EVIDENCE-BASED HEALTHCARE DESIGN Jan-Maarten Schraagen Sjoerd de Hoogh Layla Lebesque
AGENDA Achtergrond Doelstelling Methodiek Resultaten Conclusie Vervolg Discussie 2
ACHTERGROND Inzicht in bijdrage aan te leveren prestaties Behoefte aan op feiten gestoelde keuzes Huidig onderzoek op specifieke ruimtes/afdelingen & interieur 3
DOELSTELLING ARCHITECTEN Aantonen toegevoegde waarde OPDRACHTGEVER Omvangrijke investeringen/ Doelstellingen GEBRUIKERS Prettige werk/ verblijfomgeving 4
DOELSTELLING Doelstelling van dit onderzoek is om een Evidence-based Healthcare Design (EBHD) methodiek te ontwikkelen die het mogelijk maakt om prestaties van een gebouw te kunnen meten. Tijdens ontwerpfase Achteraf ter evaluatie 5
PRESTATIE Patiënttevredenheid/ -welzijn/ -veiligheid Personeelstevredenheid/ -veiligheid Bezoekerstevredenheid Flexibiliteit Exploitatie Duurzaamheid 6
METHODIEK Samenwerking met architectenbureaus met ziekenhuisprojecten 1 Vaststellen prestatie-indicatoren 3 Voorspellen 2 Relatieschema s (boomstructuren) 7
METHODIEK - 1. VASTSTELLEN KPI S Literatuuronderzoek Verificatie personeel ziekenhuizen Workshops architectenbureaus 8
METHODIEK - 2. RELATIESCHEMA S Interviews architecten Visie ontwerp Belangrijkste keuzes tijdens ontwerp Koppeling prestatie-indicatoren Conflicterende effecten Focus op structuurplanniveau Uitwerking relatieschema s => boomstructuren 9
METHODIEK - 3. VOORSPELLEN Kwantitatieve analyse Effecten gebouwaspecten op KPI s Uitgewerkt voor patientwelzijn Data 1 ziekenhuis, 365 patienten 2 verpleegafdelingen: 139 kenmerken per afdeling Kamerniveau Techniek: backward propagation 10
RESULTATEN: KPI S Gebruikersprestaties Gebouwprestaties Patienttevredenheid/welzijn Flexibiliteit Patientveiligheid Exploitatiekosten Personeelstevredenheid Duurzaamheid Personeelsefficientie Bezoekerstevredenheid 11
RESULTATEN: RELATIESCHEMA S 12
Patiënttevredenheid/ -welzijn patiënttevredenheid ruimtelijk comfort privacy sociaal comfort autonomie behaaglijkheid oriëntatie logistiek patiëntenkamer hoofdrouting faciliteiten gescheiden logistiek bezetting zitplekjes ramen indelingziekenhuis trappen interieur rooming in Quotes: 13 daglicht/ uitzicht Met eenpersoonskamers slapen patiënten beter, er is betere communicatie met de arts, meer privacy en betere infectiepreventie, maar er is kans op vereenzaming en er is geen joint care.
Patiëntveiligheid patiëntveiligheid infectierisico medische fouten brandveiligheid gescheiden logistiek sprinklers type materiaal uniformiteit patiëntenkamer compartimentering Quotes: Belangrijk thema dat heeft geleid tot meer gesluisde kamers per afdeling. vluchtroute 14 Ter voorkoming van infecties schuifdeuren op twee standen met afzuiginstallatie waardoor het in principe geïsoleerde kamers worden.
Personeelstevredenheid personeelstevredenheid ruimtelijk comfort privacy samenwerken autonomie bereikbaarheid personeelsruimte logistiek interieur eigen entree gescheiden logistiek personeelsruimte koffieruimte betrokken bij ontwerpproces indelingziekenhuis trappen kenniscentrum 15 daglicht/ uitzicht
Personeelsefficiency personeelsefficiency primair proces logistiek samenwerken interieur indelingziekenhuis kenniscentrum uniformiteit patiëntenkamer gescheiden logistiek opzet poli looplijnen 16
Bezoekerstevredenheid bezoekerstevredenheid ruimtelijk comfort sociaal comfort oriëntatie logistiek algemeen hoofdrouting gescheiden logistiek faciliteiten zitplekjes parkeren interieur rooming in daglicht/ uitzicht familiekamer 17
Flexibiliteit flexibiliteit gebruiksflexibiliteit uitwisselbaarheid uitbreidbaarheid afstootbaarheid uniformiteit stramien aanbouw persoonsgebonden spreekkamer verdiepingshoogte schachten opbouw breedplaat zachte / harde functie Quotes: Specifieke bouw voor onderdelen ziekenhuis: kantoor / hotel / hot floor waarbij elk onderdeel eigen aanpassingen mogelijk zijn verhoogt flexibiliteit 18 Grote flexibiliteit door modulair casco, uniforme stramienen en compartimenten die vrij indeelbaar zijn, dus alles kan op elke plek zitten.
Exploitatie exploitatie kapitaallasten onderhoud & beheer energie aanpassingen specifiek / generiek gebouw per functiegroep prefab type materiaal type installaties Quotes: Exploitatie wordt verlaagd door flexibiliteit gebouw: er kan veel zelfstandig aangepast worden (verdringbare ruimtes, extra ruimte harde functies) zonder dat er een bouwteam aan te pas hoeft te komen. radiatoren 19
Duurzaamheid duurzaamheid Quotes: Groene omgeving zo min mogelijk aantasten door de bouw van het ziekenhuis. energie bronnen afval warmte-/koudeopslag type materiaal 20
RESULTATEN: VOORSPELLEN Het verhaal van 21 TNO
VOORSPELMODEL Het verhaal van 22 TNO
WERKING ALGORITME Uit de vragenlijsten weten we dat: Kortom: Patient A op kamer 202 lag Patient A vraag 36a beoordeelde met Kamer 202 de gebouwkenmerken 0.1 en 0.9 had 0.4 Voldoende afleiding 36a 0.1 Gebouwkenmerk 3 0.9 Gebouwkenmerk 4 Het verhaal van 23 TNO
WERKING ALGORITME Werkelijkheid Voorspelling 0.4 Waardering 0,8 Waardering ω 1 = x ω 2 = y 0.1 Gebouwaspect 0.9 Gebouwaspect 0,1 Gebouwaspect 0,9 Gebouwaspect Het verhaal van 24 TNO Aangezien de voorspelling te hoog was, moeten ω 1 en ω 2 verkleind worden.
WERKING ALGORITME Het kan ook voor tussen-nodes als er zowel onderaan de piramide als bovenaan, antwoorden bekend zijn: ω 1 ω 2 Y Mening GK a Detailmening GK b Detailmening Het verhaal van 25 TNO
WERKING ALGORITME En door ze te mixen krijg je een model dat zowel Gebouwkenmerken Waardering, als Waardering A Waardering B.. verbanden kan vinden Het verhaal van 26 TNO
WERKING ALGORITME Algoritme 1. Selecteer een patient 2. Zoek de bijbehorende kamergegevens op 3. Vul de gegevens in, en bepaal de voorspelling 4. Zoek in de enquete de waardering op 5. Is de voorspelling > waardering, verlaag dan de ω s 6. Is de voorspelling < waardering, verhoog dan de ω s 7. Ga terug naar 1 Het verhaal van 27 TNO
RESULTATEN: VOORSPELMODEL Voorspelmodel gebaseerd op 1 specifiek ziekenhuis Eerste resultaten => indicatie van mogelijkheden Patiënttevredenheid en -welzijn Behaaglijkheid Autonomie Comfort Veiligheid Sociaal Privacy Comfort 0,330 0,304 0,348 0,326 0,285 0,318 Het verhaal van 28 TNO
RESULTATEN: VOORSPELMODEL Sub-indicatoren onder behaaglijkheid => licht Mogelijkheid tot afstemming Centrale Lokale verlichting Bed verlichting Nacht verlichting Lichtniveau verlichting Zelf instellen afzonderlijk in te afzonderlijk in te afzonderlijk in te traploos in te afzonderlijk in te stellen stellen stellen stellen stellen 0,181 0 0 0,181 0,181 0 Kunstlicht overdag Aantal Sterkte Aantal Sterkte Aantal Sterkte Zelf Aantal bed Sterkte bed centraal centraal lokaal lokaal nacht nacht instellen 0,096 0,085 0,125 0,125 0,095 0,060 0,071 0,065 0,125 Foutmarge: Afstemming = 0.02 Kunstlicht overdag = 0.45 ofwel Het verhaal van 29 TNO
RESULTATEN: VOORSPELMODEL Sub-indicator onder privacy Inkijk gang Contact gang Inkijk vanuit Deur kan deels Inkijk is te Inkijk is zelf te Inkijk vanaf de Deur kan open met gesloten openbare open voorkomen regelen gang deur mogelijk ruimtes 0,162 0,162 0 0,162 0,162 0 0,073 Foutmarge 0,632 Het verhaal van 30 TNO
RESULTATEN: VOORSPELMODEL Eerste stap naar generiek voorspelmodel Opbouwen op basis van meerdere ziekenhuizen Verschillende ontwerpkeuzes en beoordelingen Verdere dataverzameling en modelontwikkeling 31
CONCLUSIE Het is mogelijk om de prestaties van KPI s voor een ziekenhuis te voorspellen op basis van de gebouwaspecten uit het ontwerp (of het daadwerkelijke gebouw). Ondersteuning en onderbouwing ontwerpbeslissingen Afweging tussen verschillende opties Investeren in aspecten met positief effect Toetsing ontwerpkeuzes Model kan geen ontwerp genereren! 32
CONCLUSIE Architecten nemen impliciet veel beslissingen met het oog op prestaties Het expliciet benoemen van effecten van gebouwaspecten op KPI s is nieuw 33
CONCLUSIE: METHODIEK Relatieschema s Eerste opzet, verdere validatie nodig op basis van literatuur en andere beroepsgroepen. Voorspellend model Uitgevoerd voor patientwelzijn, uit te breiden met data andere ziekenhuizen en voor andere kpi s. Dataverzameling Aanvankelijk tijdsintensief en afhankelijk van toestemming ziekenhuizen, later herbruikbaar (gebouwkenmerken en oordelen gebruikers). => Automatisering voorspelmodel 34
VERVOLG Kennisinvestering TNO Validatie voorspelmodel patiëntwelzijn met nieuwe data Uitbreiding en validatie relatieschema personeelstevredenheid 35
VERVOLG IPC-voorstel Komt voor uit de ambitie van TKI CLICKNL: bouw/design en health de effecten van de keuzes te voorspellen en te valideren Verdere uitwerking generiek model Valideren specifieke casussen Eisen en randvoorwaarden voor een interface Archipunt (Penvoerder: indienen voorstel) TNO > 10 architectenbureaus 36
VERVOLG IPC-voorstel Subsidie voor de deelnemer, max 25.000 De projectomvang per deelnemer mag niet kleiner zijn dan 30.000. 37
DISCUSSIE Vragen/opmerkingen? Hoe bruikbaar is de methode? Inpassing in ontwerpproces? Interesse in IPC? 38
BEDANKT VOOR UW AANDACHT