VAKGROEP KINDERGENEESKUNDE Jaarverslag 2010 Neonatologie Kindergeneeskunde Opleiding Kinderarts 1
Inleiding Veranderende Kindergeneeskunde In het afgelopen jaar is de afdeling kindergeneeskunde verhuisd naar een geheel vernieuwde afdeling. Het was een jaar waarin nieuwe mensen zijn verwelkomd en afscheid is genomen van anderen. Een jaar waarin opnieuw kritisch is gekeken naar de eigen organisatie. Een jaar waarin werkprocessen geanalyseerd zijn om te kijken wat er beter, efficiënter en anders kan. Een jaar waarin samenwerking binnen en buiten het ziekenhuis verder is uitgebreid (zoals participatie in perinatal audit en samenwerking met het Sophia Kinderziekenhuis op het gebied van de Neonatologie). Kortom, een jaar waarin er veel is veranderd. Zo heeft de vakgroep zich voorbereid op een veranderende toekomst. Een toekomst die nog meer draait om kwaliteit, veiligheid en zorgzaamheid. Begrippen die aansluiten bij de missie van de vakgroep Kindergeneeskunde. Begrippen die tot uiting komen in de visie op de toekomst. De zorg die dagelijks door al onze medewerkers aan zieke kinderen wordt geleverd is, ondanks al deze veranderingen, het belangrijkste. 2010 was een jaar waarin wij ons opnieuw met passie en enthousiasme hebben ingezet voor de zorg aan zieke kinderen. We zoeken altijd naar manieren om het beste resultaat te boeken. Esther van der Wal, kinderlongverpleegkundige. Uit: Franciscus Magazine 13. De formatie van de kinderartsen is verder uitgebreid. Hierbij is het verdelen van taken en aandachtsgebieden belangrijker geworden. Dit heeft er toe geleid dat de kinderartsen zich verder zijn gaan specialiseren. Hierbij horen ook specialistische poli s en toegewijd ondersteunend personeel. Voorbeelden van specialistische poli s in 2010 zijn de Dikke Vrienden Club, mictiestoornissen bij kinderen, follow-up Neonatologie, bewegingsspreekuur, kinderdermatologie spreekuur en kinderlongziekten. Deze specifieke kennis en behandelingen sluiten aan op de wensen van ouders. Hierbij blijven wij oog houden voor het gehele kind, dat meer is dan alleen de ziekte of aandoening. De kinderartsen van het SFG zijn gespecialiseerde kinderartsen met aandacht voor het gehele kind! Verhuizingen In april 2010 is de afdeling Neonatologie verhuisd naar de 10e etage. In mei volgde de Kinderafdeling naar de 9e etage. Uit: www.sfg.nl 2
Missie en visie Doelgericht naar de toekomst Missie De vakgroep stelt zich tot doel om de zorg aan zieke kinderen op een concurrerend niveau uit te voeren, zowel in medisch technisch opzicht, als in zorg en aandacht voor de gehele patiënt. De vakgroep wil dit bereiken door flexibiliteit, efficiëntie en samenwerking zowel binnen als buiten het ziekenhuis. Deskundigheid, betrouwbaarheid en gastvrijheid zijn hierbij de sleutelwoorden. Visie De vakgroep Kindergeneeskunde biedt klantgerichte en kwalitatief hoogwaardige patiëntenzorg en een goede opleiding tot kinderarts met aandacht voor wetenschappelijk onderzoek en aandacht voor de psychosociale aspecten van ziekte. Organisatie De patiënt en de opleiding tot kinderarts staan centraal in de organisatie van de vakgroep Kindergeneeskunde. Op de kinderafdeling, afdeling Neonatologie, kraamafdeling en spoedeisende hulp wordt kindergeneeskundige zorg verleend door of onder supervisie van de kinderartsen. De vakgroep heeft een dagelijks bestuur bestaande uit de specialist manager, de opleider en een secretaris/planner. Het bestuur is verantwoordelijk voor het organisatorische beleid, de werkstructuren, lange termijn ontwikkeling, bezetting en beheert de financiën. De specialist manager is samen met de zorgmanager aanspreekpunt voor de Raad van Bestuur en de staf. De opleider is verantwoordelijk voor de opleiding tot kinderarts, opleiding van co-assistenten en andere artsen in opleiding. Speerpunten De vakgroep heeft in 2010 een meerjarenbeleidsplan geschreven. Hierin worden de speerpunten van de vakgroep beschreven. 1. Neonatologie. De vakgroep heeft de ambitie om een belangrijk post IC/HC centrum te blijven in de regio. 2. Excellente opleiding tot kinderarts. De opleiding tot kinderarts krijgt de komende jaren een nog centralere positie in de structuur en organisatie van de vakgroep. 3. Algemene kindergeneeskunde. De vakgroep heeft zich gespecialiseerd in de algemene kindergeneeskunde waarbij het gehele kind centraal staat. De kinderartsen hebben subspecialisaties en/of aandachtsgebieden ontwikkeld. Specifiek ontwikkelde behandelprogramma s zijn obesitas bij kinderen en mictiestoornissen bij kinderen. Organogram De zorg aan patiënten en de opleiding tot kinderarts staat centraal in de organisatie van de vakgroep. Deze kernactiviteiten vinden plaats op de kinderafdeling, kraam en neonatologie, SEH en polikliniek onder leiding van de kinderartsen. Uit: Meerjarenbeleidsplan Vakgroep Kindergeneeskunde. 3
JAARVERSLAG 2010 Vakgroep Samen tien kinderartsen Cathinka Nuver In dienst sinds 1979 epilepsie, endocrinologie, hemato-oncologie Lid Dagelijks Bestuur Lid management team SFG. Angelique Haringsma In dienst sinds 2004 Kinderarts-neonatoloog met aandachtsgebied: acute zorg, bewegingsstoornissen Lid Reanimatiecommissie Plaatsvervangend opleider Jacqueline Versteeg In dienst sinds 1981 algemene pediatrie, ADHD Coördinator Polikliniek. Roel Bolt In dienst sinds 2007 acute zorg, kinderlongziekten, kinderinfectieziekten Specialist manager/voorzitter DB Lid Klachtencommissie Mieke Jongejan In dienst sinds 1993 obesitas, kindermishandeling, ontwikkelingsstoornissen Opleider Kindergeneeskunde Hannie Eggink In dienst sinds 2007 ontwikkelingsstoornissen Miriam Jacobs In dienst sinds 1999 hemato-oncologie Secretaris Dagelijks Bestuur Alike Kamerbeek In dienst sinds 2010 Kinderarts-neonatoloog met aandachtsgebied: acute zorg APLS instructeur Jacintha Verhallen In dienst sinds 2004 allergie, dermatologie, mictiestoornissen. Lid stafcommissie Kwaliteit Resultaat 2010 Aantallen patiënten (realisatie 2010, afspraak 2010 en verschil ten opzichte van 2009). Totaal 7.4 FTE kinderartsen en 8 arts-assistenten (incl. 2 in opleiding) Parameter Realisatie Afspraak T.o.v. 2009 Eerste polibezoek 4843* 4350 +451 Opname 2566** 2600 +251 Dagbehandeling 782 681 +34 * herhalingsfactor polikliniek bezoek = 1.44 ** ligduur = 5.18 4 Daphne Janssen In dienst sinds 2010 MDL
Afdeling Kindergeneeskunde Van baby naar puber De kinderafdeling Op de kinderafdeling vindt klinische zorg plaats voor kinderen van 0-17 jaar. In 2010 waren er op 11 boxen en 3 zalen 16 klinische bedden en 5 bedden voor dagbehandeling beschikbaar. Op de afdeling worden behalve voor de Kindergeneeskunde ook kinderen voor de overige specialismen opgenomen, zoals chirurgie, orthopedie, urologie, dermatologie en KNO. Om een maximale bedbezetting te garanderen zijn de bedden vrij toegankelijk voor alle specialismen. In februari 2010 heeft de afdeling het 2e keurmerk (Smiley) van de Stichting Kind en Ziekenhuis gekregen. Personele bezetting De arts-assistent heeft de functie van afdelingsarts en wordt gesuperviseerd door een kinderarts. Wekelijks vindt een multidisciplinair overleg plaats waarbij naast de kinderarts, de kinderverpleegkundige, de diëtiste, kinderfysiotherapeut, kinderpsycholoog, logopedie, maatschappelijk werker, ergotherapeut en pedagogisch medewerkers patiënten bespreken. Het team (totaal 29 fte) bestaat uit 29 kinderverpleegkundigen (2 in opleiding), 2 afdelingsassistenten, 2 secretaresses en 3 pedagogisch medewerkers. Medisch inhoudelijke ontwikkelingen Alle kinderverpleegkundigen worden sinds 2010 gestructureerd getraind in voorbehouden handelingen. In 2010 zijn we gestart om alle ouders binnen enkele dagen na ontslag te bellen. Twee kinderartsen met het aandachtsgebied kinderoncologie onderhouden samen met 3 gespecialiseerde kinderoncologieverpleegkundigen de oncologische medebehandeling met het ErasmusMC-Sophia. Er zijn 125 geregistreerde behandelingen per jaar. Er is een goed lopend samenwerkingsverband met het Oogziekenhuis Rotterdam, waarbij de postoperatieve zorg aan zuigelingen door de kinderafdeling wordt geleverd. Dit betrof 25 baby s jonger dan 2 maanden. Twee kinderverpleegkundigen hebben de opleiding tot kinderlongverpleegkundige gedaan. Zij begeleiden nu kinderen met astmatische klachten zowel klinisch als poliklinisch. Een kinderverpleegkundige en pedagogisch medewerkster hebben een cursus voor video-interactiebegeleiding gevolgd. Dit komt vooral tot zijn recht bij het grote aantal baby s dat wordt opgenomen wegens onrust en spugen. Vrijwel dagelijks kan aanspraak gemaakt worden op een lactatieverpleegkundige. Specialisaties In 2010 zijn twee kinderlongverpleegkundige geregistreerd. Zij leveren gespecialiseerde zorg aan kinderen met astma en benauwdheid. Uit: Franciscus Magazine 13. 5
Afdeling Kindergeneeskunde Van baby naar puber Veiligheid en kwaliteit Er wordt continu gewerkt aan de invoering van een patiënten veiligheidssysteem (PVS). MIP meldingen worden vanaf 2007 digitaal gemeld en vastgelegd in MIPexpert. Voor zover mogelijk worden meldingen binnen de afdeling opgepakt en afgewerkt. Jaarlijks wordt een toename gezien van het aantal meldingen. Tweemaal is in samenwerking met bureau zorgontwikkeling een incident analyse verricht en teruggekoppeld aan de medewerkers. De complicaties worden vastgelegd in Chipsoft en regelmatig besproken door de kinderartsen en arts-assistenten. Het betreft veelal kleine complicaties. De IGZ-prestatie-indicator ondervoeding in het ziekenhuis wordt geregistreerd in Mediscore. Het blijft noodzakelijk dagelijks het gewicht van opgenomen kinderen te controleren om ondervoeding op te sporen. Op de afdeling worden scenariotrainingen gedaan met verpleegkundigen en kinderartsen/arts-assistenten volgens de APLS structuur. Reanimatievaardigheden worden hiermee op peil gehouden. Visie op de toekomst Met het oog op de toekomst wordt vooral geïnvesteerd in taakdifferentiatie Er is veel meer rust en door de aanwezigheid van kamers met een sluisfunctie is er minder kans op besmetting. Daarnaast ziet de afdeling er nog vrolijker en kindvriendelijker uit. Saskia van der Kooij, kinderverpleegkundige. Uit: Franciscus Magazine Nummer 13. en verdere specialisatie. Een kinderverpleegkundige en pedagogisch medewerkster gaan de opleiding tot urotherapeut volgen om kinderen met incontinentieklachten te behandelen. Deze behandeling zal worden gedaan via een eenmalige dagbehandeling met poliklinische follow-up. Ook kinderen met ontlastingsproblemen kunnen door hen worden behandeld. Spoedeisende Hulp (SEH) In 2010 zijn er 2606 kinderen door de kinderarts op de SEH beoordeeld. De kindergeneeskunde is een acuut vak, 60-70% van de opnames vindt na acute verwijzing plaats. In iedere dienst zijn gespecialiseerde SEH verpleegkundigen aanwezig met aanvullende kinderopleiding. De spoedeisende hulp heeft een aparte kinderwachtkamer en -behandelkamer. Bij de behandeling wordt rekening gehouden met speciale aspecten van kinderen met spoedeisende aandoeningen. Speelgoedactie Patiëntjes op de kinderafdeling kregen in maart 2010 namens stichting DaDa cadeaus van Quinty Trustfull en Thomas Verhoef Uit: Franciscus Magazine 11. 6
Afdeling Neonatologie Hoog gespecialiseerde zorg De afdeling Neonatologie Het jaar 2010 werd opgeluisterd door de grote verbouwing en verhuizing van de neonatologie en kraamafdeling met de realisatie van de kraamsuites. Er werden 17 kraamsuites gerealiseerd in het Moeder Kind Centrum waarbij moeder en kind gedurende 48 uur bij elkaar kunnen blijven. Dit resulteerde in grote veranderingen rond de zorg van de pasgeborene. De opvang vindt nu plaats op de kraamsuites zelf, waarbij zowel vader als moeder aanwezig zijn bij de eerste opvang. Voorafgaand hieraan zijn het personeel van de kraamafdeling, de kinderartsen en arts assistenten uitgebreid geïnstrueerd en getraind. Op 8 april is de afdeling neonatologie verhuisd van de derde naar de tiende etage. De nieuwe afdeling bestaat uit twee high care units waar 12 patiënten kunnen liggen met aanpalend een opvangkamer met twee bedden waar patiënten gestabiliseerd kunnen worden. Daarnaast zijn er twee zalen van respectievelijk twee en vier bedden, waarbij de tweepersoonszaal ook gebruikt kan worden als isolatiebox. Alle plekken zijn voorzien van centrale monitorbewaking. Ouders kunnen op de zaal blijven slapen en tevens is er een rooming-in kamer waar ouders een nacht Voor, tijdens en na een verzorging kijken we onder andere naar de gedragingen, kleur en bewegingen van de baby. We brengen de sterke en kwetsbare punten in kaart en maken vervolgens individuele aanbevelingen ten aanzien van de verzorging van de baby. Karin Servaas, neonatologie NIDCAP Uit: Franciscus Magazine Nummer 10. voor ontslag zelf voor hun kind kunnen leren zorgen. Hierdoor kan de overgang naar huis makkelijker verlopen. In totaal zijn er op de afdeling 533 opnames geweest (bedbezetting: 90%). Door plaatsgebrek en gebrek aan beademingsapparatuur zijn er in totaal 94 weigeringen geweest. De gemiddelde ligduur ligt rond de 11 dagen. Post IC/HC De afdeling kent vier erkende bedden voor de opvang van extreme prematuren of baby s die gespecialiseerde zorg nodig hebben. De bezetting van deze bedden is 111%. Het aantal ligdagen bedroeg 1479. Er lijkt een duidelijk tekort te ontstaan met betrekking tot deze gecompliceerde zorg. Dit heeft alles te maken met het verlagen van de levensvatbaarheidsgrens voor prematuren en het verder toenemen van complexe zorg. Zorgen met passie Er wordt op de afdeling Neonatologie veel samen met de ouders voor te vroeg geboren baby s gezorgd. Uit: www.sfg.nl 7
Afdeling Neonatologie Hoog gespecialiseerde zorg Zorgontwikkeling In 2010 zijn er drie kinderen met monitor ontslagen. Hiervoor hebben ouders vaardigheden geleerd voor neonatale reanimatie. Zes kinderen zijn met sondevoeding ontslagen. Voor het thuistraject is een van de neonatologie verpleegkundigen op huisbezoek geweest, en vindt er nauw overleg met logopedie, kinderfysiotherapie, medisch maatschappelijk werk en diëtiste plaats. In 2010 is de geestelijk verzorger betrokken bij het wekelijkse multidisciplinair overleg. De afdeling heeft voor de geestelijke verzorgers uit de regio een bijeenkomst georganiseerd over de zorg rond de prematuur. Dit werd als zeer succesvol en nuttig ervaren. De afdeling heeft een follow-up team die na ontslag ouders hulp kan bieden. Zij dragen zorg voor de begeleiding in de eerste fase thuis die voor ouders met prematuren totaal anders is dan bij op tijd geboren kinderen. Zij zijn aanspreekpunt en worden door ouders gebeld. Indien nodig zien zij onder supervisie van de neonatoloog de patiënt en ouders extra op de afdeling of polikliniek. Er zijn een aantal terugkomavonden voor ouders van couveusekinderen georganiseerd. Ouders kunnen hier vragen stellen, ervaringen delen en terugkoppeling geven over de opname op de afdeling. De NIDCAP verpleegkundigen organiseren avonden voor ouders met voorlichting over de zorg en benadering van hun kind. Een aantal verpleegkundigen geeft in samenwerking met de neonatologen reanimatielessen aan ziekenhuismedewerkers. Dit jaar zijn de verpleegkundigen ook getraind in kraamvrouwenzorg. In de toekomst hopen we Moeder en Kind Centrum verder inhoud te geven door verdere integratie van zorg. In 2010 is gestart met de perinatal audit waarin ook de kinderartsen actief deelnemen. Ook heeft het verloskundig overleg in de regio verder vorm gekregen door structureel overleg en casuïstiek. Bij deze overleggen is een neonatoloog aanwezig. Specialisaties De zorg aan de allerkleinsten op de afdeling neonatologie wordt geleverd door gespecialiseerde verpleegkundigen. Ook worden nurse practi-tioners opgeleid. Uit: Franciscus Magazine 8
JAARVERSLAG 2010 Polikliniek Kindergeneeskunde Grote variatie aan ziektebeelden Medisch inhoudelijke aspecten Dagelijks zijn er reguliere spreekuren door de kinderartsen, arts-assistenten en co-assistenten. Daarnaast worden spoed patiënten gezien, zijn er themaspreekuren (Dikke Vrienden Club, follow-up neonatologie, bewegingsspreekuur en kinderdermatologie) en nieuwe patiënten. Hiervoor zijn 6 spreekkamers beschikbaar. Op de polikliniek worden ook kleine verrichtingen gedaan. Ook in Berkel en Rodenrijs wordt drie dagdelen per week kindergeneeskundige poliklinische zorg geleverd. Voorkomen van aandoeningen De meest voorkomende poliklinische DBC s (buiten DBC neonatologische follow-up) zijn: Astma (530) Luchtweginfekties (473) Gastro-enteritis (303) Gastro-oesofageale reflux (236) Het merendeel van deze aandoeningen betreffen acute ziektebeelden. Beleidsmatige ontwikkelingen De formatie van de doktersassistenten op de kinderpolikliniek is 4.75 fte. Dit is minder dan gewenst door uitval wegens ziekte en niet ingevulde formatie. De kinderartsen werken in wisselende mate op de polikliniek (variërend van 1-4 reguliere polispreekuren per week). Polikliniek Speciale onderzoeken bij kinderen. De hele polikliniek is ingericht voor onderzoek en behandeling bij kinderen. 9 Daphne Janssen is de vakgroep komen versterken. Martina Knol en Marianne Huysman hebben de vakgroep verlaten. Jennifer Verhoeven heeft sinds 2009 met een tijdelijke aanstelling bij ons gewerkt. Kwaliteitsontwikkelingen Aan verbetering van de organisatie van de spreekuren op de poli wordt gewerkt. Dit is gericht op betere voorbereiding en ondersteuning door de doktersassistenten en vlottere doorstroming en afwerking van spreekuren. Het bijscholingsprogramma voor de doktersassistentes is in 2010 hervat. Naast continue aandacht voor patiëntveiligheid wordt begin 2011 een opfriscursus ingeroosterd met aandacht voor MIP en incident-analyse. Toekomstvisie In 2010 is een start gemaakt met electronisch voorschrijven van medicatie. In 2011 wordt het elektronisch patiënten dossier ingevoerd. De werkwijze op de poli wordt hiervoor grondig aangepast. In 2010 is dit in kaart gebracht. Het aantal spreekuren wordt uitgebreid, vooral themaspreekuren. In het kader van het behouden van een brede ervaring en vertrouwd blijven met zowel poliklinische als klinische werkzaamheden is het de bedoeling dat alle kinderartsen polispreekuren doen, en roulerend werkzaam zijn in de kliniek.
Opleiding Kindergeneeskunde Leren, zien en doen. Opleiding De vakgroep Kindergeneeskunde verzorgt de opleiding tot kinderarts in samenwerking met het EUMC (SKZ). In 2010 is Mieke Jongejan erkend als opleider en Angelique Haringsma als waarnemend opleider. Het afgelopen jaar is het nieuwe opleiden verder vormgegeven, met de daarbij behorende beoordelingen en actieve participatie van de assistent in de opleiding. Het SFG-onderwijs curriculum is afgestemd op het onderwijs in het EUMC, zodat alle leerdoelen van het nieuwe onderwijscurriculum een plaats krijgen. Voor de opleidingsassistenten is daarbij, naast een sociale stage, ook een stage bij de zorginstelling Diabeter gerealiseerd. Het ontslag van de afdeling is een grote verandering waarbij we ouders graag goed willen begeleiden. Zo n drie dagen na ontslag bellen we, om te vragen hoe het gaat. Jacqueline Gutlich, verpleegkundige Neonatologie. Uit: Franciscus Magazine Nummer 7. Wetenschap Om het niveau van het klinisch wetenschappelijk denken in de assistenten groep te stimuleren zijn er in het rooster van de arts-assistenten wetenschapsweken ingebouwd. Deze weken zijn bedoeld ter verdieping van kennis, door het schrijven van een case-report, een protocol, of (mee) werken aan een onderzoek. De voortgang van deze bezigheden wordt maandelijks besproken samen met de kinderartsen. De assistentengroep bestaat uit 2 artsen in opleiding tot specialist en 6 ANIO s. De eerstgenoemden zijn vooral eerste jaars, vrijwel altijd met onderzoeks- en praktische klinische ervaring. De ANIO s zijn meestal net afgestudeerd, zonder noemenswaardige klinische of wetenschappelijke ervaring. Zij werken meestal 1-1,5 jaar in onze kliniek. Naast de opleiding aan arts-assistenten participeren de kinderartsen bij de opleiding van co-assistenten, huisartsen in opleiding en spoedeisende hulp artsen in opleiding. Om het wetenschappelijk onderzoek in onze setting meer kans van slagen te geven, zijn er samenwerkingsverbanden met het EUMC (onderzoek naar overgewicht/obesitas bij kinderen) en andere specialismen (CKCL). Het onderzoek bij kinderen met overgewicht leverde een belangrijke bijdrage aan het proefschrift van Mevr J.E. de Niet (dec 2010). De oprichting van het kenniscentrum voor gezond gewicht door het EUMC, biedt mogelijkheden voor verdere uitbouw van de wetenschappelijke samenwerking op het gebied van overgewicht bij kinderen. Opleiding kinderarts Arts-assistenten in opleiding en niet in opleiding werken onder directe en laagdrempelige supervisie van de kinderartsen. Er wordt competentie gericht opgeleid. 10
Overzichten Een selectie van andere activiteiten Publicaties Franciscus Magazine Tien jaar Dikke Vrienden Club (#1) Follow-up Neonatologie (#7) Kindertekenaar Dolph Paulus (#7) Polikliniek Kinderlongziekten (#8) Baby Friendly Hospital (#8) NIDCAP (#10) Feestelijke opening speeltuin (#11) Nieuwe afdeling Neonatologie (#11) Kinderlongverpleegkundige (#13) Sponsoring/fondsenwerving Stichting DaDa speelgoed actie bekende Nederlanders Speeltuininrichting Golf Club Rotterdam Inrichting kinderafdeling Stichting Vriendenfonds SFG spelcomputer Berkelpoli paasverrassing afdeling speeltoestel voor kamer van de Kinderlongverpleegkundigen En vele anderen... Prijs Winnaar Vasculuminator (Pontes Medical) http://www.youtube.com/watch?v=d2_y8ingxo0 Accreditaties Tweede keurmerk Kind en Ziekenhuis Sint Franciscus wordt baby friendly hospital. Berney Gerestein, lactatie verpleegkundige IBCLC Uit: Franciscus Magazine 8. Wetenschap Publicaties Deerenberg C, Verhallen-Dantuma JTCM, Man P, Hegt V, Verweij JJ, Praag MCG. Leishmaniasis dichter bij huis dan je denkt. Tijdschr Kindergeneesk 2010;4:155-9 Chaudhry S, Bolt R. Bilateral renal abscess in a previously healty 11-year old girl. J Pediatr 2010:169;1423-5 De Niet J, Timman R, Jongejan M, Passchier J, van den Akker E. Predictors of participant dropout at various stages of a pediatric lifestyle program. Pediatr Epub 2010 Presentaties Wetenschapsdag SFG 2010: diverse presentaties/posters Congres NVK G.M. Ecury-Goosen: Neonatale cerebellaire pathologie - introductie en casuïstiek. S.L. Lo: Het beleid rondom neonaten met maternaal magnesiumsulfaat. Jaarverslag 2010 Kindergeneeskunde (C) 2010. Vakgroep Kindergeneeskunde Sint Franciscus Gasthuis. Dit Jaarverslag is tot stand gekomen met medewerking van: Belia Quak, afdelingsmanager Kinderafdeling Suze in t Veld, afdelingsmanager Neonatologie Walther Brokken, afdelingsmanager Polikliniek Kindergeneeskunde en Verloskunde/Gynecologie) Nico Noordberger (zorgmanager zorggroep 1C) De Kinderartsen 11