Concept 26 augustus 15
Reclame op rotondes 1. Inleiding Steeds meer gemeenten kiezen ervoor om reclame-uitingen op rotondes toe te staan om extra inkomsten te genereren. De gemeenteraad heeft in november 2014 in een motie het college gevraagd de potentiële reclameopbrengsten voor de gemeente te inventariseren. In deze notitie wordt ingegaan op de potentiële opbrengstmodellen voor reclame op rotondes. Eerst wordt het aantal rotondes bepaald dat in aanmerking komt voor commerciële reclame. Vervolgens zijn inrichtingscriteria opgesteld waaraan de reclame-uitingen op rotondes moeten voldoen en zijn diverse opbrengstmodellen berekend. Deze beleidsnotitie wordt na besluitvorming integraal onderdeel van de reclame- en uitstallingennota van de gemeente Deventer. 2. Aanbod In totaal zijn er in de gemeente 21 rotondes, zie bijlage1. Niet alle rotondes zijn beschikbaar voor reclame. Op dit moment zijn er 3 rotondes al geadopteerd door de Stichting Groei en Bloei, de bewoners van Platvoet en het bedrijf BWWS. Een commerciële partij heeft belangstelling voor de rotonde op de Worp. Daarnaast zijn sommige rotondes zo nadrukkelijk met hun omgeving verbonden (bijlage 2) dat reclame-uitingen ongewenst zijn. Het gaat hier om: - De zes rotondes in de Leonard Springerlaan. Deze rotondes zijn ontworpen als een plein met daarop een kunstwerk en zijn als zodanig onderdeel van het stedenbouwkundig concept. Reclame-uitingen doen hier afbreuk aan. - De rotonde op het Emmaplein. Deze rotonde is speciaal ontworpen als integraal onderdeel van de stenige pleinruimte. Na aftrek van de vergeven rotondes en de rotondes waar reclame ongewenst is, blijven er 11 beschikbare rotondes over. Aandachtspunt is dat niet alle beschikbare rotondes commercieel even interessant zijn. Rotondes met veel verkeersbewegingen (bijlage 3) zijn door de markt het meest gewild. 3. Inrichtingscriteria Om te zorgen voor eenheid in reclame-uitingen op rotondes gelden de volgende inrichtingscriteria: Vorm - Een rechthoekig bord of rond in een standaard frame; - De reclame-uiting moet netjes, ingetogen en ruimtelijk ondergeschikt zijn aan de inrichting van de rotonde; - Geen bewegende lichtreclame, knipperende lichtreclame of een reclame met mechanisch bewegende delen. Hoogte en breedte - Maximaal 70 x 50 cm; - De bovenkant van het reclamebord mag maximaal 1 meter boven het maaiveld uitsteken. Aantal Maximaal 1 reclame-uiting per aantakking Situering Op het middeneiland van de rotonde. Minimaal 0,60 cm en maximaal 1,50 m uit de kant van de rijbaan of overrijdbare strook. Voor- en achterkant Uniformiteit Kleur frame Alleen aan de wegzijde is een reclame-uiting mogelijk. In principe één standaardoplossing, een bijzondere vormgeving is mogelijk mits het bijdraagt aan de herkenbaarheid van de route of plek. Overeenkomstig huisstijl van de gemeente Deventer het frame en de achterzijde van het bord in RAL B7043. Verlichting - Buiten de bebouwde kom: geen verlichting. Binnen de bebouwde kom: verlichting is mogelijk mits het de verkeersveiligheid niet in gevaar brengt, de verlichting ondergeschikt is aan de straatverlichting en zo duurzaam mogelijk (bijvoorbeeld LED in combinatie met zonnecellen).
Maatwerk Wanneer een reclame-uiting niet aan bovenstaande inrichting- en vormcriteria voldoet maar wel van bijzondere kwaliteit is, is maatwerk mogelijk. De uiting moet dan bijdragen aan de herkenbaarheid van de route of de ruimtelijke samenhang met de omgeving versterken (zie bijlage 2). Bij maatwerk is er altijd contact tussen de exploitant en de gemeente. In geval van twijfel wordt de reclameaanvraag aan de Planadviesraad voorgelegd. 4. Verdienmodellen Inkomsten Om een inschatting te maken van de te verwachten inkomsten zijn verkennende gesprekken gevoerd met enkele marktpartijen. Daaruit ontstaat het beeld dat zij jaarlijks rond de 2000 euro per rotonde willen besteden. Na aftrek van kosten, zoals onderhoud van de rotonde en de exploitatie ervan (onder meer het onderhoud van de uiting, de marketing en de winstmarge), blijft een bedrag van circa 1000 a 1.200 euro per jaar over als bod aan de gemeente. Dit is een gemiddeld bedrag, omdat de commerciële waarden per rotondes verschillen. De potentiële opbrengst van 11 rotondes bedraagt dus maximaal 11.000 tot 13.000 bruto per jaar. Mogelijk ligt deze opbrengst in praktijk hoger, omdat bedrijven bij de gevoerde verkennende gesprekken nog niet hun uiteindelijke bod op tafel hebben gelegd. Aandachtspunt is dat een deel van de opbrengsten van reclames op rotondes op termijn mogelijk zal leiden tot verdringing van de bestaande reclame in de openbare ruimte, met name van lichtmastreclames. Dit verdringingsverlies is op dit moment lastig in te schatten. Besparing op uitgaven De besparing op onderhoudskosten, door uitbesteding van de rotondes, is verwaarloosbaar. De jaarlijkse onderhoudskosten voor het beheer van alle rotondes in de gemeente is maximaal circa 1.500. Gezien het efficiënte onderhoud door Het Groenbedrijf is het de vraag of commerciële partij(en) het onderhoud goedkoper kunnen uitvoeren. Daarnaast dreigt bij uitbesteding het gevaar van versnippering van het onderhoud. Verdienmodellen Voor de reclame op rotondes zijn drie verdienmodellen mogelijk: - Volledige uitbesteding (Resultaat per jaar: + 14.500) o Externe partij plaatst reclame en neemt het onderhoud van rotondes over; o De gemeente krijgt een vergoeding voor de reclame van 11.000-13.000 per jaar; o Een externe partij verricht het onderhoud van alle rotondes (besparing van max. 1.500 per jaar). - Hybride vorm (Resultaat per jaar: + 13.000) o Externe partij plaatst reclame op de rotonde, het onderhoud blijft bij Het Groenbedrijf; o De gemeente krijgt een vergoeding voor de reclame van 11.000-13.000 per jaar. - Het adoptiemodel (Resultaat per jaar: + 1.500) o Externe partij plaatst reclame en verricht het onderhoud; o Op de rotonde staat reclame, de gemeente krijgt hier geen vergoeding voor; o Het onderhoud van de rotonde wordt verricht door een externe partij, bijvoorbeeld bewoners of ideële organisaties. (besparing van 1.500 per jaar). Aanbestedingsvorm Bij volledige uitbesteding of bij de hybride vorm is er de keuze om rotondes apart aan te besteden aan diverse marktpartijen of alle rotondes in één keer aan te besteden aan één marktpartij.
5. Voor en nadelen Volledige uitbesteding Dit verdienmodel zorgt voor de hoogste opbrengst, terwijl het onderhoudsniveau redelijk is gewaarborgd wanneer het onderhoud aan één marktpartij wordt uitbesteed. Nadeel is dat, wanneer alle rotondes worden uitbesteed, er geen ruimte meer is voor particuliere initiatieven. Bij aanbesteding aan meerdere marktpartijen bestaat het risico dat marktpartijen de krenten uit de pap kiezen. De commercieel minst interessante rotondes worden dan niet gebruikt waardoor de opbrengst mogelijk daalt. Ook kan het onderhoudsniveau per rotonde verschillen en stijgt de ambtelijke inzet vanwege het beheer van contracten met maximaal 11 verschillende partijen. Deze nadelen vervallen bij aanbesteding aan één marktpartij. Hybride vorm Dit verdienmodel heeft een mindere opbrengst dan bij volledige uitbesteding, maar het verschil is verwaarloosbaar (max. 1.500 per jaar). Met dit model is de continuïteit en de kwaliteit van het onderhoud het best gewaarborgd. Bij aanbesteding aan meerdere marktpartijen bestaat het risico dat marktpartijen de krenten uit de pap kiezen. De commercieel minst interessante rotondes worden dan niet gebruikt waardoor de opbrengst mogelijk daalt. Ook kan de ambtelijke inzet stijgen vanwege het beheer van contracten met maximaal 11 verschillende partijen. Deze nadelen vervallen bij aanbesteding aan één marktpartij. Het adoptiemodel (Resultaat per jaar: + 1.500) De opbrengst van het adoptiemodel is verwaarloosbaar ( 1.500 per jaar). Bovendien is het de vraag of er voldoende animo vanuit bewoners of ideële organisaties is om rotondes te onderhouden in ruil voor reclame. De borging en de continuïteit van het onderhoudsniveau is een punt van zorg. 6 Voorstel Op basis van de beschreven voor- en nadelen per scenario is het voorstel te kiezen voor de hybride vorm. Dat houdt in: 1. Bij voorkeur alle beschikbare rotondes aan één commerciële marktpartij te tenderen op basis van een nader vast te stellen ondergrens op basis van een business case; 2. In tweede instantie te kiezen om de rotondes aan verschillende marktpartijen te tenderen en daarbij per rotonde een financiële ondergrens vast te stellen op basis van een business case; 3. In geval van beperkte belangstelling uit de markt ook open te staan voor initiatieven van bewoners, verenigingen, stichtingen en andere ideële instellingen uit de samenleving voor adoptie van rotondes; 4. Gezien de geringe onderhoudskosten per jaar het onderhoud van alle rotondes door het Deventer Groenbedrijf te continueren; 5. De rotondes in te richten conform de opgestelde inrichtingscriteria; 6. De zes rotondes in de Leonard Springerlaan en de rotonde Emmaplein niet te vermarkten.
Bijlage 1: Rotonden in Deventer Rotondes in Deventer Diepenveen Straatnaam Straatnaam Huidig gebruik opmerkingen 1 Boxbergerweg Wechelerweg Groen Haag met bodembedekkers. Schalkhaar Deventer Oerdijk Kon. Wilhelminalaan Groen Recent gerenoveerd met vaste planten Prairie 2 garden concept. 3 Spanjaardsdijk Garderegimentsweg groen gazon met boom in het midden Rhododendrons in gazon. Wens van bewoners van Platvoet om deze rotonde te adopteren 4 Zwolseweg Overstichtlaan Groen 5 Zwolseweg Ceintuurbaan Groen Blokhaag in de vorm van ster in gazon met vormbomen 6 Zwolseweg Ossenweerdstraat Groen haag en vaste planten 7 Ceintuurbaan Diepenveenseweg Groen bodembedekkers en boom in het midden. Veel wortelonkruid. Matig beeld 8 Ceintuurbaan Hoge Hondstraat Groen Zit nog in project Ceintuurbaan. Krijgt invulling met kant en klaar matten van bodembedekkers. 9 Zweedsestraat Lubeckstraat Groen gazon met hagen. Is al geadopteerd door bedrijf BWSS 10 Emmaplein Verhard Is kunstwerk 11 Bolkesteinlaan Mensinkdijkje Groen Hagen in halfverharding. Matig beeld. 12 Bolkesteinlaan PP Ziekenhuis Groen Hagen in halfverharding. Matig beeld. 13 Leonard Springerlaan Cornelis Lelylaan Verhard Klinkers en asfalt 14 Leonard Springerlaan Leeghwaterlaan Verhard Klinkers en asfalt 15 Leonard Springerlaan Johan Wagenaarlaan Verhard Klinkers en asfalt 16 Leonard Springerlaan Albertus van Leusenweg Verhard Klinkers met kunstwerk 17 Leonard Springerlaan David Wijnveldtweg Verhard Klinkers met kunstwerk 18 Leonard Springerlaan Oostriklaan Verhard Klinkers met kunstwerk 19 Laan van Borgele Keizer Karellaan Groen Geadopteerd door Vereniging Groei en Bloei. Vaste planten rotonde 20 Laan van Borgele Overstichtlaan Groen Vaste planten, siergrassen en Bomen. Matig Beeld. 21 Worp Twelloseweg Verhard Zijn bezig met bloemenspeciaalzaak Ten Cate voor adoptie en omvorming naar groen.
Bijlage 2: Samenhang tussen rotonden en omgeving
Bijlage 3: verkeerintensiteiten per rotonden