Agroforestry in Vlaanderen

Transcriptie

1 Agroforestry in Vlaanderen

2 Agroforestry in Vlaanderen Voordelen Ervaringen in gematigde streken Agroforestry in Frankrijk: een gevorderde case Potentieel en obstakels voor Vlaanderen

3 Agroforestry: What s in a name? Een definitie: combinatie van houtige gewassen met landbouw multifunctionaliteit Wat is het niet? Bebossing van landbouwgronden Verschillende combinaties: Silvopastoraal met beweiding Bosakkerbouw boslandbouw bostuinbouw Agroforestry in tropische en gematigde streken

4 Agroforestry: SWOT analyse Sterktes Duurzaamheid: economisch ecologisch Sociaal-cultureel Zwaktes Competitie tss bomen en akker Arbeidsinput Wijziging bedrijfsbeheer Synergieën Kansen Kyoto-akkoord EU-Plattelandsbeleid agroforestry plattelandseconomie Substitutie houtimport Water-, erosie- en natuurbeleid Obstakels Juridische leemtes Mentaliteitswijziging vereist Weinig praktische ervaringen

5 Agroforestry: sterktes Economische duurzaamheid: maximale input maximale output minimale input (sub)maximale, gediversifieerde output kostenreductie + eco-efficiëntie = grotere rendabiliteit & kleiner productierisico Agroforestry is een duurzame vorm van pensioensparen! Arbeidsintensiviteit creëert jobs Diversere en robuustere plattelandseconomie Vermijden van milieukosten door preventie van bodemerosie

6 Agroforestry: sterktes Ecologische duurzaamheid: minder erosie organische stof, bodemstructuur en bodemleven meer gesloten nutriëntencycli (minder nitraatuitstoot!) zonne-energie efficiënter benut microklimaten voor fauna waterbeschikbaarheid vastlegging van koolstof

7 Agroforestry: sterktes Socio-culturele duurzaamheid: diverse, kwaliteitsgerichte sfeer met economische zekerheden extra opbrengst weegt zwaarder door dan investeringskost gezonder leefmilieu en esthestischer landschap nieuwe dynamiek voor recreatie, boerderijzorg, enz. Synergieën meer efficiënte benutting van water, bodem, licht mogelijkheden tot samenwerking tussen bedrijven

8 Agroforestry: zwaktes Competie tussen akker en boom grotendeels te vermijden door goed design Arbeidsintensiviteit tijdelijke arbeidspieken (1e fase) ondersteuning nodig (EU alvast tot 2013) Wijziging bedrijfsvoering wisseling zomer - wintergewas evt. overschakeling van akkerteelt naar tijdelijke beweiding (in laatste fase) tenzij dichtheid bomen gering materieel voor snoeiwerk

9 homogenere opbrengstspreiding

10 verschillende plantdichtheden (van 50 tot 200 bomen per ha)

11

12

13 - in eerste fase arbeidsintensivering - nadien beweiding/extensivering

14 eventuele beweiding in laatste fase

15 Agroforestry: kansen Kyoto-akkoord De uitstoot van 20 schapen komt overeen met de captatie door 1ha onder gras; met een dichtheid van 100 bomen/ha agroforestry wordt de uitstoot van 50 schapen gecompenseerd EU-Plattelandsbeleid agroforestry : plattelandsbeleid , onder Landbeheer (prioritaire as 2) Substitutie houtimport Een aanplant van 10% van opp. door 1/3de van de boeren in Frankrijk zou een houtproductie opleveren die rond 2050 de import van hout vervangt Water-, erosie- en natuurbeleid

16

17 Erosiebestrijding: 40% Vlaamse gemeenten kampt met erosieproblemen

18 mogelijkheden voor biologisch plaagbeheer door aanplant van waardplanten van predatoren tussen de bomen in de rijen

19 Agroforestry: obstakels Juridische leemtes en vragen subsidiestelsel en -administratie Pachtwetgeving? - beweiding omkeerbaar? incompatibiliteit landbouw- en bosbouwwetgeving Mentaliteitswijziging vereist Weinig praktische ervaringen

20 Agroforestry in Frankrijk: een gevorderde case Traditionele agroforestrysystemen Belangrijkste proefvelden of boeren die opgevolgd worden (totaal: +/- 60) Regionale enquêtes naar potentiële interesse van boeren

21 heel wat interesse bij Franse boeren!

22 Beloftevolle soorten:

23 rendementsverlies blijft zeer beperkt bij geringe dichtheid van bomen

24 sterkere diameter- en hoogtegroei dan bosbomen

25 Agroforestry in Frankrijk: onderzoeksresultaten tonen haalbaarheid Hoge productiviteit van bomen Relatief klein rendementsverlies Beloftevolle boomsoorten

26 Dossier in vakpers

27 SAFE eindrapport Op website van INRA

28

29 Agroforestry: wat sfeerbeelden...

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41 Agroforestry: ook in Vlaanderen? Momentum van EU plattelandsbeleid! Onderzoeksresultaten uit SAFE project Prioritiseren van regio s

42 Agroforestry: ook in Vlaanderen? Opstarten proefvelden / opvolgen pioniers Participatie geïnteresseerde partners: Wervel, Vereniging voor Bos in Vlaanderen, Nationale Boomgaardenstichting, Ferme Local, Regionale Landschappen, Waar wachten we op? Frankrijk start dit jaar 100 demopercelen!