Kokosolie, heilzame werking en veelzijdige toepassingen. Door: Ir. L. Henseler

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kokosolie, heilzame werking en veelzijdige toepassingen. Door: Ir. L. Henseler"

Transcriptie

1 Kokosolie, heilzame werking en veelzijdige toepassingen Door: Ir. L. Henseler Kokosolie werd vroeger veel gebruikt en toegepast in de voedingsindustrie vanwege zijn gunstige eigenschappen: het is lang houdbaar, het wordt ook bij hogere bewaartemperaturen niet snel ranzig en het heeft een hoog smeltpunt (ongeveer Celsius). Daar kwam een einde aan toen kokosolie ten onrechte een slechte reputatie kreeg vanwege het grote aandeel verzadigde vetten. Verzadigd vet is slecht, zo luidt de heersende opvatting. Slechte reputatie Dat kokosolie een slechte reputatie kreeg, kwam voor een deal door onderzoek waaruit bleek dat verzadigde vetten een hoog cholesterolgehalte en hart- en vaatziekten veroorzaken. Het ging hier echter vooral om dierlijke vetten, zoals in vlees, eieren, boter en dergelijke. De plantaardige olie-industrie die na de Tweede Wereldoorlog in de V.S. in opkomst was en van plantaardige oliën zoals soja, zonnebloem- en canolaolie geharde vetten maakte voor verwerking als margarine en in veel producten, zoals brood en crackers, maakte hier handig gebruik van. Er werd een campagne gelanceerd waarin het gebruik van tropische oliën zoals kokos- en palmolie werd afgeraden. Het zou de aderen verstoppen met verzadigd vet. Het was beter om onverzadigde oliën, zoals zonnebloemolie, te gebruiken. Zo wapende de olie-industrie zich tegen de concurrentie van de goedkope oliën die werden ingevoerd uit landen als de Filippijnen, Maleisië en Indonesië. De tropische olie-industrie uit deze landen had niet genoeg geld om tegen deze groots opgezette campagne in te gaan. De publieke opinie over tropische olie was gevormd [ref. I]. Mensen op tropische eilanden 1 / 12

2 Uit onderzoek blijkt echter dat mensen op tropische eilanden als de Filippijnen, Sri Lanka en de Polynesische eilanden minder lijden aan moderne welvaartsziekten, zoals hart- en vaatziekten, diabetes en overgewicht. Ook hebben zij minder darmklachten. Kokosolie en palmolie vormen een belangrijk deel van hun dieet [ref. 2] Nu wordt duidelijk dat het niet de verzadigde vetten zijn die hart- en vaatziekten veroorzaken, maar de zogenaamde transvetten. Transvetten worden gevormd wanneer onstabiele oliën, die voornamelijk uit meervoudig onverzadigde vetzuren bestaan, worden gehard ofwel gehydrogeneerd. Dit proces maakt de olie hard en stabiel, zodat ze gebruikt kan worden als margarine of als plantaardig vet in brood en koekjes. Hierbij wordt de natuurlijke cis-vorm van de vetzuren veranderd in de onnatuurlijke trans-vorm. Deze trans-vorm blijkt de boosdoener te zijn bij hart- en vaatziekten [ref. 3, 4] Indeling van vetzuren Er zijn twee manieren om vetzuren, waar alle oliën en vetten uit bestaan, in te delen. De eerste is de hierboven gebruikte mate van verzadiging: verzadigde vetzuren, enkelvoudig onverzadigde vetzuren en meervoudig onverzadigde vetzuren. Alle drie deze vetzuren zijn noodzakelijk voor het lichaam. De meervoudig onverzadigde vetzuren (MOV's) zijn essentieel (in het Engels EFA's, Essential Fatty Acids); ze moeten dus via de voeding worden verkregen. MOV's komen vooral voor in vette vis, visolie, lijnzaadolie en walnoten. Ze zijn erg instabiel en moeten daarom altijd samen met vitamine E worden genuttigd om het lichaam tegen schadelijke oxidatie te beschermen. Het is belangrijk om deze oliën onverhit te gebruiken. De enkelvoudig onverzadigde vetzuren zijn stabieler dan de MOV's en kunnen wel worden verhit, maar liefst op lage temperaturen (stoven). Deze vetzuren komen voornamelijk voor in olijfolie, pinda's en de meeste noten en zaden. Verzadigde vetzuren zijn het meest stabiel en zijn geschikt om te verhitten op hogere temperaturen (bakken, frituren). Zij komen voor in dierlijke vetten, zoals melk, roomboter, kaas, eieren en vlees, en in kokos- en palm(pit)olie. 2 / 12

3 De tweede manier waarop vetzuren worden ingedeeld is de lengte van de koolstofketen in het vetzuur. Er bestaan kortketenige vetzuren, middellangketenige vetzuren en langketenige vetzuren. Kortketenige vetzuren bevatten 2-4 koolstofatomen en komen voor in boter en melk. Vetzuren met middellange ketens bevatten 6-12 koolstofatomen en ko men ook voor in boter en melk, maar vooral in kokos- en palm(pit)olie. Langketenige vet zuren hebben meer dan 12 koolstofatomen en komen het meeste voor, onder andere in vis en andere dierlijke vetten en in allerlei noten en zaden. Ongeveer % van alle vetten die we consumeren, bestaan uit lang ketenige vetzuren. Kokosolie is bijzonder omdat het in tegen stelling tot de meeste vetten vooral vetzuren met middellange ketens bevat. Het zijn voor al deze middellange vetzuren waaraan kokosolie haar heilzame werking en vele toe passingen dankt. Voordelen van MCT's Het unieke van de middellange vetzuren, die in de voeding in het algemeen voorkomen als onderdeel van Medium Chain Triglyceri des (MCT's), is dat ze gemakkelijk zijn te ver werken door het lichaam. Het zijn zeer klei ne molecules die makkelijk door de darm worden opgenomen. Ze leveren snel energie en worden in mindere mate gebruikt voor vetopslag. Bovendien hoeven MCT's niet door de lever te worden verwerkt en hebben ze geen gal nodig om geëmulgeerd te worden. MCT's zijn daarom een ideale energiebron voor mensen met spijsverteringsproblemen en mensen met leverproblemen. Ook verzwakte en ernstig zieke mensen hebben bast bij de MCT's uit kokosolie. Zij hebben al hun kracht en energie nodig om een levensbedreigende situatie te boven te komen en MCT's zijn een snelle energiebron. MCT's worden veel verwerkt in de sondevoe ding die in ziekenhuizen wordt gebruikt voor de bijvoeding van ernstig zieke en ondervoe de pati6nten en voor patiënten met ernstige brandwonden. Bijna al deze MCT's worden geleverd door kokosolie. Je zou dus kunnen zeggen dat kokosolie levensreddende eigen schappen heeft [ref. 5, 6] Zuigelingen Ook zuigelingen profiteren van deze makke lijke energiebron, omdat MCT's van nature in 3 / 12

4 moedermelk voorkomen, maar ook aan instantvoeding voor baby's worden toege voegd. MCT's zijn minder belastend voor hun nog niet volledig ontwikkelde organen, zo als lever en pancreas. Vooral voor zuigelingen met een laag ge boortegewicht zijn MCT's van belang. Uit een onderzoek bleek dat biggetjes sneller groei en op een dieet dat MCT's (kokosolie) bevat dan op een dieet dat langketenige vetzuren (sofa- en maïsolie) bevat. De biggetjes die ko kosolie kregen, hadden een grotere over levingskans (68%) dan de biggetjes die de plantaardige olie kregen (32%). Dit gold vooral voor biggetjes die geboren werden met ondergewicht [ref. 7]. Ook menselijke baby's met een laag ge boortegewicht groeien sneller indien er ko kosolie in hun voeding wordt verwerkt dan bij gebruik van andere plantaardige olie. Ze komen sneller op gewicht en dit gewicht be staat vooral uit fysieke groei en niet zozeer uit opgeslagen vet [ref. 8]. Ook blijken baby's die kokosolie krijgen hun voedingsstoffen, zoals vetoplosbare vitamines, mineralen en eiwitten, beter op te nemen [ref. 9, 10]. Moedermelk Behalve de snelle energie die door de MCT's wordt geleverd hebben de vetzuren in moe dermelk nog meer voor zuigelingen bescher mende eigenschappen. Moedermelk bevat 45-50% verzadigd vet, 35% enkelvoudig onverzadigd vet en 15-20% meervoudig onverzadigd vet (omega-3 en -6). De verzadigde vetten in moedermelk be staan onder andere uit laurinezuur, caprine zuur en caprylzuur. Caprylzuur en laurine zuur beschermen zuigelingen tegen bacteriën, virussen, schimmels, protozoa en gisten. Normaal bestaat 18% van moedermelk uit laurine- en caprinevetzuren. Dit is ook afhan kelijk van de inname van laurine- en capryl zuur (vetzuren die beide in kokosolie aanwezig zijn) door de moeder. Voor moeders tijdens de zwangerschap en lactatieperiode is het dus erg nuttig om kokosolie en kokos producten te gebruiken [ref. 11]. Laurinezuur en caprylzuur 4 / 12

5 Ook volwassenen worden door laurinezuur en caprylzuur in kokosolie beschermd tegen bacteriën, virussen, schimmels, parasieten en andere ziekteverwekkers. De MCT's in kokos olie zijn in staat om virussen en bacteriën met een beschermende vetlaag zoals het Epstein-Barr-virus (ziekte van Pfeiffer), Heli cobacter pylori (maagzweren), Chlamydia pneumoniae (griep) en het Herpes simplex virus (koortslip) te ontmantelen en te ver nietigen. Ook zijn de vetzuren in kokosolie werk zaam tegen seksueel overdraagbare ziekten, meningitis, hepatitis C, mazelen, het chro nisch vermoeidheidssyndroom en de ziekte van Lyme (tekenbeten). Laurinezuur en ca prylzuur verhogen de weerstand tegen de bacteriën die in het spel zijn bij ontstekin gen van de longen, de keel en de oren, bij tandbederf en bij voedselvergiftiging. Ook wormen, luizen en parasieten worden ge dood. Laurinezuur beschermt de lever en gaat ontstekingen tegen. Caprylzuur heeft een sterke schimmeldodende werking en is voor al bekend als anti-candidamiddel. Caprylzuur is in tegenstelling tot andere schimmeldoden de middelen, die voornamelijk in de darm werken, in staat om ook de candida die in het bloed circuleert te doden. Verder is het ook werkzaam tegen voetschimmel, ring worm, spruw en andere schimmelinfecties [ref.12, 13, 14] Darmziekten Het voordeel van de MCT's voor het lichaam is, zoals eerder gezegd, het feit dat ze uit kleine molecules bestaan, waardoor het li chaam minder energie nodig heeft om deze vetten op te nemen in de darm en er ook minder enzymen nodig zijn om de vetten te splitsen. Daarom hebben mensen met darm ziekten, zoals cystische fibrose en de ziekte van Crohn, baat bij het gebruik van kokos olie [ref. 15]. Ook is kokosolie nuttig bij mensen met een spastische darm, colitis ulcerosa, gas tritis, diverticulose, chronische darmontste king, constipatie en glutenallergie. Bij het gebruik van kokosolie worden voe dingsstoffen, zoals vetoplosbare vitamines, calcium en magnesium, beter opgenomen. Kokosolie helpt zo bij het sterk houden van botten en tanden. Ook eiwitten worden beter opgenomen. Zelfs bij mensen bij wie een deel van de dunne darm is verwijderd kun nen de MCT's uit kokosolie ervoor zorgen dat er meer voedingsstoffen worden opgenomen [ref. 16]. 5 / 12

6 Gewichtsverlies Voor mensen die gewicht willen verliezen is het voordeel van kokosolie boven andere vetten niet alleen dat kokosolie minder calorieën bevat dan andere vetten, maar vooral dat het eerder door het lichaam wordt gebruikt voor de productie van energie dan voor de opslag van vet [ref. 17,18]. Bovendien verhogen de MCT's in kokosolie de schildklierwerking en kunnen zo het metabolisme met 12% doen stijgen [ref. 19, 20]. In 1940 probeerden boeren in de V.S. hun vee vet te mesten met goedkope kokosolie. Maar tot hun verbazing werden de dieren juist slanker, actief en hongerig. Men begon een schildklierverlagend medicijn te gebrui ken zodat de dieren met minder voedsel toch dikker werden, totdat bleek dat dit kanker verwekkend was en ook de mensen die het vlees aten een verlaagde schildklierwerking kregen. Toen kwam men erachter dat het zelfde schildklierverlagende effect kon wor den bereikt door de dieren eenvoudig soja en maïs te voeren in plaats van kokosolie. Sporters en atleten maken tegenwoordig gebruik van het feit dat kokosolie de ener gieproductie en de verbranding verhoogt, om zo hun prestaties te verbeteren. Onder zoek wijst uit dat kokosolie inderdaad het uithoudingsvermogen gunstig beïnvloedt. In een onderzoek waarin het uithoudings vermogen van muizen werd getest kreeg de ene groep muizen een dieet met MCT's en de andere groep een dieet zonder MCT's. Om de dag moesten de muizen in een bad water met constants stroming zwemmen. Er werd gekeken naar de tijd dat de muizen bleven zwemmen tot aan uitputting. In het begin was er weinig verschil tussen de twee groepen, maar al gauw hielden de muizen die MCT's kregen het langer vol dan de an dere muizen. Naarmate de testperiode van zes weken vorderde, werd het verschil tussen beide groepen steeds groter [ref 21]. Een ander voordeel voor sporters is dat de MCT's geen carnitine nodig hebben om te worden verbrand, zodat er meer carnitine overblijft voor de energievoorziening van de spieren. Dit leidt tot een grotere spierop bouw. Bovendien zorgen de MCT's voor een extra energiebron wanneer het bloedgluco se na een uur of twee is opgebruikt. MCT's leveren dan een snelle energiebron, zodat het lichaam niet hoeft over te schakelen op de inefficiënte verbranding van lichaamsvet of de afbraak van spierweefsel. Diabetici 6 / 12

7 De MCT's in kokosolie zorgen voor een be tere insulinewerking bij diabetici doordat ze de goede werking van de celmembranen be vorderen. Meervoudig onver zadigde vetten, zoals in zonnebloemolie, voor al als ze verhit en dus geoxideerd zijn, en geharde plantaardige olie (transvetten) zijn de grootste boosdoeners bij diabetici. Als deze geoxideerde vetten deel gaan uitmaken van de celmembranen, dan gaan de celmembra nen achteruit. Het 'slot' op de cellen dat glu cose in de cel moet laten werkt als het ware niet meer goed. Insuline kan de deur niet openen, waardoor de glucose in het bloed blijft circuleren. Bruce Fife stelt in zijn boek 'The Coconut Oil Miracle' [ref. 22] "If you are diabetic or bor derline diabetic, consumption of most fats should be avoided. Coconut oil, on the other hand, is different. Because it helps stabilize blood glucose levels and aids in shedding excess body weight, it is probably the only oil a diabetic should eat."... "There is one fat that diabetics can eat without fear. That fat is coconut oil. Not only does it not contri bute to diabetes, but it helps regulate blood sugar, thus lessening the effects of the dis ease. The Nauru people consumed large a mounts of coconut oil for generations with out ever encountering diabetes, but when they abandoned it for other foods and oils the results were disastrous" (p.149). Een ander voordeel van kokosolie voor diabetici is dat het minder enzymen van de pancreas nodig heeft voor de vertering. De pancreas wordt daardoor tijdens de maaltijd, wanneer de insulineproductie op z'n hoogst is, minder belast en kan efficiënter werken. Verder draagt het gebruik van kokosolie bij aan een stabielere bloedsuikerspiegel, waar door hypoglykemie en hongeraanvallen verminderen. Ook vermindert het de hoge bloed druk en zorgt het voor minder eiwitten in de urine van diabetici. Verzadigde vetten versus transvetten Het voordeel van kokosolie is dat het wel 2 jaar op kamertemperatuur bewaard kan wor den zonder dat het ranzig wordt. Ook in het lichaam blijft kokosolie stabiel. Alhoewel verzadigde vetten stabieler zijn dan onverzadigde vetten en minder snel oxi deren en ranzig worden, zijn beide soorten vet nodig in het lichaam. Slecht zijn vooral de transvetten. 7 / 12

8 Veel mensen associëren verzadigde vetten met de cholesterolrijke aanslag in de bloed vaten. En zo wordt ook kokosolie gezien: als het witte, harde vet dat bloedvaten verstopt. Kokosolie smelt echter bij ongeveer 24 C, dus is in het lichaam vloeibaar en niet hard. De aanslag in de bloedvaten komt van de geoxi deerde onverzadigde vetten en transvetten. Zoals er een vettige, plakkerige aanslag ont staat op een fles zonnebloemolie die een paar keer is geopend en waar een beetje mee is geknoeid, zo vormt deze plakkerige aanslag zich ook op de bloedvaten. Ook stress draagt bij aan deze aanslag, doordat adrenaline opgeslagen vet losmaakt dat vervolgens in het bloed gaat circuleren en zo bijdraagt aan de aanslag op de bloedvat wanden [ref. 23]. Cholesterol De kokosetende bevolking op tropische ei landen heeft over het algemeen een lager cholesterol dan de bevolking van de westerse landen. Onderzoek suggereert dat indien kokosolie regelmatig wordt toegevoegd aan het dieet, het cholesterolniveau zich norma liseert [ref. 24, 25]. Dit komt omdat kokosolie de schildklierwerking verhoogt. In de aanwe zigheid van voldoende schildklierhormonen wordt cholesterol omgezet in de anti-aging hormonen pregnenolon, progesteron en DHEA. Progesteron en zijn voorloper, preg nenolon, hebben een veelzijdige bescher mende werking tegen oxidanten, tegen con vulsies en spasmen, tegen bloedplaatjesver kleving, tegen kanker en tegen gifstoffen. Tevens bevorderen ze het geheugen, de con centratie en de beschermende laag rond de zenuwen. DHEA staat bekend als hormoon dat de veroudering vertraagt. In 1981 vonden Prior et al dat een dieet rijk aan kokosolie geen negatieve gezondheids effecten had. Wanneer mensen van tropische eilanden echter verhuisden naar Nieuw-Zee land en hun dagelijkse kokosolie-inname ver minderden, bleek dat hun totale cholesterol en vooral hun LDL-cholesterol (het zogenaam de slechte cholesterol) was verhoogd [ref. 2]. Bescherming celmembranen en huid Kokosolie heeft een beschermende werking op de celmembranen. Hoe meer onverzadig de en dus aan oxidatie onderhevige vetzuren zich in de celmembranen bevinden, des te meer de cellen onderhevig zijn aan vrije radicalen en oxidatie. De regelmatige con sumptie van kokosolie vervangt onverzadig de en onstabiele vetzuren voor een deel door de stabielere verzadigde vetten. Zo beschermt kokosolie de huid van binnenuit. 8 / 12

9 Ook wanneer kokosolie op de huid wordt aangebracht heeft het een beschermende werking, onder andere tegen uitdroging en bij zonnebaden. Zoals eerder gezegd bestaan MCT's uit kleine moleculen die niet alleen makkelijk door de darm, maar ook makkelijk door de huid worden opgenomen. Vandaar dat kokosolie als het wordt aange bracht op de huid snel wordt opgenomen en geen vettige laag achterlaat. Kokosolie is licht zuurvormend, wat goed is voor de ph balans van de huid. Het laurine- en capryl zuur in kokosolie hebben een anti microbiële en schimmeldodende werking op de huid. Kokosolie kan worden gebruikt als handcrème, tegen kloven aan handen en voeten en ook als lippenbalsem. De ontstekingsrem mende werking van kokosolie kan heilzaam werken bij psoriasis en eczeem. Haar, tandpasta, deodorant Door zijn kleine moleculen kan kokosolie ook makkelijker in de haarschacht doordringen dan andere oliën [ref. 26]. Het haar krijgt een na tuurlijke glans en ook de vacht van bijvoor beeld paarden gaat meer glanzen door kokos olie. Aangezien kokosolie een schimmel- en parasietdodende werking heeft, kan het ook goed werken bij haarroos en luizen. Kokosolie kan tandcariës voorkomen tot wel 80% en kan daarom als tandpasta worden gebruikt, bijvoorbeeld met een beetje zeezout of een druppeltje essentiële olie. Omdat kokosolie bacteriën doodt, werkt het ook goed als deodorant. Kokosolie in de keuken Kokosolie is de meest stabiele olie van alle plantaardige oliën en daarom zeer geschikt om mee te bakken, braden, wokken en fri turen. Kokosolie bevat 92% verzadigd vet en slechts 2% meervoudig onverzadigde vetzu ren. Daardoor is het veel minder onderhevig aan oxidatie dan bijvoorbeeld olijfolie. 9 / 12

10 Kokosolie kan op hoge temperaturen wor den verhit en zelfs meerdere keren zonder dat er transvetzuren worden gevormd. Kokosolie en roomboter zijn eigenlijk de enige vetten die geschikt zijn om in te bakken en te braden, en in mindere mate olijf olie die vooral geschikt is om in te stoven (op lage temperatuur bakken). Kokosolie kan ook onverhit worden ge bruikt, bijvoorbeeld op brood of crackers in plaats van boter. Het kan in brood- en gebak recepten in plaats van andere vetten worden gebruikt, of als basis voor Indiase curry's, sa ladedressings en mayonaise. Ook kan het aan warme of koude dranken worden toe gevoegd, zoals aan warme (chocolade)melk of smoothies. Soorten kokosolie, ongeraffineerd en koudgeperst Gewone kokosolie wordt gemaakt door ko kosnootpulp onder zeer hoge temperatuur te drogen. Daaruit wordt met behulp van oplosmiddelen kokosolie geëxtraheerd, die vervolgens wordt gebleekt, ontgeurd en ge raffineerd. Daarbij gaan vitamine E, Iecithine, polyfenolen, carotenoïden en mineralen verloren. Deze olie heeft een smeltpunt tus sen de C en is vast bij kamertempera tuur. Ongeraffineerde en koudgeperste kokos olie, zogenaamde extra vierge kokosolie, wordt gemaakt door kokospulp te laten fer menteren of mechanisch te persen en heeft een smeltpunt tussen de C. In deze ko kosolie zijn alle voor de gezondheid waarde volle stollen behouden gebleven, en deze olie is dus te prefereren boven de geraffi neerde en ontgeurde vorm. Referenties - 1. Beatrice Trum Hunter: 'How a PR Campaign Led to Unhealthy Diets I Consumers' Research 86(8), 2003 (www.coconutresearchcenter.org) Prior IA et al: 'Cholesterol, coconuts, and diet on Polynesian atolls: a natural expe riment. the Pukapuka and Tokelau Island studies'; American Journal of Clinical Nutri tion 34: , / 12

11 - 3. Enig, Dr. Mary and Fallon, Sally: 'Eat fat lose fat', p Malhotra S: 'Epidemiology of ischoernk heart disease in India with special referen ce to causation'; British Heart Journal 29: , Ball MJ: 'Porenteral nutrition in the critically ill: use of medium-chain triglyceride emulsion'; Intensive Care Med. 19(2):89, Jiang ZM et al: A comparison oftnedium-chain and long-chain triglycerides in sur gi(alpatients', Ann. Surg. 217(2):175, Azain MJ: 'Efteas of adding medium-chain triglycerides to sow diets during late ges tation and early lactation on litter performance ; J. Anim. Sci. 71(11):3011, Vaidya UV et al: 'Vegetable oil fortified feeds in the nutrition of vety low birth-weight babies' Indian Pediatr. 29(12):1519, Tantibhedhyangkul P and Hashim SA: 'Medium-chain triglyceride feeding in premature infants. effects on calcium and magnesium absorption' Pediatrics 61(4): Nelson SE et al: 'Palm olefin in infant formula. absorption offal and minerals by normal infants'; American Journal of Clinical Nutrition 64: , Francois CA et al: Acute effects of dietary fatty acids on the fatty acids of human milk'; American Journal of Clinical Nutrition 67: , Bergsson, Gudmundur et al: In vitro inactivation of chlamydia trachomatis by fatty acids and monoglycerides'; Antimicrobial Agents and Chemotherapy (9): , Bergsson G: 'In vitro killing of candida albirans by fatty acids and monoglycerides, Antimicrobial Agents and Chemotherapy 45(11): , Petschow BIN et al: 'Susceptibility of H. pylori to bacterial properties of medium-chain monoglycerides and free fatty acids; Antimicrobial Agents and Chemothe rapy 40(2): ,19% Gorard DA: 'Enteral nutrition in Crohn's disease: Attin the formuld; European Jour nal Gastroenterol. Hepatology 15(4): , Jeppesen, Mortensen: The influence of a preserved colon on the absorption ofmct in patients with small bowel resection'; Gut 43(4): , Kiyasu GY et al: 'The portal transport of absorbed fatty acids, Journal of Biolo gical Chemistry 199: , Geliebter A: 'Overfeeding with a diet containing medium chain triglyceride im pedes accumulation of body fat', Clinical Research 28:595, Hill, Peelers, Sharp, Kaler, Abumrad, Greene: 7hermogenesis in humans during overfeeding with met'; Metabolism 38(7): , Seaton T, Weller S, Warenko M: Thermic effects of MU and La in man; Metabo lism 36: , Fushiki T and Matsumoto K: 'Swimming endurance capacity of mice is increased by chronic consumption of medium-chain triglycerides' Journal of Nutrition 125: 531, Fife, Bruce ND: 'The Coconut Oil Miracle (Previously published as The Healing Mira cle of Coconut Oil)'; Avery, Felton CV, Crook D, Davies MJ, Oliver MF: 'Dietarypolyunsaturated fatty acids and composition ofhuman aortic plaques; Lancet 344(8931): %,29 okt Blackburn GL et al: A reevaluation of coconut oil's effect on serum cholesterol by chronic consumption of medium-chain triglycerides'; Journal of Nutrition 125:531, Ahrens EH Jr et al: 'The influence ofdietary fats on serum Apid levels in man; Lan cet 11 / 12

12 1: , Rele, Mohile: 'Effect of mineral oil, sunfiowerod and coconutoil on prevention of hair-damage' Journal Cosmetology Science 542(2): , Overige literatuur - Calbom, Cherie and John: 'rhe Coconut Diet. The Secret Ingredient 7hat Helps You Lose Weight While You Eat Your Favorite Foods', Warner Books, Enig Ph. D., Mary G: 'Know Your Fats: me Complete Primer for Understanding the Nutri tion of Fats, Oils and Cholesterol', Bethesda Press, Enig, Mary and Fallon, Sally: 'Eat Fat, Lose Fat: The Healthy Alternative to Trans Fats, Plume, Enig, Mary: 'Health and nutritional benefits from Coconut Oil: an important function al food for the 21stcentury, Presented at the AVOC Laurie Oils symposium, Ho Chi Min city, Vietnam, 25 April Erasmus, Udo: 'Fats Mot Heal, Fats That Kill: The Complete Guide to Fats, Oils, Cho lesterol and Human Health' Alive books, Fife, Bruce ND: 'Coconut Oil and Medium-Chain Triglycerides' (www.coconutresearch center.org). - Fallon, Sally: 'Nourishing Traditions: The Cookbook that Challenges Politically Correct Nutrition and the DietDictocrats, NewTrends Publishing, Holzapfel, Cynthia and Laura: 'Coconut Oil forheofth and Beauty'; Healthy Living Publi cations, Maes, Bart: 'Waorom kokos- & rodepalmolie, Tai-Pan NV. - Thampan PK:Faas and Fallacies About Coconut Oil', Asian and Pacific Coconut Com munity, Wolfe, David: 'Eating for Beauty, Nature's First Law, Tijdschrift voor orthomoleculaire geneeskunde - 23e jaargang nr.2 april 2008 blz / 12

EXTRA VIERGE KOKOSOLIE

EXTRA VIERGE KOKOSOLIE EXTRA VIERGE KOKOSOLIE Extra vierge kokosolie, puur, zuiver en 100% kwaliteit! Een fantastisch en natuurlijk alternatief voor dure cosmetica. Herstelt de beschermlaag van de huid, uitermate geschikt voor

Nadere informatie

Inleiding. Inhoud. Alvast bedankt en wij wensen je veel leesplezier!

Inleiding. Inhoud. Alvast bedankt en wij wensen je veel leesplezier! Inhoud Inleiding... 1 1. Wat is Kokosolie?... 2 2. Hoe gezond is kokosolie?... 2 3. Waarvoor kan ik kokosolie gebruiken?... 4 Beauty... 4 Voeding... 5 Huishoudelijk... 6 4. Waar kan ik kokosolie het beste

Nadere informatie

Alles over VETTEN GOEDE ÉN SLECHTE. E-book

Alles over VETTEN GOEDE ÉN SLECHTE. E-book Alles over VETTEN GOEDE ÉN SLECHTE E-book WAT IS VET? VET IS EEN VOEDINGSSTOF DIE ZIT IN BIJVOORBEELD HALVARINE, OLIE, VLEES, KAAS EN IN KOEK, SNACKS EN SAUZEN. VET IS ALTIJD EEN MENGSEL VAN VETZUREN.

Nadere informatie

S C H I J F V A N V I J F

S C H I J F V A N V I J F SCHIJF VAN VIJF DE SCHIJF VAN VIJF, GOED VOOR JE LIJF! V o o r i e d e r e e n i s e e n v o e d i n g s k e u z e v a n b e l a n g w a a r a l l e b e n o d i g d e voedingsstoffen in zitten. Dit zijn

Nadere informatie

perfect balance uitgebalanceerde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 vetzuren

perfect balance uitgebalanceerde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 vetzuren perfect balance uitgebalanceerde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 vetzuren perfect balance uitgebalanceerde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 vetzuren Deze combinatie van bijzondere

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014 Leefregels voor Gezond blijven KBO Bernadette Helmond 23 april 2014 1 Senioren leven ongezonder dan 10 jaar geleden - Drinken meer - Roken (vrouwen) - Bewegen minder - Overgewicht - Eenzijdig eten 2 Leefregels

Nadere informatie

VOEDINGS ADVIEZEN IN DE (HUISARTSEN) PRAKTIJK. 19 november 2015

VOEDINGS ADVIEZEN IN DE (HUISARTSEN) PRAKTIJK. 19 november 2015 VOEDINGS ADVIEZEN IN DE (HUISARTSEN) PRAKTIJK Iris de Vries Tamara de Weijer Huisarts i.o. & promovenda Huisarts 19 november 2015 Laat uw voeding uw medicijn zijn en uw medicijn uw voeding Hippocrates

Nadere informatie

PERFECT BALANCE. supergezonde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9

PERFECT BALANCE. supergezonde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 PERFECT BALANCE supergezonde oliemelange met omega-3, omega-6 en omega-9 Deze combinatie van bijzondere biologische oliën bevat precies de essentiële vetzuren die uw lichaam nodig heeft om goed te kunnen

Nadere informatie

witsenburg natural products b.v. kokosolie

witsenburg natural products b.v. kokosolie witsenburg natural products b.v. kokosolie Geschikt voor gebruik op hoge temperaturen - Geen transvetzuren Geurloos en Extra Virgin - Biologisch gecertificeerd KOKOSOLIE In tegenstelling tot wat vaak wordt

Nadere informatie

CrossCamp Amsterdam. Voedingsleer

CrossCamp Amsterdam. Voedingsleer CrossCamp Amsterdam Voedingsleer CrossCamp Amsterdam Voel je Fit, voel je Sterk,, Gemotiveerd trainen met stimulerende begeleiding. Voedinsleer Wat halen we uit voeding? Koolhydraten Vetten Eiwitten Voedingsmiddelen

Nadere informatie

Cholesterol. Alles wat je ooit wilde weten

Cholesterol. Alles wat je ooit wilde weten Cholesterol Alles wat je ooit wilde weten Waar komt cholesterol vandaan? Het overgrote deel van de cholesterol in ons lichaam maakt ons lichaam zélf aan. Eén derde nemen we op via onze voeding. Cholesterol

Nadere informatie

Zuivelproducten voor sporters Effect van melkeiwit en micronutriënten voor prestatie. Jan Steijns

Zuivelproducten voor sporters Effect van melkeiwit en micronutriënten voor prestatie. Jan Steijns Zuivelproducten voor sporters Effect van melkeiwit en micronutriënten voor prestatie Jan Steijns physical activity, athletic performance, and recovery from exercise are enhanced by optimal nutrition @

Nadere informatie

Vetten, sojaproducten en gezondheid van het hart Wat zegt de wetenschap?

Vetten, sojaproducten en gezondheid van het hart Wat zegt de wetenschap? Vetten, sojaproducten en gezondheid van het hart Wat zegt de wetenschap? Standpuntnota van de ENSA Scientific Advisory Committee Inleiding Sinds vele jaren erkennen wetenschappers de belangrijke rol die

Nadere informatie

Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar...

Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar... Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar... Op uw gezondheid! U bent baas over uw eigen lichaam. Gelukkig maar. Dat brengt natuurlijk een zekere verantwoordelijkheid met zich mee. Alles wat u eet en drinkt

Nadere informatie

Nederlandse. Samenvatting

Nederlandse. Samenvatting Nederlandse Samenvatting Het metabole syndroom is tegenwoordig een veel voorkomend ziektebeeld dat getypeerd wordt door een combinatie van verschillende aandoeningen. Voornamelijk in de westerse landen

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten Dit hoofdstuk bevat zeven vragen Hoofdstuk 1 gaat over het belang van een gezond voedingspatroon en de rol van vetten hierin. Na bestudering van dit hoofdstuk

Nadere informatie

Ik heb cholesterol Wat nu?

Ik heb cholesterol Wat nu? Ik heb cholesterol Wat nu? Belangrijk: Deze patiëntbrief is bedoeld ter ondersteuning van het consult door de huisarts. Deze informatie dient dus niet als vervanging van een consult bij een arts. Bedenk

Nadere informatie

Het nut van de juiste voedselcombinaties

Het nut van de juiste voedselcombinaties Het nut van de juiste voedselcombinaties De mens heeft een spijsverteringstelsel van een fructivoor en niet van een omnivoor, dat wil zeggen dat de mens voorzichtig moet zijn met het eten van voedsel voor

Nadere informatie

Honden worden (nog sterker dan. Vetten

Honden worden (nog sterker dan. Vetten Vetten Honden worden (nog sterker dan katten) van nature aangetrokken tot vetrijke voeding.als de hond weinig aan lichaamsbeweging doet, moet de opname van vetten echter beperkt worden. Als er geen nauwkeurig

Nadere informatie

simply perfect hondenvoeding

simply perfect hondenvoeding hondenvoeding simply perfect Premium Care wordt exclusief geproduceerd voor bij het Forix Groep samenwerkingsverband aangesloten winkels. Informatie Forix Groep Noordwijkerhout - www.forix.nl Premium Care,

Nadere informatie

Gezonde voeding voor teamsporters

Gezonde voeding voor teamsporters Gezonde voeding voor teamsporters Inleiding Door: Esther Verhoef en Puck Reckers Doel: Kennis vergroten goede voeding rondom trainingen/wedstrijden. Inhoud Presentatie Wat is voeding - Koolhydraten - Vetten

Nadere informatie

Noten en gedroogde zuidvruchten passen in een gezond voedingspatroon

Noten en gedroogde zuidvruchten passen in een gezond voedingspatroon Noten en gedroogde zuidvruchten passen in een gezond voedingspatroon Noten, rozijnen, gedroogde pruimen en andere gedroogde zuidvruchten bevatten veel gezonde vetten, vezels, vitamines en mineralen. Uit

Nadere informatie

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Pre-diabetes Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Wat is pre-diabetes Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het

Nadere informatie

Bij hoeveel procent vochtverlies gaat de sportprestatie achteruit? Ong. 1% Bart van der Meer WM/SM theorie les 11 Amice

Bij hoeveel procent vochtverlies gaat de sportprestatie achteruit? Ong. 1% Bart van der Meer WM/SM theorie les 11 Amice Bij hoeveel procent vochtverlies gaat de sportprestatie achteruit? Ong. 1% Bart van der Meer WM/SM theorie les 11 Amice Bij hoeveel procent vochtverlies krijg je een dorstsignaal? Ong. 2% Bewerkt door

Nadere informatie

MELATONINE. Het natuurlijke slaapmiddel

MELATONINE. Het natuurlijke slaapmiddel MELATONINE Het natuurlijke slaapmiddel Wat is Melatonine Melatonine is een hormoon dat in de pijnappelklier (epifyse) geproduceerd wordt uit serotonine (neurotransmitter betrokken bij stemming en pijn)

Nadere informatie

7 Gezondheids Hacks Handige Tips Die Je Meteen Kan Toepassen

7 Gezondheids Hacks Handige Tips Die Je Meteen Kan Toepassen 7 Gezondheids Hacks Handige Tips Die Je Meteen Kan Toepassen 7 Gezondheids Hacks Ik zal eerlijk met je zijn. Afvallen is één van de moeilijkste dingen die je kan doen als mens. Waarom? Omdat ons lichaam

Nadere informatie

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus Bij gebruik van GLP-1-analoog Aangezien u lijdt aan Diabetes mellitus, type 2 (oftewel ouderdomsdiabetes) én overgewicht hebt, heeft de arts u een behandeling met zogenaamd

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor goede vetten

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor goede vetten E-learning module vetten en gezondheid Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor goede vetten Hoofdstuk 1 gaat over de rol van vetten in een gezond voedingspatroon. Na bestudering van dit hoofdstuk weet

Nadere informatie

VOEDINGSVETTEN EN -OLIEN

VOEDINGSVETTEN EN -OLIEN VOEDINGSVETTEN EN -OLIEN p.1/5 Verantwoord frituren. Hoe omgaan met vetten en oliën? Heden worden er een aantal stellingen vooropgesteld in verband met oliën en vetten, via verschillende media en reclame

Nadere informatie

Koolhydraten en de preventie van welvaartsziekten

Koolhydraten en de preventie van welvaartsziekten Koolhydraten en de preventie van welvaartsziekten Evidence-based richtlijn van de German Nutrition Society Van vezels tot suikers: koolhydraten omvatten een brede range van voedingsstoffen. Wat is er precies

Nadere informatie

Diabetes mellitus. Victoza en voeding

Diabetes mellitus. Victoza en voeding Diabetes mellitus Victoza en voeding In het kort Wat is diabetes? Diabetes mellitus wordt in de volksmond ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes mellitus is er geen of onvoldoende insuline beschikbaar

Nadere informatie

Sojaproducten - Een bron van hoogwaardige eiwitten

Sojaproducten - Een bron van hoogwaardige eiwitten Sojaproducten - Een bron van hoogwaardige eiwitten Standpuntnota van de ENSA Scientific Advisory Committee Inleiding Eiwitten zijn een belangrijke voedingsstof die nodig zijn voor de groei en het herstel

Nadere informatie

DIABETES TYPE 2. De ziekte van de toekomst?!

DIABETES TYPE 2. De ziekte van de toekomst?! DIABETES TYPE 2 De ziekte van de toekomst?! Inleiding 1. Wat is diabetes 2. Wat loopt er mis 3. Wie loopt er risico 4. Wat zijn de mogelijke gevolgen 5. Meest voorkomende klachten 6. Behandelen en/of voorkomen

Nadere informatie

Gezonde Voeding Tips

Gezonde Voeding Tips Gezonde Voeding Tips Waarom is een gezond dieet zo belangrijk? A) Voorkom risico s op aandoeningen Weet je dat de meeste aandoeningen kunnen worden voorkomen? Voorbeelden hiervan zijn:» Hartaandoeningen»

Nadere informatie

Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje

Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje Blijf jezelf. Zo zorgt u goed voor uzelf Als u te maken hebt met ongewenst urineverlies, is het goed om eens stil te staan bij wat u

Nadere informatie

Voeding en osteoporose

Voeding en osteoporose Voeding en osteoporose 2 Voeding bij osteoporose Bij osteoporose (botontkalking) is de afbraak van de botten vergroot, waardoor de botten erg verzwakt zijn. De kans op botbreuken is verhoogd. Belangrijke

Nadere informatie

Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding?

Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding? Vegetarisme Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding? Vegetarisme is een voedingsgewoonte die meer en meer

Nadere informatie

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Wat zijn voedingsstoffen Voedingsstoffen zijn stoffen die je nodig hebt om te lopen, te denken enz. Er zijn 6 soorten voedingsstoffen. 1. eiwitten (vlees, peulvruchten.

Nadere informatie

WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition

WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition HERBALIFE FITCHECK WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition % LICHAAMSVET Wie wil je worden? Waar ben je nu? % LICHAAMSVET Vrouw 20-39 Leeftijd 40-59 60-79 Man 20-39 Leeftijd 40-59 60-79 Te laag

Nadere informatie

"Als je weet wat je eet kan je bewuster keuzes gaan maken en een gezondere lifestyle ontwikkelen."

Als je weet wat je eet kan je bewuster keuzes gaan maken en een gezondere lifestyle ontwikkelen. Dagelijkse voeding Als je wat meer op je voeding wilt gaan letten, dan sta je vast stil bij wat je allemaal op een dag eet. En je vraagt je vast af wat heb je nu direct nodig en wat niet? Wat voor effect

Nadere informatie

Bijna alle levensmiddelen bevatten eiwit. Het komt voor in zowel plantaardige als dierlijke producten.

Bijna alle levensmiddelen bevatten eiwit. Het komt voor in zowel plantaardige als dierlijke producten. Elk kind wegen bij opname, groeicurve invullen Anamnese : allergie, nierinsufficiëntie, gluten intolerantie, Hoe is zijn eetlust? Is hij vegetariër? Heeft hij pijn? Koolhydraten zijn een belangrijke energieleverancier.

Nadere informatie

Verhoogd cholesterolgehalte. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Verhoogd cholesterolgehalte. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Verhoogd cholesterolgehalte Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Cholesterolgehalte 3 Cholesterol 3 Cholesterol in voeding 4 Verhoogd cholesterolgehalte

Nadere informatie

7 EASY TIPS TO BLOW OFF FAT FREE REPORT

7 EASY TIPS TO BLOW OFF FAT FREE REPORT 7 EASY TIPS TO BLOW OFF FAT FREE REPORT In dit gratis rapport praten we over zeven makkelijke voeding tips voor maximale vet vetbranding. De meeste vragen gaan altijd over wat ze niet mogen eten. Maar

Nadere informatie

Kies gezond vet! Wetenschap en praktijk! Gerard Hornstra,"

Kies gezond vet! Wetenschap en praktijk! Gerard Hornstra, Kies gezond vet! Wetenschap en praktijk! Gerard Hornstra," emeritus hoogleraar " Experimentele Voedingskunde" Universiteit Maastricht" " Voorzitter MVO stuurgroep" Kies gezond vet! Kies gezond vet!! Vet

Nadere informatie

30 dagen een commitment met jezelf aangaan!

30 dagen een commitment met jezelf aangaan! 30 dagen een commitment met jezelf aangaan! 1. Training 2. Voeding 3. Rust 1. Training - Grote spieren trainen benen, borst en rug - Cardio training - Dagelijks middelmatig bewegen Grote spieren trainen:

Nadere informatie

Leeftijd: 0-14 jaar 14-30 jaar 30-50 jaar 50-70 jaar > 70 jaar

Leeftijd: 0-14 jaar 14-30 jaar 30-50 jaar 50-70 jaar > 70 jaar Verzuring: hoe werkt het? Dagelijks groeit ons bewustzijn over de werking van ons lichaam. Maar bij veel mensen is nog niet bekend hoe ons voedingspatroon en onze levensstijl de gezondheid op de langere

Nadere informatie

Spijsverterings- problemen ALL AGES

Spijsverterings- problemen ALL AGES Spijsverterings- problemen ALL AGES Alvleesklier Colon (dikke darm) Alvleesklier Colon (dikke darm) Slokdarm Maag Dunne darm Endeldarm Slokdarm Maag Dunne darm Endeldarm Bek Bek Galblaas Galblaas Uw dierenarts

Nadere informatie

Erytrocytair Vetzurenprofiel

Erytrocytair Vetzurenprofiel Dr **** ***** * Erytrocytair Ontvangen op:02/11/2011 Indruk:16/11/2011 De administratieve gegevens die in ons informatica systeem zijn opgenomen, zijn deze die ons door de voorschrijvende arts zijn gemeld.

Nadere informatie

Changing Diabetes is een geregistreerd handelsmerk. van Novo Nordisk A/S. Wietske Wits, diabetes type 1

Changing Diabetes is een geregistreerd handelsmerk. van Novo Nordisk A/S. Wietske Wits, diabetes type 1 Novo Nordisk beschouwt het als haar missie om de toekomst van diabetes te veranderen. Om deze visie gestalte te geven hebben wij het Changing Diabetes-programma ontwikkeld. Changing Diabetes omvat diverse

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

Voeding en turnen: van essentieel belang!

Voeding en turnen: van essentieel belang! Voeding en turnen: van essentieel belang! Shiannah Danen, Sportdiëtist December 2013 Even voorstellen Voormalig topturnster Sportdiëtist Post-HBO eetstoornissen Master Nutrition and Health (sinds september)

Nadere informatie

DIEET PRO WEEKMENU + ADVIEZEN EN TIPS VOOR EEN NÒG SNELLER EN EFFECTIEVER RESULTAAT

DIEET PRO WEEKMENU + ADVIEZEN EN TIPS VOOR EEN NÒG SNELLER EN EFFECTIEVER RESULTAAT WEEKMENU + ADVIEZEN EN TIPS VOOR EEN NÒG SNELLER EN EFFECTIEVER RESULTAAT WAAROM EIWITTEN OM AF TE SLANKEN? Koolhydraten en de oorzaak van obesitas Koolhydraten zijn een energiebron voor het lichaam. Als

Nadere informatie

OMEGA 3 zoals blijkt uit wetenschappelijk

OMEGA 3 zoals blijkt uit wetenschappelijk De voordelen van OMEGA 3 zoals blijkt uit wetenschappelijk onderzoek The Research Proven Benefits of OMEGA-3s 1 IS HET ECHT NODIG OM VET AAN UW VOEDING TOE TE VOEGEN? Zoals de meeste mensen stelt u misschien

Nadere informatie

Voeding bij diabetes. Erik Muls, MD, PhD Endocrinologie - Voeding Universiteit Leuven. Ede, 08.02.2011

Voeding bij diabetes. Erik Muls, MD, PhD Endocrinologie - Voeding Universiteit Leuven. Ede, 08.02.2011 Voeding bij diabetes Erik Muls, MD, PhD Endocrinologie - Voeding Universiteit Leuven Ede, 08.02.2011 DIABETES ATLAS, 3rd ed, IDF 2006 2007 2025 Total population (millions) 6600 7900 Adult population (millions)

Nadere informatie

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2.

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2. Voeding en leefstijl bij en na kanker Malu van Geel Inhoud 1. Voeding van vroeger tot nu 2. Voeding en kanker 3. Aanbevelingen 4. Veel gestelde vragen 1. Voeding van vroeger tot nu 1 Hippocrates Laat voeding

Nadere informatie

Bonus Rapport : 7 vragen over cholesterol

Bonus Rapport : 7 vragen over cholesterol Bonus Rapport : 7 vragen over cholesterol 7 vragen over Cholesterol Of waarom niet alle vetten slecht zijn Katjaa Callens Copyright 2009. Alle rechten voorbehouden. www.wegmetdiekilos.com Denk aub eventjes

Nadere informatie

Het nieuwe jaar is nog maar net van start, maar er zijn al weer veel dingen te melden.

Het nieuwe jaar is nog maar net van start, maar er zijn al weer veel dingen te melden. Het nieuwe jaar is nog maar net van start, maar er zijn al weer veel dingen te melden. Wist u dat: Piet en Inez zijn gestopt met het huren van het pand aan het Breedweer 60 te Koog aan de Zaan. Dat betekent

Nadere informatie

Diabetic. Waarschuwing Het Diabetic dieet is niet geschikt voor pups, teven tijdens dracht en lactatie en honden met een verhoogde energie-behoefte.

Diabetic. Waarschuwing Het Diabetic dieet is niet geschikt voor pups, teven tijdens dracht en lactatie en honden met een verhoogde energie-behoefte. DIABETIC DIET VOOR DE HOND Voeding speelt een belangrijke rol bij de behandeling van diabetes mellitus. Daarom zal uw dierenarts uw hond meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven zoals Royal Canin

Nadere informatie

De voedingsmiddelendriehoek.

De voedingsmiddelendriehoek. Hoofdstuk 8 De voedingsmiddelendriehoek. 1. De voedingsdriehoek invullen. 2. De drie maaltijden per dag opnoemen. 3. Zeggen wanneer we best drinken en hoeveel liter we drinken. 4. Tips opnoemen om gezond

Nadere informatie

- Cacao als medicijn - Cacao, godenvoeding - Chocolade gunstig voor hart en bloedvaten. Cacao als medicijn

- Cacao als medicijn - Cacao, godenvoeding - Chocolade gunstig voor hart en bloedvaten. Cacao als medicijn - Cacao als medicijn - Cacao, godenvoeding - Chocolade gunstig voor hart en bloedvaten Cacao als medicijn De indianen gebruiken al eeuwenlang cacao als medicijn. De eerste beschreven therapieën dateren

Nadere informatie

Voedingsleer. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Voedingsleer en het plantenrijk

Voedingsleer. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Voedingsleer en het plantenrijk Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over voedingsleer: over voedingsstoffen en de manier waarop ons lichaam met deze stoffen omgaat. Wat wordt er van je verwacht? Na het bestuderen van deze kaart

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

24 mei 2011 Gezonde voeding voor senioren

24 mei 2011 Gezonde voeding voor senioren 24 mei 2011 Gezonde voeding voor senioren Annette Schormans, diëtist Lezing 26 januari 2015 KBO Boxtel Gezondheidsproblemen leefregels voor senioren goede keuze in voeding maken blijven bewegen hersenen

Nadere informatie

Workshops Gewoon gezond eten

Workshops Gewoon gezond eten Workshops Gewoon gezond eten Gewichtsconsulent Leidsche Rijn Online brochure: www.gewichtsconsulent- leidscherijn.nl/brochure Gewichtsconsulent Leidsche Rijn De workshops worden gegeven door: Esther van

Nadere informatie

gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen

gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen

Nadere informatie

b Sportvoeding en herstel

b Sportvoeding en herstel b Meer dan voeding! b Sportvoeding en herstel Anouska van Meer der dan Zee voeding! & Brenda Frunt Belang gezonde sportvoeding Prestatieverbetering Voldoende energie voor trainingen en wedstrijden Sneller

Nadere informatie

Module Voeding & Gezondheid. Grip op je gezondheid met voeding

Module Voeding & Gezondheid. Grip op je gezondheid met voeding Module Voeding & Gezondheid Grip op je gezondheid met voeding Introductie Olivia Bijman, dietist i.o. aan Haagse Hogeschool, The Happy Green Lifestyle.com Holistische gezondheid, duurzame levensstijl en

Nadere informatie

Diewertje Sluik, Edith Feskens

Diewertje Sluik, Edith Feskens Nutriëntendichtheid van basisvoedingsmiddelen Diewertje Sluik, Edith Feskens NZO Symposium, 21 November 2013 Inhoud Kwaliteit van voeding meten: dieetscores/indexen Nutrient profiling Nutriëntendichtheid

Nadere informatie

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Verander je keuzes, verander je leven Deze presentatie heeft als doel om u betere beslissingen te laten nemen m.b.t. voeding om zo uw gezondheid te verbeteren. Belangrijke

Nadere informatie

Droogvoeding Verpakking van 1,5kg en 3,5kg

Droogvoeding Verpakking van 1,5kg en 3,5kg Voeding speelt een belangrijke rol bij de behandeling van diabetes mellitus. Daarom zal uw dierenarts uw kat meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven zoals Royal Canin Diabetic Diet. Diabetic Diet

Nadere informatie

Medische aspecten van hardlopen

Medische aspecten van hardlopen Medische aspecten van hardlopen medische aspecten van hardlopen typische blessures belasting belastbaarheid biomechanica voeding en supplementen medische aspecten van hardlopen typische blessures overbelasting

Nadere informatie

De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten

De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten De invloed van ontstekingsreuma en -behandeling op hart- en vaatziekten In Nederland hebben ongeveer 400.000 mensen last van ontstekingsreuma. Deze vorm van reuma kenmerkt zich door langdurige gewrichtsontstekingen.

Nadere informatie

V OEDING. Goed nieuws! EN KOOLHYDRATEN. Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij

V OEDING. Goed nieuws! EN KOOLHYDRATEN. Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij V OEDING EN KOOLHYDRATEN Goed nieuws! Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij Houdt u van suiker? Ja? Uitstekend! U hoeft zich hierover niet langer schuldig te voelen. Integendeel

Nadere informatie

3.1 Inleiding 67 3.2 Suiker en suikers

3.1 Inleiding 67 3.2 Suiker en suikers INHOUD 13 17 1.1 Inleiding 17 1.2 Definitie van vet 18 1.2.1 Structuur van vet 18 1.2.2 Vetzuurgroepen 19 1.2.3 Oorsprong van vet 23 1.3 Aanwezigheid van vet in levensmiddelen 24 1.3.1 Onverzadigde vetzuren

Nadere informatie

Vetten en cardiovasculaire gezondheid: juist en fout uit elkaar houden!

Vetten en cardiovasculaire gezondheid: juist en fout uit elkaar houden! Vetten en cardiovasculaire gezondheid: juist en fout uit elkaar houden! Brussel, december 2015 - De Belgische Cardiologische Liga wilde alles op een rijtje zetten over vetten en hun rol bij hart- en vaataandoeningen.

Nadere informatie

VOEDINGSRICHTLIJNEN EET 5-6 MAALTIJDEN PER DAG!

VOEDINGSRICHTLIJNEN EET 5-6 MAALTIJDEN PER DAG! VOEDINGSRICHTLIJNEN Proficiat, je hebt er goed aan gedaan om te kiezen voor extra lichaamsbeweging en dus voor een betere gezondheid. Wil je echter graag overbodig gewicht verliezen dan is het essentieel

Nadere informatie

Een handvol pompoenzaden per dag: goed op bijten. Pompoenpitten zijn lekker in yoghurt, slaatjes, brood of gebak, pastagerechten,...

Een handvol pompoenzaden per dag: goed op bijten. Pompoenpitten zijn lekker in yoghurt, slaatjes, brood of gebak, pastagerechten,... Toepassingen van pompoenpitten Werkt mee aan de instandhouding van normale testosterongehalten in het bloed door zink Dragen bij tot een normale vruchtbaarheid en voortplanting door zink Goed voor je blaas

Nadere informatie

Vitamines en mineralen

Vitamines en mineralen Vitamines en mineralen Is het nodig om extra vitamines en mineralen te slikken of krijg ik voldoende binnen via mijn voeding? Als we de reclame mogen geloven is er altijd wel een reden om vitaminepillen

Nadere informatie

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Vitaminen en mineralen Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Vitaminen 3 Mineralen 4 Voeding 4 Dagelijkse behoefte 4 Wanneer extra vitaminen gebruiken

Nadere informatie

Gezondheid verbeteren en

Gezondheid verbeteren en Gezondheid verbeteren en vet verminderen met omega 3 Copyright 2008 Jesse van der Velde www.omega3vetzuren.nl Alle rechten voorbehouden. 1 Beste lezer, Mijn naam is Jesse van der Velde. In de afgelopen

Nadere informatie

Tarwe intolerantie vs. glutenintolerantie & glutensensitiviteit

Tarwe intolerantie vs. glutenintolerantie & glutensensitiviteit Tarwe intolerantie vs. glutenintolerantie & glutensensitiviteit Prima vertering graanproducten Vezelrijk, bevordert de stoelgang Vermindert opgeblazen gevoel na de maaltijd Iemand met coeliakie kan absoluut

Nadere informatie

Wai Short: Het Wai Dieet

Wai Short: Het Wai Dieet Wai Short: Het Wai Dieet Oscar Bannink Hoe kom je erbij? Er zijn twee wegen om te komen tot een voor mensen gunstig dieet: 1. Morfologisch 2. Biochemisch Ad 1. Als we kijken naar ons spijsverteringskanaal

Nadere informatie

liaison de miroir Kokosnoot geneest - In zijn eigen woorden: 'De kokosnoot wordt de koning van de voedingsmiddelen genoemd.

liaison de miroir Kokosnoot geneest - In zijn eigen woorden: 'De kokosnoot wordt de koning van de voedingsmiddelen genoemd. liaison de miroir Kokosnoot geneest - Het boek 'Kokosnoot geneest' is een van de beste boeken die dr. Bruce Fife, de beste kokosnootspecialist en -kenner, ooit schreef. In zijn eigen woorden: 'De kokosnoot

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn?

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? 1 Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? De 20 fabels en feiten over afslanken Be-Slank Copyright 2011 Be-Slank.nl Alle rechten voorbehouden. 2 Feiten en Fabels: Frisdrank

Nadere informatie

Suiker. en suikerrijke producten. De zoete geraffineerde verleider

Suiker. en suikerrijke producten. De zoete geraffineerde verleider Suiker en suikerrijke producten De zoete geraffineerde verleider We worden dagelijks verleid om suiker te eten. Hoe kan dat? Waarom eten we zoveel suiker en suikerrijke producten terwijl we weten dat het

Nadere informatie

UFS Productspecification

UFS Productspecification Page 1 of 5 Algemene informatie Description Becel Dieet / Classic 2kg Exemption Flags Product Name Exempt from Artwork Exempt from NEP Reporting Country Becel Brand Name Dieet / Classic Product Name Legal

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Dieet bij een verhoogd cholesterolgehalte

Afdeling Diëtetiek. Dieet bij een verhoogd cholesterolgehalte Afdeling Diëtetiek Dieet bij een verhoogd cholesterolgehalte Algemeen U heeft een verhoogd cholesterolgehalte. Deze folder bevat informatie over het dieet bij een verhoogd cholesterolgehalte. U kunt deze

Nadere informatie

Welkom bij Forte kinderopvang

Welkom bij Forte kinderopvang Welkom bij Forte kinderopvang Gezonde voeding van 0-12 jaar Voedingsbureau PUUR! Donderdag 5 maart 2015 Inhoud 1. Belang gezonde voeding 2. Duurzaam & puur 3. Interactief informeren 4. Vragen 1. Belang

Nadere informatie

Voedingsadviezen. 2.1. Samenstelling van de voeding. 6-7 sneetjes. 20-25 g. 4-5 aardappelen/ opscheplepels

Voedingsadviezen. 2.1. Samenstelling van de voeding. 6-7 sneetjes. 20-25 g. 4-5 aardappelen/ opscheplepels Hoofdstuk 2 Voedingsadviezen voor mensen met diabetes mellitus 2.1. Samenstelling van de voeding Dieetadviezen bij diabetes mellitus zijn niet anders dan adviezen voor een goede voeding. De basis van een

Nadere informatie

Diëten met maaltijdvervangers Succesvol afslanken

Diëten met maaltijdvervangers Succesvol afslanken Diëten met maaltijdvervangers Succesvol afslanken EENVOUDIG EN GEZOND AFSLANKENN www.bcminfo.be Diëten met maaltijdvervangers Eenvoudig, snel en gezond afslanken KOM MEER TE WETEN OVER MAALTIJD- VERVANGERS

Nadere informatie

Pre-diabetes. Vasculair Preventie Centrum

Pre-diabetes. Vasculair Preventie Centrum Pre-diabetes Vasculair Preventie Centrum Wat is pre-diabetes? Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het glucosegehalte in uw bloed (bloedsuiker) is, vooral s ochtends voordat u gegeten

Nadere informatie

Notities bij deel : Gezonde voeding. ter preventie van overgewicht en diabetes

Notities bij deel : Gezonde voeding. ter preventie van overgewicht en diabetes 1 Notities bij deel : Gezonde voeding ter preventie van overgewicht en diabetes DIA 1 Informatiesessie : GEZONDE VOEDING TER PREVENTIE VAN OVERGEWICHT EN DIABETES Naast deze PowerPoint presentatie,is er

Nadere informatie

Niet toegestane voedingsmiddelen

Niet toegestane voedingsmiddelen Diëtetiek Voedingsadviezen na transplantatie Voedingsadviezen na transplantatie Inleiding Na de transplantatie krijgt u afweeronderdrukkende medicijnen (immuunsuppressiva) voorgeschreven. Hierdoor neemt

Nadere informatie

Optimale biggen voeding Hoe verteerd een big en hoe kan ik hem daarbij helpen?

Optimale biggen voeding Hoe verteerd een big en hoe kan ik hem daarbij helpen? Optimale biggen voeding Hoe verteerd een big en hoe kan ik hem daarbij helpen? Albert Timmerman Hoe kunnen we door middel van voer onze biggen helpen opnemen en verteren en daarmee de weerstand en resultaten

Nadere informatie

Diabetes Mellitus en Beweging

Diabetes Mellitus en Beweging Diabetes Mellitus en Beweging Doelen 0Refresher 0Patient Education 0Exercise and DM Wat betekent het? 0 Diabetes: Door(heen) gaan 0 Mellitus: Honing/Zoet Wat is het? 0 Groep van stoornissen met hyperglycemieën

Nadere informatie