Hand-out Methodiek Lookalike Methodiek Lookalike www.lookalike-traject.nl Amsterdam 2011
INHOUDSOPGAVE INTRODUCTIE LOOKALIKE... 3 FILOSOFIE EN WERKWIJZE... 3 INTRODUCTIE VOOR HET ONDERWIJS... 3 KUNSTZINNEGE FOTOGRAFIE... 3 OPTIMAAL FOTOGRAFEREN... 4 Algemene tips... 4 Gebruik fotocamera... 4 Kunstzinnig fotograferen... 4 Bekijken en bespreken van foto s... 5 Ideaal om de foto s te bespreken is een klas met een digitaal bord.... 5 Tweede ronde fotografie... 5 VOORWAARDEN... 5 ARCHIVEREN EN LOGISTIEK... 6 Algemeen... 6 Selectie... 6 Copyright... 6 DIVERSE TOEPASSINGEN OVERIGE FOTO S... 7 Thema... 7 Totempaal... 8
INTRODUCTIE LOOKALIKE Het Lookalike traject staat voor fotografie in de buurt dichtbij de mensen zelf. Lookalike spreekt deelnemers aan op hun talenten, creativiteit en nieuwsgierigheid. Ze leren op een andere manier kijken naar de buurt, naar elkaar en naar zichzelf. Lookalike doelstelling: Kunstzinnige ontwikkeling stimuleren. Creatief proces bij de deelnemer staat centraal. Het serieus nemen van deelnemers door kwalitatief goede producten in te zetten. Eigenwaarde van de doelgroep vergroten. FILOSOFIE EN WERKWIJZE De ervaring met Lookalike is dat kinderen/jongeren heel goed in staat zijn om zelf te fotograferen en beelden te zoeken die goed zijn om te fotograferen Kunsteducatie gaat niet over het nadoen of volgen van een kunstenaar, maar gaat over het zelf experimenteren. INTRODUCTIE VOOR HET ONDERWIJS Veel leerkrachten/professionals durven niet aan een fotografieproject te beginnen, omdat ze denken dat het veel werk met zich meebrengt. Fotografie en kunsteducatie; dat wil zeggen opnieuw leren kijken Overpeinzingen bij fotografie en stimuleren van het kijken en de verbazing Leerkracht/professional stelt zich niet op als docent, maar neemt de rol aan van coach Deelnemers kijken naar hun buurt en gaan op zoek en de leerkracht/professional kijkt met hen mee. Zoek de verbazing, pas dan leer je ook opnieuw te kijken Leerkracht/professional hoeft niet meer te doen dan de omgeving scheppen en de voorzieningen maken. KUNSTZINNEGE FOTOGRAFIE De variant waar deze hand-out voor geschreven is, is de kunstzinnige variant, hier moet je iets extra s voor doen, maar niet al te veel.
Kunstzinnige fotografie bereik je al snel als je de tips ter harte neemt die hieronder geschreven staan en de foto s. OPTIMAAL FOTOGRAFEREN Algemene tips Leerkracht/professional (en/of ouder) stelt zich niet als docent op maar neemt de rol aan van een coach. Stuur kinderen - als het kan - in kleine groepjes op pad. Zo houdt de groepsnorm hen niet tegen en kijken en experimenteren ze meer. Kinderen fotograferen van alles en nog wat met vaak een goed resultaat geef ze hierin alle ruimte en vrijheid voor zover dat mogelijk is. Stuur de kinderen de deur uit met de tekst: fotografeer vooral dat wat jezelf mooi en interessant vindt. De foto s vormen samen de tentoonstelling; wie wat maakt is hierbij niet interessant. Niet ieder kind kan even mooi fotograferen het ontdekken van een mooie plek is ook een kunst. Laat wel iedereen zoveel mogelijk aan de beurt komen. Laat veel foto s maken, want op de computer kun je pas bekijken hoe de foto is. Fotografeer mensen onherkenbaar levert interessantere foto s op en is voor een tentoonstelling altijd bruikbaar zonder toestemming. Fotografeer op meerder dagen en locaties; Dit maakt het mogelijk spannende composities met tegenstellingen te maken. (slecht en mooi weer; sneeuw en zon, treinen en trams) Gebruik fotocamera Controleer de batterijen. Controleer of er nog andere foto s van andere klassen/deelnemers opstaan. Belangrijk voor het overzicht is dat elke klas zijn eigen foto s heeft en dat het niet door elkaar loopt. Leg goed aan de kinderen uit dat de camera altijd in de basispositie staat. Zodra ze het veranderen krijg je over- of onderbelichting en dan zijn de foto s niet bruikbaar. De camera kan je liggend en staand gebruiken. Veel kinderen weten en doen dit niet. Wil je iets fotograferen dat de hoogte ingaat dan kun je de camera draaien. Standaard hou je de camera liggend vast, maar gedraaid kan ook. (staand) Kunstzinnig fotograferen Ergens opstaan of laag bij de grond fotograferen geeft een heel ander perspectief en stuurt de kijkrichting van de toeschouwer op een andere manier.
Zoek details en leg zo accenten op delen van de buurt. Een detailfoto is vaak snel een kunstzinnige foto. Kijk goed naar het lijnenspel bij een (overzichts)foto. Zoek naar een patroon of lijn in je foto. Bekijken en bespreken van foto s Ideaal om de foto s te bespreken is een klas met een digitaal bord. Elke foto is oké, scheef of met een beweging kan ook een bijzonder detail zijn Laat kinderen veel naar elkaars foto s kijken en geïnspireerd worden door elkaar. Nadoen is goed en kan een prachtige verzameling foto s opleveren. Laat kinderen kijken naar twee bijna gelijke foto s en vraag welke ze het mooist/spannendst/interessanter vinden en waarom. Elk antwoord is goed, want je vraagt om een persoonlijke mening. Het lijnenspel bij een (overzichts)foto. Zoek naar een patroon of lijn in je foto. Laat een kind de lijn(en) aanwijzen. Tweede ronde fotografie Na het bespreken van de foto s is een tweede keer fotograferen echt de moeite waard. Kinderen pakken snel het commentaar op en maken vaak mooie, aanvullende foto s. Ook kan het gebeuren dat, bij bijvoorbeeld het thema vervoer, kinderen alleen op het station hebben gefotografeerd. Dit levert vaak spectaculaire foto s op. Maar wellicht wat eenzijdig, helemaal als het slecht weer is. Een tweede ronde in de buurt met mooi weer kunnen dan andere foto s opleveren, die een tentoonstelling ten goede kan komen. VOORWAARDEN Logistiek iemand die verantwoordelijk is voor het archiveren en ordenen van de foto s; wie heeft wat gemaakt en wanneer. Welke foto s gebruik je waarvoor?
ARCHIVEREN EN LOGISTIEK Algemeen Maak iemand logistiek verantwoordelijk voor het archiveren en ordenen van de foto s; wie heeft wat gemaakt en wanneer. Welke foto s gebruik je waarvoor? Bewaar alle foto s: maak op de computer twee mappen aan waar de foto s in komen te staan; een map met de naam: goed en een map met de naam: niet gebruiken. Plaats direct van vanuit de camera alle foto s in de map goed en verplaats dan de foto s die je niet wilt gebruiken in de map niet gebruiken. Gooi geen foto s weg - zie het als ruw materiaal, dat je voor verschillende eindresultaten kan gebruiken met andere selectie criteria. Selectie Negeer foto s met afbeeldingen die je niet interessant vindt: hondenpoep, rare bekken trekken, het V-teken etc. Geen aandacht maakt dat het niet interessant is om meer te doen. Selecteer een aantal wat haalbaar is om te bespreken; maak keuzes. Maak een map met waarom wel - waarom niet; vaak tref je dezelfde foto aan en toch is de een net even spannender/leuker/interessanter dan de andere. Foto s met herkenbare mensen erop kunnen wel intern gebruikt worden, maar worden nooit voor een tentoonstelling gebruikt, tenzij er toestemming gegeven is door een ouder met handtekening. Copyright Gebruik bij een tentoonstelling onherkenbare mensen levert interessantere foto s op en is voor een tentoonstelling altijd bruikbaar zonder toestemming. Foto s blijven eigendom van de school.
DIVERSE TOEPASSINGEN OVERIGE FOTO S Naast een tentoonstelling met foto s die je speciaal selecteert en - als het even kan - minimaal op A 3 uitprint, kun je met de overige foto s die zich minder goed lenen voor een affiche op diverse manieren aan de slag. Op deze manier versterk je de tentoonstelling en komt elke deelnemer aanbod. Thema Je wilt graag foto s laten maken behorende bij een thema, die aanvullend zijn voor een tentoonstelling. Bijvoorbeeld het thema dieren. Je laat op een kinderboerderij diverse dieren fotograferen. Om dit te realiseren heb je niet meer nodig dan een camera, enthousiast fotograferen en een locatie waar je heen gaat. Vervolgens print je de foto s op een kleurenprinter. Deze foto s knip en plak je weer op een groot bord met tekst en uitleg over het dier.
Totempaal Verzamel kartonnen dozen van verschillend formaat, smeer deze in met lijm en beplak ze daarna met wit of gekleurd papier. Daarna plak je de prints van de verschillende foto s op de dozen. In het midden van de doos maak je een gat om de dozen op de paal te kunnen schuiven.