Politieke legitimiteit
|
|
|
- Monique van Wijk
- 9 jaren geleden
- Aantal bezoeken:
Transcriptie
1 Politieke legitimiteit Op het snijvlak van wetenschap en samenleving Geerten Waling De Responsieve Rechtsstaat, 22 september 2016 Bij ons leer je de wereld kennen 1
2 Routeplanner Even voorstellen Wat is politieke legitimiteit? Hoe staat het met Nederland? Goed en slecht nieuws Reacties Perspectieven Discussie 2
3 Even voorstellen: Geerten Waling Mei 2016: - Promotie bij Politieke Geschiedenis, Universiteit Leiden - Proefschrift: 1848 Clubkoorts en revolutie. Democratische experimenten in Parijs en Berlijn (Uitgeverij Vantilt, Nijmegen) heden: - Coördinator Profileringsgebied Politieke Legitimiteit, Universiteit Leiden - Postdoc onderzoeker: Legitimiteit, vertrouwen en het recht 3
4 Mijn huidige onderzoek Focus op de Tweede Kamer: De campagne begint vroeg dit jaar studie naar het individuele gedrag van Tweede Kamerleden Studie naar fractieafsplitsing en fractiediscipline 4
5 Politieke Legitimiteit als profileringsgebied Universiteit Leiden Honderden wetenschappers Vier faculteiten, zes instituten: - Sociale Wetenschappen * Politicologie - Geesteswetenschappen * Politieke Geschiedenis * Politieke Filosofie - Rechten * Staats- en Bestuursrecht * Rechtsfilosofie - Governance & Global Affairs (Den Haag) * Bestuurskunde Lezingen, debatten, symposia, promotietrajecten, internationaal vergelijkend onderzoek 5
6 Ja maar Wat is politieke legitimiteit? 6
7 Wat is politieke legitimiteit? (1/2) Verschillende aspecten: - Aanvaarding steun of verzet - Vertrouwen fiducie of argwaan - Tevredenheid voldoening of onbehagen Verschillende objecten: - Systeem democratie, rechtsstaat - Actoren parlement, regering, autoriteiten, partijen, ambtenaren, rechters - Beleid wet- en regelgeving 7
8 Wat is politieke legitimiteit? (2/2) Verschillende vormen: - Input legitimiteit procedures, functioneren - Output legitimiteit effectiviteit, oordeel van het publiek - Throughput legitimiteit processen daar tussenin (implementatie) - Positieve legitimiteit wie verleent legitimiteit? - Negatieve legitimiteit wat is beschouwd als legitiem? 8
9 Hoe staat het in Nederland? De Legitimiteitsmonitor Door prof. dr. Frank Hendriks e.a., Tilburg University & Ministerie BZK Januari 2016 Analyse en samenvatting van diverse onderzoeken naar legitimiteit in Nederland 9
10 Bravo, Nederland! Prof. Tom Tyler (Yale Law School): Nederland is wereldwijd koploper als het gaat om procedurele rechtvaardigheid 10
11 Meer goed nieuws (1/2) Hoge tevredenheid met het functioneren van de democratie 11
12 Meer goed nieuws (2/2) Hoog vergeleken met grote Europese landen (En ongeveer gelijk aan de kleinere consensusdemocratieën om ons heen) Daarnaast ook: stabiel hoge opkomsten parlementsverkiezingen (70-80%) 12
13 Slecht nieuws (1/2) Vertrouwen in democratische instituties is veel lager En dalend Vooral politieke partijen verliezen draagvlak 13
14 Slecht nieuws (2/2) Politieke partijen: Dalend lidmaatschap Opkomst politieke bewegingen zonder leden (PVV) 14
15 Reacties: politiek steeds persoonlijker Parlement: Versplintering leidt tot sterkere fractiediscipline Tweede Kamerleden gaan zich sterker persoonlijk profileren - Meer sociale media - Meer ik, in plaats van mijn partij - Meer moties - Meer initiatiefvoorstellen - Meer afsplitsing - Kamervragen over actualiteit Zie onderzoek Wim Voermans en Geerten Waling, i.s.m. het Parlementair Documentatiecentrum, Den Haag: De campagne begint vroeg dit jaar (12 juni 2016). 15
16 Perpectieven Er is veel hang naar vernieuwing Wet raadgevend referendum (2015) beantwoordt aan een grote vraag Roep om inspraak Daarnaast: Voortschrijdende technologie Stijgende opleidingsgraad Ervaring openbaar bestuur 16
17 Discussie Stelling 1: Het is helemaal niet zo erg als de legitimiteit van de instituties laag is, zolang het systeem (democratische rechtsstaat) maar als legitiem wordt ervaren. 17
18 Discussie Stelling 2: In een goede democratie wantrouwen de burgers de overheid en vertrouwt de overheid de burger. 18
19 Discussie Stelling 3: Overheden (ook ambtenaren) moeten zich actief inspannen om legitimiteit te vergroten 19
20 Discussie Stelling 4: Radicale democratische vernieuwing is nodig om tegemoet te komen aan de lage legitimiteit van de actoren van de huidige representatieve democratie. 20
21 Discussie Stelling 5: We mogen blij zijn dat politieke partijen en fracties niet in de Grondwet staan. 21
22 Discussie Stelling 6: Over vijftig jaar is Nederland: a) een participatiedemocratie b) een directe democratie c) een chaos d) Nederland. 22
23 Discussie Stelling 7: De voortdurende focus op politieke (democratische) legitimiteit brengt de rechtsstaat in gevaar 23
24 Dank voor uw aandacht Geerten Waling Bij ons leer je de wereld kennen 24
Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen
Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen Het Huis voor democratie en rechtsstaat is een nog op te richten instelling. Het Huis wil kennis van burgers over onze
Uitnodiging. Democratie in crisistijd: vernieuwing of verval? Donderdag 20 juni Slotcongres van het NWO-onderzoeksprogramma Omstreden Democratie
Uitnodiging Democratie in crisistijd: vernieuwing of verval? Donderdag 20 juni 2013 Slotcongres van het NWO-onderzoeksprogramma Omstreden Democratie Hoezo democratie?! Onze democratische rechtsstaat lijkt
Beginselen van de democratische rechtsstaat
Beginselen van de democratische rechtsstaat Prof. mr. M.C. Burkens Prof. mr. H.R.B.M. Kummeling Prof. mr. drs. B.P. Vermeulen Prof. mr. R.J.G.M. Widdershoven Inleiding tot de grondslagen van het Nederlandse
Verslag college 1: Democratische waarden onder druk?
Verslag college 1: Democratische waarden onder druk? In de collegereeks Democratie en burgerschap, georganiseerd door ProDemos en de Universiteit van Amsterdam, kijken we naar de huidige stand van zaken
EUROPESE INTEGRATIE: TUSSEN GEOPOLITIEK VREDESBELEID EN ECONOMISCHE GROEI. Dr Harry Daemen.
EUROPESE INTEGRATIE: TUSSEN GEOPOLITIEK VREDESBELEID EN ECONOMISCHE GROEI Dr Harry Daemen [email protected] Mini-C.V. Harry Daemen 1973-1975 Politicologisch onderzoeker aan de Katolieke Universiteit Nijmegen
Lokale Democratie, Vertrouwen en Burgerparticipatie. Prof. dr. Monique Leyenaar Drechtstedendinsdag, 7 februari 2012
Lokale Democratie, Vertrouwen en Burgerparticipatie Prof. dr. Monique Leyenaar Drechtstedendinsdag, 7 februari 2012 Weemoed naar vroeger? Realiteit Sociaal-maatschappelijke context is veranderd, politieke
Inspraak vs Interactief beleid: 1-1?
Inspraak vs Interactief beleid: 1-1? Jan Van Damme, Instituut voor de Overheid Karl Musschoot, Afdelingshoofd Communicatie, DAR 1 Overzicht De inspraak voorbij? Van inspraak naar interactieve beleidsvoering?
Stedelijk netwerken en de verhouding met de publieke. sector. Filip De Rynck. Hogeschool Gent
Stedelijk netwerken en de verhouding met de publieke sector Filip De Rynck De eeuw van de samenwerking Van Government naar Governance toenemende onderlinge afhankelijkheid voor meer en meer complexe problemen
Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl II
BEOORDELINGSMODEL Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt 1 punt toegekend. MASSAMEDIA 1 maximumscore 2 Juiste antwoorden zijn (twee van de volgende redenen): De opera s (programma s) zijn
Reflectie & Reflexen Bent u als raadslid toekomstbestendig? Rinske Evers, Cor Klein Heerenbrink, Jolanda Wouters
Reflectie & Reflexen Bent u als raadslid toekomstbestendig? Rinske Evers, Cor Klein Heerenbrink, Jolanda Wouters Doen we de juiste dingen? Geen Tijdperk van Veranderingen, Maar een Verandering van Tijdperken
Wat onderscheidt ons, Tilburg University, van de andere Nederlandse universiteiten? Waar maken wij het verschil?
Dames en Heren, Het zal u waarschijnlijk niet zijn ontgaan dat ons stelsel van hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek onderwerp is van maatschappelijk en (vooral ook) politiek debat. Er is al veel
Cocreatie in de opsporing. Dr. Albert Meijer Universiteit Utrecht
Cocreatie in de opsporing Dr. Albert Meijer Universiteit Utrecht Cocreatie in de opsporing: Perspectief van de wetenschap Albert Meijer Universiteit Utrecht Politieacademie 11 september 2012 Even voorstellen
Vertrouwen in toezicht. 10 april 2015 Frédérique Six Vrije Universiteit Amsterdam
Vertrouwen in toezicht 10 april 2015 Frédérique Six Vrije Universiteit Amsterdam Om te beginnen. Een commissaris heeft drie functies. Als toezichthouder moet je een gezond wantrouwen hebben, als adviseur
Public Value Een introductie
Public Value Een introductie Zwolle, 3 oktober 2018 Gerwin Nijeboer waarde creëren in het gemeenschappelijk belang voor het welzijn van het individu en de samenleving. Belangrijk: Public is NIET gelimiteerd
OPEN DAGEN WO FEBRUARI 2016. Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer.
OPEN DAGEN WO FEBRUARI 2016 Kijk voor aanvullende informatie op de site van de universiteit. Lever tijdig een roze formulier in bij de decanenkamer. 1 FEBRUARI 2016 (13:15-16:00) Meeloopdag International
Samen werken aan goed openbaar bestuur
Samen werken aan goed openbaar bestuur SAMEN WERKEN AAN GOED OPENBAAR BESTUUR Gemeenten, provincies, waterschappen, het Rijk, de EU en hun samenwerkingsverbanden vormen samen het openbaar bestuur in ons
Maatschappijleer par. 1!
Maatschappijleer par. 1 Iets is een maatschappelijk probleem als: 1. Het groepen mensen aangaat 2. Het samenhangt met of het is gevolg is van maatschappelijke verandering 3. Er verschillende meningen zijn
DÉ LANDELIJKE BEROEPSVERENIGING VOOR ONAFHANKELIJKE RAADSLEDEN
DÉ LANDELIJKE BEROEPSVERENIGING VOOR ONAFHANKELIJKE RAADSLEDEN Alkmaar, 10 december 2015 Geacht bestuur en fractie, De lokale partijen hebben in onze democratische rechtstaat een zeer belangrijke functie.
Cynisme over de politiek
Cynisme over de politiek Een profiel van ontevreden burgers Waar mensen samenleven, zijn verschillende wensen en belangen. Een democratische samenleving heeft als doel dat politici en bestuurders in hun
Data-analyse voor Doelmatig Overheidsbeleid
Conceptprogramma Driedaagse Leergang Data-analyse voor Doelmatig Overheidsbeleid Vrijdagen 2, 9 en 16 juni 2017 Hotel NH Utrecht Doelgroepen: Managers van kennis en informatie bij de overheid, waaronder:
Samenvatting Maatschappijleer Politiek - Democratie en rechtstaat
Samenvatting Maatschappijleer Politiek - Democratie en rechtstaat Samenvatting door een scholier 1047 woorden 16 maart 2008 5,7 7 keer beoordeeld Vak Maatschappijleer Democratie en rechtstaat Hoofdstuk
Cynisme over de politiek
Cynisme over de politiek Een profiel van ontevreden burgers Dr. Pieter van Wijnen Waar mensen samenleven, zijn verschillende wensen en belangen. Een democratische samenleving heeft als doel dat politici
Filosofie. Op het VWO. Filosofie juist op Lyceum Oudehoven!
Filosofie Op het VWO Wat is Filosofie? Wetenschappen beantwoorden vragen: Over een eigen onderwerp (object van studie) Op een eigen manier (methode van bestuderen) Filosofie beantwoordt vragen die niet
VERSTERKING VAN DE KLIMAATGOVERNANCE IN BELGIË GRONDWETTELIJKE EN INSTITUTIONELE MOGELIJKHEDEN
VAKGROEP EUROPEES, PUBLIEK- EN INTERNATIONAAL RECHT CENTRUM VOOR MILIEU- EN ENERGIERECHT VERSTERKING VAN DE KLIMAATGOVERNANCE IN BELGIË GRONDWETTELIJKE EN INSTITUTIONELE MOGELIJKHEDEN Prof. Dr. L. Lavrysen,
Samenvatting Geschiedenis Staatsinrichting van Nederland
Samenvatting Geschiedenis Staatsinrichting van Nederland Samenvatting door M. 1255 woorden 6 mei 2015 5,8 23 keer beoordeeld Vak Methode Geschiedenis Memo Geschiedenis Staatsinrichting van Nederland Grondwet
Maatschappijleer in kernvragen en -concepten
Maatschappijleer in kernvragen en -concepten Deel I Kennis van de benaderingswijzen, het formele object Politiek-juridische concepten Kernvraag 1: Welke basisconcepten kent de politiek-juridische benaderingswijze?
De Europese Unie is niet alleen een munt of een markt, maar ook een Unie die gebouwd is op gemeenschappelijke waarden.
Debat over Polen in het Europees Parlement Interventie van de heer Koenders - minister van Buitenlandse Zaken - Nederlands voorzitterschap Dank u meneer de voorzitter, De Europese Unie is niet alleen een
Bijlage 6 Achtergrondkenmerken van Tweede en Eerste Kamerleden en het gebruik van parlementaire instrumenten
Bijlage 6 Achtergrondkenmerken van Tweede en Eerste Kamerleden en het gebruik van parlementaire instrumenten Deze bijlage bij het eindrapport van de staatscommissie parlementair stelsel bevat de resultaten
Polderen voor beginners
Jongerenkamer Polderen voor beginners Voorwoord De Tweede Kamer is het hart van de Nederlandse democratie. De 150 gekozen Kamerleden gaan met elkaar en de regering in debat over de toekomst van Nederland.
PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen
PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/104582
Inhoud. Voorwoord XI. 3 Staatshoofd en ministers 46 3.1 De liefde van een crimineel 46 3.2 De Grondwet 47 3.3 Het Statuut 50
Inhoud Voorwoord XI 1 Nederland vergeleken 1 1.1 Bestaat Nederland nog? 1 1.2 De Staat der Nederlanden 3 1.3 Nederland en de wereld 6 1.4 Vragen en perspectieven 8 1.5 Nederland vergeleken 12 Internetadressen
Implementatieplan Het Nieuwe Kiezen. September 2016 Rudy van Belkom I.s.m Tilburg University
Implementatieplan Het Nieuwe Kiezen September 2016 Rudy van Belkom I.s.m Tilburg University Inhoudsopgave 1. Aanleiding pag. 3 2. Denktank. pag. 4 3. Customer Journey. pag. 5 4. Toelichting. pag. 6 5.
Onder de rechter. Proefschrift
Onder de rechter Proefschrift ter verkrijging van de graad vari doctor aan de Universiteit van Tilburg, op gezag van de rector magnifìcus, prof. dr. F.A. van der Duyn Schouten, in het openbaar te verdedigen
Wetenschapscommunicatie en/of democratisch debat? Pieter Maeseele
Wetenschapscommunicatie en/of democratisch debat? Pieter Maeseele Wie ben ik? Communicatiewetenschappen UA Media, Wetenschap & Democratie Media & Democratie - Evalueren van mate waarin media bijdragen
Ontwikkellab lokale participatiedemocratie
Dossier vluchtelingendebat Ontwikkellab lokale participatiedemocratie in het kader van het vluchtelingendebat In meer dan driekwart van de 400 gemeentelijke bestuursakkoorden wordt gesproken over burgerparticipatie,
Een ruime invulling van EBP als opportuniteit. Prof. dr. Koen Hermans Projectleider Armoede en Welzijn LUCAS / Onderzoeksgroep Sociaal Werk KU Leuven
Een ruime invulling van EBP als opportuniteit Prof. dr. Koen Hermans Projectleider Armoede en Welzijn LUCAS / Onderzoeksgroep Sociaal Werk KU Leuven Evidence-based practice EBP: één van de belangrijkste
EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace
EUROPEES PARLEMENT TIJDELIJKE COMMISSIE ECHELON-INTERCEPTIESYSTEEM SECRETARIAAT MEDEDELING TEN BEHOEVE VAN DE LEDEN De leden treffen als aanhangsel een document aan met de titel Recht en Criminaliteit
Ontpolderen langs de Westerschelde
Ontpolderen langs de Westerschelde Invloed van lokale en regionale actoren en legitimiteitsproblemen in het beleidsproces (2005-2009) Judith Floor Inhoud Onderzoeksvragen Context Begrippen Beleidsronden
Wat is een constitutie?
Wat is een constitutie? Veel landen op de wereld worden op een democratische manier bestuurd. Een democratie staat echter niet op zichzelf. Bij een democratie hoort namelijk een rechtsstaat. Democratie
onderzoek in transitie?
Transitieonderzoek: onderzoek in transitie? Erik Paredis (UGent) Yves De Weerdt (VITO) Frank Nevens (VITO) Opstartworkshop INTRAP 31 mei 2012, Leuven www.steunpunttrado.be Opbouw 1. De uitdagingen waarvoor
Samenvatting Maatschappijleer 1 Politiek
Samenvatting Maatschappijleer 1 Politiek Samenvatting door een scholier 1057 woorden 17 maart 2016 7,8 8 keer beoordeeld Vak Maatschappijleer 1 Hoofdstuk 1 In de politiek gaat het om keuzes maken. Dat
Wat is een constitutie?
Wat is een constitutie? 2 Veel landen op de wereld worden op een democratische manier bestuurd. Een democratie staat echter niet op zichzelf. Bij een democratie hoort namelijk een rechtsstaat. Democratie
De stap naar hoger beroep
faculteit rechtsgeleerdheid staatsrecht, bestuursrecht en bestuurskunde 2-09-2015 1 2-09-2015 1 De stap naar hoger beroep Wat bepaalt het appelgedrag van burgers in het bestuursrecht? Mr. dr. Martje Boekema
Democratisch toetsingskader bij bewonersinitiatieven
Democratisch toetsingskader bij bewonersinitiatieven Werkvorm ter vernieuwing van de lokale democratie Anja B.M. Smits december 2017 Inwoners ontplooien steeds vaker initiatieven voor hun eigen leefomgeving,
Presentatie Recht en Economie
Presentatie Recht en Economie Prof. dr. Koen Caminada Index - Programma s met economie - Afstudeerrichting Recht & economie - Waarom Recht & economie - Voorbeelden van vragen - Afstudeerrichtingen - Opbouw
Voor de Raad van State als adviseur en bestuursrechter is het van. belang zicht te hebben op wat er leeft in de werelden van recht,
Inleiding Vice-President Raad van State tijdens de bijeenkomst van een delegatie van de Raad met de Raad voor Maatschappelijke Ontwikkeling donderdag 12 februari 2009 Dames en heren, Voor de Raad van State
Structurele samenwerking tussen kennis en beleid: een WRR-perspectief
Structurele samenwerking tussen kennis en beleid: een WRR-perspectief Functies en taken WRR Functies: 1. het denken voor en over beleid 2. het wetenschappelijk onderzoeken 3. het uitdragen van kennis en
Introductie. 1. Uw persoonlijke situatie. Voorbeeldvragenlijst COB-kwartaalenquête 2011
Introductie Dit onderzoek vindt plaats in opdracht van het Sociaal en Cultureel Planbureau. Met de resultaten wil het bureau het kabinet en de politiek in het algemeen informeren over zorgen en wensen
1. Ets J. E. Marcus, naar J. Smies, Den zedelijke en zinnelijke mensch. Spotprent op de wijsbegeerte van Kant. Ca
1. Ets J. E. Marcus, naar J. Smies, Den zedelijke en zinnelijke mensch. Spotprent op de wijsbegeerte van Kant. Ca. 1800-1810. [Stadsarchief Amsterdam] VIKTORIA E. FRANKE Een gedeelde wereld? DUITSE THEOLOGIE
Hard naar het college, zacht naar de samenleving. Julien van Ostaaijen
Hard naar het college, zacht naar de samenleving. Julien van Ostaaijen Routeplanner komend uur Verbindende rol van de gemeenteraad onder druk Verdieping van de klassieke rollen van de gemeenteraad Hard
Actueel beleidsplan. Stichting Vrienden van Hubrecht Instituut 2014-2016
Stichting Vrienden van het Hubrecht Instituut Actueel beleidsplan Stichting Vrienden van Hubrecht Instituut E [email protected] 2014-2016 1.1 Inleiding Naar aanleiding van het uitgevoerde onderzoek
DE HELAASHEID DER DINGEN: Henk van der Kolk Universiteit Twente
DE HELAASHEID DER DINGEN: OVER BEELDEN, FEITEN EN CONSEQUENTIES VAN DE KLOOF TUSSEN BURGER EN OVERHEID Henk van der Kolk Universiteit Twente INHOUDSOPGAVE 1. Bezorgde Ouders (Gerard Reve) 2. Daantje de
Het is niet voor het eerst dat Europa door extreem terreurgeweld wordt geraakt.
MdV, De terreur in Parijs heeft in heel Europa afschuw gewekt. Nietsontziende moslimradicalen hebben met hun aanslagen op Charlie Hebdo en op de Joodse supermarkt onze westerse samenleving in het hart