Wat na de definitieve schaderegeling? Het cumulverbod in al zijn facetten Sam Van Bastelaere Diensthoofd Juridische Dienst Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 1
Cumulverbod Wettelijke subrogatie = wettelijke subrogatie én cumulverbod. De persoon (en het VAPH) heeft duidelijkheid over de ondersteuning die vergoed werd: Het cumulverbod is op die ondersteuning van toepassing. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 2
Definitieve regeling Vonnis of dading waardoor alle schade werd vergoed. Principe: persoon staat zelf in voor zijn ondersteuning met de middelen van de schadevergoeding: Voor zover de schade vergoedbaar was (eigen aansprakelijkheid, beperking verzekerde bedrag, etc,). Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 3
Vormen van schadevergoeding Eénmalig kapitaal: Persoon heeft zelf de verantwoordelijkheid van de belegging en de besteding van het kapitaal. Periodieke vergoeding: In principe levenslang. Soms voorgeschreven door de regelgeving, soms onderhandelbaar. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 4
Principe van de vrije besteding van de schadevergoeding Slachtoffer mag de schadevergoeding aanwenden zoals hij zelf wil. Maar, de kosten van de ondersteuning mogen niet afgewenteld worden op de maatschappij: cfr. Cumulverbod RIZIV (mutualiteiten), Fod Sociale Zekerheid (IKV en ITT), Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 5
Cumulverbod en verschilregel Het VAPH kan pas tussenkomsten verlenen als het relevante deel van de verkregen schadevergoeding gebruikt is voor het doel waarvoor ze verkregen werd. Als de schadevergoeding ontoereikend is, past het VAPH het verschil bij: Dit geldt ook bij gedeelde aansprakelijkheid. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 6
Cumulverbod: toepassingsgebied Het cumulverbod wordt toegepast op: Hulpmiddelen (IMB); Persoonlijke-assistentiebudget (PAB); Ondersteuning door een voorziening (ZIN). Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 7
Hulpmiddelen Doel van het hulpmiddel is relevant: Bvb. lift <> traplift. Persoon heeft het recht op hulpmiddelen die aan de geldende standaarden voldoen: Bvb. een elektronische rolstoel nu in vgl ing met 20 jaar geleden. Beheer en besteding van de schadevergoeding als een goed huisvader. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 8
Persoonlijke-AssistentieBudget Cumul met schadevergoeding voor hulp van derden. Cumul met schadevergoeding economisch verlies waarde huisman / huisvrouw. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 9
PAB & periodieke vergoeding Het verschil tussen het toegekende PAB en de periodieke vergoeding op jaarbasis wordt toegekend. PAB en een dagcentrum: afhankelijk van de hoogte van de vergoeding moet de persoon een overeenkomst sluiten en/of wordt het PAB beperkt. Zie verder Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 10
PAB en éénmalig kapitaal De persoon krijgt een principiële toekenning voor een PAB. Pas na uitputting en besteding als een goed huisvader van het relevante deel van het kapitaal wordt het PAB effectief toegekend. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 11
Hulpmiddelen en PAB: bewijs uitputting kapitaal Persoon heeft de keuze: Ofwel houdt hij alle bewijsstukken zelf bij en neemt hij contact met het VAPH als zijn kapitaal is uitgeput: Bewijslast! Ofwel stuurt hij de bewijsstukken op naar het VAPH en contacteren wij hem als het kapitaal dreigt uitgeput te raken: Minder kans op bewijsproblemen. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 12
Ondersteuning door een voorziening Het VAPH verleent vooralsnog onrechtstreekse tussenkomsten aan de persoon: De voorziening verleent de nodige ondersteuning op basis van een overeenkomst met de persoon en in ruil daarvoor subsidieert het VAPH de voorziening voor de verleende ondersteuning. Toegepast vanaf 1/1/2010. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 13
Zorg in natura (ZIN) Persoon heeft de keuze: Hij regelt zijn ondersteuning buiten het VAPH om; Hij sluit een overeenkomst met het VAPH. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 14
Gevolgen van het niet-sluiten van de overeenkomst Persoon kan geen ondersteuning krijgen vanuit een door het VAPH gesubsidieerde voorziening; Bewijsproblemen ivm de uitputting van het relevante deel van de schadevergoeding; Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 15
Gevolgen van het niet-sluiten van de overeenkomst (2) Na uitputting van de schadevergoeding moet de persoon de normale procedure doorlopen om ondersteuning door een voorziening te krijgen; Idem als de persoon niet betaalt. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 16
Overeenkomst met het VAPH Voordelen: Kwaliteitseisen zijn van toepassing; Inspectie van de voorziening is mogelijk; Geen bewijsproblemen inzake de uitputting van het kapitaal voor hulp van derden; Zeker van levenslange, ononderbroken ondersteuning. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 17
Overeenkomst met het VAPH (2) De persoon betaalt: de werkelijke subsidiekost aan het VAPH; de eigen bijdrage aan de voorziening. Het VAPH volgt de uitputting van de schadevergoeding voor hulp van derden op aan de hand van de verrichte betalingen en de eventuele bijkomende uitgaven die de persoon aantoont. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 18
Overeenkomst met het VAPH (3) Bij uitputting van de schadevergoeding hervat het VAPH de subsidiëring en wordt de overeenkomst tussen het VAPH en de persoon beëindigd (maar niet de ondersteuning!). De persoon is zeker van zijn ondersteuning en kan ondersteuning door dezelfde voorziening blijven krijgen. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 19
Enkele speciale gevallen Arbeidsongevallen en Hulpmiddelen. Voorbehouden in de dading of het vonnis. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 20
Arbeidsongevallen en hulpmiddelen Het slachtoffer heeft recht op prothesen of orthopedische toestellen waarvan de noodzakelijkheid erkend wordt op het ogenblik van de bekrachtiging van de overeenkomst tussen de partijen of van de beslissing ( ) of op elk ander ogenblik (KB van 21 december 1971). Ook sommige woningaanpassingen (zoals een traplift). Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 21
Arbeidsongevallen en hulpmiddelen (2) Het slachtoffer kan dus op elk ogenblik aan de arbeidsongevallenverzekeraar vragen om tussenkomst van bepaalde hulpmiddelen, ook al is de noodzaak pas na de definitieve regeling ontstaan. Oorzakelijk verband met het schadegeval moet uiteraard wel aangetoond worden. Geldt niet voor alle hulpmiddelen. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 22
Voorbehouden in dading of vonnis In principe kan voor alle schade een voorbehoud bedongen worden. Niet steeds voordelig aangezien het schadegeval dan nooit definitief afgehandeld kan worden. Soms wel aan te raden als de schade niet in te schatten valt op het moment van de regeling of om onvoorziene omstandigheden te vatten. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 23
Voorbehouden in dading of vonnis (2) Voorbeelden: Als het slachtoffer moet opgenomen worden in een collectieve voorziening, kan hierover terug onderhandeld worden; Als de gezinssituatie van het slachtoffer wijzigt, kan het voorbehoud ingeroepen worden; Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 24
Voorbehouden in dading of vonnis (3) Is handig om onvoorzien(bar)e situaties mee te vatten. Mag er niet toe leiden dat schadegevallen nooit afgehandeld kunnen worden. Worden daarom vaak afgekocht : Soms voordelig, soms nadelig voor het slachtoffer. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 25
CONCLUSIE Wettelijke subrogatie en het cumulverbod zijn twee kanten van dezelfde medaille. Ingegeven door redenen van rechtvaardigheid: de samenleving moet niet opdraaien voor kosten die een aansprakelijke moet vergoeden. Betrokken personen worden hetzelfde behandeld als personen met een aangeboren handicap (behalve het aanwenden van de schadevergoeding). Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 26
EINDE. Bedankt voor jullie aandacht. Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap 27