Advies informateurs na verkiezingen Provinciale Staten 2015

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Advies informateurs na verkiezingen Provinciale Staten 2015"

Transcriptie

1 Advies informateurs na verkiezingen Provinciale Staten 2015 M.H.F. Schuurmans-Wijdeven mr. G.J. Jansen 31 maart 2015

2

3 Provincie Gelderland Advies informateurs na verkiezingen Provinciale Staten 2015 Inleiding Op 18 maart 2015 vonden de verkiezingen plaats van de leden van Provinciale Staten. De verkiezingen resulteerden er in Gelderland in dat de VVD de meeste stemmen kreeg. Naar goed gebruik heeft de VVD vervolgens het initiatief genomen in de coalitieonderhandelingen. In een openbare bijeenkomst op 25 maart 2015 heeft de fractievoorzitter van de VVD, Jan Markink, aan de lijsttrekkers bekend gemaakt twee informateurs onderzoek te willen laten doen naar een mogelijke coalitie. Aanleiding voor twee informateurs was het gegeven dat de VVD weliswaar de partij met het grootste aantal stemmen was, maar evenveel zetels verkreeg als het CDA. De fractievoorzitters hebben op 25 maart ingestemd met de benoeming van deze informateurs van resp. VVD en CDAhuize. Wij hebben de opdracht graag op ons genomen. De opdracht De letterlijke opdracht aan ons luidde als volgt: VVD en CDA vragen de informateurs om op basis van gesprekken met alle in de Staten van Gelderland vertegenwoordigde fracties te onderzoeken welke coalitie kan rekenen op een ruime steun van de Staten en recht doet aan de verkiezingsuitslag. Daarbij menen beide partijen dat de coalitie moet kunnen steunen op een vertegenwoordiging in de Staten die minimaal 30 zetels omvat. Gezien de uitslag van de verkiezingen lijkt er ruim voldoende steun voor de door dit college ingezet beleid. Belangrijk element hierin was de veranderde bestuursstijl. Om een coalitie in de komende periode succesvol te laten opereren is een gemeenschappelijke visie op de rol van de provincie ten aanzien van onze partners, zoals gemeenten, regio's, burgers, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties nodig. Deze gemeenschappelijke filosofie zal de basis voor het nieuwe coalitieprogramma zijn. De informateurs wordt gevraagd om midden volgende week verslag uit te brengen over de gevoerde gesprekken, waarin een voorkeursscenario en eventuele alternatieve scenario's zullen worden geschetst, mocht het voorkeursscenario onverhoopt niet tot een goed resultaat leiden. *cursief: toevoeging na bespreking met lijsttrekkers d.d. 25 maart 2015 Het proces Op 26 maart is in de vergadering van Provinciale Staten een debat gevoerd over de duiding van de verkiezingsuitslag. Wij hebben kennis genomen van de uitkomst van dit debat. Eveneens hebben wij kennis genomen van het Overdrachtsdocument Besturen in de provincie Gelderland, door de Commissaris van de Koning aangeboden aan de onderhandelaars voor een nieuwe coalitie, de notitie Over bloedsomloop bestuursstijl doorontwikkeling in Gelderland van 6 januari 2015 en een ambtelijke scan van de verkiezingsprogramma s. Op 27 en 28 maart hebben wij, zoveel als mogelijk in volgorde van klein naar groot, eerste oriënterende gesprekken gevoerd met de lijsttrekkers en een secondant van de in Provinciale Staten gekozen partijen. In de gesprekken zijn steeds dezelfde vragen voorgelegd: - Hoe duidt u de verkiezingsuitslag? - Welke samenstelling en omvang van een coalitie heeft uw voorkeur, en waarom? - Hoe kijkt u aan tegen invulling van de kerntaken? Welke accenten wilt u leggen en welke extra taken ziet u nog? - Hoe staat u ten aanzien van de bestuursstijl, met andere woorden hoe moet de rol van de provincie naar uw inzicht worden ingevuld? - Is er nog iets wat u gezegd wil hebben? Van de gesprekken zijn voor eigen gebruik aantekeningen gemaakt en voor instemming voorgelegd aan de gesprekspartner. Na afronding van de informatieronde zullen de aantekeningen worden

4 vernietigd. Naar aanleiding van de eerste oriënterende ronde hebben wij op maandag 30 maart met een viertal partijen een vervolggesprek gevoerd, toegespitst op het verkennen van draagvlak voor mogelijke coalities. Alle gesprekken zijn wat ons betreft in een plezierige, open en constructieve sfeer verlopen en vormen naast de verkiezingsuitslag de belangrijkste bron voor ons advies. Verkiezingsuitslag In de tabel hieronder is de verkiezingsuitslag voor 2011 en 2015 opgenomen. Partij /- VVD 19,1% (11) 15,7% (9) - 2 CDA 16,1% (9) 14,9% (9) 0 D66 8,0% (4) 12,5% (7) + 3 SP 9,7% (5) 10,9% (6) + 1 PvdA 16,5% (9) 9,0% (6) - 3 PVV 10,3% (6) 9,7% (5) - 1 ChristenUnie 4,9% (3) 6,1% (4) + 1 SGP 4,5% (2) 6,0% (3) + 1 GroenLinks 6,2% (4) 5,7% (3) - 1 Partij vd Dieren 1,8% (1) 3,3% (2) PLUS 2,0% (1) 2,9% (1) 0 Op grond van de verkiezingsuitslag zijn enkele feitelijke conclusies te trekken. In termen van winst is D66 met 3 zetels de winnaar van deze verkiezingen, en hebben SP, CU, SGP en PvdDieren ieder één zetel gewonnen. Verlies is geleden door de PvdA (3), VVD (2) en PVV en GL (ieder 1). Gekeken naar de omvang van de fracties zijn VVD en CDA duidelijk de grootste partijen in Provinciale Staten en vertegenwoordigen daarmee een substantieel deel van het electoraat. De huidige coalitiepartijen VVD, PvdA, CDA en D66 kunnen nog steeds op een meerderheid in Provinciale Staten steunen. Vergeleken met de vorige verkiezingen constateren we dat de partijen naar elkaar toe groeien; de grootste partijen zijn kleiner geworden. En hoezeer de uitslag ook gerelativeerd kan worden door te stellen dat deze vooral bepaald lijken te zijn door landelijke thema s; voor ons zijn de uitkomsten en daarmee de uiteindelijke getalsverhoudingen in Gelderland een gegeven. Min of meer gedeelde conclusies uit de gesprekken - Partijen conformeren zich in hoofdlijnen aan de kerntaken volgens Kompas 2020; - Behoudens een coalitie met de PVV, zijn er op voorhand geen breekpunten; partijen zijn bereid constructief een bijdrage te leveren. Een enkele partij sluit steun aan een college zonder zelf deel te nemen niet uit; - Het college uit de vorige periode kende een hoge mate van onderling vertrouwen en stabiliteit; - De afgelopen periode is gekenmerkt door een breed draagvlak, met nuances, voor het beleid; - Er is breed draagvlak en begrip voor een coalitie waarvan de kern wordt gevormd door de as van VVD en CDA; - Niet automatisch doorgaan met de huidige coalitie VVD-PvdA-CDA-D66. Voorkeursvarianten In onze beschouwingen hanteren we de toetsingscriteria voortvloeiend uit de opdracht aan de informateurs: a. de coalitie heeft ruime steun (minimaal 30 zetels) in Provinciale Staten; b. de coalitie doet recht aan de verkiezingsuitslag; c. de coalitie heeft een gemeenschappelijke visie op de rol van de provincie ten aanzien van partners (bestuursstijl).

5 Op grond van de verkiezingsuitslag en de gesprekken is een aantal coalities mogelijk en door gesprekspartners genoemd. Echter, voor een aantal combinaties constateerden wij op voorhand onvoldoende draagvlak binnen Provinciale Staten. Deze hebben we dan ook niet verder in beschouwing genomen, mede gegeven een breed gedragen steun voor de as VVD-CDA. Uit alle mogelijke coalities springen er uiteindelijk voor ons twee voorkeursvarianten uit. Voorkeursvariant VVD-CDA-D66-SP Met de vier grootste partijen en twee winnaars in deze coalitie wordt met deze variant het meest recht gedaan aan de verkiezingsuitslag. Deze combinatie heeft een relatief breed draagvlak bij partijen en steunt op 31 zetels in Provinciale Staten. Uit de gesprekken maken wij op dat hiervoor een breder draagvlak in Provinciale Staten is dan de tweede voorkeursvariant ondanks het gelijke aantal zetels. Het toetsingscriterium bestuursstijl is in onze gesprekken geen discriminerende factor gebleken en vormt daarmee op voorhand ook geen belemmering voor de voorkeursvarianten. In ons slotwoord komen wij hier kort op terug. Wij hebben geconstateerd dat bij de as van deze coalitie, VVD en CDA, programmatische verschillen worden gevoeld ten opzichte van de SP. Wij zijn in een tweede gesprek dieper ingegaan op een aantal programmatische aspecten. Dit heeft er echter niet toe geleid dat wij van partijen te horen hebben gekregen dat verschillende invalshoeken, gebaseerd op partij- en verkiezingsprogramma s bij een eventuele coalitievorming tot onoverkomelijke problemen zal leiden. Een uitgebreider onderzoek naar mogelijke programmatisch verschillen achten wij echter niet binnen onze informatieopdracht begrepen. In een volgende fase zouden deze mogelijke verschillen via een nadere programmatische verdieping uitputtend in beeld gebracht kunnen worden. Voorkeursvariant VVD-CDA-D66-PvdA Ook deze coalitie kan steunen op 31 zetels in Provinciale Staten, en daarmee op een meerderheid. Vergeleken met de hiervoor genoemde voorkeursvariant heeft deze variant een minder breed draagvlak. Echter met deze vier partijen in Provinciale Staten wordt met deze coalitie nog steeds recht gedaan aan de verkiezingsuitslag. Deze coalitie betekent voortzetting van een college dat in de vorige periode beleidsmatig brede steun heeft gekregen en voor continuïteit daarvan zou kunnen zorgen. Hoewel verwacht mag worden dat D66 de verkiezingswinst terug wil zien, lijkt er programmatisch binnen deze coalitie overeenstemming te kunnen worden bereikt. Deze coalitie kende blijkbaar ook een hoge mate van onderling vertrouwen en stabiliteit. Wij merken op dat als gevolg van de verkiezingsuitslag de krachtsverhoudingen c.q. samenstelling binnen dit college en de betrokken fracties verschuiven. De mate waarin zal bepalend zijn voor een bestendiging van vertrouwen en stabiliteit. Advies Vanuit de opdracht om te komen tot een coalitie die recht doet aan de uitslag komen wij tot een voorkeursvariant VVD-CDA-D66-SP. Op basis van de inhoud van de gesprekken komen wij vanwege programmatisch draagvlak binnen deze coalitie tot een voorkeursvariant VVD-CDA-D66-PvdA. Wij adviseren de opdrachtgevers c.q. formateurs in een verdiepingslag beide voorkeursvarianten nader te onderzoeken. Ten slotte Wij hopen en verwachten dat ons advies bijdraagt aan een spoedige en constructieve vorming van een college dat in staat zal zijn de maatschappelijke opgaven daadkrachtig aan te pakken. In dat verband permitteren wij ons naar aanleiding van de gesprekken nog enkele opmerkingen.

6 - Wij geven in overweging om een Strategische agenda op te stellen, waarin de voor de te onderscheiden kerntaken gestelde doelen voor 2020 worden geformuleerd. In dat verband zouden wij ook de suggestie willen doen om de programmabegroting in te richten naar de zeven kerntaken. - In de gesprekken is in meerderheid naar voren gekomen dat meer bestuurlijke inzet is gewenst om de positionering van Gelderland in Den Haag, Brussel en Nordhrein-Westfalen te versterken. Mits goed gemotiveerd zou een meerderheid een extra gedeputeerde kunnen verdedigen; - De doorontwikkeling bestuursstijl is in de gesprekken geen discriminerende factor gebleken, omdat deze op hoofdlijnen wel door alle partijen wordt ondersteund. Over precieze invulling en verantwoordelijkheden bestaan echter verschillende beelden en onduidelijkheden. Wij geven in overweging om voor verschillende dossiers (zoals windmolens, bedrijventerreinen, detailhandel, sterk bestuur, kantorenmarkt, verrommeling) de wettelijke taken en bevoegdheden in beeld te brengen en de dilemma s in kaderstelling en uitvoering te concretiseren. M.H.F. Schuurmans-Wijdeven mr. G.J. Jansen 31 maart 2015

Verslag van het informatieproces in de gemeente Tynaarlo

Verslag van het informatieproces in de gemeente Tynaarlo Verslag van het informatieproces in de gemeente Tynaarlo Naar aanleiding van de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen 2014 Eelde, 4 april 2014 Jan Smits 1. De verkiezingsuitslag Op 19 maart 2014 vonden

Nadere informatie

Verslag van bevindingen. Verkennende fase

Verslag van bevindingen. Verkennende fase Verslag van bevindingen Verkennende fase Informateur dhr. Koelewijn Veenendaal, 16 november 2016 1. Inleiding Aanleiding van deze verkennende fase is het aangeboden ontslag van de 5 wethouders van de gemeente

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen. Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen. Drechtsteden Verkiezingsuitslagen Provinciale Staten, 2 maart Inhoud: 1. Opkomst 2. Winnaars en verliezers 3. Zetelverdeling Provinciale Staten 4. Verschil tussen gemeenten Bijlage 1 De VVD heeft bij deze verkiezingen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 32 417 Kabinetsformatie 2010 Nr. 2 BRIEF VAN DE INFORMATEUR Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Hierbij zend ik u, daartoe

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Kenmerk: Den Haag, 29 mei 2017

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Kenmerk: Den Haag, 29 mei 2017 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Kenmerk: 201700856 Den Haag, 29 mei 2017 Geachte voorzitter, Op woensdag 17 mei jongstleden startte ik als informateur

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden Verkiezingsuitslagen Tweede Kamer, 13 september De verkiezingen voor de Tweede Kamer van 13 september waren tot het eind toe spannend. De VVD en PvdA zijn de grootste winnaars. Ten koste van PVV, CDA en

Nadere informatie

VERKIEZINGSUITSLAG 2017

VERKIEZINGSUITSLAG 2017 VERKIEZINGSUITSLAG 2017 MAART 2017 AAN DE SLAG MET #1 DE WERKVORM IN HET KORT De leerlingen krijgen twee werkbladen. Ze verdiepen zich eerst in de zetelverdeling voor de verkiezingen. Daarna bekijken ze

Nadere informatie

Hierbij zend ik u, daartoe gemachtigd door Hare Majesteit de Koningin, afschrift van het

Hierbij zend ik u, daartoe gemachtigd door Hare Majesteit de Koningin, afschrift van het 30891 Kabinetsformatie 2006 Nr. 2 Brief van de informateur Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 18 december 2006 Hierbij zend ik u, daartoe gemachtigd door Hare Majesteit

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden Verkiezingsuitslagen PROVINCIALE STATEN 18 MAART Inhoud Hoe hebben inwoners van de regio bij de verkiezingen voor de Provinciale Staten gestemd? Wat zou in de regio de grootste partij zijn en wie is de

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden Verkiezingsuitslagen Gemeenteraadsverkiezingen 19 maart Zet de daling in opkomst zich door? En is er in de regio ook winst voor de lokale partijen en D66 te zien? Het Onderzoekcentrum zet in deze factsheet

Nadere informatie

Advies Informatie Soest 2014

Advies Informatie Soest 2014 Advies Informatie Soest 2014 Geachte mevrouw Kemmerling, beste Yvonne, Bij deze heb ik het genoegen u mijn bevindingen in het kader van de informatie rond de vorming van een nieuw college in de gemeente

Nadere informatie

De Tweede Kamerverkiezingen van 12 september 2012

De Tweede Kamerverkiezingen van 12 september 2012 De Tweede Kamerverkiezingen van 12 september 2012 In plaats van een nieuwe peiling enkele dagen na de verkiezingen komen we vandaag met een analyse van de verkiezingsuitslag van 12 september. Op de dag

Nadere informatie

DE VERKIEZINGSUITSLAG

DE VERKIEZINGSUITSLAG DE VERKIEZINGSUITSLAG MAART 2017 - POLITIEK IN PRAKTIJK DOCENTENHANDLEIDING DE WERKVORM IN HET KORT Leerlingen leren door het invullen van de werkbladen dat politieke partijen met elkaar moeten samenwerken

Nadere informatie

Diversiteit in Provinciale Staten, Gedeputeerde Staten en Eerste Kamer in 2011

Diversiteit in Provinciale Staten, Gedeputeerde Staten en Eerste Kamer in 2011 Onderzoek Diversiteit in Provinciale Staten, Gedeputeerde Staten en Eerste Kamer in 2011 Het Huis voor democratie en rechtsstaat heeft na de verkiezingen van 2 maart 2011 de diversiteit in de nieuwe Provinciale

Nadere informatie

Ten voorbereiding van de gesprekken heb ik kennis genomen van de volgende documenten:

Ten voorbereiding van de gesprekken heb ik kennis genomen van de volgende documenten: Coalitievorming gemeente Gorinchem Verslag van bevindingen en advies van informateur V.J.H. Molkenboer Opdracht Pierre Schefferlie, voorzitter van de PvdA, heeft mij gevraagd op te treden als informateur.

Nadere informatie

Diversiteit in de Provinciale Staten

Diversiteit in de Provinciale Staten Onderzoek Diversiteit in de Provinciale Staten Het Huis voor democratie en rechtsstaat heeft na de verkiezingen van 2 maart 2011 de diversiteit in de nieuwe Provinciale Staten (PS) onderzocht. Het gaat

Nadere informatie

Het draaiboek is gebaseerd op de gang van zaken tijdens de coalitieonderhandelingen in 2010. De belangrijkste verschillen zijn:

Het draaiboek is gebaseerd op de gang van zaken tijdens de coalitieonderhandelingen in 2010. De belangrijkste verschillen zijn: Opmerkingen vooraf Het draaiboek is gebaseerd op de gang van zaken tijdens de coalitieonderhandelingen in 2010. De belangrijkste verschillen zijn: 1. Er is nu geen pré-informatiefase nodig om te onderzoeken

Nadere informatie

M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner. Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk. Zaltbommel, 23 november 2012

M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner. Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk. Zaltbommel, 23 november 2012 M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk Zaltbommel, 23 november 2012 Geachte leden van de gemeenteraad, Op 16 oktober jongstleden gaf u mij opdracht

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de fractie van de ChristenUnie in de Tweede Kamer der Staten-Generaal mr. A. Rouvoet Postbus EA DEN HAAG

Aan de voorzitter van de fractie van de ChristenUnie in de Tweede Kamer der Staten-Generaal mr. A. Rouvoet Postbus EA DEN HAAG Aan de voorzitter van de fractie van de ChristenUnie in de mr. A. Rouvoet Kenmerk: 201000220 Den Haag, 29 juni 2010 Aan de voorzitter van de PVV-fractie in de De heer G. Wilders Kenmerk: 201000216 Den

Nadere informatie

Kenmerk: Den Haag, 13 september 2010

Kenmerk: Den Haag, 13 september 2010 Mr. H.D. Tjeenk Willink Informateur Postbus 20008 2500 EA DEN HAAG AAN DE KONINGIN Kenmerk: 201000970 Den Haag, 13 september 2010 Op 7 september 2010 heeft U mij verzocht om U op de kortst mogelijke termijn

Nadere informatie

Puzzel: De stem van de Statenleden

Puzzel: De stem van de Statenleden Puzzel: De stem van de Statenleden Korte omschrijving werkvorm De verkiezingen voor de Provinciale Staten zijn geweest, de uitslag is bekend en de volgende verkiezingen staan alweer voor de deur: die van

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen Drechtsteden Verkiezingsuitslagen Verkiezingen Europees Parlement Hoe stemden de inwoners van de bij de verkiezingen voor het Europees Parlement? Wijkt hun stemgedrag af van de landelijke uitslag? En, welke en werden

Nadere informatie

Rapportage van de informateurs. 1. Inleiding.

Rapportage van de informateurs. 1. Inleiding. Rapportage van de informateurs 1. Inleiding. In de raadsvergadering van 11 oktober 2016, besloot de gemeenteraad tot het volgende: 1. De te benoemen informateur de volgende opdracht mee te geven: op korte

Nadere informatie

Een nieuwe start voor Leusden. Rapportage van de informateur

Een nieuwe start voor Leusden. Rapportage van de informateur Een nieuwe start voor Leusden Rapportage van de informateur 1 Inleiding Na de verkiezingen van 19 maart zijn in heel Nederland en ook in Leusden de politieke verhoudingen veranderd. Waar in veel gemeenten

Nadere informatie

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden _ Maart 2014 ProDemos - Huis voor democratie en rechtsstaat Hofweg 1H 2511 AA Den Haag T: 070 757 02 00 Hoeveel vrouwen zijn er in maart 2014 in de gemeenteraden

Nadere informatie

Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen bij de Voorjaarsnota 2015

Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen bij de Voorjaarsnota 2015 p e r s b e r i c h t e-mail: website: statengriffie@provinciegroningen.nl www.provinciegroningen.nl PS-besluitenlijst, nr. 123, 25 juni 2015 Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen

Nadere informatie

Protocol collegeonderhandelingen Woerden 2014. handreiking Presidium aan de onderhandelaars

Protocol collegeonderhandelingen Woerden 2014. handreiking Presidium aan de onderhandelaars Protocol collegeonderhandelingen Woerden 2014 handreiking Presidium aan de onderhandelaars Presidium gemeenteraad Woerden Januari 2014 Inleiding Het Presidium, zoals dat fungeerde in de raadsperiode van

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2006 2007 30 891 Kabinetsformatie 2006 Nr. 1 BRIEF VAN DE INFORMATEUR Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 27 november 2006

Nadere informatie

Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011

Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011 Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011 Bij de landelijke verkiezingen in juni 2010 zijn er 61 vrouwen in het parlement gekozen, zes meer dan bij de verkiezingen van 2003 en van 2006.

Nadere informatie

16 januari Onderzoek: Partijen uitsluiten bij formatie?

16 januari Onderzoek: Partijen uitsluiten bij formatie? 16 januari 2017 Onderzoek: Partijen uitsluiten bij formatie? Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

TK2017 en de grote invloed van EK2015 op de vorming van een nieuwe regering

TK2017 en de grote invloed van EK2015 op de vorming van een nieuwe regering TK2017 en de grote invloed van EK2015 op de vorming van een nieuwe regering Aan het eind van 2015 zijn we maximaal 15 maanden verwijderd van de volgende Tweede Kamerverkiezingen. De contouren van die verkiezingen

Nadere informatie

Opgave 2 Tweede Kamerverkiezingen 2006 en kabinetsformatie

Opgave 2 Tweede Kamerverkiezingen 2006 en kabinetsformatie Opgave 2 Tweede Kamerverkiezingen 2006 en kabinetsformatie tekst 5 5 Het tweede kabinet-balkenende (CDA, VVD, D66) trad aan op 27 mei 2003. Op 30 juni 2006 bood minister-president Balkenende het ontslag

Nadere informatie

De week waarin alles anders werd (of niet?)

De week waarin alles anders werd (of niet?) De week waarin alles anders werd (of niet?) Er is waarschijnlijk geen week geweest in de Nederlandse politieke geschiedenis waar in een korte tijd zoveel veranderde als de afgelopen 7 dagen. In die periode

Nadere informatie

Resultaten 3e peiling Provinciale Statenverkiezingen februari 2011

Resultaten 3e peiling Provinciale Statenverkiezingen februari 2011 Resultaten 3e Provinciale Statenverkiezingen 2011 28 februari 2011 Opdrachtgever: RTV Oost maart 2011 Derde Provinciale Statenverkiezingen 2011 28 februari 2011 Bent u ervan op de hoogte dat er begin maart

Nadere informatie

Provincie Overijssel Rapport van feitelijke bevindingen fractievergoedingen

Provincie Overijssel Rapport van feitelijke bevindingen fractievergoedingen Provincie Overijssel Rapport van feitelijke bevindingen fractievergoedingen Pagina 1 1 Opdracht Wij hebben een aantal specifieke werkzaamheden verricht met betrekking tot de verkregen verantwoordingen

Nadere informatie

p e r s b e r i c h t

p e r s b e r i c h t p e r s b e r i c h t e-mail: website: statengriffie@provinciegroningen.nl www.provinciegroningen.nl PS-besluitenlijst, nr. 127 Groningen, 5 november 2015 Besluiten Provinciale Staten 4 november 2015 Provinciale

Nadere informatie

De verkiezing van Trump en wat dit betekent voor TK2017

De verkiezing van Trump en wat dit betekent voor TK2017 De verkiezing van Trump en wat dit betekent voor TK2017 Al lange tijd wijs ik op de twee parallelle werelden, die zowel in Nederland als in andere landen, te zien is onder het electoraat. Er is een groep,

Nadere informatie

Aan de voorzitter en de leden van Provinciale Staten van Drenthe. Rapportage en advies

Aan de voorzitter en de leden van Provinciale Staten van Drenthe. Rapportage en advies Aan de voorzitter en de leden van Provinciale Staten van Drenthe Rapportage en advies Inleiding Na de Provinciale Statenverkiezingen op 18 maart is er in Drenthe een verbreed politiek landschap ontstaan.

Nadere informatie

De PVV in het land en in de peiling

De PVV in het land en in de peiling De PVV in het land en in de peiling Zowel in als in is de PVV in de laatste peilingen van Peil.nl lager uitgekomen dan bij de verkiezingen zelf. Een analyse naar de reden hiervan geeft een beter beeld

Nadere informatie

Besluiten Provinciale Staten extra Statenvergadering 29 januari 2014

Besluiten Provinciale Staten extra Statenvergadering 29 januari 2014 p e r s b e r i c h t e-mail: website: statengriffie@provinciegroningen.nl www.provinciegroningen.nl PS-besluitenlijst, nr. 106 Groningen, 31 januari 2014 Besluiten Provinciale Staten extra Statenvergadering

Nadere informatie

I 31 mei tot en met 13 juni Overeenkomstig mijn opdracht heb ik mij bij de uitvoering daarvan gebaseerd op het verslag van informateur Schippers en

I 31 mei tot en met 13 juni Overeenkomstig mijn opdracht heb ik mij bij de uitvoering daarvan gebaseerd op het verslag van informateur Schippers en Verslag 1.Op dinsdag 30 mei 2017 heeft de Tweede Kamer mij opgedragen om, met inachtneming van het eindverslag van informateur Schippers van 29 mei 2017, de mogelijkheid te onderzoeken van een kabinet

Nadere informatie

Verkiezingen Gemeenteraad 19 maart 2014

Verkiezingen Gemeenteraad 19 maart 2014 Verkiezingen Gemeenteraad 19 maart 2014 Deze publicatie is uitgegeven door Onderzoek en Statistiek Groningen, op basis van gegevens van Bureau Verkiezingen. Meer statistische informatie kunt u aanvragen

Nadere informatie

1. Wat is voor u de belangrijkste motivatie geweest om CDA-lid te worden?

1. Wat is voor u de belangrijkste motivatie geweest om CDA-lid te worden? De zorgparagraaf Het sociale component Het economische beleid Duurzaamheid Onderwijs Het Europees beleid Om actief inbreng te kunnen leveren aan( maatschappelijke) discussies Om actief het verkiezingsprogramma

Nadere informatie

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Verkiezingen 2012 Tweede Kamer Voorlopige uitslag Amsterdam Project: 12213 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Samenstelling publicatie: Jeroen Slot Cor Hylkema Oudezijds Voorburgwal

Nadere informatie

Handreiking voor meedenken bij coalitievorming na gemeenteraadsverkiezingen

Handreiking voor meedenken bij coalitievorming na gemeenteraadsverkiezingen COALITIEVORMING Handreiking voor meedenken bij coalitievorming na gemeenteraadsverkiezingen Na de gemeenteraadsverkiezingen bespreken de politieke fracties in de raad wie wethouder wordt en welke beleids-

Nadere informatie

Tussenbalans. Maurice de Hond Peil.nl

Tussenbalans. Maurice de Hond Peil.nl Tussenbalans Maurice de Hond Peil.nl Inleiding We zitten nu in een windstille periode van deze verkiezingen. Het startschot van de campagne is eigenlijk gegeven op 1 april, toen de 20 ambtelijke commissies

Nadere informatie

Adviezen commissie Algemene Bestuurlijke Zaken d.d. 30 augustus 2004 van 20.00 uur tot 23.00 uur.

Adviezen commissie Algemene Bestuurlijke Zaken d.d. 30 augustus 2004 van 20.00 uur tot 23.00 uur. Adviezen commissie Algemene Bestuurlijke Zaken d.d. 30 augustus 2004 van 20.00 uur tot 23.00 uur. 0. verslag Aanwezig zijn: De heer A. van Leeuwen, voorzitter. De heren W. Goudriaan, E.A.R. Meesters (vanaf

Nadere informatie

Agendapunt BV7a, Kaderstelling opvang vluchtelingen in een AZC gemeente Ede

Agendapunt BV7a, Kaderstelling opvang vluchtelingen in een AZC gemeente Ede Onderwerp: afspraken met regio en provincie over evenredige verdeling en maximum aantal van 1,25% van de Edese bevolking de opvang van vluchtelingen een gedeelde verantwoordelijkheid is van alle gemeenten

Nadere informatie

Den Haag, 11 juni Hare Majesteit de Koningin Paleis Noordeinde, 's-gravenhage.

Den Haag, 11 juni Hare Majesteit de Koningin Paleis Noordeinde, 's-gravenhage. Mark Rutte fractievoorzitter Den Haag, 11 juni 2010 Hare Majesteit de Koningin Paleis Noordeinde, 's-gravenhage. De verkiezingsuitslag heeft niet geleid tot een parlementaire meerderheid voor een coalitie

Nadere informatie

Opgaven voor 's-hertogenbosch

Opgaven voor 's-hertogenbosch s-hertogenbosch, 3 december 2014 Geachte leden en aspirant-leden van de gemeenteraad, Op 19 november jongstleden hebben er naar aanleiding van een gemeentelijke herindeling gemeenteraadsverkiezingen plaatsgevonden

Nadere informatie

Resultaten 1e peiling Provinciale Statenverkiezingen jan

Resultaten 1e peiling Provinciale Statenverkiezingen jan Resultaten 1e peiling Provinciale Statenverkiezingen 2011-31 jan. 2011- Resultaten 1e peiling Provinciale Statenverkiezingen 2011 31 januari 2011 Soort onderzoek : Opiniepeiling Uitgevoerd door : Right

Nadere informatie

Jubileumonderzoek Maurice de Hond

Jubileumonderzoek Maurice de Hond Ter gelegenheid van het 40-jarig jubileum van Maurice de Hond als opiniepeiler zijn er 100 vragen gesteld, die zijn ingebracht door leden van Peil.nl. Hier staat een selectie van deze vragen. Op http://bit.ly/40jrpeiler

Nadere informatie

Vrouwen in. de Provinciale Staten. Onderzoeksrapport

Vrouwen in. de Provinciale Staten. Onderzoeksrapport Vrouwen in de Provinciale Staten Onderzoeksrapport April 2015 Hoeveel vrouwen zijn er in maart 2015 in de Provinciale Staten gekozen? Op 18 maart waren er in Nederland verkiezingen voor de Provinciale

Nadere informatie

De Stemming van 25 mei 2014 en EP2014

De Stemming van 25 mei 2014 en EP2014 De Stemming van 25 mei 2014 en EP2014 Op dit moment is de officiele Nederlandse uitslag van de verkiezing voor het Europees Parlement nog niet bekend. Ipsos is gekomen met een exitpoll, GeenStijl met de

Nadere informatie

Coalitievorming 2014. 01, gesprek CDA

Coalitievorming 2014. 01, gesprek CDA 01, gesprek CDA Dhr. A.C. Strop (CDA) Dhr. A.C. van t Zelfde (CDA) Karakter verslag Openbaar, verslag op hoofdlijnen Zaterdag 22 maart zijn met de zes fracties verkennende gesprekken gevoerd. De gespreksverslagen

Nadere informatie

Stemmotieven bij de gemeenteraadsverkiezingen

Stemmotieven bij de gemeenteraadsverkiezingen Stemmotieven bij de gemeenteraadsverkiezingen Voor: NPS/NOVA Hugo van der Parre Datum: 28 januari 2009 Project: 91804 Copyright: 2010. Synovate Ltd. Alle rechten voorbehouden. De concepten en ideeën die

Nadere informatie

ACHTERBAN CHRISTENUNIE ZIET SAMENWERKING MET D66 ZITTEN

ACHTERBAN CHRISTENUNIE ZIET SAMENWERKING MET D66 ZITTEN Rapport ACHTERBAN CHRISTENUNIE ZIET SAMENWERKING MET D66 ZITTEN D66-kiezers verdeeld over regeren met ChristenUnie 22 juni 2017 www.ioresearch.nl I&O Research politieke peiling juni 2017 Achterban ChristenUnie

Nadere informatie

Onderzoek. Diversiteit in de Tweede Kamer 2012

Onderzoek. Diversiteit in de Tweede Kamer 2012 Onderzoek Diversiteit in de Tweede Kamer 2012 Nederland heeft een stelsel met evenredige vertegenwoordiging. Op 12 september 2012 waren er vervroegde verkiezingen voor de Tweede Kamer der Staten-Generaal:

Nadere informatie

De stemming van 22 april 2012

De stemming van 22 april 2012 De stemming van 22 april 2012 Zaterdagavond 21 april en zondagochtend 22 april hebben meer dan 4500 mensen meegewerkt aan het spoedonderzoek dat gehouden is als reactie op het mislukken van het Catshuisberaad.

Nadere informatie

19 maart Onderzoek: Day after Provinciale Statenverkiezingen

19 maart Onderzoek: Day after Provinciale Statenverkiezingen 19 maart 2015 Onderzoek: Day after Provinciale Statenverkiezingen Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van

Nadere informatie

Rapportage informateur Leidschendam-Voorburg

Rapportage informateur Leidschendam-Voorburg Rapportage informateur Leidschendam-Voorburg Aan Van Datum De gemeenteraad van Leidschendam-Voorburg Ewald van Vliet 7 april 2014 Algemene informatie Opdracht Bij brief van 25 maart 2014 is door de fractievoorzitters

Nadere informatie

Politieke Barometer Onderwijs

Politieke Barometer Onderwijs Rapportage Politieke Barometer Onderwijs directeuren voortgezet onderwijs Utrecht, 28 juni 2016 DUO Onderwijsonderzoek drs. Vincent van Grinsven drs. Liesbeth van der Woud Postbus 681 3500 AR Utrecht telefoon:

Nadere informatie

Persoonlijke gegevens raadsleden

Persoonlijke gegevens raadsleden Persoonlijke gegevens raadsleden Dit document bevat de volgende gegevens van raadsleden: Aantal raadsleden naar gemeentegrootte 1998-2016. Aantal raadsleden naar politieke partij 1998-2016. Aandeel vrouwelijke

Nadere informatie

3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat van de kiezers om maatschappelijke kwesties te regelen Het kiesrecht is uitgebreid van:

3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat van de kiezers om maatschappelijke kwesties te regelen Het kiesrecht is uitgebreid van: Vak Maatschappijwetenschappen Thema Politieke besluitvorming (katern) Klas Havo 5 Datum november 2012 Hoofdstuk 3 Verkiezingen en kiesstelsels 3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat

Nadere informatie

Persoonlijke gegevens van wethouders

Persoonlijke gegevens van wethouders Persoonlijke gegevens van wethouders Dit document bevat de volgende gegevens van wethouders: Aantal wethouders naar gemeentegrootte 1998-2016. Aandeel wethouders naar politieke partij 1998-2016. Aandeel

Nadere informatie

Verslag van de vergadering van Provinciale Staten op 26 maart 2015

Verslag van de vergadering van Provinciale Staten op 26 maart 2015 Provinciale Staten Verslag van de vergadering van Provinciale Staten op 26 maart 2015 Aanwezig: dhr. Van Baak, mw. Bieze, mw. Blom, dhr. Bos, mw. Braam, dhr. Bruins, dhr. E. van Dijk, dhr. J.J. van Dijk,

Nadere informatie

Korte omschrijving werkvorm Aan de hand van grafieken bespreekt u met de leerlingen verschillende aspecten van de verkiezingsuitslag.

Korte omschrijving werkvorm Aan de hand van grafieken bespreekt u met de leerlingen verschillende aspecten van de verkiezingsuitslag. In beeld: De uitslag Korte omschrijving werkvorm Aan de hand van grafieken bespreekt u met de leerlingen verschillende aspecten van de verkiezingsuitslag. Leerdoel Kennis opdoen over de verkiezingsuitslag

Nadere informatie

CDA en GroenLinks aanhang ontevreden The day after de Tweede Kamerverkiezingen 2012

CDA en GroenLinks aanhang ontevreden The day after de Tweede Kamerverkiezingen 2012 CDA en GroenLinks aanhang ontevreden The day after de Tweede Kamerverkiezingen 2012 Bestuurlijk Nederland blikt terug en kijkt vooruit Bijna 2600 benoemde en gekozen bestuurders van het Europees Parlement,

Nadere informatie

16 mei Onderzoek: Formatie is vastgelopen: wat nu?

16 mei Onderzoek: Formatie is vastgelopen: wat nu? 16 mei 2017 Onderzoek: Formatie is vastgelopen: wat nu? Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

De Stemming van 26 juni 2016

De Stemming van 26 juni 2016 De Stemming van 26 juni 2016 Ook deze week zijn er geen verschuivingen in politieke voorkeur. Maar de uitslag van het Britse Referendum en de onderzoeken over een mogelijk Nederlands Referendum over een

Nadere informatie

Vertrouwende uw raad hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, verblijf ik,

Vertrouwende uw raad hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, verblijf ik, Rapportage informatieronde Vlaardingen, 28 maart 2014 Geachte voorzitter van de raad, Met de gemeenteraadsverkiezingen van 19 maart behaalde de SP 3.777 stemmen en werd daarmee de grootste partij van Vlaardingen.

Nadere informatie

Het oordeel over de politieke partijen in Woordenwolk

Het oordeel over de politieke partijen in Woordenwolk Het oordeel over de politieke partijen in Woordenwolk Naast kwantitatieve methoden in het onderzoek -een vraag stellen met antwoorden waaruit men kan kiezen en de resultaten in percentages worden uitgedrukt-

Nadere informatie

5. Provinciale organisatie

5. Provinciale organisatie 5. Provinciale organisatie 212 Het bestuur van de provincie wordt gevormd door een algemeen bestuur (Provinciale Staten) en een dagelijks bestuur (College van Gedeputeerde Staten). 5.1 Provinciale Staten

Nadere informatie

Provinciale Staten van Noord-Holland

Provinciale Staten van Noord-Holland Provinciale Staten van Noord-Holland ` Voordracht Haarlem, Onderwerp: Kaderstelling Europabeleid door Provinciale Staten Inleiding Op 11 juni 2007 jl. is door de commissie FEPO de werkgroep Europa ingesteld.

Nadere informatie

Op weg naar een sterk team

Op weg naar een sterk team Op weg naar een sterk team voor Sliedrecht Rapport informatieronde Maart/april 2014 1.Opdracht In haar vergadering van 27 maart besloot de Raad van de gemeente Sliedrecht een informateur te benoemen met

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Europese Unie dr. Edwin van Rooyen 10-9-2012 PvdA, VVD en SP zijn voorstander van het vergroten van de controle op

Nadere informatie

telefaxnummer (026)

telefaxnummer (026) Bezoekadres Postadres Gebouw Marktstate Postbus 9090 Eusebiusplein 1a 6800 GX Arnhem 6811 HE Arnhem telefoonnummer (026) 359 91 11 telefaxnummer (026) 359 94 80 e-malladrespost@gelderland.nl Gemeente Elburg

Nadere informatie

Ontwikkeling politieke voorkeur in 2015

Ontwikkeling politieke voorkeur in 2015 Een politiek systeem in ontbinding De peiling van vandaag laat zien in welke bijzondere electorale situatie Nederland eind 2015 is beland. Deze resultaten kunnen geplaatst worden in het verlengde van het

Nadere informatie

Aan: Leden en duo-commissieleden van de Provinciale Staten van Noord-Holland Leden van de Tweede Kamer

Aan: Leden en duo-commissieleden van de Provinciale Staten van Noord-Holland Leden van de Tweede Kamer 14 september 2015 www.ouderenpartij-nh.nl Aan: Leden en duo-commissieleden van de Provinciale Staten van Noord-Holland Leden van de Tweede Kamer Onderwerp: De integriteit van de restzetelverdeling bij

Nadere informatie

Verslag Verkiezingsdebat Provinciale Staten Regio Rivierenland 13 januari 2014

Verslag Verkiezingsdebat Provinciale Staten Regio Rivierenland 13 januari 2014 Verslag Verkiezingsdebat Provinciale Staten Regio Rivierenland 13 januari 2014 1. Inleiding Op dinsdag 13 januari j.l. heeft het eerste Provinciale Statenverkiezingsdebat in aanloop naar de verkiezingen

Nadere informatie

Bijlage. Vooraf: algemeen uitgangspunt

Bijlage. Vooraf: algemeen uitgangspunt Bijlage. Rol gemeenteraad en rol politieke partijen bij gemeentelijke herindeling als onderdeel van Plan van Aanpak Gemeentelijke herindeling Hoogezand-Sappemeer, Menterwolde en Slochteren. Vooraf: algemeen

Nadere informatie

PLUS. Informateur mevrouw Ed. Schippers. Geachte mevrouw Schippers, Eeste Edith,

PLUS. Informateur mevrouw Ed. Schippers. Geachte mevrouw Schippers, Eeste Edith, 150 PLUS Informateur mevrouw Ed. Schippers Ons kenmerk Inlichtingen bij Doorkiesnummer Den Haag 50PLUS@tweedekamer.nl 070-318 50 50 18 mei 2017 Onderwerp Bijtage(n) Uw brief Formatie Geachte mevrouw Schippers,

Nadere informatie

Slotpeiling PS: vijf partijen zeer dicht bij elkaar

Slotpeiling PS: vijf partijen zeer dicht bij elkaar Rapport Slotpeiling PS: vijf partijen zeer dicht bij elkaar Slechts zwakke stijging opkomstintentie, meerderheid VVD, PvdA en C3 ver weg De spanning voor de Provinciale Statenverkiezingen van woensdag

Nadere informatie

De Stemming van 18 december 2016

De Stemming van 18 december 2016 De Stemming van 18 december 2016 Hoewel er wel belangwekkende gebeurtenissen waren op het politieke vlak, zoals de aanvullende verklaring inzake het verdrag met Oekraine en de positieve prognose van het

Nadere informatie

Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland

Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland Korte omschrijving werkvorm: De leerlingen gaan met elkaar in debat over de stelling: Het Duitse kiesstelsel is veel beter dan dat van Nederland.

Nadere informatie

Persoonlijke gegevens van Wethouders

Persoonlijke gegevens van Wethouders Persoonlijke gegevens van Wethouders Dit document bevat de volgende gegevens van wethouders: Aantal wethouders naar gemeentegrootte 1998-2014 Aandeel wethouders naar politieke partij 1998-2014 Aandeel

Nadere informatie

BESLUITENLIJST. Vaststelling agenda

BESLUITENLIJST. Vaststelling agenda BESLUITENLIJST Vergadering van Provinciale Staten van Overijssel Woensdag 17 februari 2016 U kunt de Statenvoorstellen en ingezonden brieven via het Staten Informatie Systeem inzien op de website van de

Nadere informatie

De Provinciale Statenverkiezingen van 2011

De Provinciale Statenverkiezingen van 2011 De Provinciale Statenverkiezingen van 2011 Resultaten van peiling 12 met het GeldersPanel 31 januari 2011 Over deze peiling De leden van het GeldersPanel zijn vragen voorgelegd over de aanstaande Provinciale

Nadere informatie

Belangen: Provinciaal formatiespel

Belangen: Provinciaal formatiespel Belangen: Provinciaal formatiespel Korte omschrijving werkvorm Onderhandelingen rondom de vorming van een nieuw provinciaal bestuur (College van Gedeputeerde Staten) nemen vaak veel tijd in beslag. Soms

Nadere informatie

Notitie functioneringsgesprekken

Notitie functioneringsgesprekken Notitie functioneringsgesprekken In de handreiking voor functioneringsgesprekken met burgemeesters, enkele jaren terug opgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, wordt

Nadere informatie

It s the economy stupid

It s the economy stupid It s the economy stupid De achtergrond van sterke stijging van SP en daling van PVV in de afgelopen maand De peiling van deze week is een voortzetting van het patroon dat zich aandient sinds half december.

Nadere informatie

Diversiteit in Provinciale Staten

Diversiteit in Provinciale Staten Diversiteit in Provinciale Staten In aanloop naar de verkiezingen van 2 maart inventariseerde E-Quality, hét kenniscentrum voor emancipatie, gezin en diversiteit, de kandidatenlijsten (zie werkwijze) van

Nadere informatie

Vergadering Provinciale Staten van Overijssel op woensdag 24 mei 2017

Vergadering Provinciale Staten van Overijssel op woensdag 24 mei 2017 BESLUITENLIJST Vergadering Provinciale Staten van Overijssel op woensdag 24 mei 2017 U kunt de Statenvoorstellen en ingezonden brieven via het Staten Informatie Systeem inzien op de website van de provincie

Nadere informatie

Politieke Barometer Onderwijs

Politieke Barometer Onderwijs Rapportage Politieke Barometer Onderwijs directeuren en leerkrachten basisonderwijs Utrecht, 25 juni 2015 DUO Onderwijsonderzoek drs. Vincent van Grinsven Henk Westerik Postbus 681 3500 AR Utrecht telefoon:

Nadere informatie

Wat zegt de Tilburgse kiezer?

Wat zegt de Tilburgse kiezer? Wat zegt de Tilburgse kiezer? De resultaten van de exitpoll van de Tilburgse gemeenteraadsverkiezing 2014 DEMOS Centrum voor Beter Bestuur en Burgerschap Julien van Ostaaijen, Koen van der Krieken, Sabine

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2013 2014 33 493 Wijziging van de Elektriciteitswet 1998, de Gaswet en de Warmtewet (wijzigingen samenhangend met het energierapport 2011) G VERSLAG VAN

Nadere informatie

Omschrijving van het voorstel

Omschrijving van het voorstel PS2009-552 Ontwerpbesluitenlijst Provinciale Staten van Gelderland Vergadering op 1 en 8 juli 2009 Omschrijving van het voorstel Besluit 1. Opening en mededelingen van de voorzitter 2. Vaststelling van

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Derde Kamer - digitale les Verkiezingen, en dan?

Docentenhandleiding. Derde Kamer - digitale les Verkiezingen, en dan? Docentenhandleiding Derde Kamer - digitale les Verkiezingen, en dan? Lespakket Verkiezingen, en dan? Wat gebeurt er na de verkiezingen? Hoe wordt de regering gevormd? Wat is het verschil tussen oppositie

Nadere informatie

RAPPORTAGE ONDERZOEK PARTIJPOLITIEKE BENOEMINGEN

RAPPORTAGE ONDERZOEK PARTIJPOLITIEKE BENOEMINGEN RAPPORTAGE ONDERZOEK PARTIJPOLITIEKE BENOEMINGEN Meer Democratie Mei 2015 Rapportage onderzoek Partijpolitieke benoemingen Meer Democratie 1 Persbericht NEDERLANDERS: PUBLIEKE FUNCTIES OPEN VOOR IEDEREEN

Nadere informatie

Verdieping: Eerste reactie partijen

Verdieping: Eerste reactie partijen Verdieping: Eerste reactie partijen Korte omschrijving werkvorm: Uit de berekeningen van het CPB blijkt dat het begrotingstekort van Nederland in 2013 en 2014 niet onder de door de EU gestelde 3%-norm

Nadere informatie