Definitiefase Multifunctionele dijk Arjen Bosch in opdracht van gemeente Delfzijl www.decoulissen.nl Verkenning Schermdijk Delfzijl v-1 (september 2010) i
Inhoudsopgave 1. Aanleiding... 1 2. Probleemstelling... 1 3. Andere deelprojecten MARCONI... 1 4. Resultaat... 2 Karakter van de definitiefase... 2 5. Opzet en sturing... 2 6. Projectbeheersing... 2 Organisatie... 2 Kwaliteit... 2 Informatie en communicatie... 2 Kosten en dekking... 3 Looptijd... 3 Bijlage 1: Is het bodemdalingscijfer niet te hoog?... 4 Definitiefase Multifunctionele dijk (oktober 2010) i
Definitiefase Multifunctionele dijk MARCONI: deelproject Multifunctionele dijk 1. Aanleiding Dit deelproject vloeit voort uit het MARCONI-project en is nader gekarakteriseerd in het rapport Drie deelprojecten MARCONI. Met het project MARCONI wil de gemeente Delfzijl nagaan of ze het maritieme karakter van Delfzijl kan versterken door de barrièrewerking van de huidige keringen te verzachten en aantrekkelijke kustzones en havengebieden te creëren, waarbij tegelijkertijd wordt voldaan aan de richtlijnen voor de veiligheid van de primaire keringen. 2. Probleemstelling Omdat in de zeespiegel stijgt en de bodem daalt, is in de toekomst een verdere versterking van de kering nodig (door verhogen en/of verbreden van de kering). Het Nationaal Waterplan 2009-2015 geeft aan te rekenen met een zeespiegelstijging van 35 cm in vijftig jaar voor flexibele keringen (dat zijn normale dijken en zandlichamen) en met een zeespiegelstijging van 85 cm in honderd jaar voor niet-flexibele keringen (damwanden en coupures zoals de kering langs het centrum). Bovenop die verhoging moet Delfzijl rekening houden met een bodemdaling van circa 35 cm 1 als gevolg van de gaswinning. De keringen voldeden in 2006 nog, maar dat zal naar verwachting niet lang meer duren. Delfzijl is van mening dat verhoging van de huidige primaire kering het maritieme karakter van de stad nog verder aantast. De verkenning Schermdijk geeft aan dat er een breed draagvlak bestaat voor een alternatief, door de Schermdijk te versterken. Ook bij dit alternatief blijft de kering als zodanig functioneren en dus eisen aan het gebruik stellen. De manier waarop overige functies kunnen combineren, beïnvloeden het maritieme karakter en de vraag is hoe dit vorm kan krijgen. 3. Andere deelprojecten MARCONI Voor het deelproject Ontwerpfase Schermdijk is de Definitiefase Multifunctionele dijk noodzakelijk, om op verantwoorde wijze een besluit te kunnen nemen bij een eventuele m.e.r. procedure over de versterking van primaire keringen bij Delfzijl. Het Deelproject Boezembeheer ging nog niet van start. Ook het boezembeheer heeft invloed op de functietoekenning en de complexiteit van de primaire kering op langere termijn. Het verdient aanbeveling ook dit deelproject begin 2011 te laten starten. 1 Zie bijlage 1 Definitiefase Multifunctionele dijk (oktober 2010) 1
4. Resultaat Het resultaat van de definitiefase is een globale omschrijving de gewenste en toelaatbare functies van de primaire kering van Voolhok tot en met de Pier van Oterdum, met inbegrip van globale ontwerp- en veiligheideisen die voor de primaire kering gelden. Het project hanteert de scenario s met en zonder versterkte Schermdijk, en beide met een doorkijk tot 2110. Het detailniveau is passend voor de inbreng in de eventuele m.e.r. Schermdijk. Ook levert de ontwerpfase bouwstenen voor de ruimtelijke ordening en geeft zicht op mogelijkheden voor realisatie in combinatie met private partijen. Verder geeft het deelproject zicht op draagvlak bij de relevante partijen over de omschreven functies en varianten. Een tweede resultaat is een projectplan voor de ontwerpfase Multifunctionele dijk. Karakter van de definitiefase Dit deelproject bouwt voort op de resultaten van MARCONI 1 en deelproject Verkenning Schermdijk. Dit deelproject werkt nauw samen met deelproject Ontwerpfase Schermdijk. 5. Opzet en sturing Dit project volgt dezelfde opzet als de Verkenning Schermdijk, met het verschil dat de waterschappen de onderzoeken zo aanleveren dat ze gekoppeld zijn aan eisen en kostenstructuur voor de primaire kering. 6. Projectbeheersing Organisatie Het gehanteerde organisatiemodel zoals dat gold voor de Definitiefase Schermdijk (met een stuurgroep, werkateliers, rondetafelgesprekken en een projectgroep) wordt voortgezet. De bevolking wordt via de structuren van het centrumplan wel nauwer bij het project betrokken. Kwaliteit Het beoordelen van de kwaliteit van de onderzoeksresultaten vindt plaats in de werkateliers. De inbreng van specialisten in de werkateliers borgt de inhoudelijke kwaliteit in een vroegtijdig stadium. Rondetafelgesprekken en burgerbijeenkomsten borgen de inbreng van alle relevante belangen en vormen een check op het draagvlak. Informatie en communicatie De informatieverstrekking vindt plaats op vier niveaus: website met nieuwsbrief Verkenning Schermdijk Delfzijl (september 2010) 2
rondetafelgesprekken werkateliers burgerbijeenkomsten Kosten en dekking De totale externe kosten voor organisatie en proces komen ten laste van de gemeente. De onderzoekskosten ten behoeve van de veiligheideisen te stellen aan de primaire kering en de kostenstructuur van de keringen komen ten laste van de waterschappen. Looptijd De looptijd bedraagt vanaf het moment dat het projectteam volledig is bemenst ca driekwart jaar. Verkenning Schermdijk Delfzijl (september 2010) 3
Bijlage 1: Is het bodemdalingscijfer niet te hoog? Deltares houdt in haar ontwerp van de kwelderwal rekening met een bodemdaling van 35 centimeter ten opzichte van het jaar 2005 (bron: Deltacommissie). De bodemdalingscommissie onderschrijft dit cijfer en geeft de volgende verklaring. De geprognosticeerde bodemdaling voor 2050 bedraagt in het westen van het dijkvak ca. 32 cm en in het oosten ca. 26 cm. Bij het treffen van maatregelen ter compensatie van de bodemdaling wordt altijd rekening gehouden met een onzekerheidsmarge. Voor deze zeewering wordt waarschijnlijk 2 maal de onzekerheidsmarge van 20 % aangehouden. Dat zou betekenen dat voor de maatregelen rekening moet worden gehouden met een bodemdaling tussen 45 en 36 cm. De nieuwe prognose zal wel zeer waarschijnlijk vallen binnen de huidige prognose + 2 maal de onzekerheidsmarge. Als de nieuwe prognose beschikbaar is zal die gebruikt worden voor het vaststellen van de bodemdaling inclusief onzekerheidsmarge ter plaatse. De veronderstelling dat de bodem reeds daalt en verder zal dalen is dan ook aannemelijk. In de berekening wordt alleen uitgegaan van de daling van de bodem als gevolg van de gaswinning. Voor de absolute bodemdaling moet ook rekening gehouden worden met de natuurlijke bodemdaling. Verkenning Schermdijk Delfzijl (september 2010) 4