Mijn kind heeft een LVB Wat betekent een licht verstandelijke beperking nu precies? Informatie voor ouders van kinderen en jongeren met een licht verstandelijke beperking in de leeftijd van 6 tot 23 jaar Kom verder! www.ln5.nl
Regelmatig krijgen wij van ouders de vraag wat een licht verstandelijke beperking inhoudt. Wat is er nu precies met mijn kind aan de hand? en Hoe kan ik als ouder mijn kind het beste begeleiden? Deze folder legt uit wat een licht verstandelijke beperking inhoudt en wat de veelvoorkomende kenmerken hiervan zijn. gemeten in IQ (intelligentie quotiënt). Kinderen met een IQ tussen de 50-85 worden licht verstandelijk beperkt genoemd. Het IQ van gemiddeld begaafde kinderen ligt rond de 100. Vandaag de dag wordt het sociaal aanpassingsvermogen ook als een belangrijk kenmerk gerekend. Kinderen met een licht verstandelijke beperking zijn vaak beperkter in hun sociale vaardigheden. Het is een blijvende beperking waar goed mee te leren leven is. Vooral sociale vaardigheden, maar ook het omgaan met emoties kunnen worden aangeleerd. Jongeren met een licht verstandelijke beperking hebben niet per definitie problemen, het zijn over het algemeen juist vrolijke, enthousiaste, eerlijke mensen. Maar ze zijn wel extra kwetsbaar voor het ontwikkelen van (gedrags)problemen. Kinderen met een licht verstandelijke beperking Kinderen met een licht verstandelijke beperking worden ook wel moeilijk lerende kinderen genoemd. Zij gaan vaak naar speciaal onderwijs. Aan het uiterlijk van een kind is de beperking niet altijd zichtbaar. Hierdoor gaan mensen in de omgeving van het kind er vaak van uit dat er niets aan de hand is. Hoe wordt de beperking gemeten? Een licht verstandelijke beperking wordt 2
Waardoor wordt de beperking veroorzaakt? In de periode van het basisonderwijs ontdekt men meestal dat een kind moeilijkheden heeft met leren. Ouders willen dan weten wat de oorzaak van de licht verstandelijke beperking van hun kind is en zoeken dat soms bij zichzelf. De beperking kan zijn ontstaan voor, tijdens of na de geboorte. Soms is de oorzaak helemaal niet te achterhalen. Een extra moeilijkheid kan zijn als psychiatrische problemen, zoals angsten, depressie, autisme of ADHD, een rol spelen. Wat houdt een licht verstandelijke beperking in? Kinderen met een licht verstandelijke beperking zijn vaak heel goed in het verbergen van hun beperking(en). Ze zullen niet snel toegeven en accepteren dat ze langzaam leren of niet echt handig zijn in sociale situaties. Vaak verbergen zij hun beperking door maar snel aan te geven dat ze iets begrepen hebben of door te zeggen dat ze een opdracht heel goed aankunnen. Zij moeten daardoor voortdurend op hun tenen lopen en dat brengt stress met zich mee. Ze hebben moeite om informatie, prikkels van buiten en situaties te begrijpen. En kunnen daarom niet goed bevatten wat gezegd wordt of wat er gebeurt. Zij hebben meer tijd én uitleg nodig om dingen te snappen en te kunnen volgen. Ook de wijze waarop zij leren is anders dan bij andere kinderen. Leren door herhaling Kinderen leren door ervaring en dit helpt hen nieuwe situaties in te schatten. Op grond van eerdere ervaringen beoordelen zij en maken keuzes. Kinderen met een licht verstandelijke beperking hebben hier moeite mee. De wereld ziet er voor hen daardoor vaak ingewikkelder uit. Ze ervaren de wereld onveiliger en chaotischer, waardoor zij zelf ook sneller onrustig zijn. Elk mens leert door herhaling, zo ook kinderen met een licht verstandelijke beperking. Zij hebben alleen meer herhaling en uitleg nodig, het liefst vooraf, zodat ze zich goed kunnen 3
voorbereiden. U als ouder kunt uw kind helpen door de situatie voor uw kind overzichtelijk te maken en veel uitleg te geven. Hierdoor voelt uw kind zich veilig. Waarom is het belangrijk de beperking te herkennen? Voor uw kind is het belangrijk wanneer de omgeving op de hoogte is van zijn of haar mogelijkheden. Overvraging is vaak namelijk een van de onderliggende factoren bij problematisch gedrag. Als uw kind bijvoorbeeld langdurig boven zijn of haar niveau wordt aangesproken, is het voor uw kind onmogelijk om te voldoen aan de eigen verwachtingen (onrealistisch zelfbeeld en wensen) en die van de omgeving. Kinderen en jongeren met een licht verstandelijke beperking vinden het vaak moeilijk om hulp te accepteren. Zij willen iets zelf kunnen doen en hebben de neiging het te verbergen wanneer zij iets niet aankunnen. Kenmerken van een licht verstandelijke beperking Er zijn een aantal praktische tips hoe u een licht verstandelijk beperking bij uw kind kunt herkennen. Een IQ tussen de 50 en 85. Moeite met het begrijpen van (gesproken) taal. Moeite met het begrijpen van spreekwoorden of grapjes. Moeite met schrijven en het maken van rekensommen. Moeite met het uiten en herkennen van emoties bij anderen. Reageren vaak met (hevige) emoties op emoties van anderen, zonder eerst na te denken. Niet abstract kunnen denken (tijd, grootte en ruimte). Als hen iets op een bepaalde manier is aangeleerd, kunnen zij dit in een andere situatie niet op dezelfde manier herhalen. Zo normaal mogelijk willen zijn, erbij willen horen en daardoor gemakkelijk te beïnvloeden. Moeite met het aangaan en onderhouden van vriendschappen. Last hebben van faalangst, waardoor zij zichzelf onder- en overschatten. Moeite met leren vanuit ervaringen en het doorzien van situaties. Overzien slecht of helemaal niet de oorzaak en gevolgen van hun eigen gedrag en dat van anderen. Ze reageren vanuit hun gevoel, zonder eerst na te denken. 4
Wat vraagt dit van u als ouder? In de omgang met uw kind kunt u op een aantal dingen letten. "Vaak verbergen jongeren hun beperking door maar snel aan te geven dat ze iets begrepen hebben of door te zeggen dat ze een opdracht heel goed aankunnen. Zij moeten daardoor voortdurend op hun tenen lopen en dat brengt stress met zich mee." Hoe u communiceert met uw kind: Gebruik eenvoudige, korte zinnen en leg veel uit. Gebruik niet meer dan één boodschap, vraag of opdracht in een zin. Geef de tijd om een vraag te beantwoorden. Check of uw boodschap, vraag of opdracht begrepen is. Niet alleen vragen of iets is begrepen, maar laat terugvertellen wat is gevraagd of uitgelegd en wàt er is begrepen. Leg nooit meer dan twee à drie keuzes voor. Vermijd woorden als zo, straks, misschien, even en gewoon. Bied houvast door precies aan te geven wat én wanneer er iets gebeurt. Benoem de emoties die u ziet bij uw kind en uw eigen emoties. Complimenteer wat uw kind kan, dit versterkt de eigenwaarde. Zeg niet alleen tegen uw kind wat het niet moet doen, maar zeg ook meteen wat het wel moet doen. Stel waarom-vragen en geef uw kind de ruimte om uit te leggen waarom hij/zij iets doet. Leg daarna rustig uw visie uit. Let op uw taalgebruik. Uitspraken als Doe niet zo dom of Doe eens gewoon komen hard aan, zijn onduidelijk en worden vaak letterlijk genomen. 5
Uw houding ten aanzien van uw kind: Wees consequent en voorspelbaar in uw gedrag. Wees duidelijk in uw gedrag. Zorg voor een vaste duidelijke en overzichtelijke dagindeling. Wees ondersteunend en bied extra hulp. Hoe u uw kind bejegent: Neem uw kind serieus in zijn of haar doen en laten. Probeer goed te luisteren naar uw kind. Bereid uw kind voor op voor hem/ haar nieuwe of moeilijke situaties. Doe dit door dingen voor te doen, of te oefenen. Maak bij ingewikkelde opdrachten een stappenplan. Maak bij taken die meerdere handelingen inhouden (bijvoorbeeld kamer opruimen) een eenvoudige stap-voor-stap uitleg. Meer weten? Als u nog vragen heeft na het lezen van deze folder, kunt u die stellen aan de begeleider van uw kind. Hij of zij kan u meer vertellen over de licht verstandelijke beperking van uw kind en hoe u daarmee om kunt gaan. Is uw kind (nog) niet in behandeling bij Lijn5 en wilt u meer informatie? Dan kunt u contact opnemen met Lijn5 in de regio waar u woont. De contactgegevens staan op onze website: www.ln5.nl. 6
Lijn5Jeugd Lijn5jeugdzorg company/lijn5jeugd www.ln5.nl
Powered by TCPDF (www.tcpdf.org)