Pangasius. Test. Vis met een slechte naam

Transcriptie

1 Ellen Renders en Ruth Sas Test Pangasius Pangasius heeft de naam van een vervuilde vis, met veel zware metalen, te zijn. Dat blijkt niet terecht. Naast een test van deze vissoort, onderwierpen we ook de viskweek aan een (ethisch) onderzoek. V Vis met een slechte naam - HOE WIJ TESTEN Wij kochten tien stalen diepgevroren pangasiusfilet, drie stalen ontdooide pangasius en één verse filet die Delhaize laat overvliegen. We keken onder andere naar de etikettering, gingen de voedingswaarde na, controleerden onder meer de aanwezigheid van zware metalen en de residuen van pesticiden en antibiotica. LAAGJE IJS Om de vissen naar hier te vervoeren, worden ze met een laagje ijs bedekt. Men noemt dit "glaceren". Dat moet uitdrogen tegengaan. Voor de consument is het belangrijk te weten hoeveel ijs de bevroren vis bevat, want hij betaalt zijn prijs per kilo. Bij dat gewicht zit ook het ijs verrekend. Het gehalte ijs kan tot 25 % van het gewicht uitmaken. Wij lieten al onze bevroren stalen ontdooien en wogen de vis voor en na, om na te gaan hoeveel water de vis bevat door het glaceren. april Test-Aankoop 37

2 Test ONS VISDOSSIER Alles over 30 vissoorten: de juiste bewaar- en bereidingswijzen en meer. dossiervis VISWIJZER In de gratis app VISwijzer vindt u welke vis verantwoord is en welke u beter niet koopt. Beter uitgelekt gewicht dan nettogewicht PANGASIUS PRIJS BESCHRIJVING TESTRESULTATEN In de winkel (per kg) Uitgelekt of werkelijk gemeten (per kg) Opgegeven nettogewicht (gram) Opgegeven uitgelekt gewicht (gram) Prijsverschil netto - netto uitgelekt Etikettering Controle gewicht Glacering (%) Fosfaten Malachietgroen Antibiotica Pesticiden Zware metalen Totaal contaminanten EINDSCORE OP 100 IGLO Pangasius Fish of the day 11,11 11, A B B 3,3 A A B A A A 80 DELHAIZE Vers Pangasius Filet 15,54 15, A C B n. A A B A A B 79 OCEAN PRIDE Pangasius Top Sol Filets (Makro) 3,97 4, B B C 6,9 A A A A A A 78 CORA Vers Pangasius Filet (ontdooid) 6,90 7, A C B n. A A B A B B 74 KELVIN Pangasiushaasje (Colruyt) 6,49 6, C B A 10,8 A A A A A A 72 DELHAIZE 365 Pangasius Filet 2,91 3, C A A 10,9 A A B A A B 70 IGLO Pangasius Essentiel 10,78 10, A C B 2 A A A E A C 68 MAKRO Vers Pangasius Filet (ontdooid) 8,15 8, B C D n. A A A A A A 68 EVERYDAY Pangasius Filet (Colruyt) 2,91 3, D A B 14,3 A A B A A A 61 CARREFOUR DISCOUNT Pangasius filets 2,95 3, B A A 9,3 B A A D A C 60 TRAWLIC Pangasius Filet (Lidl) 3,82 4, D C C 15,4 A A A A A A 58 CONDOR Pangasius Filet (Aldi) 3,79 4, E A D 16,7 A A B A A A 52 EPIC Pangasius Filets 5,99 7, E C A 23,9 A A A A A A 49 CARREFOUR Vers Pangasius Filet (ontdooid) 8,73 10, E C E n. A A A A A A 42 HOE LEEST U DE TABEL? Prijs In november Uitgelekt of werkelijk gemeten Wat kost de vis zonder ijs? Voor de verse vis keken we naar het werkelijk gemeten gewicht, dat soms verschilt van het vermelde gewicht. Fosfaten Die geven de vis een betere structuur en sappigheid. Wettelijk mag er maximaal 0,50 % fosfaten worden toegevoegd. Bij een hoger gehalte kan de smaak metaalachtig worden. Malachietgroen Werd vroeger gebruikt om vis te beschermen tegen parasieten, schimmels en bacteriële infecties, maar is sinds 1999 niet meer toegestaan. De werkzame stof ervan wordt echter nog aangetroffen in vis en afgeleide producten. Makro heeft zijn producten vervangen door twee nieuwe merken. Die waren nog niet ter beschikking op het moment van onze test. Lidl stopt met de verkoop van de pangasius van Trawlic. Beste van de test Beste Koop Voordelige keuze n. niet van toepassing Goede kwaliteit Zeer goed Goed Redelijk Zwak Slecht 38 Test-Aankoop 563 april

3 - - De wet moet een naam vastleggen Pangasius is een propere vis Listeria monocytogenes Salmonella E.coli - U betaalt meer met te veel ijs - - Het uitgelekt gewicht op de verpakking vertelt u hoeveel vis u precies koopt, zonder ijs VERSE VIS OVERVLIEGEN IS SLECHT IDEE Bij ons weten is Delhaize in ons land de enige die echt verse pangasius aanbiedt. De vis wordt per vliegtuig van Vietnam naar België gebracht. Vanuit ecologisch oogpunt is dit onverantwoord. De Belgische consument heeft de keuze uit diepgevroren (en eventueel ontdooide) pangasius of vers overgevlogen pangasiusfilet. Van beide producten vergeleken we de ecologische voetafdruk. Aangezien al deze vis afkomstig is uit kweek in Vietnam, beperkten we ons tot de impact van het transport en de bewaaromstandigheden omdat die een sleutelrol spelen in de ecologische impact. Per schip kan weliswaar een grotere hoeveelheid worden getransporteerd, maar de vis moet langer worden opgeslagen. Dat kan meer energie kosten om de producten goed diepgevroren te houden. Ook het invriezen vraagt energie. Toch bevestigt onze berekening onze vermoedens. Zowel voor de volksgezondheid, als voor het ecosysteem en de natuurlijke rijkdommen is het transport per vliegtuig de slechtste keuze. VERANTWOORD KIEZEN Wilt u uw ecologische voetafdruk beperken, dan kiest u het best voor vissoorten van bij ons die vers worden verkocht. Er gaat dan geen energie verloren aan het invriezen. Wilt u toch eens een exotischere vis op uw bord, kies dan een diepgevroren exemplaar, dat per boot naar ons land wordt getransporteerd. Invloed van transport voor verse en ingevroren pangasius Ingevroren pangasius per schip Verse pangasius per vliegtuig volksgezondheid ecosystemen uitputting bronnen april Test-Aankoop 39

4 Test Pangasius Onze keuze ONDERZOEK ETHIEK Ecolabel op komst Bij een intensieve visteelt komen mens en natuur vaak onder druk te staan. Kiezen voor een duurzame productie is essentieel. Hoe lukt dat bij de pangasiusteelt? 80 IGLO Pangasius Fish of the day Diepgevroren pangasiusfilet met een beperkte glacering en met een transparante prijs. Hoewel de ijslaag beperkt is, vermeldt de verpakking dit niet. 11,11 in de winkel, per kilogram 11,26 uitgelekt, per kilogram 70 DELHAIZE 365 Pangasius Filet Diepgevroren vis met goede resultaten inzake vervuilende stoffen en etikettering. Weliswaar redelijk veel ijs, maar de verpakking vermeldt dit duidelijk en correct 2,91 in de winkel, per kilogram 3,13 uitgelekt, per kilogram D Nog een hele hoop uitdagingen - 90 % van de pangasius die wereldwijd wordt geconsumeerd, komt uit Vietnam 40 Test-Aankoop 563 april

5 Christian Rousseau en Ruth Sas NUTTIG ECOLABEL Allerlei initiatieven om een ecologische teelt met respect voor de sociale situatie van de vissers te garanderen, zien het levenslicht. Het belangrijkste en meest betrouwbare bij aquacultuur schetsen we hier Wat doen de Belgische merken eraan? - - Het label dat u het snelst zult tegenkomen, is het ASC-label (Aquaculture Stewardship Council). Dit certificaat prijkt op geteelde vis die met respect voor mens en natuur werd geteeld. Achter het onafhankelijke ASC-label schuilt een reeks richtlijnen die ervoor moeten zorgen dat de (vaak negatieve) ecologische en sociale impact van aquacultuur zo miniem mogelijk is. Het ASC-label komt er in navolging van het MSC-label, dat duurzame en wild gevangen vis certificeert. Op dit ogenblik is er in ons land nog geen ASC-gecertificeerde vis verkrijgbaar, maar rond eind 2012 zou dat voor pangasius wel het geval zijn bij Delhaize en Lidl. Ook tilapia, zalm en garnalen met dit keurmerk zouden er aan komen. Daarnaast bestaat er tussen telers, verwerkers en retailers ook nog het GlobalGap-certificaat. Dit certificaat Wij eisen Ook u kunt uw bijdrage leveren aan een verantwoord visbeleid. Door bijvoorbeeld in de winkel te kiezen voor de ASCgelabelde pangasius, weliswaar vanaf het moment dat die verkrijgbaar zal zijn. In afwachting daarvan is de pangasius van Delhaize 365 een goede keuze. Deze is ook onze Beste Koop. Verder hebben de autoriteiten werk te doen. Zo moet de Europese Commissie volgens ons de wettelijke vereisten voor de etikettering van visproducten uitbreiden. De vermelding van informatie zoals de vangstwijze (bv. handlijn, netten) of de teeltwijze (bv. vijver, open water, op kleine schaal) zou de duurzaamheid verzekeren van de vis over de hele keten: GlobalGap focust vooral op kwaliteitsaspecten, voedselveiligheid, milieuaspecten en hygiëne. Het is een standaard voor goede visteeltpraktijken tussen de betrokken "bedrijven". Voor de consument is dit certificaat echter niet zichtbaar. geeft consumenten de kans om op een goed geïnformeerde manier vis te kiezen, ook zonder ecolabels. Verder moet Europa de verschillende ecolabels over visvangst en -teelt verder omkaderen, zodat de richtlijnen duidelijk en specifiek zijn. Ook de (groot)handelaars hebben een actieve rol te spelen via een duurzaam aankoopbeleid en begeleiding van de consument. Zo bracht Delhaize enkele jaren geleden een aankoopgids over duurzame vis uit, wat een stap in de goede richting was. Ironisch genoeg staat hun verse, overgevlogen pangasiusfilet daarin wel vermeld als "te mijden". april Test-Aankoop 41