Nieuwsbrief Landinrichting Losser nieuwsbrief 17 Losser Voorwoord Ruilplan Losser-Zuid is vastgesteld! Met een blij en tevreden gevoel wil ik u laten weten dat het Ruilplan voor het deelgebied Elsbeek-Overdinkel is vastgesteld. Daarmee heeft de Uitvoeringscommissie, na een lange periode van intensief overleg met grondeigenaren en geregistreerde pachters uit het gebied, een belangrijke opdracht voltooid! Eén van de belangrijkste doelen uit het Inrichtingsplan Losser is het verbeteren van de verkaveling. Vele grondeigenaren en pachters kijken daar al jaren naar uit. Vandaar dat ik als voorzitter van de commissie blij ben met het feit dat deze mijlpaal voor het gebied Losser-Zuid is bereikt. Als commissie zijn we natuurlijk erg benieuwd of we ons huiswerk goed hebben gedaan en of u zich kunt vinden in het Ruilplan. Als commissie hebben we in elk geval ons uiterste best gedaan om, binnen de regels die gelden voor een wettelijke herverkaveling, zoveel mogelijk tegemoet te komen aan de ingebrachte zienswijzen. Afhankelijk van de inhoud en het aantal beroepen dat bij de rechtbank wordt ingediend, kunnen we nu aan de slag met het inventariseren en vastleggen van het benodigde kavelaanvaardingswerk. Hoe sneller de juridische procedures zijn afgerond, des te eerder kunnen de nieuwe bedrijfskavels in gebruik worden genomen en kan worden geprofiteerd van de nieuwe toedeling. Ik ben van mening dat er met dit Ruilplan een voor alle partijen optimaal resultaat is bereikt. De commissie heeft grote zorgvuldigheid betracht bij het behandelen van de zienswijzen. Om een zo goed en compleet mogelijk beeld te krijgen van de ingediende zienswijzen is een groot aantal hoorzittingen gehouden. Ook zijn tijdens de hoorzittingen diverse alternatieve toedelingen besproken. De commissie is blij met de input die door betrokkenen uit het gebied is aangedragen. Het feit dat ondernemers pro-actief en vanuit betrokkenheid hebben meegedacht over de mogelijkheden voor verbetering van de verkaveling, heeft in belangrijke mate bijgedragen aan de kwaliteit van het eindresultaat. Maar we moeten ook durven constateren dat je het nooit voor iedereen 100% optimaal kunt maken. Alleen al door een verschil in ligging en locatie van individuele bedrijven en percelen en van bedrijven ten opzichte van elkaar, kan de verkaveling voor het ene bedrijf soms meer worden verbeterd dan voor het andere. Maar alles overziend ben ik tevreden met het bereikte resultaat. Over de vervolgprocedure van het vastgestelde Ruilplan kunt u verderop in deze nieuwsbrief meer lezen. In de vorige nieuwsbrief heb ik aangegeven dat de commissie ook in het gebied Losser-Noord graag zo snel mogelijk aan de slag zou willen gaan. Echter, de commissie heeft daarvoor geen opdracht van de provincie Overijssel. Ook worden er nog steeds geen gronden aangekocht en ook de discussie over aanpassing (herijking) van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) is nog niet ten einde. Dit betekent dat de commissie zich voorlopig dus zal blijven focussen op een adequate en zorgvuldige afronding van de herverkaveling in Losser-Zuid. Tot slot wijs ik u graag nog even op onze website, www.landinrichtinglosser.nl, waar u allerlei informatie over het project kunt lezen en waar u, indien gewenst, vragen kunt stellen of informatie kunt opvragen. Graag nodig ik u uit daar eens een kijkje te gaan nemen. Herman Kemperman Voorzitter Uitvoeringscommissie Losser Opdrachtgever Opdrachtnemer/uitvoerder Uitvoeringscommissie juni 2013 Losser 1
Korte terugblik op het verkavelingsproces Ontwerp-ruilplan en ingediende zienswijzen Op basis van de informatie uit de wenszittingen is de commissie in 2011 samen met haar adviseurs, het Kadaster en Dienst Landelijk Gebied, aan de slag gegaan met het maken van een Ontwerpruilplan voor het deelgebied Elsbeek-Overdinkel (Losser-Zuid). Dat was nog een hele puzzel, omdat naast de uitgebrachte wensen van eigenaren en geregistreerde pachters ook ruimte vrijgemaakt moest worden voor stroken langs de Dinkel en de beken en voor het fietspad langs de Dinkel. Na veel passen en meten is het gelukt om het Ontwerp-ruilplan in november 2011 vast te stellen. Op 19 januari 2012 heeft de commissie hierover een druk bezochte voorlichtingsavond gehouden in de inmiddels helaas niet meer bestaande zaal Saksenstal Gerrit in Overdinkel. Tijdens die avond is uitleg gegeven over hoe het plan tot stand is gekomen, wat de verschillen zijn tussen inbreng en toedeling, over het indienen van zienswijzen en over kavelaanvaardingswerken en de afrekening. Na de voorlichtingsavond hebben alle belanghebbenden per post hun persoonlijke informatie ontvangen. Vervolgens is het plan van 1 maart t/m 11 april 2012 ter inzage gelegd. In de eerste twee weken van deze periode heeft de commissie samen met het Kadaster uitleg gegeven over het Ontwerp-ruilplan. Ook deze gesprekken vonden plaats bij Saksenstal Gerrit. Veel belanghebbenden hebben van deze mogelijkheid gebruik gemaakt om hun individuele situatie persoonlijk te bespreken met het Kadaster en de commissie en uitleg te krijgen over hun inbreng en toedeling in het Ontwerp-ruilplan. In die gesprekken zijn veel vragen beantwoord, zodat veel onduidelijkheden konden worden weggenomen. Toch was niet iedereen tevreden met de voorgestelde toedeling; sommige mensen wilden toch graag een andere toedeling of hadden bijvoorbeeld vragen en opmerkingen over oppervlakteverschillen, kadastrale grenzen, kwaliteit van de grond of over de toedeling van sloten en beken. Hierover konden zij een zienswijze indienen bij de Uitvoeringscommissie. In totaal zijn tegen het Ontwerp-ruilplan 167 zienswijzen ingediend. In de zomer, herfst en winter van 2012 is hard gewerkt om de ingediende zienswijzen te behandelen en betrokkenen en belanghebbenden over hun zienswijzen te horen in zogenaamde hoorzittingen. In sommige gevallen was geen hoorzitting nodig; in die gevallen zijn betrokkenen schriftelijk op de hoogte gesteld van het besluit van de commissie. Op basis van de hoorzittingen zijn in een aantal gevallen alternatieve toedelingsvoorstellen uitgewerkt en is het Ontwerp-ruilplan op onderdelen aangepast. De commissie is van mening dat deze aanpassingen hebben geleid tot meer maatwerk en een verdere verbetering van het plan. Voor alle zienswijzen zijn door het Kadaster adviezen opgesteld. Daarbij is alles wat tijdens de hoorzittingen ter tafel is gekomen en schriftelijk en/of telefonisch naar voren is gebracht, meegenomen. In april 2013 is de zienswijzenbehandeling afgerond. Op basis van de adviezen heeft de Uitvoeringscommissie over alle zienswijzen een besluit genomen en het Ruilplan Elsbeek-Overdinkel vervolgens vastgesteld. Ruilplan vastgesteld De Uitvoeringscommissie heeft in de openbare vergadering van 16 mei 2013 het Ruilplan voor het deelgebied Elsbeek-Overdinkel vastgesteld. Een belangrijke mijlpaal in het herverkavelingsproces in Losser-Zuid! Indieners van zienswijzen en eventuele betrokken belanghebbenden zullen schriftelijk op de hoogte worden gesteld van het besluit van de commissie. Daarnaast zal een advertentie worden geplaatst in de regionale en lokale dagbladen. Losser 2
Ruilplan Het Ruilplan bestaat uit twee onderdelen: de Lijst van Rechthebbenden en het Plan van Toedeling. Lijst van Rechthebbenden De Lijst van Rechthebbenden beschrijft voor alle gronden binnen het herverkavelingsgebied Elsbeek-Overdinkel de bestaande rechten. De lijst geeft niet alleen aan wie de rechthebbenden in het herverkavelingsgebied zijn, maar vermeldt ook rechten als hypotheken, erfdienstbaarheden en opstalrechten ten behoeve van nutsvoorzieningen en dergelijke. Plan van Toedeling Het Plan van Toedeling geeft de nieuwe verdeling van gronden in het herverkavelingsgebied weer. Bij het maken van dit plan heeft de commissie met veel zaken rekening moeten houden. De algemene uitgangspunten voor het plan zijn ontleend aan het Inrichtingsplan Losser en aan planologische gegevens op bestemmingsplanniveau. Naast deze algemene belangen heeft de commissie ook te maken met de belangen van de ene grondgebruiker ten opzichte van de andere. Het valt te begrijpen dat een aantal van deze belangen tegengesteld kunnen zijn. De commissie heeft een zo evenwichtig mogelijke afweging moeten maken van diverse belangen. Dit is niet altijd gemakkelijk geweest. Bij de afwegingen is steeds gelet op de regels zoals die vermeld staan in de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg), het Besluit Inrichting Landelijk Gebied en de Algemene uitgangspunten voor het herverkavelingsgebied Elsbeek-Overdinkel. Tevens is gekeken naar het nut van de verkaveling voor een ieder. Hierbij is uitgegaan van een evenredige verdeling van het nut voor een ieder. De inbrengsituatie is hierbij van wezenlijk belang. Ruilplan: kengetallen verbetering landbouwstructuur Kengetal inbreng toedeling geruilde oppervlakte n.v.t. 24% geruilde grond aantal percelen 1797 1362 Vergroting gemiddelde huiskavel n.v.t. 20% Gemiddeld aantal veldkavels 3 2 Gemiddelde oppervlakte veldkavels 3,3 ha 4,4 ha % Grond bij de huiskavel 48% 56% Verdere procedure Het vastgestelde Ruilplan ligt in de periode van 27 juni 2013 tot en met 7 augustus 2013 ter inzage in het gemeentehuis in Losser ( s ochtends van 09.30 uur tot 12.00 uur, s middags van 13.30 uur tot 16.00 uur en op 4 juli en 8 juli s avonds van 18.30 uur tot 21.00 uur) en van 27 juni 2013 tot en met 7 augustus 2013 in het kantoorgebouw van het Kadaster, Mr. E.N. van Kleffensstraat 8 in Arnhem (tijdens kantooruren op dinsdagen, woensdagen en donderdagen). Belanghebbenden kunnen tegen het besluit van de commissie in beroep gaan bij de rechtbank door middel van het indienen van een verzoekschrift. De termijn voor het indienen van verzoekschriften is dezelfde als de periode van de ter inzage legging van het Ruilplan en bedraagt zes weken (27 juni 2013 tot en met 7 augustus 2013). Indieners van zienswijzen en belanghebbenden krijgen hierover nader bericht. Let wel: alleen belanghebbenden die in de fase van het Ontwerp-ruilplan een zienswijze hebben ingediend of betrokken zijn bij een in het oorspronkelijke ontwerp aangebrachte wijziging, hebben het recht een verzoekschrift in te dienen bij de rechtbank; anderen zijn niet-ontvankelijk. De mondelinge behandeling van het verzoekschrift vindt plaats in aanwezigheid van de commissie, de verzoeker en alle belanghebbenden die betrokken zijn bij het verzoekschrift en eventuele daarin vermelde wijzigingsvoorstellen. Na de mondelinge behandeling van het verzoekschrift doet de rechtbank een uitspraak. Hiertegen is geen hoger beroep mogelijk. Wel is het mogelijk binnen drie maanden na de uitspraak cassatie in te stellen bij de Hoge Raad. Nadat eventuele wijzigingen als gevolg van beroep en cassatie in het Ruilplan zijn verwerkt, staat het Ruilplan onherroepelijk vast. Kavelovergang, Besluit tijdelijk gebruik en aktepassering Het spreekt voor zich dat de ingebruikname van de nieuwe kavels niet terstond na de ter inzage Losser 3
legging kan plaatsvinden. De in gebruik name van de nieuwe kavels wordt ook wel kavelovergang genoemd. Deze zal in beginsel plaatsvinden als de bezwaren (zienswijzen, beroepen en cassatie) tegen de toedeling zijn afgehandeld. Het aantal en de aard van deze bezwaren bepalen dus indirect het moment van de kavelovergang. De commissie streeft ernaar de kavelovergang in het winterseizoen 2013/2014 te laten plaatsvinden. Als niet alle bezwaren zijn opgelost kan de commissie ook beslissen de kavelovergang in gedeelten plaats te laten vinden. De kavelovergang vindt plaats door middel van een zogeheten besluit tijdelijk gebruik. In dit besluit tijdelijk gebruik is het gebruik van de nieuwe toedeling geregeld en vastgelegd. De procedure bij het besluit tijdelijk gebruik is vergelijkbaar met die van het Ruilplan. De juridische levering (= de eigendomsoverdracht) van de nieuwe kavels door middel van een notariële akte (aktepassering) kan pas plaatsvinden nadat het Ruilplan onherroepelijk vaststaat. Met andere woorden: wanneer alle zienswijzen, ingestelde beroepen en eventuele cassaties zijn afgehandeld en verwerkt. De aktepassering ofwel Akte van Toedeling is een eenmalige gebeurtenis voor het hele herverkavelingsgebied Elsbeek-Overdinkel. Deze akte wordt behalve door de notaris alleen ondertekend door de voorzitter en secretaris van de Uitvoeringscommissie. De aktepassering hoeft overigens niet samen te vallen met de kavelovergang. Belanghebbenden die meer dan 5% worden overbedeeld moeten ten tijde van de aktepassering de waarde contant afrekenen. Immers dit is ook het moment dat men (juridisch) eigenaar wordt van deze grond. Lijst der Geldelijke Regelingen Als het Ruilplan definitief is vastgesteld moet er worden afgerekend. Voor de uitvoering van de herverkaveling zijn allerlei kosten gemaakt. Dit zijn kosten voor bijvoorbeeld de verbetering van wegen en de waterhuishouding, landschappelijke en recreatieve voorzieningen en natuurlijk de uitvoering van kavelaanvaardingswerken. Voor een groot deel worden de kosten gedekt door subsidies van de Europese Unie, het rijk en de provincie en door bijdragen van andere openbare lichamen. Het overige deel van de kosten komt voor rekening van de gezamenlijke eigenaren in het herverkavelingsgebied. De verdeling van deze kosten vindt plaats op basis van het nut van de verkaveling voor de betreffende eigenaar. Bij het bepalen van het nut wordt gekeken naar verbeteringen in de situatie van de verkaveling, de ontsluiting en de waterhuishouding. Uitgangspunt is: geen nut, dan ook geen kosten. Hoe meer nut, hoe meer men bijdraagt in de kosten. De aanslag voor het nut (basiskosten) vormt een onderdeel van de Lijst der Geldelijke Regelingen. Naast deze basiskosten kennen we nog de verrekenposten als onderdeel van de Lijst der Geldelijke Regelingen. De verrekenposten zijn financiële verrekeningen tussen de oude (de afgaande) eigenaar en de nieuwe (de opkomende) eigenaar voor zaken die aanwezig zijn op de geruilde percelen. Hierbij moet men bijvoorbeeld denken aan ondergrondse kabels en leidingen, erfdienstbaarheden, bodemverontreiniging of drainage. Verrekenposten kunnen ook rechtstreeks door de commissie worden toegerekend aan een eigenaar, zoals bijvoorbeeld de verrekening van oppervlakteverschillen (over- en onderbedeling) en van kwaliteitsverschillen in de geruilde gronden. Al deze zaken worden opgenomen in de Lijst der Geldelijke Regelingen. De vaststelling van deze lijst doorloopt een traject dat overeenkomt met de vaststelling van het Ruilplan, dus met een ter inzage legging en behandeling van zienswijzen, verzoekschriften (beroep) en eventueel cassaties. Nadat de Lijst der Geldelijke Regelingen onherroepelijk vaststaat, ontvangen de eigenaren (degenen die eigenaar waren op de peildatum van het Ruilplan: 1 februari 2011) een aanslag, die contant moet worden afgerekend. Ten tijde van de ter inzage legging van de Lijst der Geldelijke Regelingen ontvangt u van de Uitvoeringscommissie uitgebreide informatie over de totstandkoming van de Lijst der Geldelijke Regelingen en de manier waarop de basiskosten en de verrekenposten worden bepaald. Losser 4
Kavelaanvaarding Kavelaanvaardingswerken zijn werkzaamheden die (binnen de kaders van het gemeentelijk bestemmingsplan en de keur van het waterschap) plaatsvinden in het kader van het Ruilplan. Deze werken zijn bedoeld om kavels aanvaardbaar te maken voor de nieuwe eigenaar. Iedere belanghebbende heeft namelijk recht op een toedeling van percelen die naar grootte, vorm, ligging van het maaiveld en ontwateringstoestand in redelijke mate vergelijkbaar zijn met de ingebrachte percelen. Daarvoor kunnen cultuurtechnische werken worden uitgevoerd, zoals het graven en dempen van sloten en greppels, egalisatie van percelen, etc. In een aantal zienswijzen tegen het Ontwerpruilplan zijn ook al opmerkingen gemaakt over het uitvoeren van kavelaanvaardingswerken. Een voorbeeld: Iemand levert een groot perceel in en krijgt kleinere percelen terug. In het kader van kavelaanvaarding kan zo iemand een financiële bijdrage krijgen om het toegedeelde perceel te vergroten door sloten te dempen, mogelijk aangevuld met drainage om het vergelijkbaar te maken met het ingebrachte perceel. Als op uw toedeling sprake is van kavelaanvaardingswerken dan zult u komende zomer een brief ontvangen van Dienst Landelijk Gebied (DLG). In die brief wordt de mogelijkheid geboden om een uitnodiging voor een kavelaanvaardingsgesprek aan te vragen. Aan de hand van de aanmeldingen worden belanghebbenden uitgenodigd voor een inventarisatiegesprek kavelaanvaarding, waarin wordt gevraagd om een aanvraagformulier in te vullen en te ondertekenen. Bij dat aanvraagformulier zit o.a. een situatietekening en een kostenspecificatie. Het is de bedoeling dat de werken in de periode eind 2013-medio 2014 worden uitgevoerd. De kavelaanvaardingswerken worden door u als eigenaar/grondgebruiker zelf uitgevoerd. Uiteraard kunt u dit ook door derden laten uitvoeren. Na beoordeling van uw aanvraagformulier door DLG ontvangt u een toezegging, waarna u het werk kunt (laten) uitvoeren. Beoordeling van uw aanvraag vindt plaats op basis van door DLG gehanteerde eenheidsprijzen. Als het werk is uitgevoerd kunt u de oplevering melden en vindt na controle betaling plaats. Maar niet alle werkzaamheden kúnnen door de eigenaar zelf worden uitgevoerd. Denk hierbij aan werkzaamheden die op de scheiding liggen van de toegedeelde gebruikssituatie (grenssloten, e.d.). Deze worden door de Uitvoeringscommissie uitgevoerd. Meer uitgebreide informatie over kavelaanvaardingswerken kunt u vinden in de informatiebrochure over de ter inzage legging van het Ontwerp-ruilplan Elsbeek-Overdinkel (december 2011). Het is de bedoeling dat uiterlijk voor de datum van de kavelovergang met alle belanghebbenden overeenstemming is bereikt over de kavelaanvaarding. Planning Uitvoering van de herverkaveling in het deelgebied Elsbeek-Overdinkel vindt plaats op grond van de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg). Dit betekent dat de commissie gehouden is aan vastgestelde, wettelijke procedures. In onderstaand schema is op hoofdlijnen aangegeven hoe de planning van het wettelijk herverkavelingsproces in Elsbeek-Overdinkel er voor de komende jaren uit gaat zien. Vaststellen Ruilplan (n.a.v. zienswijzen) door Uitvoeringscommissie: 16 mei 2013 Ter inzage legging besluit Ruilplan: 27 juni 2013 8 augustus 2013 Behandeling eventuele beroepen: augustus 2013 begin 2014 Bekendmaking definitieve, onherroepelijke Ruilplan (indien geen cassatieverzoeken worden ingediend): 1e helft 2014 Inventarisatie kavelaanvaardingswerken: augustus/september 2013 januari 2014 Uitvoering kavelaanvaardingswerken: oktober 2013 mei 2014 Kavelovergang: 1 februari 2014 Losser 5
Stroken langs de Dinkel, Rühenbergerbeek, Glanerbeek, Elsbeek en Deppenbroeksbeek Het waterschap is één van de partijen die direct betrokken is bij de landinrichting in Losser-Zuid. Dat heeft vooral te maken met de Kaderrichtlijn Water (KRW). Deze maatregel van de Europese Unie (EU) stelt strenge eisen aan de kwaliteit van het oppervlaktewater. Alle 27 lidstaten van de EU moeten daaraan uiterlijk in 2027 voldoen. De inspanning is erop gericht om langs de Dinkel, de Rühenbergerbeek, de Losserse Elsbeek en de Glanerbeek beekbegeleidende stroken, ook wel meanderstroken genoemd, natuurlijk in te richten ten behoeve van het meanderen en ecologisch functioneren van die beken. De Uitvoeringscommissie heeft afgesproken zich maximaal te zullen inspannen om deze KRWverplichtingen mee te nemen in de landinrichting, zodat daarna voor iedereen zekerheid is over zijn of haar gronden. In het Inrichtingsplan Losser is aangegeven dat langs de Glanerbeek (2 x 10 m), de Elsbeek (2 x 10 m) en de Deppenbroeksbeek (2 x 5 m) door middel van het instrument korting stroken in eigendom, beheer en onderhoud worden toegewezen aan het waterschap. De stroken langs de Dinkel en de Rühenbergerbeek (beiden 2 x 25 m) worden toegedeeld aan het waterschap. In het Ruilplan zijn de stroken langs de eerstgenoemde beken vrijgemaakt en in eigendom toegewezen aan het waterschap; de stroken langs de Dinkel en de Rühenbergerbeek zijn in het Ruilplan eveneens vrijgemaakt en toegedeeld aan het waterschap. Het gaat overigens in alle gevallen om gemiddelde breedtes; zij kunnen bij lokale omstandigheden, afhankelijk van de toedeling in de landinrichting, ook smaller of breder uitvallen. Bij het vrijmaken van de stroken in het Ruilplan heeft de commissie steeds rekening gehouden met alle betrokken belangen door zo veel mogelijk te zoeken naar maatwerkoplossingen. Van de in het Inrichtingsplan Losser aangegeven stroken langs de Dinkel en langs de beken kan via het Ruilplan Elsbeek-Overdinkel 66% worden gerealiseerd. De Boven-Dinkel valt onder het KRW-streefbeeld R6 of Langzaam stromend riviertje, waarbij een zone van 25 meter nodig is voor rivierprocessen als erosie en sedimentatie, meandering, duinvorming en verlanding. Binnen deze zone mag de Dinkel vrij meanderen, tot de gestelde grens dreigt te worden bereikt. Om rivierprocessen mogelijk te maken en te houden moeten die stroken vrij zijn van puin en kunstmatige kades. Het grondgebruik moet ruimtelijk afwisselend zijn en passen bij een levende rivier, dat wil zeggen rivierbegeleidend bos, oude meanders en moeras, of extensief beweid of gehooid grasland. De Elsbeek, Rühenbergerbeek, Glanerbeek en Deppenbroeksbeek (KRW-streefbeeld R5 of Langzaam stromende middenloop op zand ) zijn houtwalbeken, waarlangs in de praktijk op veel plekken geen bomen en struiken meer aanwezig zijn. Wel hebben deze beken nog een relatief natuurlijk karakter. Voor alle beken geldt dat zij op langere termijn moeten worden ingericht als houtwalbeek. Langs Enter Losser 6 6
grote delen van zo n beek horen schaduwleverende houtwallen, bestaande uit zwarte els, es, hazelaar en zomereik. De beken moeten meanderen binnen de vastgelegde meanderstroken, waarbij het aanwezige hout zorgt voor een beperkte beteugeling van de loop. Daarvoor moeten nog inrichtingsplannen worden opgesteld. Ook is nog niet bekend wanneer de stroken ingericht gaan worden. De voortgang hierin hangt onder meer af van het besluit van de provincie over de herijking van de EHS (zie verderop in deze nieuwsbrief). Wanneer precies het waterschap zal starten met de plannen voor de Dinkel is op dit moment nog niet duidelijk, maar mede in verband met de onduidelijkheid rondom de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) en Natura 2000 (zie verderop in deze nieuwsbrief) zal dit naar verwachting niet eerder zijn dan na 2015. Ook is nog niet duidelijk hoe de precieze inrichting van de stroken langs de beken eruit gaat zien. In overleg met de commissie en binnen de kaders van het Inrichtingsplan Losser en het Ruilplan Elsbeek-Overdinkel hebben Staatsbosbeheer en het waterschap voor de stroken langs de Dinkel onderling afspraken gemaakt over de verdeling van hun eigendom van de stroken. Ook is afgesproken dat de Dinkel in het Ruilplan wordt toegedeeld aan het waterschap (de Dinkel was in eigendom van Staatsbosbeheer). Nieuw fietspad langs de Dinkel Door uitvoering van werkzaamheden in en aan de Dinkel in het kader van de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) zal het huidige Laga-pad na 2015 moeten verdwijnen. Het Laga-pad is gelegen langs de Dinkel, op het schouwpad van het waterschap. Voor het Laga-pad heeft het waterschap destijds een tijdelijke keurontheffing afgegeven, waarbij is aangegeven dat het pad moet zijn weggehaald op het moment dat wordt gestart met de voorgenomen herinrichting van de Dinkel. De gemeente Losser heeft steeds aangegeven voorstander te zijn van het handhaven van het huidige Laga-pad. Dat is door de opgelegde KRW-verplichtingen echter niet mogelijk. Maar de gemeente wil er wel verzekerd van zijn dat er in de toekomst een fietsverbinding blijft bestaan tussen Losser en Gronau, langs de Dinkel. Om die reden is in het Inrichtingsplan Losser een nieuwe fietsverbinding opgenomen, vanaf de Goormatenweg tot aan de grens met Duitsland. De realisatie van een nieuw aan te leggen fietspad langs de Dinkel, vanaf de Goormatenweg tot aan de brug over de Dinkel op de grens met Duitsland, is daarom opgenomen in het Ruilplan Elsbeek-Overdinkel. Dat fietspad moet na 2015 het huidige Laga-pad gaan vervangen. Het oorspronkelijke tracé, zoals dat is opgenomen in het Inrichtingsplan Losser, is geen realistische optie meer omdat het niet meer op een logische plek ligt. Dat komt omdat dit tracé, door tussentijdse wijziging van de begrenzing van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS), nu een aantal huiskavels van agrarische bedrijven en kavels van particulieren doorsnijdt. Dat is voor alle partijen een ongewenste situatie. De gemeente heeft aangegeven geen fietspad in eigendom te willen dat dwars door (huis-)kavels van agrariërs en particulieren loopt en daarmee een goede agrarische bedrijfsvoering of een efficiënt gebruik in de weg staat. Maar met de vaststelling van het Inrichtingsplan door Provinciale Staten (PS) in 2007 is wel bepaald dat het fietspad door middel van het instrument korting wordt gerealiseerd en is het eigendom, het beheer en het onderhoud van het fietspad toegewezen aan de gemeente Losser. Dit betekent dat de commissie het fietspad in het Ruilplan op de aangewezen locatie móet handhaven. De commissie kan en mag via het Ruilplan niet het besluit van PS wijzigen. Vandaar dat besloten is om, naast het kortingstracé, ook een alternatief tracé voor het fietspad in het Ruilplan op te nemen. Dat alternatieve tracé ligt direct aansluitend aan de 25 meter brede strook langs de Dinkel, die heringericht moet worden op grond van de Kaderrichtlijn Water. Op deze wijze worden landbouwgronden zo min mogelijk doorsneden en blijft de beleving en het zicht op de Dinkel zoveel mogelijk behouden. Over de ligging en de mogelijkheden van dat alternatieve tracé heeft de commissie meerdere malen overleg gevoerd met betrokken grondeigenaren. Ook heeft de commissie samen met de grondeigenaren de situatie in het veld bekeken. Bedoeling was om met alle bij het fietspad betrokken grondeigenaren op vrijwillige basis tot overeenstemming te komen over aanleg van het fietspad op het alternatieve tracé. Buiten het Ruilplan om zou dan een ruiling tussen de gemeente Losser en de grondeigenaren worden afgesproken, welke na het vaststellen van het Ruilplan en de ruilakte zou Losser 7
worden geëffectueerd. Deze ruiling zou er dan in voorzien dat de grondeigenaren de grond onder het oorspronkelijk vastgestelde kortingstracé weer in eigendom zouden krijgen en de grond gelegen onder het alternatieve tracé in eigendom zouden afstaan aan de gemeente Losser. Op basis van het gevoerde overleg heeft de commissie moeten vaststellen dat vrijwillige uitruil met alle betrokken eigenaren, zodat een doorgaand alternatief fietspad gerealiseerd zou kunnen worden, helaas niet mogelijk is gebleken. Op grond van een evenwichtige afweging van alle bij de landinrichting betrokken belangen, heeft de commissie besloten om het kortingstracé voor het fietspad onverkort in eigendom, beheer en onderhoud toe te wijzen aan de gemeente Losser. Daarnaast heeft de commissie in het Ruilplan het alternatieve fietspadtracé opgenomen, zoals dat met betrokken grondeigenaren is besproken en in het veld is bekeken. De grond onder het alternatieve tracé is in het Ruilplan toegedeeld aan de gemeente Losser. Bedoeling is dat het nieuwe fietspad (ca. 2 km lengte) op dit alternatieve tracé zal worden aangelegd. Bovenstaande betekent dat de gemeente zowel het kortingstracé als het alternatieve tracé in eigendom krijgt. De gemeente Losser heeft aangegeven dat zij bereid is om, na aktepassering van het Ruilplan Elsbeek- Overdinkel, door middel van een aanvullende akte de grond onder het kortingstracé aan de betrokken grondeigenaren te verkopen. Nadat het Ruilplan is bekendgemaakt zal de gemeente contact opnemen met de betrokken aangrenzende grondeigenaren. Losser 8
Eindelijk gaat de herverkaveling beginnen De Uitvoeringscommissie van de landinrichting Losser stelde onlangs het Ruilplan deelgebied Elsbeek-Overdinkel (Losser-Zuid) vast. Hoe ervaarden Alfons uit het Broek, Gea Blenken Blijdenstein en Siebe van der Woude hun werk voor de Uitvoeringscommissie? Sinds 1997 wordt er gesproken over landinrichting. Na meer dan vijftien jaar praten, gaat eindelijk de herverkaveling beginnen. Het werd tijd, zegt Alfons uit het Broek uit De Lutte. Hij zit namens LTO Noord als landbouwafgevaardigde in de commissie. Mijn doel is de structuur van de landbouw te verbeteren. Ik denk dat dat gelukt is. Gea Blenken Blijdenstein, ook uit De Lutte, beaamt dat. Ze zit namens Overijssels Particulier Grondbezit (OPG) in de commissie. In eerste instantie waren de landgoedeigenaren geen voorstander van landinrichting. Voor landgoederen is het vanwege de Natuurschoonwet-status om fiscale redenen moeilijk aan een ruil mee te doen, legt Gea uit. Omdat in het deelgebied Elsbeek-Overdinkel relatief weinig landgoederen liggen heeft dit geen grote rol gespeeld. Namens Natuur en Milieu Overijssel (NMO) is Siebe van der Woude uit Losser commissielid: We liepen tijdens het proces veel vertraging op door allerlei overheidsplannen, zoals de reconstructie. Vaak ontbreekt de financiering eronder. Je ziet ook wel dat commissies, zoals de onze, worden gebruikt om fragmentarisch beleid van de overheid te verkopen. Gepuzzel Het Ruilplan deelgebied Elsbeek-Overdinkel lukte dankzij een kavelruil tijdens het proces. Door deze ruil kwam een blok grond vrij, die nodig was om het proces vlot te trekken. Losser-Zuid is een echt landbouwgebied met een behoorlijk aantal beken. Via wenszittingen brachten we de wensen in kaart. Daarna maakten we een plan met de huiskavels, de water-, de natuur- en de recreatiedoelen. Tenslotte deelden we de veldkavels toe. Een heel gepuzzel. We waren daarvoor ook regelmatig in het veld, blikt Alfons terug. Gelukkig ken ik het gebied goed. Ik heb er veel belangstelling voor en in mijn jonge jaren kwam ik overal, omdat ik voor een loonwerker werkte. Op het Ontwerp-ruilplan kwamen 167 reacties. Gea: Ik heb me tijdens de hoorzittingen verbaasd over hoe verschillend mensen tegen grond aan kijken. De een heel emotioneel en de ander juist zakelijk. Misschien heeft dat te maken met hoe de grond is verworven? Dit is ook Alfons opgevallen. Grond ís natuurlijk van waarde. Daar mag je niet zomaar mee aan de haal gaan, maar het algemeen belang staat in zo n proces voorop. Daarom was de effectiviteit van de hoorzittingen zo groot, zegt hij. Je kunt de mensen hun verhaal laten doen en je kunt ook zaken uitleggen. Uiteindelijk leidde het tot een beter ruilplan. Siebe voegt toe: Als we als commissie iets doen, doen we het ook goed. Dat neemt niet weg dat het wel wat sneller had gemogen. Loyaal En nu? Het ruilplan is nog niet definitief. Belanghebbenden kunnen nog een beroep Van links naar rechts: Alfons uit het Broek, Gea Blenken Blijdenstein en Siebe van der Woude Losser 9
indienen bij de rechtbank. Cruciaal binnen het Ruilplan deelgebied Elsbeek-Overdinkel is dat een bepaalde ondernemer via een ruil een veldkavel van 50 ha accepteert, onder voorwaarde dat er op deze locatie gebouwd mag gaan worden. Als deze ruil en nieuwbouwlocatie door kunnen gaan, dan kunnen veel andere ruilingen in het gebied ook doorgaan. De sfeer binnen de Uitvoeringscommissie was erg goed. De commissieleden kregen een kijkje in de keuken van het maken van plannen op overheidsniveau. Soms heb ik weleens mijn wenkbrauwen gefronst, zegt Alfons. Interessant, maar soms ook ontluisterend, zegt Gea. Het was een leuke klus, ook af en toe best frustrerend. En Siebe: Het verschafte mij veel plezier om invloed uit te oefenen op beleid wanneer dat nodig was, want binnen de provincie Overijssel is men niet zo vooruitstrevend met natuurbeleid bezig. Zo had ieder zijn inbreng binnen de Uitvoeringscommissie Losser met als resultaat een mooi plan om de indeling van gronden in het gebied te verbeteren. Herijking van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) De herijking van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) wordt door de provincie samen met betrokken organisaties voorbereid. De nieuwe EHS zal onderdeel gaan uitmaken van de provinciale Omgevingsvisie, die volgens de nieuwe planning in juli 2013 door Provinciale Staten van Overijssel zal worden vastgesteld. Voor meer informatie en kaartmateriaal kunt u kijken op de website van Provincie Overijssel, http://www.overijssel.nl/thema s/natuur/ Losser 10
Website landinrichting Losser Sinds juni 2011 heeft de landinrichting Losser een eigen website. Op deze website, www.landinrichtinglosser.nl, wordt alle informatie met betrekking tot het project gebundeld en actueel gehouden. De agenda en de stukken van de openbare vergaderingen van de Uitvoeringscommissie worden op de website gepubliceerd. Belangrijk onderdeel is een kaart met informatie over de verschillende projecten die in uitvoering zijn of komen. Vanaf de website kan eenvoudig worden doorgelinkt naar de websites van de betrokken partijen als provincie, gemeente en waterschap. Op de website kunt u zich aanmelden voor de digitale nieuwsbrief, vragen stellen of informatie opvragen via e-mail en ook persberichten zullen op de website worden gepubliceerd. Neemt u eens een kijkje: www.landinrichtinglosser.nl Geen werkzaamheden zonder toestemming Als u werkzaamheden wilt verrichten die de waarde van uw grond beïnvloeden, moet u daarvoor eerst toestemming krijgen van de Uitvoeringscommissie. Ook in eerdere nieuwsbrieven is hierop gewezen. Dit is aangegeven in artikel 35 van de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg). U kunt hierbij denken aan bijvoorbeeld werkzaamheden ten behoeve van perceelsverbetering (ophogen of diepploegen) en het oprichten van bouwwerken. De benodigde toestemming geldt ook voor werkzaamheden die in strijd zijn met het vastgestelde Inrichtingsplan Losser. Vermeld bij uw aanvraag: de uit te voeren werkzaamheden; de kadastrale nummers van de betreffende percelen; en voeg een kaart toe met de ligging van de percelen. De commissie beoordeelt of de uit te voeren werkzaamheden in strijd zijn met het Inrichtingsplan. Binnen zes weken na ontvangst van de aanvraag tot ontheffing geeft de commissie al dan niet toestemming voor het uitvoeren van de werkzaamheden. U bent verplicht deze toestemming schriftelijk aan te vragen bij de Uitvoeringscommissie Losser, p/a Dienst Landelijk Gebied, postbus 10051, 8000 GB Zwolle. Mocht u zonder toestemming toch werkzaamheden uitvoeren, dan wordt met een eventuele waardestijging van uw grond geen rekening gehouden in het Ruilplan en de Lijst der Geldelijke Regelingen. Losser11
Nieuwsbrief ontvangen Het is mogelijk dat deze nieuwsbrief onjuist is geadresseerd of dat u gaat verhuizen. Wellicht kent u belangstellenden die deze nieuwsbrief niet hebben ontvangen, maar dat wel zouden willen. Meldt u dit a.u.b. schriftelijk of per e-mail bij het secretariaat, zodat de adressenlijst kan worden aangepast; Uitvoeringscommissie Losser, p/a Dienst Landelijk Gebied, Postbus 10051, 8000 GB Zwolle. Informatie over de landinrichting Losser Voor informatie kunt u zich wenden tot: De leden van de Uitvoeringscommissie: Herman Kemperman, voorzitter, tel. 053-4354296 Marlies Meulman, secretaris/projectleider, tel. 06-15902980 Jan Weierink (gemeente Losser), tel. 053-5377444 Hans Roeleveld (landbouw, tevens plv. voorzitter), tel. 0541-351106 Jan Elshoff (landbouw), tel. 053-5388128 Alfons Uit het Broek (landbouw), tel. 053-5387942 Gerald Notkamp (landbouw), tel. 0541-551213 Siebe van der Woude (natuur), tel. 053-5382221 Jaap Braad (natuur), tel. 0541-554677 Gea Blenken Blijdenstein-Albers (Overijssels Particulier Grondbezit), tel. 0541-512573 Henk Holterman (waterschap Regge en Dinkel), tel. 0546-832525 Christine Olde Heuvel (agendalid, recreatieondernemers), tel. 053-5381497 Adviseurs van de Uitvoeringscommissie: Willem Maalderink (provincie Overijssel), tel. 038-4998644 Ewoud Rupert (waterschap Regge en Dinkel), tel. 0546-831832 of 06-21882407 Antoon Nijland (gemeente Losser), tel. 053-5377420 Charlotte Gillet (Kadaster), tel. 088-1835217 Losser 12 Secretariaat van de Uitvoeringscommissie: Dienst Landelijk Gebied (DLG) Marlies Meulman, projectleider, tel. 06-15902980 of e-mail: M.E.T.Meulman@dlg.nl René Sleiderink, tel. 06-52401728 of e-mail: R.G.A.M.Sleiderink@dlg.nl Nieuws over het Inrichtingplan Losser en informatie over de openbare vergaderingen van de Uitvoeringscommissie: www.landinrichtinglosser.nl en de gemeentelijke pagina van weekblad De Nieuwe Dinkellander Postadres: Secretariaat Uitvoeringscommissie Losser Dienst Landelijk Gebied Postbus 1 0 0 5 1 8000 GB Zwolle Eindredactie: Dienst Landelijk Gebied Vormgeving en druk: LA Intermediaire Fotografie: J.H. Rottink en Dienst Landelijk Gebied Kijk ook op www.dienstlandelijkgebied.nl JUNI 2013 Aan de inhoud kunnen geen rechten worden ontleend. Dit project wordt uitgevoerd in opdracht van: Het secretariaat van de Uitvoeringscommissie wordt verzorgd door: Dit project is wordt medegefinanceerd door de Europese Gemeenschap Plattelandontwikkelingsprogramma (POP). DLG werkt vandaag aan het landschap van morgen