Visie op TripiO 2014-2017 Met de transitie worden verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de geïndiceerde jeugdzorg naar de gemeentes overgeheveld. Naast de taken die gemeenten al hebben op het terrein van preventie, vroeg signalering, opvoedondersteuning, krijgen zij deze zorg er dus bij, inclusief de jeugd ggz en de jeugd lvb. Gepaard met de transitie, gaat een veranderingsproces (transformatie) waarbij het vooral gaat om een inhoudelijke vernieuwing binnen het nieuwe stelsel, namelijk een andere cultuur en andere werkwijzen tussen burgers, beroepskrachten, instellingen en gemeenten. In het kader van de transitie worden in alle gemeenten sociale wijkteams opgezet, sommige gemeentes kiezen daarbij voor wijkteams Jeugd, andere gemeentes kiezen voor wijkteams van 0-100. De wijkteams worden geacht 80% van de zorg vraag op te lossen. Alle sectoren participeren in de wijkteams. De schil daarom heen wordt gevormd door de specialistische zorg (vaak bovenlokaal). Geboden hulp moet goed aansluiten op de vraag en mogelijkheden van opvoeders en hun sociale netwerk, niet zwaarder zijn dan nodig en kostenefficiënt zijn. We zien een verschuiving van de professional naar het cliëntsysteem (eigen kracht en zelfsturing). Daarbij ontstaat meer ruimte voor de professional, anderzijds wordt van de professional gevraagd aan te sluiten op waar en wanneer het de cliënt uitkomt. Dit kan voor de professional betekenen dat er op andere tijden gewerkt wordt, of bijvoorbeeld vanuit huis. Om opvoeders en kinderen efficiënt en effectief te kunnen ondersteunen waar nodig (primair proces), is het zaak korte lijnen tussen de lichte, laagdrempelige zorg en de zwaardere zorg goed te faciliteren, om te zorgen dat zij elkaar optimaal kunnen versterken. Dat uit zich erin dat de professionals uit de wijkteams de specialistische expertise kunnen benutten door deskundigheidsbevordering, intervisie, coaching. De professional uit het sociale wijkteam, kan de specialist erbij halen als nodig en neemt het zelf weer over zodra dat weer kan. TripiO past goed in deze ontwikkeling. Relevante ontwikkelingen online Er zijn tal van online ontwikkelingen in het jeugdveld. Instellingen (en in toenemende mate cliënten) maken hierin hun eigen keuzes. In hoofdlijnen zijn de ontwikkelingen in te delen in drie groepen. 1. Individuele cliëntdossiers, in eigen hand van de cliënt (portfolio s) 2. Online netwerk, waarin professionals met elkaar communiceren 3. Specifieke tools of instrumenten (apps), waarmee opvoeders ondersteuning kunnen krijgen van professionals (zoals TripiO) of van elkaar. TripiO past in de derde groep, het is een instrument dat professionals (tot op heden bij geïndiceerde jeugd- en opvoedhulp organisaties) inzetten om opvoeders online opvoedingsondersteuning te bieden. 1
De verbinding met de lichte laagdrempelige zorg (en eventueel zelfs het sociale netwerk) zal daarin steeds belangrijker worden. Deze beweging is al in gang gezet, een voorbeeld hierbij is de pilot met LOES en Jarabee in Twente. Visie op TripiO in 2017 TripiO ontwikkelt zich verder tot het landelijke standaard instrument waarmee opvoeders gestructureerd werken aan het oplossen van hun opvoedvraag, onder begeleiding van een professional. Waar nodig, kan daarbij eenvoudig geschakeld worden van lichte, laagdrempelige zorg (sociale wijkteams, gezinscoaches, CJG) naar zwaardere zorg (specialisten, regionaal) en vice versa. Opvoeders krijgen gericht tips en tools (zoals filmpjes) aangeboden, waarmee ze zelf aan de slag kunnen. Vaak zal TripiO blended worden ingezet (online in combinatie met face to face contact). Na afloop van het traject is het zelfvertrouwen van de opvoeders vergroot en kunnen ze op eigen kracht verder. 2
Het methodische kader voor TripiO wordt gevormd door uitgangspunten uit het competentie-en oplossingsgerichte werken, positief opvoeden, en online hulpverlening. De werkzame principes en onderliggende theorieën van deze methodieken liggen ten grondslag aan de interventies binnen TripiO. TripiO is een veelbelovende interventie voor gezinnen met opvoedproblemen, die gebruik maakt van evidence based methodieken. TripiO is gebruiksvriendelijk en ontwikkelt zich dynamisch verder op basis van wensen en ervaringen van opvoeders en professionals. Er is samenwerking binnen de coöperatieve vereniging om te zorgen voor efficiency, innovatie en kwaliteit. Ook wordt expertise met elkaar gedeeld, bijvoorbeeld op het gebied van effectieve implementatie binnen de regio. Door het werken met technische standaarden, is verbinding mogelijk met relevante andere online toepassingen bijvoorbeeld cliëntdossiers. Strategie We streven er naar TripiO breed inzetbaar te maken binnen de sociale wijkteams en in de pleegzorg. In 2013 zijn verschillende evaluatie-onderzoeken uitgevoerd naar TripiO, waarmee goed zicht is op de ervaringen en wensen van opvoeders en professionals. Daaruit volgt de volgende focus voor de komende periode. Contentontwikkeling Verder ontwikkelen en borgen van kwalitatief hoogwaardige content In 2013 is een start gemaakt met het vernieuwen van de documenten en filmpjes in de bibliotheek van TripiO. Begin 2014 staat er een compleet actuele documentenbibliotheek, medio 2014 zijn er (in samenwerking met het expertisecentrum Jeugd van de Saxion Hogeschool) de eerste nieuwe filmpjes rond de meest geraadpleegde opvoedthema s klaar. Vervolgens worden steeds nieuwe filmpjes ontwikkeld. De werkgroep content met daarin gedragswetenschappers begeleidt het proces rond de content en bewaakt de kwaliteit. Hierbij is, Ter illustratie: Pilot TripiO bij LOES/Jarabee in Almelo Loes is het gezicht van het onderdeel opvoedondersteuning binnen het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) in 13 Twentse gemeenten. Ouders kunnen hun vraag persoonlijk, telefonisch en online via de Loes website stellen. Soms wensen ouders meer ondersteuning bij de opvoedvragen die zij hebben. In die situaties kan een online ondersteuningsprogramma ouders handvatten geven om zich beter toegerust te voelen voor de vraagstukken die zij in de opvoeding tegenkomen. Een dergelijk programma is TripiO. Jarabee zorgt voor de interne opleiding voor de medewerkers van Loes en is eerste aanspreekpunt voor vragen die met de technische kant van het programma te maken hebben. In pilotvorm wordt gedurende een half jaar door de Loes medewerkers met het programma gewerkt. Vanuit Jarabee wordt ondersteuning geboden door zowel een gedragswetenschapper als een ervaren TripiO gebruiker van Jarabee in de pilot te laten participeren. De gedragswetenschapper heeft o.a. een ondersteunende rol naar de Loes medewerkers indien er vragen zijn bij de zwaarte of complexiteit van de gestelde opvoedvraag. Het uitgangspunt in deze pilot voor de deelnemende partijen is dat het een win-win situatie voor de deelnemers is. 3
naast specifiekere content ten opzichte van die van Stichting Opvoeden, pleegzorg punt van aandacht. Samenwerking met Stichting Opvoeden Stichting Opvoeden verzorgt de landelijk gevalideerde opvoedinformatie en tips voor ouders, die benut kan worden door gemeenten. Deze functie wordt met de transitie gecontinueerd, met financiering via de VNG. Deze opvoedinformatie is gebaseerd op uitgangspunten positief opvoeden, gevalideerd door kennisinstituten en er is een uitgebreid feedbackproces door professionals en ouders. Samenwerking tussen Stichting Opvoeden en TripiO zorgt voor kwalitatief hoogwaardige landelijk gestandaardiseerde basisinformatie in TripiO. De verbintenis met TripiO biedt Stichting Opvoeden een landelijk netwerk voor ondersteuning vanuit jeugd- en opvoedhulp professionals. Dit helpt TripiO zich tot breed toepasbare, landelijke standaard te ontwikkelen. In 2014 wordt de samenwerking met Stichting Opvoeden verder vorm gegeven. Techniek Laagdrempelige en gebruiksvriendelijke interactie De interactie van de online omgeving dient optimaal aansluiten op de wensen en behoeften van opvoeders en professionals. De onlangs uitgevoerde evaluatie-onderzoeken hebben inzicht gegeven in hoe dit verder verbeterd kan worden. Vernieuwen van TripiO App In de nieuwe TripiO omgeving, voeren we enkele grote gebruikerswensen (o.a. uit de evaluatieonderzoeken) door. Aandachtspunten zijn o.a.: mobiele weergave verbeteren, aansluiten op technische standaarden (ivm uitwisseling), interactieve gedragvolglijsten, meldingen bij nieuwe berichten. Ook wordt een goede balans gezocht tussen standaardisering en ruimte voor lokale inkleuring (bijv. door middel van modulaire opbouw, vormgeving). Ter illustratie: TripiO en Jeugdcloud TriviumLindenhof en Cardea participeren in het Consortium Realisatie Jeugdcloud. Samen met anderen willen zij hiermee handen en voeten geven aan een wens: slimme ICTondersteuning die cliënten helpt de regie over hun zorgtraject te nemen, de zorg aan cliënten transparanter maakt, de samenwerking tussen hulpverleners bevordert, de effectiviteit van de zorg bevordert en een realistische verantwoording aan financiers ondersteunt. Hierbij wordt gebruik gemaakt van gevalideerde apps. TripiO past binnen deze ontwikkeling. Resultaat/effectiviteit Planmatig evalueren en verbeteren In samenwerking met een of meerdere hogescholen zorgen we ervoor TripiO aan de hand van een PDCA-cyclus planmatig te evalueren en te verbeteren, om de kwaliteit van TripiO hoog te houden. Hiertoe ontwikkelen we (eventueel in samenwerking met gemeenten) een toetsingskader waarbij gekeken wordt naar bijv. cliënttevredenheid, samenwerking tussen lichtere en zwaardere zorg. Er 4
wordt permanent onderzoek ingericht, de uit evaluatie volgende inzichten zullen steeds input bieden voor verdere verbetering van TripiO. Gemeenten jeugd- en opvoedhulp Hogescholen Organisatie Tot op heden zijn de leden van de coöperatieve vereniging TripiO instellingen voor geïndiceerde jeugd- en opvoedhulp. Met het oog op de ontwikkeling waarbij TripiO binnen sociale wijkteams wordt ingezet, zal TripiO binnen een regio steeds vaker door professionals van verschillende instellingen worden gebruikt. Met de transities houden gemeenten zich vooralsnog met name bezig met de organisatorische component. De inhoud laten zij graag bij de instellingen. Het is de vraag of zij (al dan niet gezamenlijk) in de toekomst zullen investeren in methodische innovatie, of dit bij de instellingen laten. Samenwerking tussen instellingen (zoals in TripiO) is hoe dan ook essentieel om kwaliteit, ook in de toekomst, te kunnen borgen. Hoofdaannemer per regio Het is vooralsnog wenselijk dat er per regio één partij als hoofdaannemer optreedt. Daarmee wordt versnippering voorkomen. Er is daarmee per regio één lidmaatschap op de coöperatieve vereniging en er ontstaat een landelijke netwerkstructuur. De hoofdaannemer treedt op als faciliterende partij in de regio en zorgt voor: Beschikbaar stellen infrastructuur TripiO voor professionals in de wijkteams Training, professionalisering, methodisch handelen Intervisie Kwaliteitsborging (passend binnen regionale kwaliteitscriteria) 5