Opleidingsgids

Transcriptie

1 Departement Gezondheidszorg Bachelor in de Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsgids Departement Gezondheidszorg KHBO Xaverianenstraat 10 B-8200 Sint-Michiels

2 Inhoud 1 Inleiding Algemene bepalingen Competentieprofiel Opleidingsprogramma eerste opleidingsfase Opleidingsonderdelen eerste opleidingsfase Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica Natuurkunde Inleiding tot de biomechanica Chemie en inleiding tot de biologische chemie Moleculaire celbiologie Functionele anatomie Psychologie Overzicht van de wijsbegeerte Inleiding tot de ziekteleer Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel Theorie algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Practicum algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Palpatie Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel Opleidingsprogramma tweede opleidingsfase Opleidingsonderdelen tweede opleidingsfase Orgaananatomie en -fysiologie Neuro-anatomie, neurofysiologie en motorisch leren Ziekteleer en psychomotorische revalidatie bij patiënten met psychopathologische aandoeningen Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: traumato-reumatologie Biomechanica en kinesiologie Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel Inspanningsfysiologie Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel Kinesitherapeutische behandeling van pijn Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: musculoskeletale aandoeningen van het onderste lidmaat...75 Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 1

3 1 Inleiding Beste student(e) Deze opleidingsgids beschrijft volgens een vast schema alle opleidingsonderdelen en onderwijsactiviteiten van deze opleiding. Eerst wordt een overzicht gegeven van de competenties van de opleiding in een competentieprofiel. Daarna volgen per opleidingsfase het opleidingsprogramma en de afzonderlijke ECTS-fiches van de opleidingsonderdelen van deze opleiding. Alle opleidingen van de KHBO kiezen voor 'competentiegericht onderwijs'. Een competentie is het geheel van kennis, vaardigheden en attitudes die de student/de beginnende beroepsbeoefenaar toepast om goed te functioneren in zijn functie. Competentiegericht onderwijs - of het nu gaat om algemene competenties als communicatievaardigheden of specifieke beroepsgerichte competenties - staat bij de KHBO borg voor een opleiding met nadien een toekomst op de arbeidsmarkt. Meer informatie over competentiegericht onderwijs vind je op onze website. Het opleidingsprogramma geeft een overzicht van de opleidingsonderdelen. Per opleidings vind je zo het aantal studiepunten en de totale studietijd die daaraan gekoppeld is. Studietijd is de totale tijd die een student gemiddeld aan dit vak besteedt en valt uiteen in college-uren (CO), Toepassingen en begeleiding (T/B) en Zelfstandig werk (ZW). College-uren zijn het aantal uren gedoceerde theorie per jaar, toepassingen en begeleiding het aantal uren begeleide praktijkoefeningen en studiebegeleiding per jaar en zelfstandig werk is de geschatte tijd die de student buiten de college-uren, begeleide praktijkoefeningen en studiebegeleiding per jaar besteedt aan dit vak. Dan zijn er nog de ECTS-fiches van de opleidingsonderdelen. In deze fiches vind je een gedetailleerde beschrijving van de opleidingsonderdelen en onderwijsleeractiviteiten. Elke fiche heeft een hoofding en is dan opgebouwd uit dezelfde rubrieken. In de hoofding vind je volgende vaste gegevens: Code Code van dit opleidings Opleiding Volledige en correcte benaming van de opleiding Opleidingsfase Fase waarin het opleidings zich situeert: 1, 2 of 3 Semester Semester waarin het opleidings zich situeert: 1, 2 of 1+2 Studiepunten X aantal studiepunten gekoppeld aan het opleidings Contacturen x weken van x u contactonderwijs of een andere onderwijsvorm Titularis Voornaam Naam van de coördinerende docent van het opleidings Docent(en) Voornaam Naam van de betrokken docenten van het opleidings Onderwijstaal Nederlands Spaans Frans Engels Niveau Er zijn drie niveaus die gehanteerd worden: inleidend, uitdiepend en gespecialiseerd. Type Een opleiding kan verplicht zijn binnen de gekozen opleiding (verplicht opleidings) of het kan deel uitmaken van een keuzepakket (keuzeopleidings). Volgtijdelijkheid Er zijn drie soorten volgtijdelijkheid: strenge volgtijdelijkheid, soepele volgtijdelijkheid en gelijktijdigheid. Tolerantie Een opleidings is tolereerbaar of niet tolereerbaar. Examencontract Mogelijk Niet mogelijk De rubrieken geven je een goed beeld van de competenties, doelen, inhoud, onderwijsvorm, studiemateriaal, evaluatie en bijzondere bepalingen verbonden aan ieder(e) opleidings/onderwijsleeractiviteit. 2 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

4 Hoe bladeren door deze gids? Je kan makkelijker navigeren door deze opleidingsgids dankzij de inhoudstafel, bladwijzers en de optie zoeken. De inhoudstafel Bladwijzers Titelpagina Inhoudstafel De inhoudstafel vind je terug één pagina na de titelpagina. Je vindt er de titel en daarnaast het paginanummer van verschillende rubrieken en ECTS-fiches terug. Hier kan je vrij op elke titel klikken (linkermuisklik) en je komt dan onmiddellijk op de door jou gekozen pagina terecht. Bladwijzers Voor het gebruiksgemak kan je in deze opleidingsgids navigeren via bladwijzers. Als je de pdf opent kan het dat de bladwijzers verborgen zijn. Om ze zichtbaar te maken kan je met een linkermuisklik dit icoontje aanklikken aan de linkerkant van je scherm. Daarna verschijnen in de linkermarge de titels van de rubrieken en de ECTS-fiches. Klik (linkermuisklik) op de te raadplegen rubriek/ectsfiche en je gaat dan met een bladwijzerkoppeling naar de gewenste positie. Bladwijzers Optie zoeken Je kan in het vak zoeken gaan staan met de muisaanwijzer en eenmaal klikken met de linkermuisklik. Nu kan je een gewenste zoekterm intypen. Je kan dan met de entertoets (returntoets) bevestigen en je komt automatisch bij de door jou ingegeven term uit. Opgelet: het kan zijn dat je term meerdere malen voorkomt in het document. Telkens je op de entertoets tikt dan kom je bij de volgende hit. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 3

5 2 Algemene bepalingen 4 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

6 3 Competentieprofiel Begincompetenties Van toekomstige studenten wordt verwacht dat zij voldoende wetenschappelijke vooropleiding hebben doorgemaakt, die hen in staat zal stellen om het curriculum met succes te doorlopen en die met name een goede aansluiting waarborgt op de basiswetenschappelijke opleidingsonderdelen. Studenten moeten een sociaalvoelende en zelfstandige ingesteldheid hebben, evenals een kritische en actieve attitude ten aanzien van zowel leerstof als leerproces. Eindcompetenties Een van de uitgangspunten bij het opstellen van de eindcompetenties voor de opleiding is dat de volledige universitaire opleiding pas is afgerond als de masteropleiding is beëindigd. De bacheloropleiding (3 jaar) vormt uiteraard wel een afgerond programma, maar is slechts een tussenstap naar een volwaardige opleiding. De eindcompetenties van de opleiding revalidatiewetenschappen en kinesitherapie worden geclusterd in 4 domeinen (Kennis en inzicht/ Communicatieve vaardigheden en attitudes/wetenschappelijk onderzoek/beroepspraktijk). De doelstellingen van de opleiding, die kaderen binnen het concept van begeleide zelfstudie, zijn: - basiscompetenties ontwikkelen in de wetenschapsdiscipline van de revalidatie en aanverwante biomedische domeinen; - een brede kritisch wetenschappelijke houding aanmoedigen, die niet alleen kan toegepast worden in een klinische context maar ook elders; - het aanleren en het hanteren van wetenschappelijke methoden in de brede zin; - het stimuleren van het zelfstandig betekenis toekennen aan nieuwe informatie en het zelfstandig kennis integreren en toepassen op basisprobleemstellingen (casuïstiek); - inzicht en ervaring bieden met inleidende beroepsgerichte praktijkvaardigheden, waaronder communicatieve; - het stimuleren van het innemen van beredeneerde maatschappelijke standpunten en het dragen van maatschappelijke verantwoordelijkheid in het kader van een toekomstige positie in de gezondheidszorg. Van de student wordt op het einde van de opleiding verwacht dat hij beschikt over: Algemene eindcompetenties: - voldoende basiskennis in het domein van de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie en de basiswetenschappen hieraan verbonden; - de vaardigheid om informatie te communiceren en te rapporteren aan zowel collega's, artsen, als aan leken; - de vaardigheid om empathisch te communiceren met patiënten; - de nodige vaardigheid om eenvoudige basiswetenschappelijke literatuur te interpreteren; - de nodige bekwaamheid om zelf wetenschappelijke methoden te hanteren en toe te passen bij een probleemanalyse; - de nodige wetenschappelijk-kritische ingesteldheid. Specifieke eindcompetenties: - de vaardigheid om een probleemanalyse op basis van anamnese en klinisch onderzoek in de meest voorkomende aandoeningen van de menselijke beweging op te stellen; - de vaardigheid om een behandelingsschema voor vaak voorkomende aandoeningen van de menselijke beweging beperkt op te stellen; - de vaardigheid om een verslag op te maken van de gegeven behandeling; - kennis van de basisprincipes van kinesitherapeutische interventies bij specifieke aandoeningen; Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 5

7 4 Opleidingsprogramma eerste opleidingsfase Opleidingsonderdelen SP CO T/B ZW Studietijd REK-3202.S2-j1 1. Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica REK-3203.O1-s1 - Natuurkunde [5] [39] 0 [78] [117] REK-6130.O2-s2 - Inleiding tot de biomechanica [3] [26] 0 [52] [78] REK-3130.E0-s1 2. Chemie en inleiding tot de biologische chemie REK-6131.E0-j1 3. Moleculaire celbiologie REK-6016.E0-j1 4. Functionele anatomie REK-5517.E0-s2 5. Psychologie REK-1203.E0-s1 6. Overzicht van de wijsbegeerte REK-6901.E0-s2 7. Inleiding tot de ziekteleer REK-6902.S3-j1 8. Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie, deel 1 REK-6903.O1-j1 - Algemene evaluatie en [3] [55] 0 [100] [150] behandelingstechnieken der motorische revalidatie REK-6904.O2-j1 - Practicum algemene [5] [41] 0 [82] [123] evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie REK-6915.O3-j1 - Palpatie [3] [22] [43] [65] REK-6905.E0-j1 REK-6906.E0-j1 9. Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie,deel 1 Totalen Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

8 5 Opleidingsonderdelen eerste opleidingsfase 5.1 Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica Natuurkunde Inleiding tot de biomechanica Chemie en inleiding tot de biologische chemie Moleculaire celbiologie Functionele anatomie Psychologie Overzicht van de wijsbegeerte Inleiding tot de ziekteleer Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel Theorie algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Practicum algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Palpatie Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 7

9 5.1 Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica Code REK-3202.S2-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 8 Titularis Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar. Niet mogelijk Natuurkunde Code REK-3203.O1-s1 Semester 1 Studiepunten 5 Contacturen College-uren: 39 Titularis Docent Jacques Vanderhaeghen Onderwijstaal Nederlands C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Het hoofddoel van deze cursus is een overzicht aan te bieden van basisbegrippen van de fysica, waarbij vooral aandacht besteed wordt aan mechanica. Daarom wordt enerzijds, o.m. aan de hand van demonstraties, een fundamenteel fysische argumentatie opgebouwd. Anderzijds wordt het bespreken van toepassingen en het oplossen van problemen of vraagstukken systematisch als leermethode aangewend teneinde het inzicht in concepten en basisprincipes te verdiepen. 8 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

10 I N H O U D De basisbegrippen en de fundamentele krachten en wetten van de fysica. De nadruk ligt op de mechanica omdat dit essentieel is voor de studie van de biomechanica. Vertrekkend van een overzicht van fundamentele wisselwerkingen en krachten worden de basisprincipes van de mechanica besproken. Dit omvat de studie van de beweging (kinematica), van de beweging onder invloed van krachten (dynamica) en van de evenwichtvoorwaarden (statica). Verder worden de begrippen energie en arbeid, impuls en impulsmoment ingevoerd en behoudswetten afgeleid. Daarna worden in afzonderlijke hoofdstukken een aantal wetten, begrippen en toepassingen aangereikt uit die gebieden van de natuurkunde die relevant zijn voor andere colleges of waarmee de student zal geconfronteerd worden in zijn professionele loopbaan. Zo worden begrippen uit de mechanica toegepast op de statica en de dynamica van vloeistoffen (hydraulische werktuigen, bloeddruk). Temperatuur en warmte, basisbegrippen in de fysiologie, komen eveneens aan bod. Verder worden basiswetten van elektriciteit, elektrische kringen en schakelelementen behandeld. Tenslotte worden enkele belangrijke aspecten van golven, geluid en licht besproken. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Walker, James S. (2010). Physics (Fourth Edition). Pearson Boek International Edition. Powerpoint-presentaties lessen, opgaven oefeningen, voor Toledo verdieping Verwijzingen naar Engelstalige handboeken Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100 % 0 % 100 % schriftelijk examen Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 9

11 Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N 20 % van de punten kunnen bij een voorafgaande toets behaald worden(dit is enkel geldig voor de eerste examenperiode) Bij de opleidingsonderdelen 'Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica' en 'Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel 1' is in toepassing van art. 206 van het Onderwijs- en examenreglement overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk van de 1ste naar de 2de examenkans, maar is er in toepassing van art. 207 van het Onderwijs- en examenreglement geen overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk naar een volgend academiejaar. 10 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

12 5.1.2 Inleiding tot de biomechanica Code REK-6130.O2-s2 Semester 2 Studiepunten 3 Contacturen College-uren: 26 Titularis Docent Jacques Vanderhaeghen Onderwijstaal Nederlands C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Het hoofddoel van deze onderwijsleeractiviteit is erop gericht de basisbegrippen uit de mechanica toe te passen voor de biomechanische analyse van menselijke bewegingen. I N H O U D Dit behandelt inleidende begrippen uit de biomechanica. De basisprincipes van de mechanica worden toegepast op de analyse van de menselijke beweging. Eerst worden de methodes en kenmerken besproken voor de beschrijving van de houding en bewegingen van het menselijk lichaam. Daarna worden basisbegrippen gedefinieerd voor de analyse van de mechanische functies van het bewegingsapparaat. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Cursusnota s: Prof. A. Spaepen Inleiding Tot De Biomechanica Aanbevolen Soort bron Acco / / / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 11

13 E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % 100 % Schriftelijk examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Bij de opleidingsonderdelen 'Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica' en 'Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel 1' is in toepassing van art. 206 van het Onderwijs- en examenreglement overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk van de 1ste naar de 2de examenkans, maar is er in toepassing van art. 207 van het Onderwijs- en examenreglement geen overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk naar een volgend academiejaar. 12 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

14 5.2 Chemie en inleiding tot de biologische chemie Code REK-3130.E0-s1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1 Studiepunten 3 Contacturen 26 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Irmgard Poelaert Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Doel van de cursus is kennis en inzicht verwerven in de algemene chemie om interpretatie van celbiologische en fysiologische processen mogelijk te maken. Het accent ligt vooral op principes. I N H O U D De cursus chemie bestudeert vooreerst de anorganische chemie. In het tweede deel van de cursus komt de organische chemie aanbod. De cursus omvat de studie van: Deel 1: Materie en reacties met de chemische elementen en ook de warmte-uitwisseling die gepaard gaat met chemische reacties. Deel 2: Atomen, moleculen en ionen waarbij de atomaire structuur, de chemische binding en de eigenschappen van moleculen worden bestudeerd. Deel 3: Snelheid en evenwicht, hierbij komen volgende aspecten aanbod: de factoren die snelheid en evenwicht van een chemische reactie bepalen gevolgd door chemisch evenwicht en toepassingen (gedrag van zuren, basen, zouten en buffers). Deel 4: Entropie en vrije energie met entropieveranderingen en de rol van ATP in biologische reacties. Deel 5: De biologische moleculen waar de koolwaterstoffen en functionele groepen die voorkomen in biomoleculen worden bestudeerd. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 13

15 O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal Toledo Bruggemans, K., Herzog, Y. (2005). Fundamentele begrippen van algemene chemie (7 e druk, 1 e oplage). Antwerpen: Uitgeverij De Boeck. ISBN Boek x Alberts, B. Hopkin, J., Lewis, R., Roberts, W. (2010). Essential Cell Biology (Third edition). New York: Garland Science, Taylor & Francis Group ISBN Boek Aanbevolen Soort bron Acco / / / X E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100 % 0 % 100 % Schriftelijk examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 14 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

16 5.3 Moleculaire celbiologie Code REK-6131.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 9 (deel 1: 3 en deel 2: 6) Contacturen 78 (deel 1: 26; deel 2: 52) Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Irmgard Poelaert Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Deze cursus beoogt een overzicht te geven van uiteenlopende aspecten van de biologie, fysiologie en biochemie van de cel, zoals beschreven in 'Essential Cell Biology' (Alberts et al.). Dit opleidings volgt op het opleidings: Chemie en inleiding tot de biologische chemie dat eveneens het hogervermelde boek als basis gebruikt. I N H O U D Om de functies van het menselijk lichaam te kunnen overzien is het nuttig om het lichaam te beschouwen als een structuur die bestaat uit vele organisatieniveaus, van groot naar klein. Het organisme (bv. de mens) bestaat uit orgaanstelsels (bv.hart- en vaatstelsel); dat op zijn beurt bestaat uit organen (bv. hart); dat dan verder kan worden onderverdeeld in weefsels (bv. spierweefsel); dat is opgebouwd uit verschillende cellen (bv. spiercel); de cel bezit op zijn beurt heel wat verschillende organellen (bv. kern); de organellen zijn finaal opgebouwd uit moleculen (bv. DNA). In de loop van de opleiding (1e en 2e jaar) worden de organisatieniveaus in het lichaam behandeld in de volgorde van molecule tot mens, dus van klein naar groot. Voor deze volgorde is gekozen, omdat de weg van klein naar groot een lijn vormt van relatief eenvoudig naar zeer complex. Het 1e jaar omvat de studie van moleculen, organellen en cellen Het 2e jaar omvat de studie van weefsels, organen en orgaanstelsels. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 15

17 De cursus (deel 1 en deel 2) omvat de studie van: - Structuur en functie van eiwitten: secundaire en tertiaire structuur, functionele diversiteit. - Structuur en functie van DNA: dubbele-helix structuur, replicatie, mutaties en DNA-herstelmechanismen. - Eiwitsynthese: transcriptie en translatie, post-transcriptionele en post-translationele modificaties. - Genexpressie: genpromoters, differentiële genexpressie en het onstaan van verschillende celtypen. - Genen en genomen: ontstaan van genetische variatie, het menselijk genoom. - Membranen: samenstelling uit lipiden en eiwitten, membraantransport, electrische activiteit, synaptische transmissie. - Energiegeneratie in mitochondrieën: oxidatieve fosforylatie. - Energieoverdracht in de cel: structuur en rol van electronencarriërs, ATP en coënzym A, enzym-gemedieerde catalyse - Intracellaire compartimenten en transport: celorganellen, subcellulair transport. - Celcommunicatie: hormonen, groeifactoren en neurotransmitters, intracellulaire signaaloverdracht, excitatie-contractiekoppeling. - Cytoskelet: structuur van microtubuli, actomyosine en intermediaire filamenten, motorische mechanismen. - Celcyclus: fasen en regeling van de celcyclus, apoptose. - Celdeling: mitose, cytokinese, meiose. - Genetica: de erfelijkheidswetten. - Weefseltypen en kanker: epithelen, bindweefsel, spieren en zenuwen, kanker. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal Toledo Alberts, B., Hopkin, J., Lewis, R., Roberts W. (2010). Essential Cell Biology (Third edition). New York: Garland Science, Taylor & Francis Group ISBN Boek x Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 33,3 % 66,6 % Deel 1 33,3 % Schriftelijk examen Deel 2 66,6 % Mondeling examen 16 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

18 Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Delen 1 en % Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 17

19 5.4 Functionele anatomie Code REK-6016.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 10 Contacturen Bewegingsapparaat: 68 Perifeer zenuwstelsel: 26 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Geert Huysentruyt (bewegingsapparaat) Marnix Cokelaere (perifeer zenuwstelsel) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N Bewegingsapparaat: - Doel is het verwerven van kennis én structureel inzicht in de bouw van het volledige locomotorisch stelsel (romp, hoofd, ledematen) zowel naar samenstellende onderdelen als naar weefselopbouw. Daarnaast is ook de koppeling met perifeer zenuwstelsel belangrijk. - Studenten moeten in staat zijn om de aangebrachte anatomische structuren te herkennen en te lokaliseren op het eigen lichaam en dit van medestudenten, op anatomische modellen en op een lijk voor wat de anatomische snijzaal betreft. Tevens moeten zij het verband kunnen leggen tussen vorm, lokalisatie en functie van de structuren binnen het locomotorisch systeem. Perifeer Zenuwstelsel: - Het verwerven van kennis en inzicht in de bouw van het perifere zenuwstelsel. 18 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

20 I N H O U D Bewegingsapparaat: De volledige bouw van het menselijk lichaam met betrekking tot het bewegingsstelsel komt hierin aan bod. Dit houdt een gedetailleerd overzicht in van alle botstukken, gewrichten en spieren. De vormkenmerken worden gekoppeld aan de functionele kenmerken. In een eerste inleidend deel wordt vooreerst de terminologie en de nomenclatuur aangebracht en daarna worden de algemene kenmerken van de beenderen, gewrichten en spieren besproken. In de daaropvolgende specifieke delen wordt het locomotorisch stelsel systematisch benaderd. Vooreerst wordt de osteologie, de arthrologie en de myologie van het bovenste lidmaat behandeld. Daarna worden dezelfde systemen beschreven voor het onderste lidmaat en de centrale as. Simultaan met deze theorie worden eerder praktijkgeorienteerde demonstraties gegeven, waar het locomotorisch stelsel nu, als voorbereiding op palpatie, topografisch wordt benaderd. Het voor de verdere studie essentiële ruimtelijk inzicht in de beschreven structuren wordt bijgebracht door eigen studie van anatomische modellen, tekenen op skelet, werken met video en 3D-computer animatie. Perifeer Zenuwstelsel: Naast een algemene inleiding over het zenuwstelsel komt hier vooral een gestructureerd overzicht van de bezenuwing van de bovenste ledematen, de onderste ledematen, de rug, hals en nek, thorax en buikwand aan bod. O N D E R W I J S V O R M Bewegingsapparaat: - Hoorcollege Perifeer Zenuwstelsel: - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Huysentruyt, G. (2009). Functionele Anatomie Deel 1-4. Syllabus Onuitgegeven syllabus. KHBO, Departement Gezondheidszorg. Tank, P.W & Gest, T.R. (2009). Atlas of Anatomy, Latin Boek Edition. Baltimore: Lippincott Williams & Wilkins, a Wolters Kluwer business. ISBN Ondersteuning via website en toledo. Website Toledo Anatomische snijzaal in KULAK. Aanbevolen Soort bron Acco Feneis, H. (2006). Geïllustreerd anatomisch zakwoordenboek. Naslagwerk Houten: Bohn Stafleu Van Loghum. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 19

21 E V A L U A T I E Bewegingsapparaat Perifeer Zenuwstelsel Bewegingsapparaat Bewegingsapparaat Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 50 % 50 % 5% Tussentijdse toets 45% Schriftelijk examen in 2 delen: Deel 1 met meerkeuzevragen. Deel 2 met open vragen. Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 25% Schriftelijk examen 25% Schriftelijk examen in 2 delen: Deel 1 met meerkeuzevragen. Deel 2 met open vragen. Bewegingsapparaat 75% Schriftelijk examen in 2 delen: Deel 1 met meerkeuzevragen. Deel 2 met open vragen. Perifeer Zenuwstelsel 25% Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Bewegingsapparaat: Na 6 à 8 weken wordt een tussentijdse verplichte toets afgenomen die meetelt voor 5% van de score van de eerste examenperiode. Er wordt hiervoor geen inhaalexamen georganiseerd. Wie ongewettigd afwezig is, verliest zijn score. Perifeer Zenuwstelsel: / 20 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

22 5.5 Psychologie Code REK-5517.E0-s2 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 2 Studiepunten 3 Contacturen College-uren: 26 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Isabel De Beule Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S 9 : op een geïntegreerde manier overleg plegen met de verwijzende arts en alle betrokken actoren uit de zorgverlening met betrekking tot de patiëntenstatus en het behandelconcept. 11 : bevindingen en adviezen formuleren in verslagen ten behoeve van interdisciplinaire en multidisciplinaire besprekingen. 13 : mij bij de interdisciplinaire en multidisciplinaire samenwerking aan de vigerende wetgeving met betrekking tot de beroepshouding houden. D O E L E N De student : - kan de psychologie als wetenschap bespreken. - kan de gebruikte methodes en de deelgebieden binnen de psychologie bespreken. - kan de normale werking van enkele psychologische functies bespreken. - kan de psychologische ontwikkeling van de mens bespreken. - kan de relatie tussen stress en gezondheid bespreken. - kan enkele psychische stoornissen bespreken. - kan enkele therapeutische methodes bespreken. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 21

23 I N H O U D Naast een algemene inleiding over psychologie en enkele deelgebieden besteden we aandacht aan de normale werking van een aantal psychologische processen. Vervolgens bekijken we de ontwikkeling van de mens en zien we wat eventueel fout kan gaan. Daarna bespreken we enkele therapeutische methodes. - Psychologie als wetenschap - Freud en de psychoanalyse - Geheugen - Denken en intelligentie - Leren - Psychologische ontwikkeling - Emotie en motivatie - Stress - Psychopathologie - Therapieën O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Onderwijsleergesprek S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Brysbaert M. (2008). Fundamenten van de psychologie. Gent Boek : Academia Press. Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % 100 % Mondeling examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Mondeling examen 22 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

24 B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 23

25 5.6 Overzicht van de wijsbegeerte Code REK-1203.E0-s1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1 Studiepunten 3 Contacturen college-uren: 26 uren zelfstandig werk: 54 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Koen Dekorte Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - De student geeft de basisinzichten van belangrijke filosofen weer. - De student plaatst filosofische vragen plaatsen binnen een ruimer kader. - De student reflecteert kritisch over bepaalde levensbeschouwelijke thema s, in het bijzonder over de thematiek van het lichaam. I N H O U D Het vak wil een overzicht bieden van de westerse filosofie vanaf haar ontstaan tot op vandaag. Bijzondere aandacht gaat naar het belang van de filosofische reflectie, de relatie met de exacte wetenschappen, de filosofie van het lichaam en de hedendaagse wijsbegeerte. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Onderwijsleergesprek - Individuele opdracht - Bezoek 24 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

26 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100 % 0 % 100 % Mondeling examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Het beeldmateriaal (dat in de les aan bod komt) moet door de (afwezige) student hoe dan ook gezien zijn. Een vraag op het examen over een niet gezien beeldfragment leidt tot een o voor deze vraag. Meer uitleg vind je op Toledo. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 25

27 5.7 Inleiding tot de ziekteleer Code REK-6901.E0-s2 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 2 Studiepunten 4 Contacturen Virginie Claerhout: 30 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Bart Berghs:9 Virginie Claerhout, Bart Berghs Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - De doelstelling is om vanuit een dynamisch model van gezondheid de student inzicht te geven in de mechanismen van het lichaam om de gezondheid te bewaren of te herstellen. Dit moet de student toelaten om een goed inzicht in het anatomopathologisch substraat een logische afleiding te maken naar het ziektebeeld, de diagnostische mogelijkheden en de therapie. I N H O U D Basisbegrippen rond ziekte en gezondheid, ontstaanmechanismen van ziekte. In een inleidend hoofdstuk worden de begrippen gezondheid en ziekte en preventieve, curatieve en revalidatie-geneeskunde toegelicht, evenals de meest elementaire begrippen van epidemiologie. Daarna wordt ingegaan op de grote regelsystemen van het lichaam op celniveau en orgaanniveau om de normale functie te behouden of te herstellen, met speciale aandacht voor het immunitaire systeem. In dit kader wordt ook het herstelvermogen van het licham via de inflammatoire reactie besproken. Vervolgens worden extrensieke risicofactoren van ziekten besproken, zoals infectieuze agentia, tumoren, voeding, genetische factoren, enz. Bijzondere aandacht wordt besteed aan de risicofactor trauma en het anatomopathologisch substraat dat hiermee samengaat. In dit deel worden de algemene aspecten van het klinisch onderzoek, de technische investigaties, en de princiepes van de behandelingen van de traumatische aandoeningen besproken. 26 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

28 O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Dupont L. Ontstaansmechanismen van ziekten. Boek x Basisprinciepes van de ziekteleer. ISBN: Berghs B. Inleiding tot de orthopedische en traumatologische pathologie. syllabus Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100 % 100 % Schriftelijk examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 27

29 5.8 Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie, deel 1 Code REK-6902.S3-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 11 Titularis Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Pieter Vandamme, Philip Verstraete Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar. Mogelijk Theorie algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Code Semester 1+2 Studiepunten 3 REK-6903.O1-j1 Contacturen College-uren: 46 Titularis Docent Onderwijstaal Pieter Vandamme, Philip Verstraete Pieter Vandamme, Philip Verstraete Nederlands C O M P E T E N T I E S D O E L E N Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om - de verschillende evaluatie- en behandelingsstrategieën te omschrijven aan de hand van verschillen en gelijkenissen; - de kenmerken van een goed proces en goede werkwijze op te sommen en uit te leggen - het evalueren en behandelen in de kinesitherapie volgens het juiste proces en werkwijze toe te passen. 28 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

30 I N H O U D In deze cursus leren de studenten het proces en de werkwijze van evalueren en behandelen in de kinesitherapie Er wordt ingegaan op het proces en de werkwijze van het kinesitherapeutisch handelen met hierin uitleg van het begrip, de functie, de inhoud en de betekenis in het proces van - verwijzing en aanmelding - anamnese - onderzoek - diagnose en indicatiestelling - behandelplan - evaluatie - verslaggeving en correspondentie Er worden verder een aantal evaluatie- en behandelingstechnieken aangeboden, zodanig dat de studenten niet louter abstract over evaluatie- en behandelingsstrategieën dienen te studeren - kinantropometrie : evaluatie van lichaamssamenstelling - massage - inspectie (normale statiek en voorbeelden van afwijkingen) - onderzoek en behandeling van mobiliteit - onderzoek en behandeling van spierverkortingen - onderzoek spierfunctie - manuele spiertest - spierwerk (concentrisch-excentrisch) en spierbanen (proximaal-distaal) - behandeling spierfunctie - spierversterking - prevalentie en preventie van ruglast - manuele en antropometrische instrumenten en vragenlijsten - verplaatsingstechnieken - leren lopen met hulpmiddelel O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Brouwer, T., Boiten, J.C., Uilenreef-Tobi, F.C. (2003). Boek Diagnostiek in de fysiotherapie. Proces en werkwijze. Maarssen: Elsevier gezondheidszorg. ISBN Stappaerts, K., Staes, F. (2007). Palpatie van het Boek locomotorisch stelsel. Handleiding bij de anatomie in vivo. Leuven/Leusden: Acco. ISBN Stappaerts, K., Staes, F. (2006). Onderzoek en behandeling Boek van spierverkortingen. Leuven/Voorburg: Acco. ISBN Hislop, H.J., Montgomery, J. (2002). Daniels and Boek Worthingham s muscle testing. Techniques of manual examination. Philadelphia: Saunders. ISBN Claessens, A.L. (2008). Kinantropometrie: evaluatie van de Boek lichaamssamenstelling(powerpoint).leuven: Acco. Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 29

31 E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 40 % 60 % 40% Schriftelijk examen (Vandam me) 25% 35% Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Schriftelijk examen (Verstraete) Schriftelijk examen (Vandamme) 25% Schriftelijk examen (Verstraete) 75% Schriftelijk examen (Vandamme) B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Bij de opleidingsonderdelen 'Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica' en 'Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel 1' is in toepassing van art. 206 van het Onderwijs- en examenreglement overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk van de 1ste naar de 2de examenkans, maar is er in toepassing van art. 207 van het Onderwijs- en examenreglement geen overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk naar een volgend academiejaar. 30 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

32 5.8.2 Practicum algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie Code Semester 1+2 Studiepunten 5 REK-6904.O2-j1 Contacturen College-uren: 50 Titularis Docent Onderwijstaal Pieter Vandamme, Philip Verstraete Pieter Vandamme, Philip Verstraete Nederlands C O M P E T E N T I E S D O E L E N Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is de student in staat om - het evalueren en behandelen in de kinesitherapie volgens het juiste proces en werkwijze toe te passen - een aantal manuele vaardigheden betreffende evaluatie- en behandelingstechnieken in de kinesitherapie uit te voeren - theoretische inzichten in de praktijk toe te passen - juiste attitude aan te nemen t.a.v. het omgaan met elkaar als oefenpartner I N H O U D Een aantal evaluatie- en behandelings(basis)technieken, vaardigheden en attitudes worden aangeleerd met medestudenten als oefenpartner. Aan bod komen - kinantropometrie : evaluatie van lichaamssamenstelling - massage - inspectie - goniometrie en perimetrie - onderzoek en behandeling van spierverkortingen - angulaire mobilisatietechnieken - manuele spiertest - spierversterking - prevalentie en preventie van ruglast - verplaatsingstechnieken - leren lopen met hulpmiddelen O N D E R W I J S V O R M - Werkcollege Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 31

33 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Stappaerts, K., Staes, F. (2006). Onderzoek en behandeling Boek van spierverkortingen. Leuven/Voorburg: Acco. ISBN Hislop, H.J., Montgomery, J. (2002) Daniels and Boek Worthingham s muscle testing. Techniques of manuel examination. Philadelphia: Saunders. ISBN Stappaerts, K. (2006). Opnieuw leren lopen met Boek hulpmiddelen. Leuven/Voorburg: Acco. Claessens, A.L. (2007). Kinantropometrie: evaluatie van de Boek lichaamssamenstelling. Handleiding bij de praktische oefeningen. Leuven: Acco. Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 50 % 50 % 25% 25% Praktijkexamen (Verstraete) Praktijkexamen (Vandamme) 15% 35% Praktijkexamen (Verstraete) Praktijkexamen (Vandamme) Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 40% Praktijkexamen (Verstraete) 60% Praktijkexamen (Vandamme) B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Bij de opleidingsonderdelen 'Natuurkunde en inleiding tot de biomechanica' en 'Algemene evaluatie en behandelingstechnieken der motorische revalidatie deel 1' is in toepassing van art. 206 van het Onderwijs- en examenreglement overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk van de 1ste naar de 2de examenkans, maar is er in toepassing van art. 207 van het Onderwijs- en examenreglement geen overdracht van de voor een onderwijsleeractiviteit behaalde punten mogelijk naar een volgend academiejaar. 32 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

34 5.8.3 Palpatie Code REK-6915.O3-j1 Semester 1+2 Studiepunten 3 Contacturen College-uren: 22 Titularis Philip Verstraete Docent Philip Verstraete Onderwijstaal Nederlands C O M P E T E N T I E S D O E L E N Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is de student in staat om - palpatie als middel te gebruiken bij de studie van anatomie in vivo - palpatie volgens het juiste proces en werkwijze toe te passen als evaluatietechniek - een aantal manuele vaardigheden betreffende palpatietechnieken in de kinesitherapie uit te voeren - theoretische inzichten in de praktijk toe te passen - juiste attitude aan te nemen t.a.v. het omgaan met elkaar als oefenpartner I N H O U D Palpatietechniek, -vaardigheid en -attitude worden aangeleerd met medestudenten als oefenpartner. Aan bod komen Bot- en bandstructuren Spieren van - hoofd, hals, nek en thorax - schoudergordel - bovenarm, elleboog en voorarm - pols en hand - lumbale wervelkolom - abdominale spieren - bekken en heup - knie - onderbeen, enkel en voet O N D E R W I J S V O R M - Werkcollege Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 33

35 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Stappaerts K., Staes F., (2007). Palpatie van het Boek locomotorisch stelsel. Handleiding bij de anatomie in vivo. Leuven/Leusden: Acco ISBN Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % 100 % Praktijkexamen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100 % Praktijkexamen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 34 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

36 5.9 Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel 1 Code REK-6905.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 5 Contacturen Praktijk fysieke fitheid: 13 college-uren (semester 1) Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context: DEEL 1: 13 college-uren (semester 1) Praktijk Bewegingsactiviteiten: DEEL 1: 13 college-uren (semester 2) Praktijk bewegen in het water: DEEL 1: 13 college-uren(semester 2) Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Annick Deweert Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Volgtijdelijkheid Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Tolerantie Dit opleidings is tolereerbaar Examencontract Niet mogelijk C O M P E T E N T I E S Praktijk fysieke fitheid: Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1: Praktijk Bewegingsactiviteiten - DEEL 1: Praktijk bewegen in het water - DEEL 1: D O E L E N Praktijk fysieke fitheid: Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit - heeft een student kennis opgedaan inzake concept en belang naar de revalidatie toe van de basismotorische eigenschappen (kracht, uithouding, lenigheid en snelheid) - heeft de student ervaring opgedaan inzake de basismotorische eigenschappen - is een student in staat om de basismotorische eigenschappen te hanteren en te integreren in een later revalidatieprogramma Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 35

37 Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1: Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om aangepaste bewegingsactiviteiten te situeren in het continuüm van de revalidatie tot topsport de rol van de bewegingsagoog in de revalidatie te kunnen kaderen de meerwaarde van aangepaste bewegingsactiviteiten in een postrevalidatie programma naar waarde te schatten het functionele potentieel van een persoon met een handicap te kunnen observeren en dit potentieel te kunnen optimaliseren vanuit een ergonomisch standpunt Praktijk Bewegingsactiviteiten - DEEL 1: Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om - de moeilijkheidsgraad van een activiteit aan te passen aan een specifieke doelgroep - bewegingsactiviteiten op te stellen in functie van een aantal specifieke doelstellingen - uit bewegingsactiviteiten specifieke doelstellingen af te leiden Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit - heeft de student bewegingservaring opgedaan en zijn spelenarsenaal uitgebreid Dit deel is een directe voorbereiding voor het opleidings L9X00A Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel 2, dat is geprogrammeerd in het 2e Bachelorjaar, waarin deze werkvormen worden vertaald naar bijzondere groepen zoals personen met een fysieke of mentale handicap. Praktijk bewegen in het water - DEEL 1: Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om de eigen ervaring en het gevoel in het water te verhogen een afstand te zwemmen in het water met behulp van verschillende zwemslagen op een ontspannen en veilige manier zich te bewegen in het water een aantal vaardigheden uit te voeren die belangrijk zijn bij het veilig zwemmen met en het aanleren van zwemmen bij personen met een beperking I N H O U D Praktijk fysieke fitheid: In dit eerste deel wordt een basis gelegd voor het werken met bijzondere doelgroepen aan de hand van het bijschaven van eigen bewegingservaring en conditionele eigenschappen. Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1: Van de studenten wordt verwacht dat ze actief participeren aan de hoorcolleges en vragen stellen over de cursusinhoud. De studenten memoriseren de cursusinhoud, leggen verbanden tussen de verschillende onderdelen en oefenen zich het onderscheiden van hoofd- en bijzaken in de cursus. 36 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

38 Praktijk Bewegingsactiviteiten - DEEL 1: De studenten doen bewegingservaring op met nadruk op basis-, tactische-, perceptueel-, psycho- en sociomotorische vaardigheden via uitvoering van opgelegde of gedemonstreerde bewegingen en/of door zelfexploratie van nieuwe bewegingsactiviteiten. Tijdens de seminaries leren studenten kritisch nadenken over de bruikbaarheid van bewegingsactiviteiten inzake het realiseren van de mogelijke doelstellingen ervan binnen een therapeutische context. Binnen het bewegingsactiviteiten wordt getracht de studenten inzicht te verschaffen in de structuur van bewegingsspelen en de bruikbaarheid ervan in de opvoeding, de recreatie en de revalidatie. De klemtoon ligt op het inzicht krijgen in en uitbreiden van het spelrepertorium Tevens wordt geleerd hoe de complexiteit van spelsituaties kan gemanipuleerd worden zodat studenten later in functie van de doelstelling en de groep zowel gericht spelvormen kunnen kiezen, als zelf aanpassen, indien nodig. Praktijk bewegen in het water - DEEL 1: Van de studenten wordt verwacht dat ze actief deelnemen aan deze practica-sessies en ze in groepjes de nieuwe technieken inoefenen waarbij ze elkaar observeren en leren corrigeren. De studenten oefenen zich in de verschillende zwemslagen, het wrikken, het zwemmen met een vlotter en de basistechniek van het overlevingszwemmen. De student moet het leerproces van een persoon met een fysieke handicap tijdens activiteiten in het water ervaren en zelf ondergaan. O N D E R W I J S V O R M Praktijk fysieke fitheid: - Werkcollege - Hoorcollege Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1: - Hoorcollege Praktijk Bewegingsactiviteiten - DEEL 1: - Werkcollege - Hoorcollege Praktijk bewegen in het water - DEEL 1: - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Powerpointpresentaties Toledo Richtlijnen Toledo Helsen W. (2006), Aangepaste bewegingsactiviteiten, Leuven, ACCO. ISBN: Boek x Aanbevolen Soort bron Acco / / / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 37

39 E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % Praktijk fysieke fitheid Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1 Praktijk Bewegingsactiviteiten: DEEL 1 Praktijk bewegen in het water - DEEL 1 25 % 25% 25% 25% Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Praktijkexamen, individuele opdracht Permanente evaluatie schriftelijk examen Praktijkexamen, individuele opdracht, schriftelijk examen Permanente evaluatie Praktijkexamen schriftelijk examen permanente evaluatie Praktijk fysieke fitheid 25 % Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1 Praktijk Bewegingsactiviteiten: 25% DEEL 1 Praktijk bewegen in het water - DEEL 1 25% Praktijkexamen, individuele opdracht 25% schriftelijk examen schriftelijk examen, individuele opdracht Praktijkexamen, schriftelijk examen 38 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

40 B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N De totaalscore van dit vak is niet gelijk aan de som van de verschillende onderdelen. Een onvoldoende van 1 of meerdere onderdelen zal de totaalscore negatief beïnvloeden, een uitstekend resultaat op meerdere onderdelen zal de totaalscore positief beïnvloeden. Bij laattijdig indienen van een schriftelijke opdracht worden volgende sancties genomen: bij minder dan 1 week laattijdigheid wordt de helft van de punten toegekend; bij meer dan 1 week laattijdigheid wordt een nulscore gegeven. Praktijk fysieke fitheid: Permanente evaluatie omwille van activerende werkvormen (max. 20 % afwezigheid). Bij meer dan 20% afwezigheid, kan een deelname aan een examenperiode geweigerd worden. Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - DEEL 1: / Praktijk Bewegingsactiviteiten - DEEL 1: Permanente evaluatie omwille van activerende werkvormen (max. 10 % afwezigheid). Bij meer dan 20% afwezigheid, kan een deelname aan een examenperiode geweigerd worden. Praktijk bewegen in het water - DEEL 1: Permanente evaluatie omwille van activerende werkvormen (max. 20 % afwezigheid). Bij meer dan 20% afwezigheid, is deelname aan de eerste en de tweede examenkans slechts mogelijk met akkoord van het departementshoofd. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 39

41 5.10 Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel 1 Code REK-6906.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 1 Semester 1+2 Studiepunten 4 Contacturen Statistiek: 30 college-uren (semester 1 en 2) Onderzoeksmethodologie: 9 college-uren (semester 2) Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Jan Deklerck (statistiek) Hans Isselée (onderzoeksmethodologie) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S Statistiek: 21. onderzoeksresultaten in vaktijdschriften lokaliseren, kritisch beoordelen en naar de praktijk toe vertalen 22. eigen onderzoeksresultaten voor publicatie aandragen en deze resultaten in vergaderingen en op symposia presenteren en toelichten 23. bestaande onderzoeks- en behandelmethodes beoordelen en alternatieven in overweging nemen die tot deskundigheidsverhoging kunnen aanleiding geven Onderzoeksmethodologie: Het verwerven van basiskennis om - onderzoeksresultaten in vaktijdschriften te lokaliseren, kritisch te beoordelen en naar de praktijk toe te vertalen - de eigen onderzoeksresultaten voor publicatie aan te dragen en deze resultaten in vergaderingen en op symposia te presenteren en toe te lichten - de bestaande onderzoeks- en behandelmethodes te beoordelen en alternatieven in overweging te nemen die tot deskundigheidsverhoging kunnen aanleiding geven 40 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

42 D O E L E N Statistiek: - de student kan een verzameling meetgegevens met behulp van formules en rekentoestel en software ordenen en verwerken. - de student kan centrale waarden en spreidingsmaten berekenen, en kan ook de betekenis ervan verwoorden. - de student kan kansen uitrekenen bij specifieke kansen. - de student kan verschillen tussen data aantonen en verklaren met behulp van statistische technieken. - de student kan de samenhang tussen data aantonen en weergeven Onderzoeksmethodologie: Het kunnen beschrijven en bediscussiëren van het wetenschappelijk onderzoeksproces. De kernbegrippen die bij ieder hoofdstuk horen kunnen uitleggen en illustreren aan de hand van een voorbeeld. De structuur van een wetenschappelijk artikel kunnen toelichten. I N H O U D Statistiek: Er wordt aangeleerd hoe men cijfermateriaal zoals scores van specifieke testen van personen kan ordenen en visualiseren. Ook worden technieken bekeken die de samenhang of de verschillen tussen die verkregen data kunnen opsporen en weergeven. Er wordt vooral beschrijvende statistiek behandeld. Zo worden numerieke gegevens geordend in frequentietabellen, om ze vervolgens te kunnen voorstellen in histogrammen en boxplots. Daarbij zijn de verschillende locatiematen en spreidingsmaten van een frequentie noodzakelijk. Ook het zoeken naar correlatie tussen twee gemeten grootheden komt samen met lineaire regressie aan bod. De meest voorkomende : de normale wordt uitgebreid bestudeerd., alsook de daaruit bekomen betrouwbaarheidsintervallen. De chi-kwadraattest doet in deze cursus dienst als een initiatie op het testen van hypothesen. Verder wordt zowel de Z-test als de enkelvoudige t-test aangeleerd om waarnemingen te toetsten t.o.v. van een vooropgestelde norm. Daarbij wordt a priori ook normaliteit nagegaan met Shapiro-Wilk test, alsook het onderzoeken van extreme waarden door middel van de Grubb-test. Onderzoeksmethodologie: In de cursus worden de basisbegrippen van de wetenschappelijke onderzoeksmethodologie bestudeerd. Er worden drie hoofdstukken uit het handboek besproken. 1. Het concept van onderzoek en het onderzoeksproces 2. Betrouwbaarheid 3. Validiteit O N D E R W I J S V O R M Statistiek: - Hoorcollege - Werkcollege Onderzoeksmethodologie: - Hoorcollege Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 41

43 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Portney LG, Watkins MP. Foundations of Clinical Research: Boek Application to practice. 3th ed. New Jersey: Prentice Hall Health; Rekentoestel Vakmateriaal Deklerck, J. (2009).Statistiek deel 1. Onuitgegeven syllabus. Syllabus X KHBO, Departement Gezondheidszorg.[0270] Software :Microsoft Office 2007 (Excel) Software : SPSS Losbladig lesmateriaal en bestanden Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 69,2 % 30,8 % Statistiek 34,65% Statistiek 11,55% Onderzoeksmethodologie 23% Schriftelijk examen Examen aan de computer Schriftelijk examen Statistiek 23,1% Statistiek 7,7% Schriftelijk examen Examen aan de computer Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Statistiek 57,75% Schriftelijk examen Statistiek 19,25% Examen aan de computer Onderzoeksmethodologie 23% Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 42 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

44 6 Opleidingsprogramma tweede opleidingsfase Opleidingsonderdelen SP CO T/B ZW Studietijd REK-6017.E0-s1 1. Orgaananatomie en -fysiologie REK-6018.E0-s1 2. Neuro-anatomie, neurofysiologie en motorisch leren REK-6907.E0-j1 3. Ziekteleer en psychomotorische revalidatie bij patiënten met psychopathologische aandoeningen REK-6914.E0-j1 4. Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: traumatoreumatologie REK-6909.E0-j1 5. Biomechanica en kinesiologie REK-6910.E0-j1 6. Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel 2 REK-6911.E0-s2 7. Inspanningsfysiologie REK-6912.E0-j1 REK-6913.E0-s2 REK-6908.E0-j1 8. Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie, deel Kinesitherapeutische behandeling van pijn 10. Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: onderste lidmaat Totalen Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 43

45 7 Opleidingsonderdelen tweede opleidingsfase 7.11 Orgaananatomie en -fysiologie Neuro-anatomie, neurofysiologie en motorisch leren Ziekteleer en psychomotorische revalidatie bij patiënten met psychopathologische aandoeningen Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: traumato-reumatologie Biomechanica en kinesiologie Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel Inspanningsfysiologie Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel Kinesitherapeutische behandeling van pijn Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: musculoskeletale aandoeningen van het onderste lidmaat Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

46 7.11 Orgaananatomie en -fysiologie Code REK-6017.E0-s1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1 Studiepunten 6 Contacturen orgaananatomie: 13 orgaanfysiologie: 39 Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Geert Huysentruyt en Irmgard Poelaert Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Kennis en inzicht verwerven in de bouw en het functioneren van het menselijk lichaam. I N H O U D Om de functies van het menselijk lichaam te kunnen overzien is het nuttig om het lichaam te beschouwen als een structuur die bestaat uit vele organisatieniveaus, van groot naar klein. Het organisme (bv. de mens) bestaat uit orgaanstelsels (bv.hart- en vaatstelsel); dat op zijn beurt bestaat uit organen (bv. hart); dat dan verder kan worden onderverdeeld in weefsels (bv. spierweefsel); dat is opgebouwd uit verschillende cellen (bv. spiercel); de cel bezit op zijn beurt heel wat verschillende organellen (bv. kern); de organellen zijn finaal opgebouwd uit moleculen (bv. DNA). In de loop van de opleiding (1e en 2e jaar) worden de organisatieniveaus in het lichaam behandeld in de volgorde van molecule tot mens, dus van klein naar groot. Voor deze volgorde is gekozen, omdat de weg van klein naar groot een lijn vormt van relatief eenvoudig naar zeer complex. Het 1e jaar omvat de studie van moleculen, organellen en cellen Het 2e jaar omvat de studie van weefsels, organen en orgaanstelsels. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 45

47 Orgaananatomie: Op een systematische manier worden van het cardiovasculair systeem, het lymfestelsel, het urogenitaal systeem, het ademhalingsstelsel, het spijsverteringsstelsel en het endocrien systeem alle organen besproken zowel naar vorm, onderlinge samenhang en functie. De klemtoon ligt hier op de relevantie met het werkveld. Orgaanfysiologie: De orgaanfysiologie is de studie van de verschillende orgaansystemen. De cursus omvat volgende hoofdstukken: 1. Het bloed waarbij de samenstelling van het bloed, bloedvorming en bloedstolling worden bestudeerd. 2. Het cardiovasculair stelsel met 2 onderdelen: de hartfysiologie en de perifere circulatie. De hartfysiologie omvat de studie van het onstaan van hartritme, de hartcontractie en regulatiemechanismen. 3. De perifere circulatie omvat de studie van bloeddebiet, druk, weerstand en regulatiemechanismen. 4. Het respiratorisch stelsel behandelt de ventilatie, de pulmonaire circulatie, processen van diffusie, gastransport in het bloed en regulatiemechanismen. Finaal komen nog de gastro-intestinale fysiologie en de nierfysiologie aanbod. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Huysentruyt, G. (2009). Orgaananatomie. Onuitgegeven Syllabus syllabus. KHBO, Departement Gezondheidszorg. Losbladig lesmateriaal Toledo Marieb, E.N., & Hoehn, K. (2010) Human Anatomy & Physiology, (8 e ed.) San Francisco : Pearson Education ISBN-13: Boek x Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100 % 0 % 100% Schriftelijk examen 46 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

48 Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100% Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 47

49 7.12 Neuro-anatomie, neurofysiologie en motorisch leren Code REK-6018.E0-s1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1 Studiepunten 8 Contacturen Neuro-anatomie: college-uren: 27 (semester 1) Neurofysiologie: college-uren:34 (semester 1) Motorisch leren (semester 2): - college-uren: 20u. - uren toepassing en begeleiding: 7 u. Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Ludo Vanopdenbosch (neuro-anatomie) Kristof Verhoeven (neurofysiologie) Griet Vanhooren (motorisch leren) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S Neuro-anatomie Neurofysiologie Motorisch leren D O E L E N Neuro-anatomie - Het verwerven van kennis over de normale bouw en functie van het zenuwstelsel. Deze kennis vormt een basis voor de neurofysiologie. De cursus verschaft de neurowetenschappelijke fundamenten voor de studie van motorische leerprocessen. De discipline vormt tevens een basis voor de cursus Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met neuromotorische aandoeningen met inbegrip van pediatrische aandoeningen. Neurofysiologie - De werking van het zenuwstelsel begrijpen bij gezonde personen en bij frequente neurologische aandoeningen. Het inzicht hierin moet toegepast kunnen worden en op die manier bijdragen tot een betere behandeling van (neurologische) patiënten. 48 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

50 Motorische controle en leren De studenten moeten in staat zijn om - op basis van een aantal experimentele opstellingen de theorie te toetsen aan de praktijk en (verkregen) experimentele gegevens op een zinvolle manier te verwerken. - een ruimere theoretische kijk te ontwikkelen op de eigen praktijk - de evolutie van structuur naar functie te begrijpen en die ook te kunnen toepassen. I N H O U D Neuro-anatomie Beschrijving van de normale bouw van het zenuwstelsel van het menselijk lichaam. In de cursus neuro-anatomie wordt en overzicht geboden van de morfologie van de hersenen, het ruggenmerg en de hersenzenuwen, hersenvliezen en bevloeiing. Tenslotte wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste afferente en efferente zenuwbanen. Neurofysiologie Sensorische systemen, Motorisch systeem en het Autonoom en Limbisch systeem. Motorisch leren In de cursus motorisch leren wordt een integratie van gedragswetenschappelijke en neurowetenschappelijke inzichten beoogd met betrekking tot motorisch leren en motorische controle in normale en pathologische omstandigheden. Van de studenten wordt verwacht dat ze de bekomen inzichten in de motorische controle en de plasticiteit van het centrale zenuwstelsel kunnen toepassen op de motorische revalidatie. Deel 1: historiek van motorische controle en leerprocessen Deel 2: rol van intrinsieke en extrinsieke informatiefeedback Deel 3: menselijke bewegingscoordinatie Deel 4: neuroplasticiteit en neurofysiologie van het leren en gedragsverandering Deel 5: posturale organisatie en controle vanuit het ontwikkelingsperspectief Deel 6: verouderingsprocessen O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege - Practicum in Leuven S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Swinnen, S. (1998). Cursus Motorisch leren, ACCO Syllabus X Barker R., Barasi S. Neuroscience at a Glance. 3rd ed. Wiley - Boek Blackwell: Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco Schmidt, R.A., & Lee, T.D. (1999). Motor contol an learning. A behavioral emphasis. Champaign: Human kinetics Shumway Cook, A.& Woollacott, M (1995). Motor control. Theory and practical applications. Baltimore: Williams & Wilkins Boek Boek Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 49

51 E V A L U A T I E Eerste examenkans Eerste examenperiode Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 100% Neuroanatomie 30% Mondeling examen Neurofysiologie 40% Mondeling examen Motorisch leren 30% Schriftelijk examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Neuro-anatomie 30% Mondeling examen Neurofysiologie 40% Mondeling examen Motorisch leren 30% Schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Neuro-anatomie / Neurofysiologie / Motorisch leren Bespreking van wetenschappelijke literatuur, wat betreft motorisch leren en controle. 50 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

52 7.13 Ziekteleer en psychomotorische revalidatie bij patiënten met psychopathologische aandoeningen Code REK-6907.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1+2 Studiepunten 7 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Totaal: 65 college-uren Ziekteleer: 26 college-uren Psychomotorische revalidatie: 26 college-uren Relaxatie: 13 college-uren n. (ziekteleer) Davy Vancampfort (psychomotorische revalidatie) Griet Vanhooren (relaxatie) Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N Ziekteleer bij patiënten met psychopathologische aandoeningen: - De studenten vertrouwd maken met de belangrijkste psychopathologische syndromen voor wat betreft hun ontstaansmechanisme, symptomen, verloop, en verschillende aspecten van de behandeling ter voorbereiding van de psychomotorische revalidatie waarbij deze kennis noodzakelijk is. Theorie van de psychomotorische revalidatie: - Op het einde van dit opleidings zijn studenten in staat om de plaats en inhoud van de kinesitherapie en de psychomotorische therapie in de psychiatrie te situeren en dit toe te passen op diverse psychiatrische patiëntenpopulaties - betekenis van bewegen en lichamelijkheid voor een kinesitherapeut in een psychiatrische instelling te beschrijven - op een correcte manier om te gaan met lichamelijkheid Relaxatie: - De student vertrouwd maken met de belangrijkste relaxatietechnieken wat betreft hun achtergrond, indicaties, techniek en wetenschappelijk onderzoek. - De student leert verschillende relaxatie-basistechnieken toepassen. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 51

53 I N H O U D Ziekteleer bij patiënten met psychopathologische aandoeningen: Uitgaande van de beschrijving van psychiatrische ziektebeelden worden meer algemene aspecten in verband met psychopathologie toegelicht zoals metapsychologische theorieën, leer- en systeemtheorie, sociale- en beschrijving van de psychopathologische fenomenen en biologische aspecten. Een meer algemene achtergrond wordt geschetst die belangrijk is voor de benadering van psychiatrische beelden en er worden ook praktische richtlijnen aangereikt voor de benadering van de individuele patiënt. Een eerste deel van de cursus gaat over inleidende begrippen m.b.t. psychopathologie, psychiatrische kliniek, pathogenese van psychopathologische fenomenen en psychiatrische diagnostiek. Daaropvolgend worden de voornaamste psychiatrische ziektebeelden geschetst. Ook worden ontwikkelingsstoornissen en de belangrijkste kinderpsychiatrische symptomen toegelicht. Psychotische stoornissen worden behandeld met een belangrijke klemtoon op schizofrene ziektebeelden. Affectieve stoornissen (depressie, manie) worden beschreven. Angststoornissen (paniekstoornissen, fobieën, dwangfenomenen, posttraumatic stress disorder), somatoforme afwijkingen (conversie, hypochondrie, pijnsyndromen) vormen een volgend deel van de cursus. Bovendien worden de dissociatieve stoornissen, eetstoornissen en problemen i.v.m. slaapstoornissen toegelicht. Tenslotte worden de meer organisch bepaalde psychiatrische ziektebeelden behandeld, ondermeer delirium, dementie, geheugenstoornissen en tevens worden de stoornissen in het kader van middelenmisbruik (alcohol en andere drugs) belicht. De beschrijving van specifieke psychopathologische beelden wordt afgesloten met een overzicht van de belangrijkste persoonlijkheidsstoornissen. Ook worden in een overzicht de verschillende aspecten van behandeling behandeld, zoals bijvoorbeeld psychotherapeutische benaderingen, familiebegeleiding, sociale rehabilitatie, evenals de biologische behandelingsvormen waaronder voornamelijk de farmacologische. Theorie van de psychomotorische revalidatie: In de theoretische cursus worden volgende elementen besproken: Deel 1 o situering van de psychomotorische revalidatie o ontwikkeling van de kinesitherapie en de psychomotorische therapie in historisch perspectief o organisatie van de geestelijke gezondheidszorg in Vlaanderen o definitie van psychomotorische therapie en de relatie met aanverwante therapieën en disciplines o modellen gehanteerd in de geestelijke gezondheidszorg Deel 2 o psychomotorische observatie, onderzoek en evaluatie o bewegen, lichaam, zelfconcept en quality of life in de psychiatrie en de relatie tot de kinesitherapie en de psychomotorische therapie Deel 3 o kinesitherapie en psychomotorische therapie bij verschillende groepen eetstoornissen depressie ouderenpsychiatrie psychotische patiënten o specifieke vraagstellingen uit de psychiatrie motivationele technieken o hoe omgaan met de verschillende ziektebeelden in het dagelijks leven als kinesitherapeut/psychomotorisch therapeut Regelmatig worden hierbij concrete oefeningen en opdrachten voor therapie aangebracht en uitgevoerd door studenten. 52 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

54 Relaxatie: Er wordt een overzicht gegeven van de twaalf belangrijkste methoden ter preventie, reductie van stress. Na enkele theoretische beschouwingen over stress worden de verschillende methodieken besproken wat betreft inhoud, achtergrond, indicaties, therapeutische toepassingen en wetenschappelijk onderzoek. De volgende methoden komen aan bod: de relaxerende ademtherapie, de Alexandertechniek, de autogene training, de EMG-biofeedback, eutonie, haptonomie, mindfulness, mind-body therapie, progressieve relaxatie, sofrologie, yoga, relaxatie bij kinderen. O N D E R W I J S V O R M Ziekteleer bij patiënten met psychopathologische aandoeningen: - Hoorcollege - Studiebezoek Theorie van de psychomotorische revalidatie: - Hoorcollege Relaxatie: - Hoorcollege - onderwijsleergesprek - werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Psychopathologie, Deel 1: Basisbegrippen. W. Vandereycken, Boek C.A.L. Hoogduin, P.M.G. Emmelkamp (eds.). Bohn Stafleu Van Loghum 2000, 3 de druk. Stress. M. Van Kampen& M. Vervaeke (red.). ACCO, Leuven ISBN: Boek X Probst, M. Theorie van de psychomotorische revalidatie. ISBN: Syllabus X Aanbevolen Soort bron Acco Eigen notities, Artikels op Toledo, Powerpointpresentaties op Toledo Multimedia: video's Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 53

55 E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode Ziekteleer psychomotorische revalidatie 80 % 20 % 40% Schriftelijk examen 40% Schriftelijk examen Relaxatie 20% mondeling Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Ziekteleer 40% Schriftelijk examen Psychomotorische revalidatie 40% Schriftelijk examen Relaxatie 20% Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 54 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

56 7.14 Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: traumato-reumatologie Code REK-6914.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1+2 Studiepunten 5 Contacturen Titularis Ziekteleer traumatologie: 16 college-uren Reumatologie: 10 college-uren Motorische revalidatie: 16 college-uren Docent(en) William De Groote, Bruno Vanderkerckhove (ziekteleer traumatologie) Bart Berghs (reumatologie) Hans Isselée (motorische revalidatie) Onderwijstaal Nederlands Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N Ziekteleer: traumatologie - De student kan de algemene principes van de ziekteleer zoals gedoceerd in het opleidings inleiding tot de ziekteleer toepassen op de traumatologische aandoeningen van de onderste ledematen - De student heeft inzicht in het anatomo-pathologische substraat en de behandeling van musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de onderste ledematen - De student heeft kennis van en inzicht in traumatologische aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, in acute en chronische traumatologische aandoeningen van de knie, het onderbeen, de enkel en de voet. Reumatologie - De student kan de algemene principes van de ziekteleer zoals gedoceerd in het opleidings inleiding tot de ziekteleer toepassen op reumatische aandoeningen van de onderste ledematen - De student heeft inzicht in het anatomo-pathologische substraat en de behandeling van musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de onderste ledematen - De student heeft kennis van en inzicht in reumatische aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, in acute en chronische traumatologische aandoeningen van de knie, het onderbeen, de enkel en de voet. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 55

57 Motorische revalidatie - De student kan de verschillende stappen genomen tijdens het kinesitherapeutisch onderzoek (anamnese en klinisch onderzoek) beschrijven en aangeven - De student heeft inzicht verworven in het proces van het basis klinisch redeneren - De student begrijpt de adaptaties die plaatsvinden in het menselijk lichaam ten gevolge van pathologie en de veranderingen die optreden tijdens de revalidatie - De student kan de behandeling concipiëren op basis van de bevindingen uit het kinesitherapeutisch onderzoek - De student kan de revalidatieindicaties voor traumatologische musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de heup, de knie, de enkel en de voet beschrijven en begrijpen - De student kan de elementen uit het gedeelte ziekteleer toepassen in casuistiek gericht op traumatologische musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van het onderste lidmaat - De student kan een behandeling opstellen en praktisch uitvoeren op basis van de bevindingen van het kinesitherapeutisch onderzoek. Hij/zij kan dit toepassen in casuistiek gericht op musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de onderste ledematen I N H O U D Ziekteleer: traumatologie De studenten verwerven kennis en inzicht in de traumatologische pathologie van het onderste lidmaat De algemene principes van de ziekteleer worden toegepast op traumatologische aandoeningen van de onderste ledematen. Hierbij wordt verondersteld aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, acute en chronische aandoeningen van de knie, aandoeningen van het onderbeen, aandoeningen van het enkelgewricht en de voet. Reumatologie De studenten verwerven kennis en inzicht in de reumatische pathologie van het onderste lidmaat De algemene principes van de ziekteleer worden toegepast op reumatische aandoeningen van de onderste ledematen. Hierbij wordt verondersteld aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, acute en chronische aandoeningen van de knie, aandoeningen van het onderbeen, aandoeningen van het enkelgewricht en de voet. Motorische revalidatie De studenten verwerven kennis en vaardigheden in de revalidatie van een patiënt met een traumatologische aandoening van het onderste lidmaat. De student leert een kinesitherapeutisch klinisch onderzoek uitvoeren, indicaties opstellen en een behandeling uitvoeren gericht op een patiënt met een traumatologische musculoskeletale aandoening ter hoogte van de onderste ledematen (bekken-heup, femur-knie, onderbeen, enkel-voet). 56 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

58 O N D E R W I J S V O R M Ziekteleer: traumatologie - Hoorcollege Reumatologie - Hoorcollege Motorische revalidatie - Hoorcollege - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenkans Eerste examenperiode Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 35 % 65 % Ziekteleer: traumatologie 35 % Mondeling examen Reumatologie 15% Motorische revalidatie 50% Schriftelijk examen Mondeling examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Ziekteleer: traumatologie 35 % Mondeling examen Reumatologie 15% Schriftelijk examen Motorische revalidatie 50% Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 57

59 7.15 Biomechanica en kinesiologie Code REK-6909.E0-s2 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 2 Studiepunten 5 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract College-uren: 26 (theorie) uren toepassing en begeleiding:18 (praktijk) Jacques Vanderhaeghen (theorie) Geert Huysentruit en Jacques Vanderhaeghen (praktijk) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Niet mogelijk C O M P E T E N T I E S Theorie: Zie K.U.Leuven. Praktijk: Zie K.U.Leuven. D O E L E N Theorie: Het doel van dit vak is de in 1ste bachelor geleerde begrippen toe te passen in biomechanische analyses van gewrichtsbelasting en spierwerking in verschillende soorten bewegingen (preventieve, curatieve en sportieve oefeningen). Deze analyses moeten dan de basis vormen voor toepassingen in de pathologie (3 bachelor). Praktijk: De praktische oefeningen hebben tot doel enerzijds de leerstof van het college in te oefenen en anderzijds het gebruik ervan in de concrete praktijk te ervaren. 58 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

60 I N H O U D Theorie: De opbouw en kenmerken van de spier. De activatie, mechanische eigenschappen van de spier. De spier in het bewegingsapparaat. Dynamica van de ervormbare en onvervormbare lichamen. Toepassingen op de beweging van het menselijk lichaam. De theoretische cursus bestaat uit twee delen. In het eerste deel (het bewegingsapparaat) wordt eerst de spiermechanica behandeld, waarin de spier beschouwd wordt als de motor van de menselijke machine. Spierkrachtbepalende factoren zoals de kracht-lengte relatie, de kracht-snelheid relatie en de invloed van voorgeschiedenis en elasticiteit worden behandeld. Het eerste deel sluit af met het effect van het acteren van zowel mono- als pluriarticulaire spieren rond de gewrichten in analytische en globale bewegingen. Het tweede deel omvat de basis van de kinetica van translatie en rotatie (inertie, traagheidskrachten), wat dan wordt toegepast op het bewegen van zowel het gehele menselijk lichaam als van lichaamssegmenten. De toepassingen die in deze beide delen worden uitgewerkt, worden als vraagstuk gesteld en de conclusies in verband gebracht met kinesiologische en kinesitherapeutische principes. Praktijk: Bewegingsanalyse van het menselijk lichaam. In het practicum worden in een aantal sessies de elementaire principes van de mechanica in praktijkvoorbeelden geïllustreerd (evenwicht van krachten en momenten, bewegingsvergelijkingen, botsingsverschijnselen, behoud van impuls, beweging met constante versnelling, zwaartepunt van vervormbare systemen). Anderzijds worden elementaire methoden uit de bewegingsanalyse aangewend om kenmerken van de menselijke beweging en de relatie met de krachtwerking aan te duiden (filmanalyse, krachtenregistratie in sprongen, rotatie en traagheidsmoment in functie van de lichaamshouding). O N D E R W I J S V O R M Theorie: - Discussies m.b.t. de basisconcepten in de dynamische analyse van de menselijke beweging en het oplossen van praktijkgerelateerde oefeningen. Praktijk: - Gedurende het eerste semester zijn er 5 gemeenschappelijke proefsessies voorzien met studenten IWT in verband met bewegingsanalyse (multidisciplinair samenwerken aan een wetenschappelijk project). - Tweede semester: verder toepassen en evaluatie van concrete metingen in de bewegingsanalyse, waarmee het verband tussen de verschillende concepten in de biomechanica en kinesiologie wordt getoetst. Deelname aan mechanica-carroussel aan de KULAK. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 59

61 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Cursusnota s: Prof. A. Spaepen Biomechanica, oefeningen en Toledo discussies. oefeningen en discussies Practicum Kinesiologie Website MathCad Software Software Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % Theorie 80% Praktijk 10% Praktijk 10% Schriftelijk examen Permanente evaluatie Examen aan de computer Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Theorie 80 % Schriftelijk examen Praktijk 10% Permanente evaluatie Praktijk 10% Examen aan de computer B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Theorie: / Praktijk: De permanente evaluatie worden gegeven op de samenwerking met studenten van IWT en studenten KULAK. De punten van de permanentie evaluatie van tweede examenperiode worden overgedragen naar de derde examenperiode. 60 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

62 7.16 Aangepaste bewegingsactiviteiten, seminaries en practicum, deel 2 Code REK-6910.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1+2 Studiepunten 5 Contacturen Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context - deel 2: 8,5 college-uren Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet: 13 college-uren Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap: 26 college-uren Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Annick Deweert Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Niet mogelijk C O M P E T E N T I E S Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context (deel 2): Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap D O E L E N Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context (deel 2): - Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om -aangepaste bewegingsactiviteiten in een individuele of interactieve setting te leiden en te begeleiden - aangepaste bewegingsactiviteiten te concipiëren en aan te passen aan bijzondere groepen (alle revalidatiedomeinen komen hierbij aan bod) Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet - Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om specifieke vaardigheden in het water en op het droge uit te voeren als voorbereiding op het behalen van het erkend Hoger Reddersbrevet - Het behalen van dit erkend Hoger Reddersbrevet is een wettelijke vereiste (decreet Vlarem II) om in een zwembad een groep patiënten en personen met een handicap te begeleiden. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 61

63 Deel 3: Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap - Aan het einde van deze onderwijsleeractiviteit is een student in staat om op een veilige en comfortabele manier personen met een beperking te laten (voort)bewegen in het water (participatie) - op een gepaste manier om te gaan en te communiceren met personen met een beperking - een aantal pathologieën te herkennen I N H O U D Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context (deel 2): De studenten nemen deel aan de practica, voeren zelf de aangereikte bewegingsvormen uit en reflecteren daarbij op een kritische wijze over inhoud en gehanteerde onderwijsstrategieën. De studenten concipiëren een aangepaste bewegingsactiviteit voor een vrij gekozen doelgroep en doelstellingen en initiëren dit bij een kleine groep van medestudenten aan de hand van een micro-teaching sessie. Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet Van de studenten wordt verwacht dat ze deelnemen aan de sessies en zich oefenen in de verschillende EHBO-, reanimatie- en reddingstechnieken. Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap Aansluitend bij de lessen van het eerste bachelorjaar wordt er individueel gewerkt in het water met patiënten met een mentale, fysieke en/of meervoudige handicap. Er wordt met verschillende niveaus gewerkt, zowel mensen die niet kunnen zwemmen als mensen die deelnemen aan zwemwedstrijden voor personen met een handicap. Van de studenten wordt verwacht dat ze tijdens de sessies telkens 1 (of 2) personen begeleiden. De studenten stellen voor elke sessie een oefenprogramma op en dienen een voorbereiding in ter evaluatie. Aan het einde van de lessenreeks wordt een verslag opgemaakt waarin de studenten de pathologie bespreken, een samenvatting van de sessies geven en een reflectie op het eigen functioneren uitschrijven. O N D E R W I J S V O R M Deel 1: Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context (deel 2): - Hoorcollege - Werkcollege - Individuele opdracht Deel 2: Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet - Werkcollege Deel 3: Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap - Stage 62 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

64 S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Powerpointpresentaties Toledo Richtlijnen bij de stage Toledo Aanbevolen Soort bron Acco Vakmateriaal Toledo Naslagwerk Toledo E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % Deel 1 18 % Praktijkexamen Individuele Opdracht Deel 2 28 % Praktijkexamen Deel 3 54 % Permanente evaluatie Individuele opdracht Schriftelijk examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Deel 1 18 % Individuele opdracht Deel 2 28 % praktijkexamen Deel 3 54 % Individuele opdracht, schriftelijk examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N Deel 1: Praktijk bewegingsactiviteiten in een therapeutische context (deel 2): Permanente evaluatie omwille van het gebruik van activerende werkvormen (max. 20 % afwezigheid). Bij meer dan 20% afwezigheid, is een deelname aan de eerste en tweede examenkans slechts mogelijks met akkoord van het departementshoofd. Opdrachten dienen ten laatste vóór aanvang van de respectievelijke examenperiode ingediend te worden. Bij minder dan 1 week laattijdigheid wordt de helft van de punten toegekend. Bij meer dan 1 week laattijdigheid wordt een nulscore gegeven. Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 63

65 Deel 2: Voorbereiding op het erkend Hoger Redderbrevet Een student die niet slaagt voor het reanimatie, kan niet slagen voor het vak Aangepaste Bewegingsactiviteiten, Deel II. Deel 3: Praktijk werken in het water met patiënten en personen met een handicap Permanente evaluatie: stage dus 100 % aanwezigheid vereist. Zo niet kan een deelname aan een examenperiode geweigerd worden. Opdrachten dienen ten laatste vóór aanvang van de respectievelijke examenperiode ingediend te worden. Bij minder dan 1 week laattijdigheid wordt de helft van de punten toegekend. Bij meer dan 1 week laattijdigheid wordt een nulscore gegeven. 64 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

66 7.17 Inspanningsfysiologie Code REK-6911.E0-s2 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 2 Studiepunten 6 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract college-uren: 52 uren T. Reybrouck (3 lessen) T. Troosters (3 lessen) L. Vanhees (2 lessen) Annick Deweert (3 lessen) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N - Dit college introduceert de student in begrippen van fysiologie van het metabolisme en cardiorespiratoir antwoord tijdens inspanning. I N H O U D 1) Inspanningsfysiologie, theorie: metabolisme 2) Inspanningsfysiologie, theorie: cardiorespiratoir systeem 3) Demonstraties: meetmethoden in de inspanningsfysiologie 1) In een eerste deel worden de energiebronnen tijdens acute en chronische inspanning besproken. Hierbij worden fysiologische en biochemische begrippen belicht. Welke metabole aanpassingen er gebeuren en hoe deze aanpassingen tot stand komen, wordt in detail besproken. 2) In deze onderwijsleeractiviteit worden de aanpassingen van het cardiopulmonair systeem tijdens inspanning en de methodologie voor het afnemen van inspanningstests besproken. Hierbij worden veranderingen in bloedsamenstelling en lichaamsvochtbalans die typisch zijn voor inspanning besproken. Ook de buffercapaciteit van het bloed wordt behandeld. Een volgend hoofdstuk omvat de werking van het cardiovasculair systeem tijdens inspanning. Hierin worden de belangrijkste hemodynamische variabelen gedefinieerd en tevens wordt besproken hoe de metingen gebeuren. Er wordt aangetoond hoe de belangrijkste hemodynamische variabelen tijdens inspanning Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 65

67 veranderen. Het hoofdstuk pulmonaire functie en respiratorische gasuitwisseling gaat dieper in op de mechanismen die de gasuitwisseling mogelijk maken tijdens inspanning en de vraag hoe de alveolaire gasuitwisseling zich aanpast. Er wordt aangetoond hoe de arteriële bloedgaswaarden en de ventilatie geregeld worden tijdens inspanning. In het laatste hoofdstuk wordt de methodologie besproken die gebruikt wordt om de inspanningscapaciteit te evalueren. Het basis principe van ECG wordt uitgelegd. 3) In de practica wordt vooral aandacht besteed aan de metingen die belangrijk zijn voor evaluatie van de fysieke conditie (o.a. zuurstofopname, hartfrequentie en bloeddrukmetingen). Ook spirometrie en EKG worden gedemonstreerd. Het practicum van dit college bestaat voornamelijk uit demonstraties en oefeningen, waarbij de methodologie van deze evaluatieprocedures wordt behandeld. Tijdens de practica leren de studenten via fysiologische metingen de fysieke prestatiecapaciteit evalueren. Bijzondere aandacht wordt besteed aan het meten van de hartfrequentie, de O2-opname en de anaërobe drempel tijdens inspanning, en het gebruik van deze parameters voor het opstellen van fitness- en revalidatieprogramma's. Verder komen een aantal inspanningstests ter evaluatie van het aërobe en anaërobe uithoudingsvermogen aan bod, en wordt het gebruik en principe van elektrocardiografie gedemonstreerd. Tevens worden ook veiligheid en risico inschatten bestudeerd. O N D E R W I J S V O R M - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Cursustekst en presentatiesoftware Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % 100% Mondeling examen Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % 100% Mondeling examen 66 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

68 B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 67

69 7.18 Onderzoeksmethoden in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie deel 2 Code REK-6912.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1+2 Studiepunten 4 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Statistiek: 30 college-uren Onderzoeksmethodologie: 9 college-uren Jan Deklerck (statistiek) Hans Isselée (onderzoeksmethodologie) Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S Statistiek: 21. onderzoeksresultaten in vaktijdschriften lokaliseren, kritisch beoordelen en naar de praktijk toe vertalen 22. eigen onderzoeksresultaten voor publicatie aandragen en deze resultaten in vergaderingen en op symposia presenteren en toelichten 23. bestaande onderzoeks- en behandelmethodes beoordelen en alternatieven in overweging nemen die tot deskundigheidsverhoging kunnen aanleiding geven Onderzoeksmethodologie: Het verwerven van basiskennis om - onderzoeksresultaten in vaktijdschriften te lokaliseren, kritisch te beoordelen en naar de praktijk toe te vertalen - de eigen onderzoeksresultaten voor publicatie aan te dragen en deze resultaten in vergaderingen en op symposia te presenteren en toe te lichten - de bestaande onderzoeks- en behandelmethodes te beoordelen en alternatieven in overweging te nemen die tot deskundigheidsverhoging kunnen aanleiding geven D O E L E N Statistiek: - de student kan kansen uitrekenen bij specifieke kansen. - de student kan verschillen tussen data aantonen en verklaren met behulp van statistische technieken. - de student kan de samenhang tussen data aantonen en weergeven 68 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

70 Onderzoeksmethodologie: - Het kunnen beschrijven en bediscussiëren van het wetenschappelijk onderzoeksproces. De kernbegrippen die bij ieder hoofdstuk horen kunnen uitleggen en illustreren aan de hand van een voorbeeld. De structuur van een wetenschappelijk artikel kunnen toelichten. I N H O U D Statistiek: Er worden statistische technieken bekeken die de samenhang of de verschillen tussen die verkregen data kunnen opsporen en weergeven. Verschillende statistische testen worden behandeld, en dit zowel bij kleine als grote steekproeven. Daarbij worden gemiddelden onderling, maar ook proporties (fracties) aan significantietesten onderworpen. Ook het verschil tussen gepaarde en niet-gepaarde gegevens wordt belicht, alsook het niet of wel normaal verdeeld liggen van de gegevens. Op die manier worden volgende testen bekeken en uitgevoerd : t-testen, Z-testen, F- testen, Wilcoxon, Mann-Whitney, Friedman, Kruskal-Wallis. De variantieanalyse komt aan bod bij 1-ANOVA en 2-ANOVA. Voor de associatie tussen vaiabelen doet men een beroep op Pearson- of Spearman rho correlaties, odds-ratio s en cross-ratio s. Om de betrouwbaarheid en interne consistentie toe te lichten wordt gebruik gemaakt van o.a. aan de hand van KR-20 en Cronbach Alpha. De inter en intra-observator variabiliteit wordt dan met behulp van de kappa-coëfficiënt en de intra-class-correlation (ICC) uitgewerkt. Onderzoeksmethodologie: In de cursus worden de basisbegrippen van de wetenschappelijke onderzoeksmethodologie bestudeerd. Onderzoeksdesign O N D E R W I J S V O R M Statistiek: - Hoorcollege - Werkcollege Onderzoeksmethodologie: - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Rekentoestel Deklerck, J. (2009).Statistiekdeel 2. Onuitgegeven syllabus. Syllabus X KHBO, Departement Gezondheidszorg.[0306] Portney LG. Watkins MP. Foundations of Clinical Research: Boek Application to practice (3 rd ed.). Upper Saddle river, New Jersey: Prentice Hall Health: Software :Microsoft Office 2007 (Excel) Software : SPSS Losbladig lesmateriaal en bestanden Toledo Aanbevolen Soort bron Acco / / / Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 69

71 E V A L U A T I E Eerste examenkans Eerste examenperiode Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 69,2 % 30,8 % Statistiek 34,65% Schriftelijk examen Statistiek 23,1% Schriftelijk examen Statistiek 11,55% Examen aan de computer Statistiek 7,7% Examen aan de computer 23% Mondeling examen Onderzoeksmethodologie Onderzoeksmethodologie Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Statistiek 57,75% Schriftelijk examen Statistiek 19,25% Examen aan de computer Onderzoeksmethodologie 23% Mondeling examen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 70 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

72 7.19 Kinesitherapeutische behandeling van pijn Code REK-6913.E0-s2 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 2 Studiepunten 6 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Fysiotechniek: 26 college-uren Pijnmechanismen: 26 college-uren Geert Huysentruyt (fysiotechniek) Hans Isselée (pijnmechanismen) Nederlands Inleidend Verplicht opleidingsl Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N Fysiotechniek: - De fysiotechniek is een behandelvorm waarbij fysische stimuli worden aangewend met een therapeutisch doel. Om deze behandelvorm naar behoren te kunnen integreren en toepassen binnen een therapeutisch werkplan moet de student over een voldoende theoretische kennis beschikken aangaande de aard van deze prikkelvormen, de effecten ervan op het menselijk lichaam, de optimale behandelparameters voor de beste therapeutische outcome, de indicaties en contraindicaties. - De student moet daarnaast ook in staat zijn om de meest aangewezen therapievorm bij diverse indicaties te kunnen kiezen. Om dit op een verantwoorde wijze te kunnen doen, moet de student ook in staat zijn om relevante wetenschappelijke onderzoeksbevindingen te localiseren, deze op een kritische manier te beoordelen en de geldende behandelingsstrategie te verfijnen aan de hand van de beschikbare body of evidence. Doelstelling van de praktische oefeningen is: - kennis nemen van de verschillende apparatuur; - ervaren van de sensatie die de verscheidene fysische applicaties opwekken, ten einde de patiënt hieromtrent goed te kunnen informeren; - leren een keuze te maken uit de fysiotechnische applicaties in functie van de pathologie en de pathofysiologie; Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 71

73 - het beheersen van de praktische applicatie van de verscheidene elektrische stroomvormen, ultrageluid en laser (kennis van toestellen, gebruik van elektroden, lokalisatie in functie van indicatie, keuze van parameters... ); Pijnmechanismen, acute en chronische pijn: - Het kunnen beschrijven van acute en chronische pijnmechanismen, diagnostische en therapeutische indicaties kunnen stellen voor de behandeling van acute en chronische pijn, de biopsychosociale benadering van de chronische pijnpatiënt wetenschappelijk en klinisch kunnen verklaren I N H O U D Fysiotechniek: De cursus omvat in een eerste deel een overzicht van de fysiotechniek en in een tweede deel een overzicht van de hydrotherapie als middelen/methode om bij de patiënt bepaalde therapeutische effecten te verkrijgen. Theorie: - Hydrotherapie: Deze cursus bespreekt water als fysisch medium om invloed uit te oefenen op het menselijk lichaam. In het eerste deel worden de fysiologische implicaties van warmte- en koudetherapie, alsook de praktische toepassingen hiervan belicht. Het tweede deel handelt over de fysische eigenschappen van water die aangewend worden bij het oefenen in water (hydrostatische druk, opwaartse druk, weerstand van het water). Tenslotte worden verschillende oefenmethodes kort besproken. - Elektrotherapie: alle stroomvormen die op heden in de revalidatie worden gebruikt, worden besproken: laag-, midden- en hoogfrequente elektrotherapie. Verder worden ook ultrageluid en laserlicht behandeld. Elke applicatie doorloopt een gedetailleerde bespreking: aard van de stroomvorm, effecten op het menselijk lichaam, behandelparameters, indicaties en contra-indicaties. - Het klinisch redeneren (symptoom of indicatie - behandelvorm) wordt bevorderd via het aanbrengen van diverse onderzoeksresultaten. Als bewijs van competentie moet de student een artikel bespreken. - Gezien de meeste technieken gebruikt worden voor beïnvloeding van perifere zenuwletsels en vascularisatieproblemen en voor modulatie van pijn wordt ook deze pathofysiologie nader bekeken. Tijdens deze lessen wordt dan ook van de student verwacht dat de leerinhouden van de OLA Acute en chronische pijn beheerst worden. Praktijk: een praktisch werkmodel in verband met elektrotherapie wordt voorgesteld om uitgaande van de pathologie en de pathofysiologie een keuze te maken uit de verschillende mogelijkheden. Van de meest gebruikte fysische applicaties, zoals besproken in de theoretische cursus wordt de praktische applicatie in functie van verscheidene indicaties (lokalisatie, elektroden... ) kort gedemonstreerd en in kleine groepjes ingeoefend. Pijnmechanismen, acute en chronische pijn: Introductie: definities, IASP, biopsychosocial approach Pijnmechanismen: van acute naar chronische pijn De neuromatrix theorie De rol van stress bij chronische pijn Specifieke klinische pijnsyndromen Gerefereerde pijn: basic and clinical findings Kinesitherapie en revalidatie bij chronische pijn Psychologische en gedragsgerelateerde begrippen Pain Assessement Pijnmedicatie 72 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

74 O N D E R W I J S V O R M Fysiotechniek: - Hoorcollege - praktijksessies Pijnmechanismen, acute en chronische pijn: - Hoorcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal op toledo voor Fysiotechniek. Syllabus x Huysentruyt, G & Struye, M. (2009). Hydrotherapie. Onuitgegeven syllabus. KHBO, Departement Gezondheidszorg. Diverse wetenschappelijke artikelen. Losbladig lesmateriaal Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 0 % 100 % Fysiotechniek 45% Fysiotechniek 5% Pijnmechanismen 50% Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding. Presentatie individuele opdracht. Schriftelijk examen Fysiotechniek 50 % Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding. Pijnmechanismen 50% Schriftelijk examen Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 73

75 B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 74 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

76 7.20 Ziekteleer en motorische revalidatie bij patiënten met musculoskeletale aandoeningen t.h.v. de extremiteiten: musculoskeletale aandoeningen van het onderste lidmaat Code REK-6908.E0-j1 Opleiding Academische bachelor in de revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Opleidingsfase 2 Semester 1+2 Studiepunten 8 Contacturen Titularis Docent(en) Onderwijstaal Niveau Type Volgtijdelijkheid Tolerantie Examencontract Ziekteleer: 16 college-uren Motorische revalidatie: 58 college-uren Philip Verstraete Ziekteleer: William Degroote, Bruno Vandekerckhove Motorische revalidatie: Philip Verstraete Nederlands Inleidend Verplicht opleidings Er is voor dit opleidings geen specifieke volgtijdelijkheid vastgelegd. Dit opleidings is tolereerbaar Mogelijk C O M P E T E N T I E S D O E L E N Ziekteleer: - De student kan de algemene principes van de ziekteleer zoals gedoceerd in het opleidings inleiding tot de ziekteleer toepassen op de aandoeningen van de onderste ledematen - De student heeft inzicht in het anatomo-pathologische substraat en de behandeling van musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de onderste ledematen - De student heeft kennis van en inzicht in aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, in acute en chronische aandoeningen van de knie, in aandoeningen van het onderbeen en in aandoeningen van het enkelgewricht en de voet Motorische revalidatie: - De student kan de verschillende stappen genomen tijdens het kinesitherapeutisch onderzoek (anamnese en klinisch onderzoek) beschrijven en aangeven - De student heeft inzicht verworven in het proces van het basis klinisch redeneren - De student begrijpt de adaptaties die plaatsvinden in het menselijk lichaam ten gevolge van pathologie en de veranderingen die optreden tijdens de revalidatie - De student kan de basisprincipes uit de manuele therapie beschrijven en definiëren - De student begrijpt de basisprincipes en basiswetenschappelijke informatie die aan de basis ligt van de oefentherapie - De student kan de behandeling concipiëren op basis van de bevindingen uit het kinesitherapeutisch onderzoek Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 75

77 - De student kan het onderzoek en behandeling volgens Cyriax definiëren en beschrijven - De student kan de revalidatieindicaties voor musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de heup, de knie, de enkel en de voet beschrijven en begrijpen - De student kan de elementen uit het gedeelte ziekteleer toepassen in casuistiek gericht op musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van het onderste lidmaat - De student kan een behandeling opstellen en praktisch uitvoeren op basis van de bevindingen van het kinesitherapeutisch onderzoek. Hij/zij kan dit toepassen in casuistiek gericht op musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van de onderste ledematen - De student werft de nodige technische vaardigheden voor het onderzoeken en behandelen van aandoeningen ter hoogte van het onderste lidmaat. Hierbij worden vaardigheden verondersteld uit de manuele therapie en oefentherapie - De student maakt veilig gebruik van toestellen en andere materialen - De student is in staat de patiënt veilig te positioneren en kan de patiënt veilig oefeningen leren uitvoeren - De student kan het al dan niet correct uitvoeren van oefeningen door de patiënt beoordelen - De student kan eenvoudige wetenschappelijke artikels uit het domein van de musculoskeletale revalidatie gericht op musculoskeletale aandoeningen ter hoogte van het onderste lidmaat lezen, interpreteren en toepassen - De student kan kinesitherapeutische termen eenvoudig verwoorden naar de patiënt toe - De student getuigt in de practica van respect voor de fysieke en psychische integriteit van zijn medestudenten I N H O U D Ziekteleer: De studenten verwerven kennis en inzicht in de orthopedische pathologie van het onderste lidmaat De algemene principes van de ziekteleer worden toegepast op aandoeningen van de onderste ledematen. Hierbij wordt verondersteld aandoeningen van het bekken en het heupgewricht, acute en chronische aandoeningen van de knie, aandoeningen van het onderbeen, aandoeningen van het enkelgewricht en de voet. Motorische revalidatie: De studenten verwerven theoretisch en praktisch inzicht en kennis in de orthopedische revalidatie van het onderste lidmaat Theorie revalidatie In een algemeen deel wordt ingegaan op: - De opbouw van de anamnese en het klinisch onderzoek - Principes van manuele therapie, oefentherapie (pees- en spiertraining, proprioceptie, stabilisatie), orthopedische geneeskunde volgens Cyriax m.i.v. dwarse fricties In een toegepast deel worden de algemene principes toegepast op aandoeningen van het onderste lidmaat. Hiervoor wordt onder andere gebruik gemaakt van casuïstiek. Praktijk revalidatie Tijdens de praktijk worden onderzoeks- en behandelingstechnieken gedemonstreerd door de docent en daarna ingeoefend door de studenten. Hierbij wordt voortdurend feedback voorzien. 76 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende

78 O N D E R W I J S V O R M Ziekteleer: - Hoorcollege Motorische revalidatie: Theorie revalidatie: - Hoorcollege - Projectmatig werk - Praktijk revalidatie: - Werkcollege S T U D I E M A T E R I A A L Verplicht Soort bron Acco Losbladig lesmateriaal Toledo Stappaerts, K., Staes, F. (2007). Palpatie van het Boek X locomotorisch stelsel. Handleiding bij de anatomie in vivo. Leuven/Voorburg: Acco. ISBN Stappaerts, K., Staes, F. (2006). Onderzoek en behandeling Boek x van spierverkortingen. Leuven/Voorburg: Acco. ISBN Staes, F., Stappaerts, K. (2009). Musculoskeletale revalidatie Boek x van het onderste lidmaat. Leuven: Acco. ISBN Staes, F., Brumagne, S. (2009). Kinesitherapeutisch onderzoek van onderste extremiteiten en lumbale wervelkolom. Leuven/Den Haag : Acco. ISBN Boek x Aanbevolen Soort bron Acco / / / E V A L U A T I E Eerste examenperiode Eerste examenkans Tweede examenperiode Procentuele tussen eerste examenperiode en tweede examenperiode 22 % 78 % Ziekteleer 22 % Mondeling examen Theorie revalidatie Praktijk revalidatie 39% Schriftelijk en mondeling examen 39% Praktijkexamen Opleidingsgids Gezondheidszorg Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie 77

79 Tweede examenkans of derde examenperiode 100 % Ziekteleer 22 % Mondeling examen Theorie revalidatie 39% Schriftelijk en mondeling examen Praktijk revalidatie 39% Praktijkexamen B I J Z O N D E R E B E P A L I N G E N / 78 Katholieke Hogeschool Brugge Oostende