 landschap, klimaat, Turkije, Europa, Azië, Azië 2a 2b 2c 3a 3b Istanbul door twee bruggen De Bosporus eigen antwoord (verschilt per atlas) zee 4a 1 Istanbul 2 Ankara

Nadere informatie

Thema 1: Uitdagingen door bevolkingsexplosie

Thema 1: Uitdagingen door bevolkingsexplosie VOETen Thema 1: Uitdagingen door bevolkingsexplosie Leerplandoelen (met eindtermen ET + Lesonderwerpen leerboek/ Zelfstandig Werk/ Taken 01-16/ 09/05 19-23/ 09/05 26/09-30/09/05 Door analyse van beelden,

Nadere informatie

Aardrijkskunde in de Tweede Fase 2011

Aardrijkskunde in de Tweede Fase 2011 Aardrijkskunde in de Tweede Fase 2011 Aardrijkskunde is in drie kenmerkende profieldelen een keuzevak. - in het profiel Cultuur en Maatschappij moet er een keuze gemaakt worden uit Aardrijkskunde en Economie

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE VOOR DE TWEEDE FASE. VWO leeropdrachtenboek Eenheid Grensgebied of verbrokkeling? Zuidoost-Azië. Wereld 1

AARDRIJKSKUNDE VOOR DE TWEEDE FASE. VWO leeropdrachtenboek Eenheid Grensgebied of verbrokkeling? Zuidoost-Azië. Wereld 1 AARDRIJKSKUNDE VOOR DE TWEEDE FASE VWO leeropdrachtenboek Eenheid Grensgebied of verbrokkeling? tussen Mexico en de VS Actuele Globalisering, vraagstukken landbouw en landschap Zuidoost-Azië Wereld 1 OLUTIE

Nadere informatie

Hoe determineren we het klimaat aan de hand van een klimatogram? Agenda: Het klimaat determineren WB p27-32

Hoe determineren we het klimaat aan de hand van een klimatogram? Agenda: Het klimaat determineren WB p27-32 Hoe determineren we het klimaat aan de hand van een klimatogram? Agenda: Het klimaat determineren WB p27-32 Het klimaat determineren 1. Temperatuurzones 2.Neerslagspreiding 3. Determineertabel 4. Grensvoorwaarden

Nadere informatie

ZUIDOOST-AZIË IN BEELD. Hoofdstuk 1 AARDRIJKSKUNDE. Paragraaf 1

ZUIDOOST-AZIË IN BEELD. Hoofdstuk 1 AARDRIJKSKUNDE. Paragraaf 1 ZUIDOOST-AZIË IN BEELD AARDRIJKSKUNDE Hoofdstuk 1 Paragraaf 1 Grenzen aan de regio Formele regio een gebied met een bepaald kenmerk dat voor het gehele gebied geldt. Cultuur gebied landen die een aantal

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO 2014

Correctievoorschrift HAVO 2014 Correctievoorschrift HAVO 2014 tijdvak 2 aardrijkskunde Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores

Nadere informatie

Het vernieuwde examenprogramma. havo/vwo. Introductie

Het vernieuwde examenprogramma. havo/vwo. Introductie Het vernieuwde examenprogramma Introductie havo/vwo Domein D: Brazilië en Zuid-Amerika Andere veranderingen Vragen / discussie Inspraak en nascholing Waarom? CvTE biedt mogelijkheid het programma waar

Nadere informatie

Het Middellandse-Zeegebied in beeld en kaart. www.joop.vdschee.nl/mid.zee Joop van der Schee Onderwijscentrum 2008 Vrije Universiteit Amsterdam 1

Het Middellandse-Zeegebied in beeld en kaart. www.joop.vdschee.nl/mid.zee Joop van der Schee Onderwijscentrum 2008 Vrije Universiteit Amsterdam 1 Het Middellandse-Zeegebied in beeld en kaart www.joop.vdschee.nl/mid.zee Joop van der Schee Onderwijscentrum 2008 Vrije Universiteit Amsterdam 1 Opbouw workshop Het Middellandse-Zeegebied 1. Wat weten

Nadere informatie

Web van begrippen. Tijdsduur Het maken van de opdracht: 50 minuten Het nabespreken van de opdracht: 20 minuten (voor vraag 3 t/m 5)

Web van begrippen. Tijdsduur Het maken van de opdracht: 50 minuten Het nabespreken van de opdracht: 20 minuten (voor vraag 3 t/m 5) Web van begrippen Tijdsduur Het maken van de opdracht: 50 minuten Het nabespreken van de opdracht: 20 minuten (voor vraag 3 t/m 5) Inleiding In thema 1 begin je de wereld te verkennen aan de hand van de

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016

AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016 AARDRIJKSKUNDE VWO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016 Inhoud Voorwoord 6 1 Inleiding 7 2 Verdeling examinering CE/SE 8 3 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 9 3.1 Domein A1 Vaardigheden 10 3.2

Nadere informatie

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Naam GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Groot Brittannië Groot-Brittannië is Schotland, Engeland en Wales samen. Engeland is het grootst van Groot-Brittannië en Wales het kleinst. Engeland heeft meer dan 46

Nadere informatie

Les 5: Factoren van weer en klimaat

Les 5: Factoren van weer en klimaat Les 5: Factoren van weer en klimaat 1 De stand van de zon 1.1 seizoen Zoek de januari- en julitemperatuur van de volgende steden op. AW weerstation (plaats) temperatuur januari temperatuur juli Stockholm...

Nadere informatie

Bestudeer de bronnen 1 tot en met 3 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen.

Bestudeer de bronnen 1 tot en met 3 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Eindexamen vwo aardrijkskunde 213- Aarde Opgave 3 Mount Saint Helens Bestudeer de bronnen 1 tot en met 3 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Gebruik bron 1. 3p 9 Hoe wordt het type krater

Nadere informatie

Hoe komen de verschillende klimaten op Aarde tot stand?

Hoe komen de verschillende klimaten op Aarde tot stand? Klimaat Wat is klimaat? Klimaat is de gemiddelde toestand van het weer over een langere periode op een bepaalde plaats. Veel meteorologische instituten hanteren een periode van 30 jaar voor de berekening

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen actieve en passieve bevolking?...

Wat is het verschil tussen actieve en passieve bevolking?... Activiteit III. De beroepssectoren We zoeken een antwoord op deze vragen: - Wat is het verschil tussen actieve en passieve bevolking? - In welke beroepssectoren werken onze ouders? - Hoe pak je een onderzoeksopdracht

Nadere informatie

AARDRIJKSKUNDE HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN Versie 2, juni 2015

AARDRIJKSKUNDE HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN Versie 2, juni 2015 AARDRIJKSKUNDE HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2017 Inhoud Voorwoord 6 1 Inleiding 7 2 Examenstof van centraal examen en schoolexamen 8 3 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 10 3.1 Domein

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde compex havo 2008-I

Eindexamen aardrijkskunde compex havo 2008-I Beoordelingsmodel Migratie en vervoer Opgave 1 Emigratie uit Afrika 1 maximumscore 1 het economisch motief of een voorbeeld daarvan 2 maximumscore 2 de angst voor geweldsuitbarstingen / burgeroorlog /

Nadere informatie

Programma 5/Pacifisch Azië/Teleac NOT Filippijnen: weg uit de landbouw, maar hoe?

Programma 5/Pacifisch Azië/Teleac NOT Filippijnen: weg uit de landbouw, maar hoe? Programma 5/Pacifisch Azië/Teleac NOT Filippijnen: weg uit de landbouw, maar hoe? Korte inhoud van het tv-programma In het vijfde programma brengen we een bezoek aan de Filippijnen. Ongeveer de helft van

Nadere informatie

Eindexamen havo aardrijkskunde 2013-I

Eindexamen havo aardrijkskunde 2013-I Bij elke vraag kun je, indien gewenst, De Grote Bosatlas, 53e druk gebruiken. Wereld Opgave 1 Globalisering en Turkije Bestudeer de bronnen 1 en 2 uit het bronnenboekje die bij deze opgave horen. Overleg

Nadere informatie

richtlijnen de resultaten presenteren 3.5 De kandidaat kan aan de hand van gegeven richtlijnen sterke en zwakke punten van het

richtlijnen de resultaten presenteren 3.5 De kandidaat kan aan de hand van gegeven richtlijnen sterke en zwakke punten van het Aardrijkskunde, vmbo, Geografische F. Oorschot vaardigheden vmbo bovenbouw kern subkern Inhoud / Eindterm bb Eindterm kb Eindterm gt Eindterm Geografisch vaardigheden Geografisch onderzoek Stappenplan

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO

Correctievoorschrift HAVO Correctievoorschrift HAVO 2011 tijdvak 1 aardrijkskunde Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regel 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores

Nadere informatie

Samenvatting: Aardrijkskunde - Hoofdstuk 3

Samenvatting: Aardrijkskunde - Hoofdstuk 3 Samenvatting: Aardrijkskunde - Hoofdstuk 3 Paragraaf 1 Definitie begrip stad: Een minimum aantal inwoners (verschilt per land) Inwoners werken in secundaire en tertiaire sector Er zijn allerlei voorzieningen

Nadere informatie

Daarbij stierven 200 duizend mensen.

Daarbij stierven 200 duizend mensen. Filmpje op www.youtube.com/watch?v=vua_y9c4zu4&feature=related Google trefwoorden: filmpje, plaattektoniek, teleac, youtube Aardbevingen Beweging in de aarde In 2004 was de tsunami in Azië na aardbeving

Nadere informatie