KWALIFICATIEPROFIEL VOOR MANSCHAP A

Transcriptie

1 KWALIFICATIEPROFIEL VOOR MANSCHAP A werkzaam bij de brandweer Status Dit kwalificatieprofiel is op 6 september 2007 te Arnhem vastgesteld door de Deelprojectgroep Kwaliteitsinstrumenten van het Project Kwaliteit Brandweerpersoneel.

2 Inleiding In dit document staan de kerntaken van de Manschap a centraal. Voorafgaand aan de beschrijving van deze kerntaken wordt in deze inleiding aandacht besteed aan: de positie van een Manschap a het kwalificatieprofiel Positionering Manschap a De functie van Manschap a brengt verschillende verantwoordelijkheden met zich mee. De Manschap a: 1. werkt samen met de leden van een bluseenheid 1 ; 2. heeft taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden met betrekking tot de operationele uitvoering en ondersteuning in relatie tot brandbestrijding en hulpverlening, waaronder technische hulpverlening, ongevalbestrijding gevaarlijke stoffen en waterongevallen; uitgangspunt hierbij is de basis brandweerzorg 3. voert opdrachten uit van de bevelvoerder en meldt bevindingen altijd aan hem. Indien omstandigheden dit vragen, wordt onder verantwoordelijkheid van de bevelvoerder op eigen initiatief gehandeld; 4. hanteert de standaardbepakking van de tankautospuit ten behoeve van brandbestrijding, hulpverlening, ongevalsbestrijding gevaarlijke stoffen en ondersteuning bij waterongevallen, eventueel aangevuld met benodigde middelen van andere voertuigen zoals het hulpverleningsvoertuig, redvoertuigen en de waterongevallen wagen; Kwalificatieprofiel Aan de hand van bovenstaande positionering en met medewerking van experts op het gebied van repressief optreden, is dit kwalificatieprofiel ontwikkeld. Het kwalificatieprofiel dient als uitgangspunt voor het ontwikkelen van de proeve(n) van bekwaamheid en het onderwijs. Voor het niveau van het onderwijs wordt verwezen naar het Landelijk functiehuis brandweer. Binnen het kwalificatieprofiel zijn er voor de Manschap a vier kerntaken gedefinieerd. Deze kerntaken gelden voor iedere Manschap a. De context en de competenties (vakinhoudelijke kennis) verschillen afhankelijk van het type incident (specifiek). In de proeve(n) van bekwaamheid en in het onderwijs zal ruimte worden gecreëerd om deze verschillen tot uitdrukking te laten komen. 1 Een bluseenheid bestaat uit 4 Manschappen a, 1 chauffeur / pompbediener en 1 bevelvoerder. Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

3 Kerntaken De Manschap a vervult vier kerntaken. In principe heeft iedere Manschap a met deze kerntaken te maken. De persoon die aan het kwalificatieprofiel voldoet is direct inzetbaar als Manschap a, ongeacht het nummer en de ploeg. Dit betekent dat elke Manschap a inzetbaar is voor de basiszorg zoals beschreven is in de referentiekaders brandweeroptreden zoals die zijn ontwikkeld in het kader van het Project Versterking Brandweer. Echter afhankelijk van het nummer worden bepaalde werkzaamheden wel of niet door hem/haar uitgevoerd. Omdat de werkzaamheden in het kader van rampenbestrijding en crisisbeheersing niet wezenlijk anders dan de werkzaamheden bij basiszorg wordt hier geen afzonderlijke aandacht aan besteed. Kerntaak 1: Brandbestrijding De Manschap a voert met de overige leden van de blusploeg en onder leiding van de bevelvoerder taken uit in het kader van het bestrijden van de brand in de ruimste zin van het woord. De Manschap a maakt daarbij gebruik van de standaarduitrusting die hem daarvoor ter beschikking staat. Kerntaak 2: Technische hulpverlening De Manschap a maakt deel uit van de hulpverleningsploeg en kan onder leiding van de bevelvoerder met de overige leden van de ploeg alle taken die in het kader van technische hulpverlening tot het basispakket van de Manschap a horen uitvoeren Kerntaak 3: Optreden bij incidenten met gevaarlijke stoffen De Manschap a voert met de overige leden van de blusploeg onder leiding van een bevelvoerder werkzaamheden uit in het kader van de ongevalsbestrijding gevaarlijke stoffen. Hij maakt daarbij gebruik van de standaarduitrusting die hem daarvoor ter beschikking staat Kerntaak 4: Ondersteunen bij waterongevallen De Manschap a voert met de overige leden van de blusploeg onder leiding van de bevelvoerder voorbereidende werkzaamheden uit voor de inzet van een duikteam. Op de volgende pagina s gaan we op elk van deze kerntaken nader in. Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

4 Kerntaak 1: Brandbestrijding Werkzaamheden Algemeen selecteert de persoonlijke beschermingsmiddelen (afhankelijk van de situatie), maakt deze gebruiksgereed handelt volgens vaste procedures herkent gevaarssituaties en is in staat adequaat hiernaar te handelen communiceert zijn bevindingen met de bevelvoerder en de rest van de ploeg Verkenning brand verkent op eventuele slachtoffers verkent uitbreidingskansen verkent de brandhaard herkent het stadium van de brand Inzet brand redt slachtoffers o stelt het slachtoffer(s) veilig o past levensreddende handelingen toe assisteert de chauffeur/pompbediener bij het verzorgen van de waterwinning o bij open water/bassin/aanjaagverband o bij open of gesloten geboorde put o bij ondergrondse of bovengrondse brandkraan past het aflegsysteem toe o bij hoge/lage druk water o bij poeder en schuim voert (na)blussingswerkzaamheden uit o past verschillende blustechnieken toe o voert salvage werkzaamheden uit Nazorg maakt, samen met de chauffeur/pompbediener/technische dienst, het ingezette voertuig inzetgereed o vervangt en vult de bepakkingmiddelen aan neemt met de ploegleden deel aan een evaluatiegesprek over de inzet neemt, na een traumatische ervaring, met de ploegleden deel aan een nazorggesprek Beoordelingscriteria Communicatie de manschap kan opdrachten van de bevelvoerder interpreteren en relevante informatie helder aan de bevelvoerder/collega s mededelen/terugkoppelen de manschap kan volgens de voorgeschreven procedure communiceren Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

5 Gevaars-/risicoherkenning de manschap kan de (in)directe bij brand(bestrijding) toepasselijke gevaren herkennen voor: a. voor zichzelf, b. collega s en andere hulpverleners, c. voor slachtoffers en d. omgeving Persoonlijke bescherming(smiddelen) de manschap kan alle persoonlijke beschermingsmiddelen hanteren die hij voor zijn taak nodig heeft Materialen de manschap kan de voor zijn taak toepasselijke materialen selecteren en toepassen Veiligheid de manschap is in staat zodanig op te treden dat hij door zijn kennis en manier van handelen vermijdt dat slachtoffers, collega s, andere hulpverleners en hijzelf in gevaar komen Samenwerken de manschap is in staat samen te werken met zijn ploegmaat en met de complete bemensing van de tankautospuit. Keuzes en dilemma s Professionele beroepshouding de manschap blijft kalm, objectief en effectief functioneren bij tijdsdruk, tegenslag, teleurstelling of tegenspel en kan omgaan met weerstanden van bijvoorbeeld omstanders. De manschap weegt de veiligheid af ten opzichte van de opdracht van de bevelvoerder en maakt zelfstandig een inschatting van de situatie en de gevolgen daarvan voor hemzelf, het slachtoffer, zijn collega-hulpverleners, zijn materiaal en de omgeving. o Hij weegt het risico van zijn inzet af ten opzichte van het verwachte resultaat De manschap kiest de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

6 Kerntaak 2: Technische hulpverlening Werkzaamheden Algemeen selecteert de persoonlijke beschermingsmiddelen (afhankelijk van de situatie), trekt deze aan en controleert deze handelt volgens vaste procedures herkent gevaarssituaties en is in staat adequaat hiernaar te handelen communiceert zijn bevindingen met de bevelvoerder en de rest van de ploeg Verkenning incident verkent de situatie verkent op eventuele slachtoffers verkent op uitbreidingskansen Inzet incident zorgt dat er veilig gewerkt kan worden o zet incidentlocatie af o stelt het object veilig o bewaakt de veiligheid van slachtoffers, hulpverleners en veiligheid redt slachtoffers o stabiliseert het object o zet het hulpverleningsmateriaal in o stelt slachtoffer(s) gerust o past de protocollen levensreddend handelen toe treedt op bij natuurincidenten o bestrijdt de gevolgen van stormschade en/of wateroverlast werkt samen met de overige hulpverleningsdiensten Nazorg maakt, samen met de chauffeur/pompbediener/technische dienst, het ingezette voertuig inzetgereed o vervangt en vult de bepakkingmiddelen aan neemt met de betrokkenen deel aan een evaluatiegesprek over de inzet neemt, na een traumatische ervaring, met de ploegleden deel aan een nazorggesprek Beoordelingscriteria Communicatie de manschap kan opdrachten van de bevelvoerder interpreteren en relevante informatie helder aan de bevelvoerder, collega s, andere hulpverleners en betrokkenen mededelen / terugkoppelen; de manschap kan volgens de voorgeschreven procedure communiceren Gevaars-/risicoherkenning de manschap heeft voldoende (technisch) inzicht om de Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

7 (in)directe gevaren, veroorzaakt door eigen handelen, materiaal, omgeving en het incident te herkennen Samenwerking met andere hulpverleners de manschap begrijpt de rolverdeling en taken van de andere hulpverleners / betrokkenen de manschap is in staat gegeven opdrachten snel en flexibel uit te voeren Persoonlijke bescherming(smiddelen) de manschap kan alle persoonlijke beschermingsmiddelen hanteren die hij voor zijn taak nodig heeft Materialen de manschap kan de voor zijn taak toepasselijke materialen selecteren en toepassen en weet wat de gevolgen van de werkzaamheden kunnen zijn Veiligheid de manschap is in staat zodanig op te treden dat hij door zijn kennis en manier van handelen vermijdt dat hijzelf, slachtoffers, collega s, andere hulpverleners en omgeving in gevaar komen Samenwerken de manschap is in staat samen te werken met zijn ploegmaat en met de complete bemensing van de tankautospuit. Professionele beroepshouding de manschap blijft kalm, objectief en effectief functioneren bij tijdsdruk, tegenslag, teleurstelling of tegenspel en kan omgaan met weerstanden. Keuzes en dilemma s De manschap weegt de veiligheid af ten opzichte van de opdracht van de bevelvoerder en maakt zelfstandig een inschatting van de situatie (daarmee rekening houdend met eventuele veiligheidsvoorzieningen in objecten/voertuigen) en de gevolgen daarvan voor hemzelf, zijn collegahulpverleners, het materiaal en de omgeving o weegt het risico van zijn inzet af ten opzichte van het verwachte resultaat (bijvoorbeeld op het gebied van milieuschade) o maakt een duidelijke keuze op het gebied van eigen veiligheid in relatie tot de redding van een slachtoffer De manschap kiest de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen. De manschap maakt een keuze van het gereedschap in relatie tot het verwachte resultaat. De manschap houdt rekening met de gevolgen van zijn handelen voor bedrijfsprocessen. Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

8 Kerntaak 3: Optreden bij incidenten met gevaarlijke stoffen Werkzaamheden Algemeen selecteert de persoonlijke beschermingsmiddelen (afhankelijk van de situatie), trekt deze aan en controleert deze handelt volgens vaste procedures herkent gevaarssituaties en is in staat adequaat hiernaar te handelen communiceert zijn bevindingen met de bevelvoerder en de rest van de ploeg Verkenning incident gevaarlijke stoffen past de benodigde persoonlijke beschermingsmiddelen toe kan omgaan met meetapparatuur verzamelt gegevens om de stof(fen) te identificeren verkent op eventuele slachtoffers verkent op uitbreidingsmogelijkheden Inzet incident gevaarlijke stoffen maakt het benodigde materiaal voor inzet gereed werkt met persoonlijke beschermingsmiddelen afhankelijk van de situatie neemt beperkende maatregelen m.b.t. het gevaar/verspreiding van gevaarlijke stoffen verricht een grijpredding in chemiepak richt het ontsmettingsveld in assisteert bij het ontsmetten: spoelt chemie/gaspakdragers af, stopt besmette kleding in container ruimt ontsmettingsveld c.q. -straat op voert het registratieonderdeel bij de inzet in chemie-/gaspak uit voert het registratieonderdeel van de ontsmettingsprocedure uit voert metingen uit Nazorg maakt, samen met de chauffeur/pompbediener/technische dienst, het ingezette voertuig inzetgereed o vervangt en vult de bepakkingmiddelen aan neemt met de ploegleden deel aan een evaluatiegesprek over de inzet neemt, na een traumatische ervaring, met de ploegleden deel aan een nazorggesprek Beoordelingscriteria Communicatie de manschap kan volgens de voorgeschreven procedure communiceren en een heldere omschrijving van de situatie aan de inzetleider/ bevelvoerder/adviseur gevaarlijke stoffen geven; hij verstrekt de relevante informatie en doet dat helder. Gevaars-/risicoherkenning Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

9 de manschap heeft voldoende (technisch) inzicht om de (in)directe gevaren te herkennen de manschap kan zelfstandig de beslissing nemen om een veilige grijpredding uit te voeren Veiligheid de manschap is in staat zodanig op te treden dat hij door zijn kennis en manier van handelen vermijdt dat hijzelf, slachtoffers, collega s, andere hulpverleners en omgeving in gevaar komen Samenwerken de manschap is in staat samen te werken met zijn ploegmaat en met de complete bemensing van de tankautospuit. Professionele beroepshouding de manschap blijft kalm, objectief en effectief functioneren bij tijdsdruk, tegenslag, teleurstelling of tegenspel en kan omgaan met weerstanden (bijvoorbeeld van omstanders). Persoonlijke bescherming (smiddelen) de manschap kan alle persoonlijke beschermingsmiddelen hanteren die hij voor zijn taak nodig heeft. Materialen de manschap kan de voor zijn taak toepasselijke materialen selecteren en op de juiste wijze toepassen en weet wat de gevolgen daarvan kunnen zijn Ontsmetting de manschap kan een ontsmettingsveld inrichten Lekkage de manschap maakt een juiste inschatting van de grootte van de lekkage Keuzes en dilemma s De manschap maakt de keuze om al dan niet de opgedragen grijpredding uit te voeren. De manschap weegt het risico van zijn inzet af ten opzichte van het verwachte resultaat binnen de context van de opdracht van de bevelvoerder. De manschap communiceert de relevante gegevens op basis van de verkenning en uitgevoerde meting met de bevelvoerder/inzetleider. De manschap selecteert de toepasselijke persoonlijke beschermingsmiddelen. Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

10 Kerntaak 4: Ondersteunen bij waterongevallen Werkzaamheden Algemeen selecteert de persoonlijke beschermingsmiddelen (afhankelijk van de situatie), trekt deze aan en controleert deze handelt volgens vaste procedures, herkent gevaarssituaties en is in staat adequaat hiernaar te handelen communiceert zijn bevindingen met de bevelvoerder en de rest van de ploeg Verkenning bij waterongevallen traceert het voertuig/slachtoffer aan de hand van sporen en met behulp van omstanders Inzet waterongevallen maakt incidentlocatie gereed voor de inzet van de duikploeg o gebruikt afzetmiddelen o plaatst ladder voor te water gaan o zorgt eventueel voor verlichting o plaats duikvlaggen redt slachtoffers o helpt slachtoffers op de kant (grijpredding) o helpt duikploegleden bij het op de kant brengen van slachtoffers o past de protocollen levensreddend handelen toe Nazorg maakt, samen met de chauffeur/pompbediener/technische dienst, het ingezette voertuig inzetgereed o vervangt en vult de bepakkingmiddelen aan neemt met de ploegleden deel aan een evaluatiegesprek over de inzet neemt, na een traumatische ervaring, met de ploegleden deel aan een nazorggesprek Beoordelingscriteria Communicatie de manschap kan opdrachten van de bevelvoerder interpreteren en relevante informatie helder aan de bevelvoerder, collega s, andere hulpverleners en betrokkenen mededelen / terugkoppelen de manschap kan volgens de juiste procedure communiceren Gevaars-/risicoherkenning de manschap heeft voldoende (technisch) inzicht om de (in)directe gevaren te herkennen Persoonlijke bescherming (smiddelen) de manschap kan alle persoonlijke beschermingsmiddelen hanteren die hij voor zijn taak nodig heeft Veiligheid de manschap is in staat zodanig op te treden dat hij door zijn kennis en manier van handelen vermijdt dat hijzelf, Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

11 Keuzes en dilemma s slachtoffers, collega s, andere hulpverleners en omgeving in gevaar komen Samenwerken de manschap is in staat samen te werken met zijn ploegmaat en met de complete bemensing van de tankautospuit. Professionele beroepshouding de manschap blijft kalm, objectief en effectief functioneren bij tijdsdruk, tegenslag, teleurstelling of tegenspel en kan omgaan met weerstanden (bijvoorbeeld van omstanders). de manschap weegt de veiligheid af ten opzichte van de opdracht van de bevelvoerder en maakt zelfstandig een inschatting van de situatie en de gevolgen daarvan voor hemzelf, zijn collega-hulpverleners, zijn materiaal en de omgeving. Hij maakt een duidelijke keuze op het gebied van eigen veiligheid in relatie tot de redding van slachtoffer. Hij weegt het risico van de inzet af ten opzichte van het verwachte resultaat. De manschap maakt een keuze voor de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen. Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d

12 Bijlage I Aan de totstandkoming van dit kwalificatieprofiel is bijgedragen door: Ontwikkelgroep Dhr. F. Van der Veen hoofd opleidingen Regionale brandweerorganisatie Regio Gooi en Vechtstreek Mevr. G. Peters coördinator oefenen Brandweer Eindhoven Dhr. I. Leijten teamleider opleidingen Brandweer Brabant-Noord Dhr. B. Reijne Hoofd preparatie Brandweer Breda Nbbe Dhr. M.J. Leune Mevr. E. Smeitz-Cohen Beleidsmedewerker Beleidsmedewerker Nifv Mevr. A. Hendriks Dhr. J. Molenaar Onderwijskundig redacteur Vakgroepdecaan repressieve opleidingen Kwalificatieprofiel Manschap A, vastgesteld in dpg3 d.d