Landinrichting Staphorst

Transcriptie

1 Landinrichting Staphorst Informatiebrochure wenszitting Uitvoeringscommissie Staphorst Mei 2013

2

3 Landinrichting Staphorst Informatiebrochure wenszitting Informatie over de wenszitting en het vervolgtraject voor de landinrichting Staphorst Uitgave: Uitvoeringscommissie Staphorst P/a Dienst Landelijk Gebied (secretariaat landinrichting Staphorst) Postbus GB Zwolle

4 4 Informatiebrochure wenszitting

5 Informatiebrochure wenszitting 5 Inhoud 1. Inleiding Leeswijzer 8 2. Algemene informatie Inrichtingsplan Staphorst Herverkavelingsprocedure Uitgangspunten en randvoorwaarden Uitgangspunten herverkaveling Staphorst Randvoorwaarden voor de toedeling Uitgangspunten voor ruil en toedeling Grondverwerving en bestemming Bodemgeschiktheidsklassenkaart (ruilklassenkaart) De wenszitting Voor wie is de wenszitting? Wat gebeurt er op de wenszitting Het plan van toedeling Opstellen plan van toedeling Over- en onderbedeling Peildatum Pacht Het ter inzage leggen van het ontwerp-ruilplan Behandeling zienswijzen en vaststelling ruilplan Overige onderwerpen Lijst der Geldelijke Regelingen (LGR) Uitvoering van werken en eigendom, beheer en onderhoud Meldingsplicht particuliere werkzaamheden 19 Nadere informatie 19 Bijlagen Bijlage 1: Begrippenlijst 21 Bijlage 2: Uitgangspunten herverkaveling voor de landinrichting Staphorst 22 Bijlage 3: Toelichting op de ruilklassenkaart 25 Los bijgevoegd: ruilklassenkaart

6 6 Informatiebrochure wenszitting

7 Informatiebrochure wenszitting 7 Woord van de voorzitter Nu het inrichtingsplan voor de landinrichting Staphorst door Gedeputeerde Staten van Overijssel is vastgesteld, is het tijd om een start te maken met het verkavelingsproces. Voor het gebied is nu een belangrijk moment aangebroken. Vanaf maandag 17 juni tot en met vrijdag 5 juli 2013 zijn er gedurende drie aaneengesloten weken wenszittingen. Hierop kunnen alle rechthebbenden hun wensen voor een nieuwe toedeling van gronden kenbaar maken. Deze wensen zijn van belang om tot een goed plan van toedeling te komen. Voor de wenszitting ontvangt u binnenkort een persoonlijke uitnodiging. In deze brochure vindt u alle informatie over de wenszitting en het plan van toedeling. Ik raad u aan deze informatie goed te bestuderen. Het is in uw eigen belang dat u zich terdege voorbereid op de toekomstige toedeling. Hoe zorgvuldiger u uw wensen formuleert, des te beter de Uitvoeringscommissie deze kan gebruiken bij het maken van het plan van toedeling. Wellicht is het ook verstandig om deze brochure als naslagwerk te bewaren. Dan kunt u er later in het proces van de herverkaveling nog eens op terug grijpen. Ter voorbereiding van de wenszittingen nodig ik u, namens de Uitvoeringscommissie, uit voor één van de voorlichtingsbijeenkomsten. In bijgaande brief is aangegeven op welke avond u bent uitgenodigd. De voorlichting vindt plaats in het gemeentehuis van Staphorst. Daar krijgt u een toelichting en kunt u algemene vragen stellen over de wenszitting en over het verdere verloop van het verkavelingsproces. De Uitvoeringscommissie doet het werk met steun van twee organisaties die veel kennis en ervaring hebben van herverkavelingsprojecten: Kadaster en Dienst Landelijk Gebied. Medewerkers van deze organisaties kunt u tegenkomen op de voorlichtingsbijeenkomsten en op de wenszittingen. Ook de leden van de Verkavelingscommissie zullen hierbij aanwezig zijn. Namens de Uitvoeringscommissie Staphorst wens ik u veel succes toe met de voorbereidingen en hoop u te ontmoeten op één van de voorlichtingsbijeenkomsten of tijdens de wenszittingen. J.D. Alssema, voorzitter Uitvoeringscommissie Staphorst

8 8 Informatiebrochure wenszitting 1. Inleiding Voor u ligt de brochure met informatie over de wenszitting en de stappen voor het maken van het plan van toedeling van de landinrichting Staphorst. Deze wenszitting start op maandag 17 juni en duurt drie weken, tot en met vrijdag 5 juli De voorlichting hierover wordt gehouden op verschillende avonden begin juni (zie de bijgaande brief voor de avond dat u bent uitgenodigd) vanaf uur in het gemeentehuis van Staphorst. Op 2 april 2013 hebben Gedeputeerde Staten (GS) van Overijssel het inrichtingsplan Staphorst vastgesteld. In het inrichtingsplan zijn maatregelen en voorzieningen opgenomen, waaronder het doorlopen van een wettelijk herverkavelingsproces. De rechtspositie van de individuele eigenaren is in de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg) geregeld. Bij het opstellen van het plan van toedeling heeft de Uitvoeringscommissie te maken met een aantal regels en uitgangspunten waaraan zij zich moet houden. Deze staan, samen met het proces van de herverkaveling, beschreven in deze brochure. Deze brochure vormt een handig naslagwerk. De Uitvoeringscommissie raadt u daarom aan deze brochure te bewaren. 1.1 Leeswijzer In hoofdstuk 2 wordt algemene informatie gegeven over de landinrichting Staphorst en wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe het proces van de herverkaveling er uit ziet. In hoofdstuk 3 worden de uitgangspunten beschreven die de basis vormen voor het op te stellen plan van toedeling. Hoofdstuk 4 gaat uitgebreid in op de te houden wenszittingen. In hoofdstuk 5 wordt beschreven hoe het opstellen van het plan van toedeling in zijn werk gaat. In hoofdstuk 6 komen overige relevante onderwerpen aan de orde, zoals de Lijst der Geldelijke Regelingen.

9 Informatiebrochure wenszitting 9 2. Algemene informatie 2.1 Inrichtingsplan Staphorst Het gebied van de landinrichting Staphorst is ca ha groot, waarvan ca ha uit cultuurgrond bestaat. Het dorp Staphorst en de kernen IJhorst en Punthorst liggen in het plangebied, maar buiten de blokgrens. De lintbebouwing van Staphorst ligt wél binnen de blokgrens. Het gebied wordt doorsneden door de Rijksweg A28/A32, de spoorlijn Zwolle-Meppel en de Hoogeveensche Vaart. Aan de noord- en noordwestzijde wordt het plangebied grotendeels begrensd door de gemeentegrens van Staphorst en aan de zuidzijde grotendeels door de grens van de voormalige ruilverkaveling Rouveen. De noordgrens langs de Reest is tevens de provinciegrens. De kavels aan de zuidzijde van de Reest zijn geheel opgenomen in het blok. Als oostgrens is niet de gemeentegrens aangehouden, maar een aantal perceelsstroken op grondgebied van Hardenberg, omdat veel agrariërs uit Staphorst daar ook grond hebben liggen. Waterstaatkundig valt het landinrichtingsgebied binnen het beheergebied van de waterschappen Reest en Wieden en Groot Salland. Enkele gebieden hebben een speciale status (gearceerd op onderstaand kaartje); dit zijn gebieden die in de gemeentelijke structuurvisie zijn aangeduid voor mogelijke toekomstige ontwikkelingen buiten de landbouw. De structuurvisie is nog in de ontwerpfase. Hoewel dit nog geen vastgesteld beleid is, heeft de gemeente aangegeven dat deze gebieden toekomstige verwachtingswaarde kunnen krijgen. De speciale status van deze vier gebieden bestaat eruit dat er alleen percelen uit dat gebied kunnen worden geruild als de eigenaren tijdens de wenszittingen aangeven dat zij dat zelf willen. Uitgangspunt voor het op te stellen plan van toedeling vormt het op 2 april 2013 vastgestelde inrichtingsplan Staphorst. De uitvoering van het inrichtingsplan vindt plaats onder de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg). Vanaf 1 januari 2007 is deze wet van kracht voor de inrichting van het landelijk gebied. De provincie Overijssel is verantwoordelijk voor de inrichting van het landelijk gebied. Gedeputeerde Staten hebben op 2 april 2013 de Uitvoeringscommissie Staphorst benoemd, als opvolger van de bestuurscommissie Staphorst. De Uitvoeringscommissie heeft tot taak het inrichtingsplan uit te voeren krachtens delegatie van Gedeputeerde Staten. In het inrichtingsplan zijn de volgende uitvoeringsmaatregelen opgenomen waarvoor grond (oppervlakte) nodig is: - Verbeteren ruimtelijke structuur grondgebonden land bouw, ha. Voor een goede toedeling aan bedrijven langs de Streek, is het uitplaatsen van twee bedrijven gewenst. Vanuit het project zijn er echter geen middelen om dit te subsidiëren. Uitplaatsing zal daarom op eigen initiatief en kosten van een bedrijfseigenaar moeten plaatsvinden. - Vrijruilen percelen voor realisatie van ca. 4 ha waterberging bij Punthorst. Daarnaast worden stroken toegewezen (via korting geregeld in inrichtingsplan, Wilg, art. 56 lid 1a) van gemiddeld 2 meter breed langs ca. 17,5 kilometer waterlopen (ca. 4,2 ha) voor een robuustere inrichting van

10 10 Informatiebrochure wenszitting het watersysteem. Waterschap Groot Salland voert zelf de werkzaamheden uit en heeft hiervoor financiële middelen gereserveerd; - Aanpassen waterhuishouding (indien mogelijk), zodat GGOR (Gewenste Grond- en Oppervlaktewater Regime) natuur gerealiseerd kan worden op laaggelegen natuurgronden in de Vledders en Leijer hooilanden en in het Reestdal. Dit kan alleen indien hiervoor voldoende natuurgrond op laaggelegen percelen kan worden vrijgemaakt. Waterschap Reest en Wieden voert zelf de werkzaamheden uit en heeft hiervoor financiële middelen gereserveerd; - Toewijzen (via korting geregeld in inrichtingsplan, Wilg, art. 56 lid 1a) van stroken van 3,5 meter breed langs de J.B. Kanlaan aan de gemeente Staphorst om ruimte te maken voor een vrijliggend fietspad van 4 kilometer lengte (1,4 ha). De gemeente voert zelf de werkzaamheden uit en heeft hiervoor financiële middelen gereserveerd. Vanaf 2014 wordt het huidige systeem van de Europese landbouwsteun (Gemeenschappelijk Landbouwbeleid, GLB) ingrijpend gewijzigd. In maart 2013 heeft het Europees parlement afgesproken welke uitgangspunten er voor het nieuwe GLB gaan gelden. Met die uitgangspunten zal er nu worden onderhandeld met de Europese lidstaten. Daarna zal er definitieve duidelijkheid zijn over het GLB. Belangrijkste aspect van het nieuwe GLB voor de herverkaveling Staphorst is het behoud van permanent grasland (en dus niet om kunnen zetten naar maïsland als grasland langer dan 5 jaar als zodanig is gebruikt in 2014). Dit betekent dat in het plan van toedeling rekening gehouden moet worden met een even grote toedeling per rechthebbende aan maïsland (of niet-permanent grasland) als de inbreng van maïsland. Ten behoeve van het verkavelingsproces wordt binnen de landinrichting Staphorst minimaal 60 ha grond verworven door Bureau Beheer Landbouwgronden (BBL), in opdracht van de Uitvoeringscommissie. Deze grond wordt ingezet als landmeterhectares bij de herverkaveling. Landmeterhectares zijn gronden die bij het maken van het ruilplan gebruikt kunnen worden, zodat de toedeling afgestemd kan worden op de aanwezige topografische grenzen zoals sloten (over- en onderbedeling). Gedeputeerde Staten van Overijssel hebben besloten om een aantal extra percelen in het Reestdal en in de Vledders en Leijer hooilanden op te nemen in de herijkte Ecologische Hoofdstructuur (EHS). Over de begrenzing van de betreffende onderdelen van het Reestdal en de Vledders en Leijer hooilanden vindt in juli 2013 besluitvorming plaats door Provinciale Staten van Overijssel. Gedeputeerde Staten hebben, vooruitlopend op de besluitvorming door Provinciale Staten, de Uitvoeringscommissie opdracht gegeven om een planwijziging voor te bereiden. In deze planwijziging dient het vrijruilen van deze extra natuurpercelen als doel te worden opgenomen. Gedeputeerde Staten zal de planwijziging pas vaststellen als Provinciale Staten akkoord is met de voorgestelde herijking van de EHS. Indien dit consequenties heeft voor uw situatie en wensen, wordt in de wenszitting hierover met u gesproken. Er is dan een kaart aanwezig waarop de te begrenzen nieuwe natuur staat aangegeven Herverkavelingsprocedure Om het plan van toedeling (ruilplan) op te kunnen stellen moet er een wettelijk vastgelegde procedure worden gevolgd (zie figuur 1). Op de afzonderlijke procedurestappen wordt in de volgende hoofdstukken ingegaan; hiernaast geven we een overzicht van de totale procedure. Figuur 1: Schema herverkavelingsprocedure De procedure begint met het vaststellen van de uitgangspunten voor de herverkaveling en de bodemgeschiktheidsklassenkaart, ook wel ruilklassenkaart genoemd. Deze zijn door de Uitvoeringscommissie op 24 april 2013 vastgesteld. Daarop volgt de wenszitting, waar alle betrokkenen hun wensen ten aanzien van de uiteindelijke toedeling kenbaar kunnen maken aan de Uitvoeringscommissie. Na de wenszitting wordt vervolgens het ontwerp-ruilplan opgesteld, waarbij de Uitvoeringscommissie nauw samenwerkt met het Kadaster en Dienst Landelijk Gebied (DLG).

11 Informatiebrochure wenszitting 11 Dit ontwerp-ruilplan bevat 2 onderdelen: de lijst van rechthebbenden en het plan van toedeling. Zodra het ruilplan in ontwerp gereed is, wordt het ter inzage gelegd. Tegen het ter inzage gelegde ontwerp-ruilplan kunnen zienswijzen worden ingediend. Na behandeling van de ingediende zienswijzen wordt het ruilplan door de Uitvoeringscommissie vastgesteld. Tegen dit besluit kan, door middel van een verzoekschrift, beroep worden ingesteld bij de rechtbank. Tegen het vonnis van de rechtbank is cassatie mogelijk. Nadat het laatste vonnis, respectievelijk arrest, is gewezen door de rechtbank of Raad van State, is het ruilplan onherroepelijk geworden en kan de akte van toedeling worden opgemaakt door de notaris. Na het ruilplan volgt de Lijst der Geldelijke Regelingen (LGR). Hierbij worden de lasten voor de gezamenlijke eigenaren verdeeld naar de mate van het nut dat iedereen heeft gehad van de herverkaveling. Ook kunnen verrekeningen worden opgenomen van zaken met waarde tussen belanghebbenden. Ook over- en onderbedelingen worden verrekend in deze lijst. Over- en onderbedeling van meer dan 5% wordt omstreeks de datum van de aktepassering afgerekend. In het schema hiernaast is de globale planning van de verschillende processtappen opgenomen. Planning herverkavelingsprocedurs Staphorst 24 april 2013 Vaststellen uitgangspunten herverkaveling en bodemgeschiktheidklassenkaart (ruilklassenkaart) 3, 6 en 12 juni 2013 Voorlichtingsavonden 17 juni t/m 5 juli 2013 Wenszittingen juli januari 2014 Opstellen ontwerp-ruilplan april juni 2014 Terinzagelegging ontwerp-ruilplan juni februari 2015 Verwerken zienswijzen maart 2015 Vaststellen definitief ruilplan Verwerken beroepschriften (rechtapril oktober 2015 bank) Kavelovergang (tenzij onmogelijk 1 februari 2016 door cassatieverzoeken) oktober 2015 Verwerken cassatieverzoeken (Raad september 2016 van State) Uitzetten kavelgrenzen en aktepas2016 sering 2e helft 2016 Lijst der Gelelijke Regelingen 2e helft 2018

12 12 Informatiebrochure wenszitting 3. Uitgangspunten en randvoorwaarden Voordat met het ruilen van grond wordt begonnen, is het van belang dat de spelregels goed worden vastgelegd. Op basis van het op 2 april 2013 vastgestelde inrichtingsplan Staphorst en met in acht neming van de daarvoor geldende wet- en regelgeving heeft de Uitvoeringscommissie uitgangspunten en randvoorwaarden vastgesteld. In het inrichtingsplan Staphorst is aangegeven dat er gronden worden gekort voor het fietspad langs de J.B. Kanlaan en dat stroken langs een aantal waterlopen worden gekort ten behoeve van het verduurzamen van het watersysteem. Tevens is het eigendom van enkele waterlopen door korting overgegaan naar het waterschap. De herverkaveling vindt plaats onder de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg). Tevens zijn het Koninklijke Besluit inrichting landelijk gebied en de ministeriële Regeling inrichting landelijk gebied van toepassing. De uitgangspunten en randvoorwaarden zijn vastgelegd in de volgende documenten: 1. Uitgangspunten herverkaveling Staphorst (zie ook bijlage 2); 2. Bodemgeschiktheidsklassenkaart (ruilklassenkaart) (zie ook bijlage 3 en bijgevoegde kaart); 3. Waardevolle elementenkaart. 3.1 Uitgangspunten herverkaveling Staphorst De uitgangspunten voor het plan van toedeling bevatten drie belangrijke onderdelen: 1. Randvoorwaarden voor de toedeling; 2. Uitgangspunten voor ruil en toedeling; 3. Grondverwerving en bestemming Randvoorwaarden voor de toedeling Bij het opstellen van het plan van toedeling moet rekening worden gehouden met de maatregelen die vermeld staan op de plankaarten van het inrichtingsplan. De maatregelen uit het vastgestelde inrichtingsplan zijn maatgevend voor het ruilplan. In dit geval betreffen de maatregelen alleen het toewijzen in het ruilplan van de gekorte stroken grond aan het waterschap Groot Salland en de gemeente Staphorst. Randvoorwaarden voor de toedeling worden verder gevormd door het Landschapsplan Staphorst, de archeologische waardenkaart en de waardevolle elementenkaart (zie voor deze documenten documenten_66707.html). De Uitvoeringscommissie streeft ernaar om zoveel mogelijk binnen het huidige landschap een nieuwe kavelindeling te maken. Dit kan door de nieuwe eigendomsgrenzen zoveel mogelijk langs bestaande landschapselementen zoals singels, bomenrijen, steilranden, etc. te leggen, zodat deze gespaard blijven. Enerzijds gebeurt dit vanwege landschappelijke en cultuurhistorische redenen, anderzijds om de kosten van het kavelinrichtingswerk zoveel mogelijk te beperken. In het Landschapsplan Staphorst is aangegeven hoe het landschap van Staphorst getypeerd kan worden en hoe de gemeente er mee om wil gaan om het te behouden en te versterken. Voor het maken van het ruilplan heeft met name het singellandschap rondom de Streek aandacht. De singelbeplantingen op elke kavelgrens in de eerste strook kavels achter de boerderijen blijven behouden, ook bij de herverkaveling. In de strook tussen de eerstvolgende (zand)weg en de weg daaropvolgend, kan er iets meer ruimte tussen de singels zijn, onder de voorwaarde dat de te handhaven singels dan wel worden versterkt. In de derde strook achter de bebouwing kan de ruimte tussen de singels wéér wat groter zijn, met dezelfde voorwaarde van versterking van de te handhaven singels. In het ruilplan zullen zoveel mogelijk eigendommen tussen te handhaven singels worden toegedeeld. Op de archeologische waardenkaart is te zien waar men archeologische waarden verwacht. Dit betekent dat er op die locaties niet of nauwelijks diepe grondbewerking (of afgraving) is toegestaan. Met het eventueel graven van sloten (in het kader van kavelaanvaardingswerken) dient hiermee rekening gehouden te worden. Binnen het herverkavelinggebied zijn de aanwezige landschapselementen op een waardevolle elementenkaart aangegeven. Deze kaart geeft naast de beplantingen ook informatie over het reliëf, zoals steilranden. De landschappelijke elementen hebben een waardering gekregen. Er zijn drie kwalificaties: zeer waardevolle landschapselementen, waardevolle landschapselementen en overige landschapselementen. De algemene spelregel is dat alle landschapselementen binnen het herverkavelinggebied in principe worden gehandhaafd. In uitzonderlijke gevallen kan hiervan worden afgeweken en kunnen deze elementen worden verwijderd. Hoe waardevoller het landschapselement, des te uitzonderlijker de situatie van kap (en herplant). Voor het compenseren van beplanting wordt afstemming gezocht met het Landschapsplan van de gemeente Staphorst. Specifiek voor herverkaveling in het karakteristieke houtsingellandschap rondom de Streek geldt dat structuurbepalende houtsingels zullen worden versterkt en tussenliggende beplanting verwijderd mag worden. Herplant van weggehaalde landschapselementen moet het casco versterken. Deze casco-benadering (conform de principes uit het Landschapsplan van de gemeente Staphorst en met als uitgangspunt de luchtfoto van 2011) zal door de Uitvoeringscommissie worden ingezet bij het opstellen van het ontwerp-ruilplan. Dit betekent dat voor het houtsingellandschap expliciet onderscheid is gemaakt tussen kwalitatief (zeer) waardevolle houtsingels die van belang zijn voor het casco en de overige houtsingels. In de cascobenadering wordt gezocht naar een goed evenwicht tussen goed bewerkbare agrarische percelen (qua oppervlakte en vorm) en het behoud en versterken van het landschap. Bij het opstellen van het Ruilplan worden percelen zo toegedeeld dat een eigenaar aaneengesloten percelen tussen twee blijvende singels krijgt. Indien tussen de toegedeelde percelen nog wat (niet zijnde waardevolle) beplanting staat, kan die worden gerooid (met kapvergunning!) en kan herplant plaatsvinden in de te

13 Informatiebrochure wenszitting 13 handhaven singels, om die singels te completeren. Een voorbeeld van het toepassen van de kaart is: als bij de vorming van een nieuw perceel gekozen moet worden tussen het verwijderen van een singel met de kwalificatie waardevol landschapselement en een singel met de kwalificatie overig landschapselement, dan wordt in principe gekozen voor het verwijderen van de singel met de kwalificatie overig landschapselement. Daarna zal compensatie van de verwijderde beplanting plaatsvinden in de vorm van herplant, daar waar die het landschap het meest versterkt. De kaart is aanwezig op de voorlichtingsbijeenkomst en gedurende de wenszittingen en digitaal in te zien op de website van de landinrichting: Uitgangspunten voor ruil en toedeling De uitgangspunten herverkaveling Staphorst zijn opgesteld krachtens artikel 4 van het Besluit inrichting landelijk gebied. De Uitvoeringscommissie heeft hierover een besluit genomen in haar vergadering van 24 april In het document zijn de uitgangspunten vastgesteld op basis waarvan het plan van toedeling (als onderdeel van het ruilplan) wordt ontworpen. Deze uitgangspunten geven daarbij het beleid weer dat wordt nagestreefd bij het realiseren van de doelen uit het inrichtingsplan. Eventuele beperkingen waar rekening mee moet worden gehouden zijn eveneens hierin beschreven. Algemeen gelden daarbij voor de belanghebbenden twee hoofdregels: 1. Huiskavels en/of huispercelen (huis met erf en tuin) worden door de toedeling van de gronden in principe niet verkleind. Wel is het mogelijk om grenzen te wijzigen. 2. Iedere belanghebbende heeft recht op een toedeling gelijk aan de netto inbrengoppervlakte (dat is de oppervlakte van de inbreng minus een korting van 0,1%). De korting van 0,1% is voor iedere belanghebbende gelijk; dit betreft de gronden die worden gebruikt voor de aanleg van een vrijliggend fietspad, waterlopen en stroken langs waterlopen Grondverwerving en bestemming Om de doelstellingen binnen het inrichtingsplan te kunnen realiseren is grond nodig. Deze grondbehoefte wordt taakstelling genoemd. De taakstelling voor het herverkavelingblok Staphorst volgt uit het Inrichtingsplan Staphorst. Gronden die nodig zijn voor voorzieningen waarvan de locatie plaatsgebonden is, worden gekort. Deze korting is conform artikel 56 van de Wilg. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de hectares die onder de korting vallen en de overige hectares. Binnen het gebied Staphorst gaat het bij de voorzieningen waar korting voor wordt toegepast om een vrijliggend fietspad, waterlopen en stroken langs waterlopen. Voor alle uit te voeren maatregelen samen is minimaal 69,6 ha grond nodig, waarvan een deel wordt ingebracht door gemeente Staphorst en waterschap Groot Salland. Op de peildatum heeft BBL naar verwachting deze hectares verworven. Doordat de taakstelling is bereikt kan gestart worden met de herverkaveling. Korting Het wettelijke instrument korting wordt toegepast voor de planonderdelen waarvan de locaties vastliggen, omdat ze niet op een andere plek kunnen worden uitgevoerd of aangelegd. Deze maatregelen zijn daardoor niet afhankelijk van de toedeling. Toepassing van de korting geeft garantie dat een planonderdeel ook daadwerkelijk gerealiseerd wordt. Op de plankaarten van het vastgestelde inrichtingsplan Staphorst zijn de elementen die onder de korting vallen aangegeven. Het kortingsinstrument (op basis van artikel 56 van de WILG) wordt in Staphorst ingezet voor de aanleg van een vrijliggend fietspad, waterlopen en stroken langs waterlopen. Het kortingspercentage voor het herverkavelingblok Staphorst bedraagt 0,1%. De te korten oppervlakte binnen het gebied bedraagt 5,6 ha. De korting van 0,1% wordt bij alle rechthebbenden in mindering gebracht op de bruto oppervlakte die wordt ingebracht in de herverkaveling. In principe wordt deze oppervlakte in het ruilplan in overbedeling ook aan alle rechthebbenden weer toegedeeld (in de praktijk verandert er dan qua oppervlakte niets). In een aantal gevallen is dit echter niet mogelijk, of wordt dit als onwenselijk beschouwd. In die gevallen wordt de korting gecompenseerd door een vergoeding in geld. De volledige tekst van de uitgangspunten voor de herverkaveling Staphorst is opgenomen in bijlage Bodemgeschiktheidsklassenkaart (ruilklassenkaart) Op basis van de Wilg (Wet inrichting landelijk gebied) wordt er geruild op basis van oppervlakte. Bij het ruilen van percelen is de landbouwkundige kwaliteit van de grond een belangrijke factor. Om de rechten van de belanghebbenden veilig te stellen, is in artikel 52, lid 3 en 4 van de Wilg het volgende vastgelegd (citaat): Lid 3. Voor zover het belang van de landinrichting zich hiertegen niet verzet, wordt aan iedere eigenaar een recht toegedeeld met betrekking tot onroerende zaken van gelijke hoedanigheid en gebruiksbestemming als door hem is ingebracht; Lid 4. Bij ministeriële regeling worden nadere regels gesteld over de uitvoering van het tweede lid, tweede volzin, en de in het derde lid bedoelde gelijke hoedanigheid en gebruiksbestemming. De hoedanigheid van de gronden heeft betrekking op de gebruiksmogelijkheden van de gronden. Dit komt er op neer dat gronden op basis van hun gebruiksbestemming ingedeeld worden in bodemgeschiktheidsklassen. De indeling in klassen gebeurt aan de hand van bodemkundige criteria als ontwateringtoestand, vochtleverend vermogen en stevigheid van de bovengrond. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de bodem- en grondwaterkartering (schaal 1:50.000). Gronden die dezelfde bodemgeschikheidsklasse hebben, zijn één op één (hectare tegen hectare) uitruilbaar. Als er door ruiling verschillen ontstaan, bestaat er de mogelijkheid van compensatie. Voor het gebied Staphorst is gekozen voor de gebruiksbestemming weidebouw. Voor de maïsteelt geschikte gronden zijn apart beoordeeld en gewaardeerd. Op basis van deze gebruiksbestemming heeft de Uitvoeringscommissie een ruilklassenkaart gemaakt. De gronden zijn in 7 bodemgeschiktheidsklassen ingedeeld, de zogenaamde ruilklassen. Deze kaart dient als basis voor de onderlinge

14 14 Informatiebrochure wenszitting vergelijking van de te ruilen gronden. Volgens de Wilg dient de toegedeelde oppervlakte van gelijke hoedanigheid (kwaliteit) te zijn als de ingebrachte oppervlakte. Er wordt op basis van oppervlakte toegedeeld. De ruilklassenkaart voor het herverkavelingblok Staphorst is als losse bijlage toegevoegd aan deze brochure. Een toelichting op deze kaart is opgenomen in bijlage 3. De ruilklassenkaart is ook aanwezig op de voorlichtingsbijeenkomst en gedurende de wenszittingen en digitaal in te zien op de website

15 Informatiebrochure wenszitting De wenszitting Alle grondeigenaren en geregistreerde pachters in het gebied Staphorst worden in de gelegenheid gesteld om tijdens de wenszitting aan te geven hoe men toegedeeld wenst te worden. Ook kan men aanvullende wensen of bijzonderheden aangeven. De wenszittingen worden gehouden van: maandag 17 juni tot en met vrijdag 5 juli 2013 in het gemeentehuis van Staphorst. Alle betrokkenen worden schriftelijk op de hoogte gesteld en ontvangen een kennisgeving van het Kadaster. Bij die uitnodiging voor de wenszitting is ook een vragenformulier (wensformulier) gevoegd. Diegenen die op de wenszitting komen, worden verzocht het vragenformulier ingevuld mee te nemen. Eigenaren met alleen een huisperceel (huis en tuin) worden niet persoonlijk uitgenodigd voor de wenszitting omdat er doorgaans niets verandert aan deze percelen. Zij ontvangen wel persoonlijk een brief van het Kadaster over de te volgen procedure. Hebt u als eigenaar van een huisperceel (particulier) toch specifieke wensen, dan kunt u dit melden bij Marit Kamp van het Kadaster, telefoonnummer (06) Indien u het formulier ingevuld terugzendt, nodigt de Uitvoeringscommissie u desgewenst uit voor een gesprek. Wanneer een particuliere eigenaar in aanraking komt met c.q. betrokken raakt bij te realiseren planonderdelen dan wordt hij/ zij wel individueel uitgenodigd. Grondeigenaren en geregistreerde pachters met minder dan 3 ha grond in eigendom/pacht die niet alleen bestaat uit huiskavel, ontvangen eveneens een uitnodiging van het Kadaster. Zij worden in dagdelen op alfabetische volgorde uitgenodigd. Alle overige grondeigenaren en geregistreerde pachters met een inbrengoppervlakte van meer dan 3 ha ontvangen een individuele uitnodiging voor de wenszitting. Hierop staat datum en tijd aangegeven waarop u verwacht wordt op de wenszitting aanwezig te zijn. Per gesprek is circa een half uur tot drie kwartier gereserveerd. Als sprake is van onverdeeld eigendom, dat wil zeggen als meerdere personen samen eigenaar zijn, wordt alleen de hoofdeigenaar opgeroepen. De hoofdeigenaar, ook wel eerste eigenaar genoemd, is degene die in de tenaamstelling als eerste is genoemd. Hij of zij wordt geacht ook namens de mede-eigenaren de wensen uit te brengen. Daarvoor verdient het aanbeveling dat de eigenaar vooraf nader overleg pleegt met de mede-eigenaren. Ook pachter en verpachter raden wij aan om, indien er sprake is van meerjarige pacht, vóór het uitbrengen van hun wensen contact met elkaar op te nemen om hun wensen op elkaar af te stemmen. Dit geldt ook voor huurders en verhuurders bij losse pacht. Bij losse pacht is de wens van de eigenaar leidend. Indien er een gezamenlijke wens wordt uitgebracht is die gezamenlijke wens leidend. Tijdens de voorlichtingsbijeenkomsten bent u aangemoedigd om met uw buren of een groepje buren na te denken en te bespreken welke toedeling u gezamenlijk ziet rondom uw bedrijven. De gezamenlijke wens die hieruit naar voren is gekomen kunt u allen melden tijdens de wenszitting. In de uitgangspunten voor de verkaveling is opgenomen dat het streven van de commissie erop is gericht om aan gezamenlijke wensen van meerdere eigenaren een zwaarder gewicht toe te kennen dan aan een individueel ingediende wens, mits voldaan wordt aan de uitgangspunten en regelgeving. Voor beperkte rechten (zoals erfdienstbaarheden) en oude zakelijke rechten (o.a. heerlijk jacht- en visrecht) geldt dat, wanneer deze niet op de lijst van rechthebbenden voorkomen, deze niet kunnen worden opgenomen in het plan van toedeling en daarmee komen te vervallen. Het is daarom van belang dat uw lijst van rechthebbenden volledig is. In verband hiermee wordt u gevraagd op het wensformulier aan te geven welke rechten bij u aan de orde zijn. Op de wenszitting wordt door of namens de Uitvoeringscommissie geen enkele toezegging gedaan over het al dan niet vervullen van uw wensen. Tijdens de wenszitting van 17 juni tot en met 5 juli 2013 heeft u een persoonlijk gesprek, waarbij zowel een medewerker van het Kadaster als een agrarisch lid van de Verkavelingscommissie (namens de Uitvoeringscommissie) aanwezig is. Wat wordt met u besproken? 1. Genoteerd wordt wie de wens uitbrengt 2. Aan de hand van een bedrijfskaart worden de ingebrachte percelen gecontroleerd Het is mogelijk dat er tussen het moment van opmaken van de kadastrale boekhouding en de oproep voor de wenszitting aan- en/of verkopen hebben plaatsgevonden. Het is belangrijk dat de wensen zijn gebaseerd op de juiste kadastrale inbrengsituatie. 3. De plaats van de bedrijfsgebouwen Voor belanghebbenden die hun bedrijfsgebouwen (huiskavel) binnen het herverkavelingblok hebben liggen, is dit eenvoudig aan te geven. Van belanghebbenden die hun bedrijfsgebouwen (huiskavel) buiten het herverkavelingblok hebben liggen, wordt verwacht dat zij aangeven op welke plaats zij het herverkavelingblok binnenkomen. De plaats van veldschuren kan op de vragenlijst worden vermeld. 4. De relatie tussen de verschillende R-nummers van dezelfde belanghebbende wordt genoteerd Elke belanghebbende in de herverkaveling heeft een kadastraal registratienummer, het zogenaamde R-nummer. Het kan zijn dat een belanghebbende meerdere kadastrale tenaamstellingen heeft en dus ook meerdere R-nummers krijgt. 5. De toedelingswensen worden genoteerd Dit is het belangrijkste onderdeel van de wenszitting. Iedere rechthebbende kan maximaal drie wensen uit brengen. Voor landbouwbedrijven wordt de nadruk gelegd op vergroting van de huiskavel en samenvoeging van veldkavels. Als grondgebruiker kunt u zelf goed beoordelen of de ruimte voor het vergroten van de huiskavel beperkt is. In dat geval moet extra aandacht worden besteed aan plaats en omvang van de veldkavel(s). Als hulp hierbij is eveneens een toedelingsonderzoek door het Kadaster

16 16 Informatiebrochure wenszitting gedaan. Daarbij is gekeken hoe de grondvraag is per deelgebied, ervan uitgaande dat er 60% huiskavel wordt gewenst. Dan is duidelijk waar overvraging en ondervraging is. Door het inzicht dat het Toedelingsonderzoek geeft, kunnen reële wensen worden aangegeven. 6. Het vragenformulier wordt doorgenomen Het door u ingevulde vragenformulier wordt met u doorgenomen. 7. Afsluiting De medewerker van het Kadaster leest de wensen eenmaal voor en vraagt of de wensen correct zijn genoteerd. Op verzoek kunt u een kopie van het ingevulde wensformulier meenemen. U begrijpt dat de nieuwe toedeling met veel passen en meten tot stand komt. Daarom heeft de Uitvoeringscommissie een belangrijk verzoek aan u: Bereidt u goed voor op de wenszitting!

17 Informatiebrochure wenszitting Het plan van toedeling 5.1 Opstellen plan van toedeling Nadat de Uitvoeringscommissie bij de wenszitting alle wensen heeft verzameld, wordt begonnen met het maken van het plan van toedeling. Medewerkers van het Kadaster werken alle wensen uit in een rekenmodel. Het herverkavelinggebied Staphorst is verdeeld in blokken, de zogenaamde blokdelen. Misschien blijkt dat in sommige blokdelen de vraag naar ruimte groter is dan de beschikbare oppervlakte. Andere delen staan misschien minder in de belangstelling. Daar blijft dan ruimte over. Daarmee komt de Uitvoeringscommissie voor een moeilijke taak te staan; naar alle redelijkheid en billijkheid moet de Uitvoeringscommissie bepalen welke wensen ze wel/niet kan vervullen. Bij deze afweging moet de Uitvoeringscommissie letten op wat in de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg), de Regeling inrichting landelijk gebied, het Besluit inrichting landelijk gebied, de uitgangspunten voor het herverkavelingblok Staphorst en bij de ruilklassenkaart is bepaald. Zo bent u ervan verzekerd dat de Uitvoeringscommissie zo objectief mogelijk de besluiten zal nemen. Iedere rechthebbende krijgt de toedelingsoppervlakte waarop hij recht heeft in één of meer blokdelen toegedeeld. Wanneer het geheel sluitend is gemaakt wordt per blokdeel bepaald op welke plaats iemand een kavel krijgt die overeenkomt met de daarin geplande toedelingsoppervlakte. Hierbij wordt gestreefd om elke rechthebbende dezelfde oppervlakte toe te delen als werd ingebracht. Nadat de definitieve grenzen zijn bepaald en op kaart zijn gezet, worden de bestaande hypotheken en bijzondere rechten aan de nieuwe kavels gerelateerd. Naast het eigendom wordt rekening gehouden met geregistreerde pacht, erfdienstbaarheden, rechten ten aanzien van nutsleidingen en dergelijke. De Uitvoeringscommissie streeft ernaar om het aantal erfdienstbaarheden zo klein mogelijk te houden. Vervolgens kan het ontwerp-ruilplan met daarin het ontwerp-plan van toedeling ter inzage worden gelegd. Naar verwachting is dit in de periode april-juni 2014 het geval. 5.2 Over- en onderbedeling In het algemeen streeft de Uitvoeringscommissie ernaar om de oppervlakte die u inbrengt ook daadwerkelijk weer aan u toe te delen. Dit is de totale oppervlakte van de door u ingebrachte kadastrale percelen. Op deze inbrengoppervlakte wordt bij iedereen een korting van 0,1% toegepast. Dit is een korting ten behoeve van waterlopen, stroken langs waterlopen en een vrijliggend fietspad. Nadat de korting is toegepast, resteert uw netto inbrengoppervlakte. De netto inbrengoppervlakte vormt uw recht op toedeling. De 5,6 ha gekorte grond wordt zoveel mogelijk in grond ingebracht door de gemeente Staphorst en waterschap Groot Salland en met het inbrengen van deze grond in het ruilproces, streeft de Uitvoeringscommissie ernaar om iedereen tenminste dezelfde oppervlakte toe te delen als bruto is ingebracht. In het plan van toedeling worden bestaande topografische grenzen (singels of sloten) zoveel mogelijk gehandhaafd. Bij de toedeling van nieuwe percelen op basis van de door u ingebrachte oppervlakte, kan het voorkomen dat de nieuwe grens op een afstand van bijvoorbeeld 5 meter van een bestaande singel zou komen te liggen. U begrijpt dat het dan logisch is om iets meer dan de inbrengoppervlakte toe te delen, zodat de singel gehandhaafd kan blijven en niet midden in een perceel komt te liggen. Daarom bied de Wilg de mogelijkheid om tot 5% (inclusief de korting van 0,1%) van de ingebrachte oppervlakte te kunnen over- of onderbedelen, zonder toestemming van de rechthebbende. Deze marge mag alleen overschreden worden wanneer de grondeigenaar daarmee instemt. Voor een onderbedeling of een overbedeling groter dan 5% wordt door de Uitvoeringscommissie met belanghebbende een overeenkomst opgesteld. De waarde van de over- of onderbedeling verrekent de Uitvoeringscommissie later in de lijst der geldelijke regelingen. Over- en onderbedelingen van meer dan 5% worden omstreeks de datum van de aktepassering afgerekend. Voor kleine afrondingen in toedelingsoppervlakte in positieve zin zijn de zogeheten landmetershectares opgenomen. De landmeter kan van deze oppervlakte gebruik maken bij het uitwerken van het plan van toedeling. In totaal is hiervoor minimaal 60 hectare beschikbaar in het herverkavelingblok Staphorst. De landmeter moet achter de boerderij 1 ha toedelen. Dat is tot aan de stippellijn. Tussen de bestaande sloten en de houtwal ligt echter 1,2 ha. Er wordt besloten om deze 0,2 ha over te bedelen m.b.v. de landmetershectares.

18 18 Informatiebrochure wenszitting 5.3 Peildatum Tijdens het opstellen van het plan van toedeling gaan aan- en verkopen in het gebied gewoon door. Tot aan de peildatum van 1 september 2013 worden alle aan- en verkopen waarvan de notariële akten vóór de peildatum zijn opgemaakt en ondertekend (gevolgd door inschrijving in de openbare registers van het Kadaster) in het plan van toedeling verwerkt, daarna niet meer. Als een rechthebbende na die peildatum een koopakte bij de notaris laat passeren, kan de Uitvoeringscommissie geen rekening meer houden met eventuele wensen van de nieuwe eigenaar voor de betreffende percelen. Het plan van toedeling wordt gebaseerd op de wensen van degene die eigenaar was op de peildatum. De koper volgt dan zijn rechtsvoorganger (de verkoper) bij de toedeling. 5.4 Pacht Het plan van toedeling regelt niet alleen het eigendom. Het regelt ook de pacht, voor zover de Uitvoeringscommissie daarvoor pachtcontracten heeft geregistreerd. De pachtregistratie heeft plaatsgevonden van 9 april tot en met 24 april Tot 1 september 2013 wordt de mogelijkheid geboden om nieuwe pachtcontracten (aangegaan ná de pachtregistratie) te laten registreren bij de Uitvoeringscommissie. De Commissie raadt pachter en verpachter aan om, voor het uitbrengen van hun wensen, eerst contact met elkaar op te nemen om hun wensen op elkaar af te stemmen. Omdat de herverkaveling binnen het gebied Staphorst een gebruikersverkaveling betreft, wegen in beginsel de belangen van pachters waarvan het pachtcontract geregistreerd is bij de Commissie zwaarder dan van eigenaren. Dit is echter mede afhankelijk van specifieke omstandigheden, waaronder pachtvorm en contractduur. 5.5 Het ter inzage leggen van het ontwerp-ruilplan De lijst van rechthebbenden en het plan van toedeling vormen samen het ruilplan. Als de Uitvoeringscommissie het ontwerp-ruilplan klaar heeft, wordt het gedurende 6 weken ter inzage gelegd. Dit zal naar verwachting in april-juni 2014 zijn. Alle eigenaren en pachters binnen het gebied Staphorst worden in de gelegenheid gesteld om het ontwerp-ruilplan te bekijken. Als u het met uw toedeling niet eens bent kunt u hiertegen een zienswijze indienen. Als onderdeel van het ruilplan wordt tegelijkertijd de lijst rechthebbenden ter inzage gelegd. Op deze lijst staat welke gronden iedereen in eigendom inbrengt, evenals andere zakelijke rechten zoals erfpacht, recht van opstal en erfdienstbaarheden. Als u het met de lijst van rechthebbenden niet eens bent kunt u hiertegen eveneens een zienswijze indienen. 5.6 Behandeling zienswijzen en vaststelling ruilplan Alle zienswijzen die zijn ingediend tegen het ontwerp-ruilplan worden door de Uitvoeringscommissie besproken. Wanneer de Uitvoeringscommissie verduidelijking van een ingediende zienswijze wenst of erover in gesprek wil gaan met indiener en eventuele belanghebbenden, dan worden de indiener en de eventuele belanghebbenden op één of meerdere hoorzittingen gehoord. Tijdens deze hoorzittingen wordt de zienswijze en daarnaast ook alternatieven en eventueel mogelijke oplossingen besproken. Daarna neemt de Uitvoeringscommissie een standpunt in en wordt het ruilplan al dan niet aangepast. Hierna wordt het ruilplan door de Uitvoeringscommissie vastgesteld en wederom gedurende 6 weken ter inzage gelegd. Gedurende deze periode kan men in beroep gaan bij de Rechtbank door een verzoekschrift in te dienen. Deze mogelijkheid bestaat alleen voor diegenen die eerder een zienswijze hebben ingediend, of voor wie het ruilplan is gewijzigd ten opzichte van het ontwerp-ruilplan. Na behandeling en beslissing door de Rechtbank (Zwolle) bestaat nog de mogelijkheid van cassatie bij de Hoge Raad. Nadat het ruilplan onherroepelijk is geworden, wordt de akte van toedeling opgemaakt. Met het passeren van deze akte wordt de nieuwe eigendomssituatie juridisch vastgelegd. Afhankelijk van de situatie kan de feitelijke ingebruikname (de kavelovergang) op een eerder tijdstip plaatsvinden. Op sommige percelen dienen werkzaamheden te worden verricht om het perceel vergelijkbaar te maken met de ingebrachte percelen. Deze zogenoemde kavelaanvaardingswerken zijn bijvoorbeeld het graven van afwateringssloten of het aanbrengen van een perceelsdam. Ook daarover wordt u in de toekomst nog nader geïnformeerd. Zodra het ontwerp-ruilplan ter inzage wordt gelegd, ontvangt u hiervan bericht. Nadere informatie over dit onderwerp wordt in een volgende brochure of nieuwsbrief gegeven.

19 Informatiebrochure wenszitting Overige onderwerpen 6.1 Lijst der Geldelijke Regelingen (LGR) Als het ruilplan is vastgesteld en de akte is gepasseerd, volgt de financiële afrekening. De gezamenlijke eigenaren betalen mee in de kosten die gemaakt zijn voor verbetering van de landbouwstructuur. Deze kosten worden voor ongeveer 90% gesubsidieerd. Het overige deel moet betaald worden door de gezamenlijke eigenaren. De verrekening vindt plaats op basis van het nut van de verkaveling voor de betreffende eigenaren. Wanneer een eigenaar geen nut heeft van de verkaveling, betaalt die eigenaar ook niet mee aan de kosten. Iedereen die nut heeft gehad van de verkaveling moet betalen. Uiteraard geldt hierbij: hoe meer nut men heeft, hoe meer men moet betalen. Bij de lijst der geldelijke regelingen worden ook de verrekenposten als gevolg van de herverkaveling (bijvoorbeeld over- en onderbedelingen, verrekenen van erfdienstbaarheden) in rekening gebracht. Op basis van de Wilg moet in één keer worden afgerekend. U krijgt nadere informatie over dit onderwerp wanneer dit onderdeel actueel wordt. 6.2 Uitvoering van werken en eigendom, beheer en onderhoud Met het vaststellen van het Inrichtingsplan zijn de gekorte gronden in eigendom gekomen van het waterschap Groot Salland, respectievelijk de gemeente Staphorst. In het inrichtingsplan Staphorst is vastgesteld dat (na het ruilproces) de gemeente Staphorst en de waterschappen Groot Salland en Reest en Wieden zelf de benodigde werkzaamheden uitvoeren en zijn ze verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van de uitgevoerde werkzaamheden. Nadere informatie Voor nadere informatie over het inrichtingsplan Staphorst en de verkavelingsprocedure kunt u contact opnemen met het secretariaat van de landinrichting Staphorst: Uitvoeringscommissie Staphorst Dienst Landelijk Gebied (secretariaat landinrichting Staphorst) Postbus GB ZWOLLE Mevrouw J.A. Reinders, telefoon: of De heer R.G.A.M. Sleiderink, telefoon Mevrouw M. Meulman, telefoon Meer informatie is ook te vinden op: onder het kopje Ruilverkaveling Staphorst De leden van de Uitvoeringscommissie zijn: De heer J.D. Alssema voorzitter De heer H. Korterink landbouw De heer K. Slager gemeente Staphorst De heer J. Laarman waterschap Groot Salland (mede namens waterschap Reest en Wieden) De heer A.J. Schuurman secretaris, gemeente Staphorst Adviseur van de Commissie: De heer H.J. Arentsen provincie Overijssel Nadat het ruilplan is vastgesteld, worden de kavelaanvaardingswerken en de daarbij horende kosten in beeld gebracht. De agrariërs voeren de werkzaamheden zelf uit of laten ze uitvoeren, waarna zij de subsidie betaald krijgen. 6.3 Meldingsplicht particuliere werkzaamheden Op grond van artikel 35 van de Wilg moet u, voordat u overgaat tot het uitvoeren van werkzaamheden zoals het stichten van gebouwen, het kappen/rooien van bomen of singels, het egaliseren en/of draineren van percelen, het dempen van sloten en het planten van meerjarige gewassen etc., toestemming van de Uitvoeringscommissie vragen. Dit moet schriftelijk bij het secretariaat aangevraagd worden. U dient dit te doen totdat het ruilplan definitief is. De consequentie van het niet aanvragen van toestemming kan zijn dat bij het plan van toedeling geen rekening wordt gehouden met eventuele gedane investeringen, omdat deze niet bekend zijn bij de Commissie.

20 20 Informatiebrochure wenszitting Bijlagen Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3: Begrippenlijst Herverkaveling van de landinrichting Staphorst Toelichting op de ruilklassenkaart Los bijgevoegd: ruilklassenkaart

21 Informatiebrochure wenszitting 21 Bijlage 1: Begrippenlijst Autonome ontwikkeling Bedrijfsverplaatsing Bedrijfskavel Duiker Ecologisch, ecologie Ecologische hoofdstructuur Ecologische verbindingszone Es Faunapassage Huiskavel Korting artikel 56 Natuurontwikkeling Nederlandse grootte-eenheden (nge) Ontsluiting Reliëf Nieuwe natuur, nieuw natuurgebied Steilrand Stuw Struweel Toedeling van gronden Toewijzing van gronden Veldkavel Verkaveling Waterhuishouding Ontwikkeling in het gebied wanneer er geen landinrichting plaats zou vinden. Verplaatsing van een landbouwbedrijf naar een plek binnen het landinrichtingsgebied. Kavel met een gebouw of complex van gebouwen die dienen voor de uitoefening van een landbouwbedrijf. Betonnen of kunststof buis. De wetenschap van de betrekkingen tussen planten, dieren en hun omgeving. Samenhangend netwerk van bestaande en nog te ontwikkelen natuurgebieden. Zone waarlangs dieren en planten zich van het ene naar het andere gebied kunnen verplaatsen. Hierdoor raken populaties uit hun isolement, waardoor de kans op uitsterven wordt verkleind. Natuurlijke hoge, droge kop in het landschap, die door eeuwenlang gebruik als bouwland een dik en vruchtbaar cultuurdek heeft gekregen. Voorziening waardoor dieren veilig kunnen oversteken. Een voorbeeld is een droogliggende buis onder de weg door voor de das. Kavel met een woonhuis. Iedere eigenaar kan maximaal 5% gekort worden op zijn oppervlakte t.b.v infrastructurele werken. Op de plankaart staan de voorzieningen aangeven die via korting toegewezen worden aan instanties. Door ingrepen of aanpassingen (afplaggen, grondverzet, aanpassingen in de waterhuishouding) een gebied tot natuurgebied laten ontwikkelen. Rekenkundige eenheden, die een maat vormen voor bedrijfsomvang en bedrijfstype van agrarische bedrijven. Ontwikkeld door het LEI. In het verleden werden hiervoor de standaardbedrijfseenheden (sbe) gebruikt. Stelsel van wegen en paden waardoor een gebied toegankelijk is. De natuurlijke oneffenheid van een terrein. Gebied dat in het Natuurbeheerplan van de provincie is begrensd om als natuur te worden bestemd. Markant hoogteverschil op zeer korte afstand in het terrein. Kunstwerk om het waterpeil te regelen. Begroeiing bestaande uit struiken en lage bomen. Procedure in het kader van de herverkaveling uitmondend in het ruilplan. De procedure voorziet in de mogelijkheid om zienswijze en beroep in te dienen. Gronden die bij de vaststelling van het inrichtingsplan in eigendom, beheer en onderhoud worden gegeven (toegewezen) aan openbare lichamen met toepassing van het kortingsinstrument. Kavel die geen huis- of bedrijfskavel is. Verdeling van eigendom en gebruik van gronden in een gebied. De manier waarop water in een bepaald gebied wordt opgenomen, zich verplaatst, wordt gebruikt en wordt afgevoerd.

22 22 Informatiebrochure wenszitting Bijlage 2: Uitgangspunten herverkaveling voor de landinrichting Staphorst Uitgangspunten herverkaveling, zoals vastgesteld door de Uitvoeringscommissie Staphorst, d.d. 24 april Inleiding Krachtens het bepaalde in de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg) en onder meer artikel 4 van het Besluit inrichting landelijk gebied, zijn onderstaande uitgangspunten vastgesteld op basis waarvan het ruilplan wordt ontworpen. Deze algemene uitgangspunten geven daarbij het beleid weer dat met betrekking tot de doeleinden, geformuleerd in het inrichtingsplan, wordt nagestreefd en de beperkingen die daarbij in acht dienen te worden genomen. Dit voor zover deze niet staan vermeld in voormeld Besluit inrichting landelijk gebied. Daarnaast wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met hetgeen op de wenszittingen naar voren wordt gebracht, alsmede met de door de Uitvoeringscommissie bepaalde bodemgeschiktheid per gebruiksbestemming en de daarbij behorende bodemgeschiktheidsklassenkaart. Het ontwerp ruilplan zal gedurende zes weken ter inzage worden gelegd. De voorbereiding van een besluit tot vaststelling van het ruilplan zal plaatsvinden met toepassing van Afdeling 3.4 Algemene wet bestuursrecht (Awb). 2. Uitgangspunten ruilplan De uitgangspunten voor het ruilplan worden ontleend aan het inrichtingsplan Staphorst, vastgesteld door Gedeputeerde Staten bij besluit d.d. 2 april 2013 en aan planologische gegevens op bestemmingsplanniveau. In het inrichtingsplan, als bedoeld in artikel 17 Wilg, zijn onder meer de navolgende doelstellingen geformuleerd: duurzame landbouw en perspectiefvolle landbouw; verduurzamen van het watersysteem; schap, conform Landschapsplan Staphorst, met specifieke aandacht voor het houtsingellandschap rondom Staphorst; grond vrijmaken voor het realiseren van een vrijliggend fietspad langs de J.B. Kanlaan (1,4 ha) m.b.v. korting. Daarnaast wordt in de uitgangspunten rekening gehouden met de in voorbereiding zijnde planwijziging, waarin een aanvullende opdracht om 64 ha. nieuwe natuur vrij te ruilen, wordt opgenomen. Deze natuur wordt gerealiseerd langs de Reest en in de Vledders en Leijer Hooilanden, conform de herijking van de Ecologische hoofdstructuur (EHS), zoals die vastgesteld zal worden door Provinciale Staten in juli Het betreft hier taakstelling BBL. 3. Uitgangspunten herverkaveling Met inachtneming van het bepaalde in paragraaf 4 van het Besluit inrichting landelijk gebied en de geformuleerde doelstellingen als vermeld in 1.1, zijn onderstaande uitgangspunten voor de herverkaveling vastgesteld. Daarbij geldt als algemeen beginsel dat het streven is gericht op het realiseren van de doelstellingen voor het gebied, met name het realiseren van een doelmatige bedrijfsstructuur voor de landbouw. Doelstellingen en uitgangspunten in het kader van het verduurzamen van het watersysteem en landschap en cultuurhistorie, die geen relatie hebben met het toedelingsproces en dus ook niet met het ruilplan, zijn hier niet aangegeven. Kortingselementen, zoals opgenomen in het inrichtingsplan en bijbehorende plankaart, zijn in het inrichtingsplan al in eigendom, beheer en onderhoud toegewezen aan een openbaar lichaam en maken mitsdien geen deel meer uit van het toedelingsproces en dus ook niet van het ruilplan. Deze elementen zijn daarom ook niet aangegeven. Een voorbeeld van deze kortingselementen is de realisatie van stroken langs waterlopen. Landbouw: bedrijfsgebouwen, waarbij het streven is een bedrijfskavel te realiseren van minimaal 60% van het totale bedrijfsoppervlak; dan 2 veldkavels per bedrijf worden toegedeeld; realiseren; bedrijfsgebouwen toe te delen dan waar ze worden ingebracht; bij concentratie van kavels bij de bedrijfskavel; bedrijfsactiviteiten gekoppeld zijn aan specifieke percelen c.q. locaties is het streven van de commissie om daarmee bij de toedeling rekening te houden; buiten het herverkavelingsblok zijn gelegen, wordt een toedeling nagestreefd zo dicht mogelijk bij de plaats waar zij het blok binnenkomen; gezamenlijke wensen van meerdere eigenaren zwaarder gewicht toe te kennen dan aan een individueel ingediende wens, mits voldaan wordt aan de uitgangspunten en regelgeving. Verduurzamen watersysteem: Waterberging voor het stroomgebied van de Beentjesgraven (4,0 ha) zal worden gezocht in het zoekgebied Punthorst (ca. 30 ha). Dit zal via toedeling binnen de herverkaveling worden gerealiseerd. Natuur: Langs enkele plaatsen langs de Reest en aanvullend op de bestaande eigendommen van Landschap Overijssel zal 64 ha. worden vrijgeruild voor de realisatie van nieuwe natuur. 4. Randvoorwaarden voor de toedeling het opmaken van het ruilplan:

23 Informatiebrochure wenszitting 23 - behouden en versterken van het landschap in combinatie met landbouwstructuurverbetering; - specifieke aandacht voor het singellandschap rondom Staphorst; opstellen van het ruilplan; opstellen van het ruilplan. Onverminderd het bepaalde in de Wilg en het bepaalde in het Besluit inrichting landelijk gebied (artikelen 8 t/m 14), zijn voor het opmaken van het ruilplan nog de navolgende uitgangspunten geformuleerd: heid tot afwijken als beschreven in artikel 8, lid 3 van het Besluit inrichting landelijk gebied en komt tot de volgende afwijkingen van het bepaalde in artikel 8, lid 1 en lid 2: Uitruilbaar als aangrenzende grond zijn: - een waterloop met een gemiddelde breedte van minder dan 3 m; - een lijnvormig landschapselement bestaande uit een houtopstand met een gemiddelde breedte van minder dan 3 m. ening worden gehouden met bestaande elementen en/of topografisch vastliggende grenzen zoals reliëf, kavelgrensbeplantingen, sloten en steilranden. Enerzijds geschiedt dit ten behoud van landschappelijke, natuurwetenschappelijke en cultuurhistorische waarden/elementen, anderzijds om de kosten van het kavelinrichtingswerk zoveel mogelijk te beperken. het inrichtingsplan worden alleen uitgeruild als de eigenaar/pachter dat zelf wenselijk vindt. Bij eventuele uitruil van deze gronden zijn de bepalingen conform de Wilg van toepassing. De grijs gearceerde gebieden worden in de gemeentelijke structuurvisie met een andere functie opgenomen dan landbouw. Door deze gebieden wél binnen de blokgrens op te nemen, maar met een specifieke aanduiding, wordt voor agrariërs met veldkavels in deze gebieden de mogelijkheid geboden om hun veldkavels in het wettelijke ruilproces mee te laten nemen. Voor anderen biedt de arcering de zekerheid dat er geen grondeigendommen ongewild naar een ander deel van het plangebied worden geruild. 5. Door de Uitvoeringscommissie genomen beslissingen met betrekking Door de Uitvoeringscommissie zijn beslissingen genomen met betrekking tot enkele wettelijke bepalingen, als bedoeld in de Wilg dan wel in het Besluit inrichting landelijk gebied. Bij het opmaken van het ruilplan zal rekening worden gehouden met de reeds door de Uitvoeringscommissie verleende en nog te verlenen ontheffingen. landelijk gebied Iedere eigenaar heeft aanspraak op het verkrijgen van een recht van dezelfde aard, hoedanigheid en gebruiksbestemming als door hem is ingebracht. Indien een eigenaar met betrekking tot een onroerende zaak een recht krijgt toegedeeld van een andere hoedanigheid of gebruiksbestemming als door hem is ingebracht, dan kan de betrokken eigenaar worden gecompenseerd in geval er sprake is van grond van een mindere kwaliteit. Van grond van een andere hoedanigheid of gebruiksbestemming is sprake indien er tussen inbreng en toedeling per saldo sprake is van een verschil (verslechtering) van meer dan 1 bodemgeschiktheidsklasse. De compensatie ingeval van een lagere bodemgeschiktheidklasse zal in principe plaatsvinden in grond. Hiervoor kan de navolgende formule worden gehanteerd: Het verschil in bodemgeschiktheid tussen gehele inbreng en gehele toedeling, uitgedrukt in punten, gedeeld door het gemiddelde aantal punten van de gehele toedeling. Kwaliteitsverschil, voor zover niet gecompenseerd in grond, tussen inbreng en toedeling wordt bij de lijst der geldelijke regelingen verrekend, ongeacht de mate waarin dit kwaliteitsverschil bestaat. De Uitvoeringscommissie zal bij het opmaken van het ruilplan uitsluitend rekening houden met de door haar geregistreerde en door de Grondkamer goedgekeurde pachtovereenkomsten. Pachtruil zal in het algemeen alleen na overeenstemming met de daarbij betrokkenen worden toegepast. Indien het belang van de landinrichting dit dringend vordert, kan pachtruil ook worden toegepast zonder overeenstemming met betrokkenen. gebied De korting als bedoeld in artikel 56 lid 1 (korting wegen en waterlopen en daarmee samenhangende voorzieningen) bedraagt 0,15%. De korting zal zoveel mogelijk in grond worden gecompenseerd. Wilg Tot een door de Uitvoeringscommissie te bepalen tijdstip kunnen eigenaren en pachters verzoeken om algehele vergoeding in geld of compensatie in grond. De hoogte van de algehele vergoeding in geld zal worden bepaald aan de hand van een taxatierapport. De keuzemogelijkheid wordt gesloten per peildatum ruilplan, zijnde 1 september gebied Wanneer de aan een eigenaar toe te delen oppervlakte kleiner is dan 10 are, de grond een agrarische bestemming heeft en de eigenaar geen redelijk belang heeft bij het verkrijgen van een dergelijke kavel, kan de Uitvoeringscommissie tot het tijdstip van ter inzage legging ontwerp ruilplan, bepalen dat betrokken eigenaar in plaats van toedeling in grond algehele vergoeding in geld zal ontvangen.

24 24 Informatiebrochure wenszitting 6. Toelichting bij de uitgangspunten Uitgangspunten herverkaveling De Uitvoeringscommissie houdt rekening met alle geregistreerde pachtcontracten. Bij de pachtcontracten aangegaan voor de wettelijke duur van 6 en 12 jaar zullen de belangen van de pachter prevaleren boven die van de eigenaar/verpachter. Bij pachtcontracten die zijn aangegaan voor een andere termijn (derhalve de geliberaliseerde pachtcontracten) is doorslaggevend de nog lopende pachttermijn gerekend vanaf de geplande datum van kavelovergang. Naarmate deze termijn langer is zullen de belangen van de pachter zwaarder wegen dan van de verpachter. Dit impliceert dat bij pachtcontracten die nog slechts een korte looptijd hebben de belangen van de verpachter bepalend zullen zijn voor het herverkavelingssproces. Uitvoeringscommissie waar mogelijk streven naar zowel een ruime huiskavel voor dat nieuwe bedrijf, als voor de bestaande agrarische bedrijven rondom het nieuw te vestigen bedrijf. Of huiskavels van tenminste 25 ha kunnen worden gerealiseerd hangt af van de inbrengsituatie en de aanwezige ruimte in het gebied. Bij haar streven naar een doelmatige bedrijfsstructuur voor de agrarische bedrijven zal de Commissie deze aspecten laten meewegen in het ruilproces. Nieuwvestiging van agrarische bedrijven in relatie tot huiskavelvergroting van omliggende bedrijven Bij nieuwvestiging van een agrarisch bedrijf zal de

25 Informatiebrochure wenszitting 25 Bijlage 3: Toelichting op de ruilklassenkaart 1. Inleiding 1.1. De opdracht Gedeputeerde Staten van Overijssel hebben de Uitvoeringscommissie Staphorst opdracht gegeven een ruilklassenkaart te maken voor het landinrichtingsgebied Staphorst, op basis van bodemgeschiktheid. Deze notitie is een toelichting op de ruilklassenkaart en de onderliggende bodemgeschiktheidsbepaling in hoofdlijnen. Een uitgebreide uiteenzetting wordt weergegeven in rapport Het samenstellen van de ruilklassenkaart voor weidebouw van de gronden in landinrichting Staphorst, Alterra, Wageningen De landinrichting Staphorst voorziet in wettelijke herverkaveling. Ten aanzien van de wettelijke herverkaveling zijn de bepalingen in de hoofdstukken 4 tot en met 8, 10 en 11 van de Wet inrichting landelijk gebied (Wilg) van toepassing. Met het vaststellen van de ruilklassenkaart en bijbehorende toelichting wordt voldaan aan het bepaalde in artikel 52 Wilg en het bepaalde in de artikelen 15 tot en met 20 Regeling inrichting landelijk gebied (Rilg). Gedeputeerde Staten hebben de bevoegdheid om de ruilklassenkaart met bijbehorende toelichting vast te stellen overgedragen aan de Uitvoeringscommissie Staphorst. Deze vaststelling is nodig voordat de formele wenszitting wordt gehouden. Rechthebbenden kunnen dan bij het uitbrengen van hun wensen rekening houden met de bodemgeschiktheid en bijhorende klassen. 2. Leeswijzer In paragraaf 3 wordt een uitleg van de begrippen gelijke hoedanigheid en gebruiksbestemming gegeven. In paragraaf 4 is de methode beschreven, die gebruikt is om de gronden in bodemgeschiktheidsklassen in te delen. Een beschrijving van de ruilklassen per gebruiksbestemming is in paragraaf 5 opgenomen. 3. Uitleg begrippen gelijke hoedanigheid en gebruiksbestemming In overeenstemming met de Wilg bepalen Gedeputeerde Staten welke gebruiksbestemmingen van toepassing zijn en voor elke gebruiksbestemming een aantal klassen van gelijke hoedanigheid. Deze begrippen worden hierna verder uitgewerkt. Gebruiksbestemming Dit begrip betreft het gebruik van de cultuurgronden. Het gaat er om welke sector of welke sectoren de gronden overwegend gebruiken. Het gebied Staphorst is in hoofdzaak voor de grondgebonden melkveehouderij in gebruik. Andere sectoren komen op beperkte schaal voor. Dit resulteert in de keuze voor de volgende gebruiksbestemming: weidebouw. Een deel van de gronden van de melkveehouderij wordt voor maïsteelt gebruikt. Bij het bepalen van de ruilklassen is hier speciale aandacht aan gegeven. Deze gebruiksbestemming is op de ruilklassenkaart aangegeven en bevat 7 ruilklassen, die gebaseerd zijn op de bodemgeschiktheidsbeoordeling weidebouw. Hoedanigheid Volgens de Wilg dient de toegedeelde oppervlakte gelijk te zijn aan de ingebrachte oppervlakte, met vermindering van het wettelijke kortingspercentage. Dit betekent dat verschillen in de kwaliteit van de bodem niet resulteren in een andere oppervlakte. In de Wilg wordt op basis van oppervlakte toegedeeld. Voor het veiligstellen van de rechten van de rechthebbenden is het volgende in artikel 52 van de WILG vastgelegd (citaat): Voor zover het belang van de landinrichting zich hiertegen niet verzet, wordt aan iedere eigenaar een recht toegedeeld met betrekking tot onroerende zaken van gelijke hoedanigheid en gebruiksbestemming als door hem is ingebracht. De hoedanigheid van de gronden heeft betrekking op de gebruiksmogelijkheden van de gronden. Deze worden voor het gebied Staphorst bepaald door de geschiktheid van de gronden voor weidebouw en daar waar dat van toepassing is, ook voor maïsteelt. De gronden zijn in klassen ingedeeld, waarbinnen de bodemgeschiktheid van de bodemtypen min of meer gelijk is. Deze indeling van gronden in klassen van bodemgeschiktheid is bedoeld als instrument om de hoedanigheid vast te leggen. Dit heeft geresulteerd in een bodemgeschiktheidstabel en kaart. De bodemgeschiktheidsklassen (30 stuks) zijn op hun beurt weer gegroepeerd tot ruilklassen (7 stuks). Een nadere uitwerking van de bodemgeschiktheidsbepaling en de ruilklassen volgt in hoofdstuk 4 en Bepaling bodemgeschiktheid per gebruiksbestemming De gronden die tot dezelfde bodemgeschiktheidsklasse behoren hebben een vergelijkbare bodemgeschiktheid per gebruiksbestemming. Gronden kunnen met elkaar worden vergeleken met behulp van de bodemgeschiktheidsclassificatie van Alterra. Dit systeem vindt zijn oorsprong in de wetenschappelijke bodemgeschiktheidsbepaling aan de hand van bodemkaarten van Alterra (methodiek van de Werksysteem Interpretatie Bodemkaarten, stadium C, WIB-C). Bij de bodemgeschiktheidsbepaling wordt gekeken naar de aard en samenstelling van de bodem tot tenminste een diepte van 120 cm beneden maaiveld. Daarbij zijn de volgende kenmerken van belang: - de opbouw, samenstelling en fysische eigenschappen van de lagen in de bodem; - de grondwaterkarakteristiek; De hiervoor beschreven methode van Alterra is in recente inrichtingsplannen toegepast. Van deze ervaring is gebruik gemaakt bij het indelen van de gronden in bodemgeschiktheidsklassen.

26 26 Informatiebrochure wenszitting 4.2. Basisgegevens Voor het vervaardigen van de ruilklassenkaart is gebruik gemaakt van de Bodemkaart van Nederland, schaal 1 : , Blad 21 Oost, Zwolle. De veldopname van deze bodem- en grondwatertrappenkaart heeft plaatsgevonden in de jaren 1987 t/m Deze basiskaart geeft een goede algemene indruk van het gebied, maar heeft qua detailniveau en actualiteit beperkingen voor het doen van nauwkeurige uitspraken op perceelsniveau. Met behulp van het AHN (Actueel Hoogtebestand Nederland) en een aantal actuele boorgegevens afkomstig uit het onderzoek Uitspoelingsgevoelige gronden op kaart (2005), het onderzoek Grondwatertrappenkaart (2010) en het onderzoek Actualisatie van de ondiepe veengronden ( ) is de bodemkaart 1 : aangepast en verbeterd. Naar aanleiding van vragen en opmerkingen van de gebiedsvertegenwoordigers (schatters) zijn recent (maart en april 2013) aanvullende veldwerkwerkzaamheden verricht. De aanpassingen en de effecten daarvan op de bodemgeschikttheid en de ruilklassen zijn inzichtelijk gemaakt en ter goedkeuring besproken met deze gebiedsvertegenwoordigers. Op de bodemkaart is de verbreiding van de onderscheiden grondsoorten (bodemtypen) weergegeven. De grondwatertrappenkaart geeft informatie over de grondwaterstandsfluctuatie die bij elk bodemtype is onderscheiden. Het grondwaterstandsverloop is ingedeeld in grondwatertrapklassen (Gt-klasse). De bodemkaart is gebaseerd op gemiddeld 1 beschreven boring per 5 ha tot een diepte van 120 cm beneden maaiveld Beoordelingsfactoren voor akker- en weidebouw De volgende bodemgeschiktheidsfactoren zijn gehanteerd: - Ontwaterend vermogen (de ontwateringstoestand); - Stevigheid van de bovengrond; - Vochtleverend vermogen (de beschikbaarheid van bodem vocht voor de groei van het gewas); - Stuifgevoeligheid en slempgevoeligheid; - Bodemvruchtbaarheid (cultuurdekdikte is gekoppeld aan bodemtype). Er is naast de dikte van de bovengrond (is de humushoudende laag boven in het profiel) ook naar leemgehalte en de aanwezigheid van storende lagen in de ondergrond gekeken. Die zijn van invloed op genoemde kenmerken. Voor de weging van de factoren per bodemtype, die tot indeling in ruilklassen leidt, is gebruik gemaakt van de expertise van Alterra (gradatiesysteem volgens WIB-C) en van de ervaringen van een commissie van gebiedsdeskundigen. Er is ook een discussie geweest met aanwezigheid van de Uitvoeringscommissie en de Verkavelingscommissie. Zij hebben echter geen stem gehad in de bepaling van de ruilklassen. 5. De ruilklassen 5.1. Indeling van de gronden in ruilklassen voor weidebouw Op de ruilklassenkaart voor de weidebouw, schaal 1 : en in de tabel met kaarteenheden zijn de toegekende ruilklassen voor de weidebouw weergegeven. Er zijn in totaal 7 ruilklassen (1 (beste gronden) t/m 7 (slechtste gronden)) onderscheiden, daarbij dient te worden opgemerkt dat de ruilklasse 4 is onderverdeeld in een natte variant (4a) en een droge variant (4b). Er is naast weidebouw ook aandacht geweest voor de mogelijkheden voor het verbouwen van maïs. De gronden die in ieder geval hiervoor geschikt zijn, zitten in ruilklasse 4b Beschrijving van de ruilklassen Ruilklasse 1 (59,9 ha) De ruilklasse 1 omvat gronden waaraan uitsluitend de bodemgeschiktheidsklassen 2.2 is toegekend. Het betreft uitsluitend de Enkeerdgronden (esgronden met een dik cultuurdek >50 cm). De bijbehorende grondwatertrap (Gt) is VII. Het zijn de hoogst gekwalificeerde gronden binnen dit gebied als het gaat om de combinatie ontwateringstoestand, vochtleverend vermogen, stevigheid van de bovengrond. Deze gronden hebben ten aanzien hiervan weinig beperkingen, maar tijdelijk vochttekort kan optreden. Ruilklasse 2 (549,6 ha) De gronden die met ruilwaarde 2 zijn gekarakteriseerd zijn uitsluitend Laarpodzolgronden, deze hebben een matig dikke bovengrond (cultuurdekdikte cm), met grondwatertrap IVu en VI. De bodemgeschiktheidsklassen die ten grondslag liggen aan deze ruilklasse 2 zijn respectievelijk 1.3 en 2.2. Bij deze gronden is het vochtleverend vermogen nagenoeg optimaal, maar kan de ontwateringstoestand en de stevigheid van de bovengrond in natte periode enigszins te wensen over laten. Maïsteelt is onder normale hydrologische omstandigheden goed mogelijk. Ruilklasse 3 (2418,9 ha) Met ruilklasse 3 is verreweg de grootste oppervlakte van Landinrichting Staphorst. Het zijn vooral de Veldpodzolgronden, Gooreerdgronden, Vlakvaaggronden met een dunne (15-30 cm) bovengrond met grondwatertrap IVu en VI. Verder een geringe oppervlakte Dampodzolgronden op Gt VI. De bodemgeschiktheidsklassen die binnen deze ruilklasse 3 voorkomen zijn 1.3, 2.2, en 3.2. Ook zijn binnen deze ruilklasse 3 gronden vertegenwoordigd met een matig dikke bovengrond (cultuurdekdikte cm), die beperkingen laten zien ten aanzien van het vochtleverend vermogen het zijn de Laarpodzolgronden op Gt VII. Het vochtleverend vermogen is bij deze kaarteenheid is getypeerd met gradatie 4 (50-100), hetwelk als vrij gering kan worden omschreven. De ontwateringstoestand en de stevigheid van deze gronden zijn echter optimaal. De resterende gronden binnen deze ruilklasse zijn qua ontwateringstoestand, vochtleverend vermogen en stevigheid van de bovengrond redelijk optimaal en maïsteelt is dan ook goed mogelijk. Ruilklasse 4 Omdat in ruilklasse 4 zowel relatief vochtige gronden als droogtegevoelige gronden voorkomen is gekozen voor een onderverdeling in ruilklasse 4a en 4b. Daarbij worden de relatief nattere gronden getypeerd met ruilklasse 4a en de relatief droogtegevoelige gronden met ruilklasse 4b. Ruilklasse 4a (1948,9 ha) De ruilklasse 4a omvat Veldpodzolgronden, Gooreerdgronden en Beekeerdgronden, verder Vlakvaaggronden, Dampodzolgronden en Broekeerdgronden op grondwatertrap IIIb en Vbo. Ruilklasse 4a omvat gronden die getypeerd zijn met de bodemgeschiktheidsklasse 3.1 en 2.2. Deze gronden hebben een geringe beperking ten aanzien van de ontwateringstoestand en de stevigheid van de bovengrond. Hierdoor is de maïsteelt op deze gronden niet geheel zonder risico. Ruilklasse 4b (143,0 ha) Ruilklasse 4b is uitsluitend toegekend aan leemarme Veldpodzolgronden met grondwatertrap VII, de bodemgeschik-

27 Informatiebrochure wenszitting 27 theidsklasse 3.2 ligt hieraan ten grondslag. De ruilklasse 4b omvat de gronden met een optimale ontwatering en stevigheid van de bovengrond, maar een sterke beperking ten aanzien van de beoordelingsfactor vochtleverend vermogen. Voor zowel weidebouw als maïsteelt is de kans opbrengstderving door vochttekort relatief groot. Ruilklasse 5 (366,9 ha) Binnen deze ruilklasse zijn Beekeerdgronden, Dampodzolgronden, Broekeerdgronden en Meerveengronden vertegenwoordigt met de grondwatertrappen IIa, IIIa en Vao. Deze gronden zijn in de bodemgeschiktheidswaardering getypeerd met de klassen 2.1, 2.3 en 2.4. De ruilklasse 5 is binnen dit gebied toegekend aan gronden met beperkingen ten aanzien van de beoordelingsfactoren ontwateringstoestand en stevigheid van de bovengrond. Door de slechte ontwateringssituatie en de geringe draagkracht in zowel winter, voorjaar als najaar zijn deze beperkt in hun mogelijkheden ten aanzien van mestuitrijden, maar ook met betrekking tot het oogsten van gras (kuilgras of hooi). En door deze beperkingen echter niet geschikt voor de teelt van maïs. Ruilklasse 6 (341,2 ha) Ruilklasse 6 is toegekend aan Madeveengronden en Koopveengronden met een zandondergrond die ondieper dan 120 cm beneden maaiveld begint. Verder Weideveengronden en Waardveengronden (deze hebben een kleibovengrond). De bijbehorende grondwatertrap is IIa. Vervolgens is een kaartvlak Koopveengronden met een diepere veenondergrond maar met een grondwatertrap IIIb met deze ruilklasse getypeerd. De bijbehorende geschiktheidsklassen zijn 2.1, 2.4 en 3.1. Zowel de ontwatering als de draagkracht kent veel beperkingen. Wel behoort, door de geringe begindiepte van de zandondergrond, bezanden van de bovengrond tot de mogelijkheden. Hierdoor is de draagkracht aanzienlijk te verbeteren en de ruilklasse van 6 naar 5 te brengen. Maïsteelt behoort mede door het grote oogstrisico niet tot de mogelijkheden. Ruilklasse 7 (405,2 ha) Ruilklasse 7 is toegekend aan Vlierveengronden, Madeveengronden, Koopveengronden, Weideveengronden en Waardveengronden op grondwatertrap Ia en IIa. De bijbehorende geschiktheidsklassen is 3.1. Het zijn gronden met een zeer slechte ontwatering en een zeer beperkte draagkracht. Bezanden is vanwege het te diep voorkomen van de zandondergrond niet relevant. Maïsteelt is uiteraard op deze gronden niet mogelijk. Grote oppervlakte binnen deze bodemeenheden hebben, of krijgen mogelijk in de toekomst, een extensieve landbouw- of natuurbestemming. In de tabel op de volgende pagina zijn de ruilklassen nog even op een rij gezet. Eveneens zijn hierin de intervallen in geld uitgedrukt.

28 28 Informatiebrochure wenszitting Landinrichting Staphorst De ruilklassen in landinrichting Staphorst klasse omschrijving interval in per ha voor cultuurgrond 1 esgronden; gronden met ten minste 50 cm humueuze bovengrond interval grondwatertrap andere bijzonderheden alle voorkomende kleine vlakken in grondwatertrappen omgeving IJhorst motivatie goede bodemvruchtbaarheid en draagkracht en nauwelijks verdrogend, landbouwkundig veelzijdig inzetbaar 2 matig dikke podzolgronden 30 tot 50 cm humeuze bovengrond (chn) Gt IV en Gt VI groot blok rondom de streek redelijke tot goede bodemvruchtbaarheid en draagkracht en geringe droogte gevoeligheid, landbouwkundig veelzijdig inzetbaar interval droge matig dikke podzolgronden 30 tot 50 cm (chn) en veldpodzolgronden chn gt VII, Hn met Gt VI bij de streek tegen de snelweg en bij IJhorst dergelijke droge chn, de Hn is verder wijd verbreid matige tot redelijke bodemvruchtbaarheid, goede draagkracht, soms enigszins verdrogend, maïsteelt goed mogelijk interval a beekeerdgronden en gooreergronden, vaag gronden en nattere veldpodzolgronden Gt IIIb, Vbo 4b zandgronden < 30 cm humeuze bovengrond leemarm tot zwak lemig zwp, zwz, pzg, pzn, Zn, Hn liggen vaak ook iets lager op deze gronden is teelt van maïs moeilijker, ze zijn vaak lemiger en wat gevoeliger bij natte omstandigheden, maar vaak wel vruchtbaar (pzg) Gt VII Hn21 droogtegevoelig, maar goede draagkracht, maïsteelt mogelijk maar met kans op opbrengstderving door verdroging interval men ziet een duidelijk verschil tussen zandgronden en veengronden, ook de bezande veengronden 5 bezande veengronden zvz, zvp, moerige gronden Wz en Wp, natte zandgronden (zie aangeduide laagten) interval veengronden met zand binnen 1,20 m* - maaiveld (<) en veengronden met zanddekje zvc, pvc en kvc Gt IIa, IIIa IIa Langs Middenweg en Rechterensweg geschikt voor weidebouw, licht beperkte draagkracht, wel kwetsbaar en niet geschikt voor de teelt van maïs er wordt zwaar aan getild of een perceel bezand is of niet zeer beperkte draagkracht, geen maïsteelt mogelijk, maar met bezanden naar 5 te brengen interval veengronden met een moerige bovengrond waarbij zand dieper dan 1,20 cm* - maaiveld zit Gt I en IIa hvc, avc en Vc zeer beperkte draagkracht, geen maïsteelt mogelijk, NIET met bezanden naar 5 te brengen

29 Informatiebrochure wenszitting 29

30 30 Informatiebrochure wenszitting

31

32 Dienst Landelijk Gebied werkt vandaag aan het landschap van morgen. Als publieke organisatie met kennis van het landelijk gebied zorgen wij dat beleid wordt uitgevoerd. Wonen, werken en recreëren in een mooi en duurzaam ingericht Nederland. Met waardevolle natuur, ruimte voor water en gezonde landbouw. Daar zetten wij ons voor in, samen met de bewoners, overheden en belanghebbenden. Van ontwerp tot realisatie. Dienst Landelijk Gebied werkt vandaag aan het landschap van morgen