Fysica 2 e graad: Impuls & Pulsar

Vergelijkbare documenten
Onderzoekscompetenties in de 2 e en 3 e graad wetenschappen

Onderzoekscompetenties (OC) in de 1e graad

Help! Ik moet op onderzoek!

Onderzoekend leren/leren onderzoeken DBOC,15/03/2011 1

Pedagogische begeleiding wiskunde oktober 2016 Pagina 1

Onderzoekscompetenties in de 2 e en 3 e graad wetenschappen

Secundair onderwijs - Tweede graad ASO/KSO/TSO - Natuurwetenschappen - Vakgebonden eindtermen

DE ENERGIEKOFFER EN ONDERZOEKSVRAGEN VERZINNEN

Onderzoekscompetenties. Schooljaar GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan Wetteren

Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept (stam + contexten)?

ONDERZOEKSCOMPETENTIES

Stevia een waardig alternatief voor suiker! 1. Doel. 2. Leeromgeving. 1. Doel. Stevia,

Onderzoeksthema: DNA extractie uit levende cellen (kiwi) (6 jaar) C. Schramme

Doelen Praktijkonderzoek Hogeschool de Kempel

Energiekoffer en onderzoeksvragen

Ten opzichte van de vorige versie zijn wijzigingen in het groen gemarkeerd.

Vakoverschrijdende eindtermen die van toepassing zijn tijdens de klimaatexcursie

Leerlijn van de competentie Binnen een welomschreven

Bijlage 1: het wetenschappelijk denk- en handelingsproces in het basisonderwijs 1

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van Heilig-Hart&College 1 te Halle

WISKUNDIGE TAALVAARDIGHEDEN

Vliebergh-Senciecentrum. Werken aan de OC in de les fysica

Dit document wordt regelmatig geupdate!!

DOMEINBESCHRIJVING 27 MEI 2014 VOORLOPIG CONCEPT

PRAKTISCH. BIOLOGIE 2e GRAAD ASO OVERZICHT. Telefoon: Fax: Bezoek onze website:

ONDERZOEK DOEN. HENK LINDEMAN Naam Datum

EINDTERMEN Bosbiotoopstudie

Project wiskunde: iteratie en fractalen. Naam:

Project. Opmerking 1: De verschillende fasen van een project kunnen ondergebracht worden in het OVURschema (zie leerplannen talen)

2. In functie van implementatie van onderzoekscompetenties in de lerarenopleiding

Onderzoekscompetentie 1e graad A- stroom, 2e en 3e graad aso

Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek

Eerste graad A-stroom

Beoordelingsmodel bij een PWS binnen het natuurprofiel

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van Sint-Paulusinstituut 2 te GENT

Profilering derde graad

Voordelen? Kansen? Kernprincipes van PGO. Inhoud. Probleemoplossende modellen. Wat is Probleem Gestuurd Onderwijs?

Zappenonderzoek begeleiden en ontwerpen

Latijn-wiskunde Latijn-moderne talen wetenschappen economie-wiskunde economie-moderne talen humane wetenschappen

Introductie. De onderzoekscyclus; een gestructureerde aanpak die helpt bij het doen van onderzoek.

Leren is onderzoeken. Aan de slag met wetenschap in de klas.

Waarom een nieuwe reeks?

MODEL B: Beoordelingsmodel PWS Binasvakken ( vernieuwde Tweede Fase ) De voorbereidingsfase: Zijn de leerlingen op zelfstandige wijze gekomen tot:

ONDERZOEKSVAARDIGHEDEN Havo congres 5 februari 2015

De auto s van de toekomst Handleiding leerkracht

Aan de slag met de nieuwe leerplannen fysica 2 de graad ASO

ASO - studierichtingen in VIA-TIENEN

Het practicum wiskunde: coöperatief aanleren van vaardigheden en attitudes

ONDERZOEKKSOPDRACHT 6 ASO WETENSCHAPPEN

Vandaag ALS WE KIEZEN VOOR BEWIJZEN, LATEN WE DAN NIET TOVEREN 11/10/09. Anne Schatteman Erasmushogeschool Brussel Lerarenopleiding LSO

Hoe voer ik een onderzoek uit? Een stappenplan om te helpen een onderzoek uit te voeren.

Realiseren van VOET in Geschiedenis: leren leren I II III Leren leren

Onderzoekend leren EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN. Onderzoekend leren EEN EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN

Competentie-invullingsmatrix

Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

WISKUNDE VMBO TL/GL VAKINFORMATIE STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0

Eindtermen Techniek De leerlingen onderzoeken waarneembare eigenschappen van courante materialen en grondstoffen i.f.v. een technisch proces.

MASTERCLASS De datateam methode Examenresultaten Nederlands

Juridische kennis en professionele vaardigheden

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

Werken aan de onderzoekscompetentie in het aso Hoe (goed) zijn we al bezig?

Grondbeleid en grondprijsbeleid Gemeente Weert

Aansluiting met de eindtermen Aardrijkskunde PjER kan gebruikt worden als Praktische opdracht en Profielwerkstuk

PWS - Fase 1 - Plan van aanpak Behaald 0 van de 25 punten

WETENSCHAPPELIJK TEKENEN

Voorlichting 4-HAVO. Profielwerkstuk. 7 april 2016

Aanbod natuur & avontuur en de eindtermen: informatie voor leerkrachten

En natuurwetenschappelijk onderzoek en het verslag daarvan (categorie 3)

Onderzoek doen 1. Algemene start

Onder begeleiding minstens één natuurlijk verschijnsel dat ze waarnemen via een eenvoudig onderzoek toetsen aan een hypothese.

Eenvou(w)dig op weg met wiskundige onderzoekscompetentie

(6) Raket Valkuilen bij wow-proefjes

Sint-Jan Berchmanscollege

WISKUNDIGE TAALVAARDIGHEDEN. De leerlingen ontwikkelen (binnen het gekende wiskundig instrumentarium) Derde graad kso/tso. Tweede graad kso/tso

Examenprogramma wiskunde D vwo

Beoordelingsmodel Profielwerkstuk HAVO/ VWO

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad)

Schuilt er een onderzoeker in jou?

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht

Studierichtingen derde graad

Onderzoekscompetenties. 3 de jaar. Hoe verlopen chemische reacties? A Tekst leerlingen: leerwerkboek

Het Profielwerkstuk HANDLEIDING I. Organisatie, tijdpad en andere belangrijke informatie. Een handleiding voor Havo en Vwo Mei 2011.

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van Sint-Jozefsinstituut - ASO te Brugge

Zinvol realiseren van competenties in de derde graad Visie en werkvormen

Transcriptie:

Fysica 2 e graad: Impuls & Pulsar

Onderzoekend leren Voor een graadleerplan fysica van één wekelijkse lestijd (in de 2 de graad). Minimum 2 lestijden leerlingenexperimenten per schooljaar (4 u voor de hele 3 de graad). Gebruik maken van de natuurwetenschappelijke methode. Een leerlingenexperiment is een activiteit waarbij leerlingen, alleen of in kleine groepjes van 2 tot 3 leerlingen, begeleid zelfstandig een experiment of waarnemingsopdracht uitvoeren in het kader van een gegeven onderzoeksvraag. Hierbij is het maken van een verslag niet verplicht, beperkte rapportering is wel noodzakelijk (zie wenken bij AD4).

Leren onderzoeken Voor een graadleerplan fysica van twee wekelijkse lestijden. Minimum 7 lestijden practica per leerjaar (12 u voor de hele 3 de graad). Gebruik maken van de natuurwetenschappelijke methode. Een practicum is een activiteit waarbij leerlingen, alleen of in kleine groepjes van 2 tot 3 leerlingen, begeleid zelfstandig drie of meerdere deelaspecten van de natuurwetenschappelijke methode combineren in het kader van een natuurwetenschappelijk probleem. Hierbij is verslaggeving verplicht volgens de wenken bij AD5.

Leren onderzoeken Met deelaspecten bedoelen we: een natuurwetenschappelijk probleem herleiden tot een onderzoeksvraag en indien mogelijk een hypothese over deze vraag formuleren (AD1); op een systematische wijze informatie verzamelen en ordenen (AD2); met een aangereikte methode een antwoord op de onderzoeksvraag zoeken of met de aangereikte methode een onderzoeksvoorstel uitvoeren (AD3); over een waarnemingsopdracht/ experiment/onderzoek en het resultaat reflecteren (AD4); over een waarnemingsopdracht/ experiment/onderzoek en het resultaat rapporteren (AD5).

SET 2 de graad

SET 3 de graad

SET wetenschappen 2 de graad oriënteren voorbereiden uitvoeren rapporteren reflecteren Onderzoekscompetentie De leerlingen kunnen SET 31 onder begeleiding voor een gegeven onderzoeksprobleem onderzoeksvragen formuleren. SET 32 op basis van geselecteerde bronnen voor een gegeven onderzoeksvraag, op een systematische wijze informatie verzamelen en ordenen. SET 33 onder begeleiding een gegeven probleem met een aangereikte methode onderzoeken. SET 34 onder begeleiding onderzoeksresultaten verwerken, interpreteren en conclusies formuleren. SET 35 volgens een gegeven stramien over de resultaten van de eigen onderzoeksactiviteit rapporteren. SET 36 onder begeleiding reflecteren over de bekomen onderzoeksresultaten en de aangewende methode.

SET wetenschappen 3 de graad Onderzoekscompetentie De leerlingen kunnen SET29 zich oriënteren op een onderzoeksprobleem door gericht informatie te verzamelen, te ordenen en te bewerken. SET30 een onderzoeksopdracht met een wetenschappelijke component voorbereiden, uitvoeren en evalueren. SET31 de onderzoeksresultaten en conclusies rapporteren en ze confronteren met andere standpunten. Deze onderzoekscompetenties worden in de algemene doelstellingen AD1-AD5 geconcretiseerd.

OVUR en de natuurwetenschappelijke methode

OVUR en de natuurwetenschappelijke methode

Leerlijn natuurwetenschappen

Van gesloten naar open opdrachten OVUR Natuurwetenschappelijke methode Gesloten Half open/half gesloten Open Oriëntatie Voorbereiding Reflectie Uitvoeren Probleemstelling, Literatuurstudie Reflectie Uitvoeren op en het waarnemen onderzoek: vraagstelling: antwoord Leerlingen Achtergrondinformatie De Waarnemingen leerlingen bestuderen formuleren worden de wordt gegeven. een Leerlingen De leerlingen waarnemingen analyseren maken formuleren een worden keuze een uit Leerlingen De leerlingen stellen maken formuleren doen zelfstandig een een onderzoeksvraag onderzoeksvraag aan leerlingen van aangeboden onderzoeksvraag. aangeboden wetenschappelijke onderzoeksvraag een literatuurstudie rond het bij op onderzoeksvraag antwoord op antwoord genoteerd op door de leerlingen antwoord waarnemingen op horende bij leerkracht. door onderzoeksvraag. leerkracht. bronnen onderzoeksvraag. bij vorm hun van een een onderwerp. onderzoeksvraag. hun bepaald zelf opgestelde onderzoeksthema. werkwijze. literatuurstudie. antwoord op vragen van de Deelvragen Leerlingen bestuderen de Leerlingen leerkracht. stellen eventuele Leerlingen stellen zelf de Reflectie op het onderzoek: De leerlingen formuleren een De leerkracht leidt een debat De leerlingen denken zelf na Materiaal deelvragen De benodigdheden van de leerkracht. worden aan nieuwe De leerlingen deelvragen maken om een tot een deelvragen Het oplijsten om van tot een toepassingen op het onderzoek antwoord op vragen van over het verloop over eventuele verdere de leerlingen aangeboden. antwoord oplijsting van op de gegeven benodigdheden antwoord benodigdheden op de gebeurt door de Analyseren en interpreteren van de leerkracht, De aangeboden als toepassing waarnemingen op toepassingen De waarnemingen van het worden toepassingen De waarnemingen van hun worden door onderzoeksvraag en vergelijken met te de komen. lijst onderzoeksvraag leerling. te komen. waarnemingen het worden gebeurde geanalyseerd onderzoek. volgens onderzoek. geanalyseerd Leerlingen volgens de maken meest onderzoek. leerlingen volledig opgesteld door de leerkracht. realiteitsrepresenterende hiervan gepaste een ondersteunende neerslag. zelfstandig geanalyseerd. elementen (EM-foto s, elementen. Opstellen Reflectie op van de een onderzoeksattitude werkbare hypothese De micropreparaten, werkbare leerlingen hypothese reflecteren foto s, wordt over Leerlingen De leerlingen moeten reflecteren in staat over zijn Het De leerlingen formuleren reflecteren van een over (als Methode dan.) aan De het maquettes) werkwijze verloop de leerlingen en van wordt het aangeboden. onderzoek, een De het leerlingen verloop werkbare van stellen hypothese het onderzoek, een te werkbare Het het verloop opstellen hypothese van van het de onderzoek, gebeurt werkwijze leerlingen realiteitsvervangende samenwerking aangeboden. met de identificeren. werkwijze samenwerking voor en met vergelijken de door gebeurt de samenwerking de leerling. door de leerling. met de teamleden ondersteunende en eventueel elementen tussen die teamleden met en werkwijze eventueel van tussen de teamleden en eventueel tussen de (vragen, teams grafieken, en geven nog tabellen). leerkracht. de teams en geven nog de teams en geven nog opmerkingen indien nodig. opmerkingen indien nodig. opmerkingen indien nodig. Besluiten en interpretatie van de (eventuele) bewerkte waarnemingen Leerlingen trekken een besluit op basis van de geanalyseerde waarnemingen. Leerlingen trekken een besluit op basis van hun waarnemingen en na studie van wetenschappelijke bronnen. Leerlingen formuleren hun besluit op eigen initiatief. Het besluit aftoetsen aan de geformuleerde hypothese De leerlingen toetsen het besluit af aan de hypothese. De leerlingen toetsen het besluit af aan de hypothese. De leerlingen toetsen het besluit af aan de hypothese.

Leerlijn natuurwetenschappen

Toepassing: wet van Archimedes Half open/half gesloten Leerlingen analyseren de onderzoeksvraag. Leerlingen moeten in staat zijn een werkbare hypothese te identificeren.

Toepassing: wet van Archimedes Gesloten De benodigdheden worden aan de leerlingen aangeboden. De werkwijze wordt aan de leerlingen aangeboden.

Toepassing: wet van Archimedes Half open/half gesloten De waarnemingen worden genoteerd door de leerlingen onder de vorm van een antwoord op vragen van de leerkracht. De waarnemingen worden geanalyseerd volgens de meest gepaste ondersteunende elementen. Leerlingen trekken een besluit op basis van hun waarnemingen.

Toepassing: wet van Archimedes Open De leerlingen reflecteren over het verloop van het onderzoek, de samenwerking met de teamleden en eventueel tussen de teams en geven nog opmerkingen indien nodig.

Toepassing: wet van Archimedes Open De leerlingen doen zelfstandig de waarnemingen horende bij de werkwijze. De waarnemingen worden door de leerlingen volledig zelfstandig geanalyseerd. Leerlingen formuleren hun besluit op eigen initiatief.

Toepassing: methode van Simon Stevin Gesloten Achtergrondinformatie wordt aan de leerlingen aangeboden door de leerkracht.

Toepassing: methode van Simon Stevin

Leerlijn natuurwetenschappen

Toepassing: beeld van vlakke spiegel Half open/half gesloten Leerlingen analyseren de onderzoeksvraag. Leerlingen moeten in staat zijn een werkbare hypothese te identificeren.

Toepassing: beeld van vlakke spiegel Half open/half gesloten De leerlingen formuleren een antwoord op de onderzoeksvraag. De leerlingen toetsen het besluit af aan de hypothese.

Leerlijn natuurwetenschappen

Toepassing: behoud van energie Gesloten

Toepassing: behoud van energie Half open/half gesloten

Leerlijn natuurwetenschappen

Toepassing: wet Boyle-Mariotte