Trauma-sensitief werken
Waarom dit onderzoek? Vaak gevraagd aan volwassenen, of aan ouders waarom niet aan kinderen zélf?
De onderzoeksvragen: 1. Hoeveel en welke ingrijpende ervaringen hebben leerlingen van groep 7 en 8 ervaren? 2. Hoe hangt dit samen met hun gevoel van welbevinden?
Wat zijn ingrijpende jeugdervaringen?
Wat deze ervaringen ingrijpend maakt: Doen zich voor in een relatie met ouder/verzorger of huisgenoot Op een plek waar kinderen zich veilig moeten kunnen voelen Veroorzaken langdurig gevoelens van stress
Er is stress en STRESS Stress = een biologisch proces in hersenen en lichaam reactie op acuut gevaar Drie keuzes: Vechten, vluchten of bevriezen Gevaar geweken -> rust en herstel
En bij langdurige stress blijft de alarmbel rinkelen, lichaam blijft stresshormonen aanmaken -> continue in vecht, vlucht of bevriesstand.
Animatie langdurige stress & steun https://vimeo.com/ 135958798
Hoe is het onderzoek uitgevoerd? Anonieme vragenlijsten 664 kinderen van 29 scholen verspreid over het land 30 vragen over ingrijpende ervaringen 10 vragen over kwaliteit van leven
De vragen over ingrijpende ervaringen
Het percentage kinderen per ervaring
Vragenlijst kwaliteit van leven
Kwaliteit van leven per ervaring
En bij meerdere ervaringen?
Er is goed nieuws: Schade is te vermijden! Veerkracht: vermogen te herstellen na ernstige tegenslag 1 betrouwbare volwassene kan het verschil maken
Veerkracht: Individuele eigenschappen kind Veilige relatie met ouder/verzorger Betrouwbare volwassene buitenshuis
Tim heeft met zijn moeder en broertje in de vrouwenopvang gezeten. Thuis was sprake van huiselijk geweld. Vader sloeg moeder en kon erg tegen de kinderen uitvallen bij kleinigheden. Dit was onvoorspelbaar voor Tim. Als oudste kreeg hij het meest te verduren.
Welke overtuigingen Welk gedrag zou je kunnen zien
En kindermishandeling? 26,7% van de 11- en 12-jarige kinderen thuis verwaarloosd, mishandeld of seksueel misbruikt. Vaak meer dan 1 vorm.
Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling
Signaleren = zien wat opvalt In gedrag kind In interactie: met jou, ouders en leeftijdsgenoten In gedrag ouders/verzorgers Lichamelijke signalen kind In de leefomgeving
Signaleren én handelen!
Van signaleren naar ondersteunen Drie pijlers: Veiligheid Relaties Leren omgaan met emoties en gedrag
Trauma-sensitief werken Op drie competentieniveaus van alle medewerkers: - Houding: bewust dat veel kinderen ingrijpende ervaringen hebben en dat de impact groot kan zijn - Kennis: weten stressklachten te herkennen - Vaardigheden: in staat steun te bieden.
Jij als leerkracht / docent Basishouding: rustig, betrouwbaar en voorspelbaar Bied structuur en duidelijkheid (geen onverwachte acties, uitleg over wat gaat gebeuren) Verwachtingen aan kinderen zijn helder, consequent en positief (hoge verwachtingen) Bied keuzes en controle
Een veilig klaslokaal Zorg voor een nette, opgeruimde klas Bied activiteiten gestructureerd en voorspelbaar aan, hang dagindeling zichtbaar op Zorg voor duidelijke looproutes Creëer een rustig hoekje in het lokaal (om stress te laten zakken) Zorg voor eigen plek en spullen
Een veilige groep Structureel aandacht aan positieve groepsvorming elk kind heeft een plek Stel gezamenlijk gedragsregels op Opdrachten in wisselende groepssamenstelling Help bij het aangaan van vriendschappen
Aandacht voor het individuele kind Zie het kind Help het kind lastige emoties en ongepast gedrag te begrijpen Help andere manieren te vinden om emoties te uiten Geef structureel aandacht aan krachten en interesses
Ongewenst gedrag Hoe ga je daar traumasensitief mee om?
Connect before correct Time-in ipv Time-out Consequenties ipv straf Ongewenst gedrag= hulp nodig bij gewenst gedrag Keuzes bieden
Gewenst gedrag bevorderen Verwachtingen hooghouden, aansluiten bij talenten en interesses Gerichte, specifieke complimenten geven op gedrag en goede pogingen
Een trauma-sensitieve organisatie Schoolbrede visie, gedragen door bestuur en directie Veilige organisatie: looproutes, toiletten, schoolplein, route ernaartoe Screenen kinderen op ingrijpende ervaringen Alle medewerkers doorlopend scholen over impact en effect ingrijpende ervaringen Zorg voor medewerkers
Acties op vier niveau s: Organisatiebreed beleid In de klas/in gesprekken/ therapieruimte etc met het kind/de cliënt Samenwerking met ouders Samenwerking met andere organisatie
Meer informatie Augeo Magazine: artikel over kinderen steun bieden: http://www.augeomagazine.nl/nl/magazine/11351/8 10733/8_tips_om_chronische_stress_te_verlagen.ht ml Onderzoek Jongerentaskforce: https://www.augeo.nl/nl-nl/augeojongeren/jongerentaskforce/onderzoeken/ik-heb-alveel-meegemaakt/ www.augeo.nl