De week waarin alles anders werd (of niet?)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De week waarin alles anders werd (of niet?)"

Transcriptie

1 De week waarin alles anders werd (of niet?) Er is waarschijnlijk geen week geweest in de Nederlandse politieke geschiedenis waar in een korte tijd zoveel veranderde als de afgelopen 7 dagen. In die periode zijn via Peil.nl 4 qua omvang forse peilingen uitgevoerd, waarmee we een goed beeld kunnen geven van de weerslag die deze periode had op de kiezers. Deze peilingen waren uitgevoerd op vrijdag 20 april, zaterdagavond 21 april (na het mislukken van het Catshuisberaad), woensdag 25 april na het debat erover en op vrijdag 27 april na het sluiten van het bezuinigingsakkoord tussen VVD, CDA, D66, Groen Links en ChristenUnie. De resultaten van de peiling van 21 april ziet u hier en die van 27 april ziet u hier. In die periode ging Nederland door een politieke achtbaan, waarbij de situatie op vele manieren op 27 april heel anders was dan op 20 april. De positie van de verschillende partijen en van de meeste politici is in deze week aanzienlijk veranderd. Vanuit deze 4 onderzoeken wordt hier nu een beeld van gegeven. Zetelverdeling Peiling van politieke voorkeur (20-4 tot en met 27-4) Peiling van politieke voorkeur in zetels Tweede Kamer Versch. vorige week TK VVD Versch. 2e Kamer CDA D Groen Links ChristenUnie VVD+CDA+D66+GrLinks+Chr.Unie PvdA SP PVV SGP Partij voor de Dieren Plus Totaal In deze week is de electorale positie van de PvdA duidelijk verzwakt en die van 4 van de 5 partijen die het begrotingsakkoord hebben gesloten versterkt. Alleen de positie van de VVD is electoraal verzwakt. Deze coalitie van 5 partijen heeft nu 76 zetels, terwijl dat een week geleden nog maar 71 was. De PVV heeft in deze week 1 zetel verloren. Ruim 60% van de kiezers van de PVV blijven de partij trouw, maar de nieuwe aanwinst is deze week vrijwel verdwenen. 1

2 De twee centrale gebeurtenissen van deze week De twee centrale gebeurtenissen van de afgelopen week zijn het mislukken van het Catshuisberaad op 21 april en het bezuinigingsakkoord op 26 april van de Kunduz-coalitie. Hieronder de reactie van de kiezers op die twee gebeurtenissen afgezet naar stemkeuze 2010 en opleiding/inkomen. Daar blijkt o.a. uit dat hogere inkomens het negatiefst waren over het mislukken van het Catshuisberaad en het positiefst over het bezuinigingsakkoord. Kiezers van Groen Links waren het meest positief over beide gebeurtenissen. Reactie op mislukken Catshuisberaad Gestemd bij TK2010 PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks CU Negatief 37% 38% 75% 56% 25% 8% 6% 9% 46% Neutraal 20% 27% 14% 24% 24% 15% 17% 22% 25% Positief 44% 35% 11% 20% 51% 78% 77% 69% 29% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Reactie op mislukken Catshuisberaad Opleiding Inkomen Hoog Midden Laag Hoog Midden+ Midden- Laag Negatief 37% 44% 40% 28% 46% 43% 34% 26% Neutraal 20% 17% 18% 25% 17% 20% 20% 21% Positief 44% 38% 42% 48% 37% 37% 46% 52% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Oordeel over bezuinigingsakkoord Gestemd bij TK2010 PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks CU Positief 51% 16% 72% 78% 79% 38% 16% 67% 75% Neutraal 21% 21% 14% 11% 16% 27% 35% 21% 15% Negatief 29% 62% 14% 11% 5% 34% 49% 12% 10% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Oordeel over bezuinigingsakkoord Opleiding Inkomen Hoog Midden Laag Hoog Midden+ Midden- Laag Positief 51% 67% 47% 35% 67% 54% 45% 40% Neutraal 21% 16% 22% 24% 19% 18% 24% 22% Negatief 29% 16% 31% 42% 15% 28% 31% 36% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 2

3 De electorale potentie Het is interessant om per partij een beeld te geven van de electorale positie op dit moment en de verschuivingen in de afgelopen week. Dat wordt mede gedaan aan de hand van een tabel waarin een goed beeld wordt gegeven hoe de electorale potentie van de partijen is. Dat wordt gedaan via de beantwoording op de vraag welke partijen de kiezers een kans geven op een stem, uitgesplitst naar het inkomen van het huishouden. Hieronder de scores op 20 april en 27 april. Kans op het stemmen op die partij in procenten boven modaal modaal beneden modaal PVV 17% 16% 12% 19% 13% VVD 27% 26% 43% 26% 16% CDA 13% 15% 19% 16% 10% ChristenUnie 5% 7% 7% 7% 7% D66 22% 24% 30% 23% 22% PvdA 26% 23% 17% 25% 26% SP 28% 28% 14% 27% 38% Groen Links 12% 14% 14% 12% 16% SGP 4% 4% 5% 4% 2% Partij voor de Dieren 4% 4% 3% 3% 5% 50Plus 2% 3% 3% 3% 4% Andere partij 3% 4% 3% 4% 7% Totaal 163% 168% 170% 169% 166% Uit deze tabel is enerzijds te zien welke verschuivingen zich voorgedaan hebben de afgelopen week en de (grote) verschillen naar inkomenspositie. Belangrijk is om te zien hoe groot de verschillen in voorkeuren zijn tussen de kiezers met boven- en beneden modale inkomens. Bij de eerste groep zijn de VVD en D66 duidelijk de twee grootste partijen qua electorale potentie. Bij de beneden modale inkomens staat de SP ver bovenaan en op afstand komen dan PvdA en D66. De volgende tabel laat zien hoe de verschillende partijen met elkaar concurreren op het electorale vlak. 3

4 Kans op een stem in procenten Welke partijen geeft u een kans op een stem PVV VVD CDA CU D66 PvdA SP GrLnks PVV 16% 13% 5% 2% 2% 8% 14% 1% VVD 26% 22% 44% 18% 30% 3% 6% 12% CDA 17% 5% 25% 36% 16% 3% 2% 9% ChristenUnie 7% 1% 5% 17% 7% 5% 2% 10% D66 24% 3% 28% 26% 25% 27% 17% 56% PvdA 24% 12% 2% 5% 17% 28% 42% 40% SP 28% 25% 7% 5% 10% 21% 49% 28% Groen Links 13% 1% 6% 8% 20% 31% 22% 13% Andere partijen 14% 19% 12% 14% 25% 6% 9% 13% 9% Totaal 169% 88% 98% 124% 153% 141% 126% 109% 165% Per partij is goed te zien waar de electorale concurrentie per partij zich bevindt: - De PVV concurreert vooral met de SP en de VVD. - De VVD concurreert vooral met D66 en CDA - Het CDA concurreert vooral met VVD en D66 - ChristenUnie concurreert vooral met CDA en D66 - D66 concurreert met alle partijen, behoudens PVV en SP. - De PvdA concurreert vooral met de SP (bij de lagere inkomens) en D66 (bij de hogere inkomens). De concurrentie met de SP laat het hoogste percentage zien van alle partijen (49% van de mensen die de PvdA een kans geven, doen dat ook t.a.v. de SP). - De SP concurreert met de PvdA, Groen Links en de PVV. - Groen Links concurreert met D66, PvdA en SP. De score met Groen Links is het hoogste van alle percentages uit deze tabel (56%). Deze tabel betekent dus dat als de VVD stijgt dan zal dat met name ten kosten gaan van D66 en/of CDA en als de VVD daalt dan zal dat ten goede komen van D66, CDA en/of PVV. Als bij voorbeeld het CDA meer zetels haalt dan de 13 waarop het nu staat dan zullen ze vooral afkomstig zijn van de VVD en/of D66. De PvdA kan alleen duidelijk boven de 19 zetels uitkomen als het bij de lagere inkomens kiezers terugwint van de SP en/of bij de hogere inkomens kiezers terugwint van D66. 4

5 Het oordeel over de hoofdrolspelers De impact van de afgelopen week is ook goed te zien als bekeken wordt hoe door de verschillende groepen kiezers de hoofdrolspelers in Den Haag worden beoordeeld vergeleken met een eerder moment: oordeel in rapportcijfer dec 2011 apr 2012 PVV VVD CDA D66 PvdA SP GLnks De Jager 6,2 6,9 5,8 7,8 8,3 7,8 6,4 5,9 7,0 Roemer 6,5 6,2 5,4 5,7 6,0 5,8 6,9 7,7 6,4 Pechtold 5,8 6,1 4,0 6,5 6,6 8,1 6,4 5,6 7,2 Rutte 6,4 6,0 5,6 7,5 7,0 6,3 4,6 4,2 5,8 Slob 4,8 5,6 4,4 6,1 6,7 6,5 5,6 4,5 5,9 Van Haersma Buma 4,8 5,4 4,5 6,2 6,9 6,0 4,5 4,2 5,5 Sap 4,8 5,4 3,8 5,9 5,9 7,0 5,5 4,8 6,8 Blok 5,0 5,3 4,7 6,4 6,5 5,8 4,2 3,8 5,2 Samsom 5,5 5,1 4,3 4,3 5,1 4,8 6,7 5,5 5,8 Wilders 4,7 3,4 6,9 3,6 2,7 1,9 2,3 2,6 1,8 Hieruit is duidelijk op te maken hoe de verschuivingen in de afgelopen tijd zich hebben voltrokken. Daarbij is het interessant om te zien hoe dat ligt bij de kiezers van de verschillende partijen. Zo is goed te zien dat de scores van De Jager, Pechtold, Slob, Van Haersma Buma, Sap, en Blok zijn gestegen (allemaal betrokken bij het akkoord van deze week). Roemer, Rutte, Samsom en Wilders zijn gedaald. Daarbij is de score van Roemer en Rutte nog steeds hoog, maar Samsom en Wilders staan nu onderaan deze lijst. Het is interessant om te zien hoe de verschillende politieke leiders (en potentiele lijsttrekkers) het doen bij de kiezers van de eigen partij. Pechtold staat dan bovenaan met 8,1. Dan volgen Roemer (7,7), Rutte (7,5), Slob (7,4), Wilders (6,9), Sap (6,8) en Samsom (6,7). Voor Wilders is dit een ongekend laag cijfer bij zijn eigen aanhangers. Doorgaans scoorde hij een 8 of hoger. 5

6 Oordeel over de politiek De afgelopen week was ook een rollercoaster wat betreft het oordeel over de politiek. Hieronder is goed te zien hoe het vertrouwen in de politiek de afgelopen week is gestegen of gedaald. Groot is het verschil naar politieke voorkeur. Interessant is dat onder de PvdA-kiezers er meer zijn waar het vertrouwen in de politiek de afgelopen week is gestegen dan gedaald. Door wat er donderdag gebeurd is, is het vertrouwen in de politiek bij mij: verticaal gepercenteerd naar PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks Gestegen 51% 17% 68% 86% 71% 41% 16% 64% Gedaald 30% 67% 16% 7% 12% 28% 55% 19% Niet veranderd 19% 16% 16% 7% 17% 31% 29% 17% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Ook is het interessant het oordeel te zien m.b.t. vier stellingen t.a.v. de politiek en hoe dat tussen 22 april en 27 april is verschoven. Met name als het naar politieke voorkeur bekeken wordt. percentage eens PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks Het wordt eens tijd dat het hele politieke systeem in Nederland wordt veranderd Eens % 89% 62% 51% 50% 54% 67% 51% Eens % 77% 63% 51% 52% 44% 68% 51% Ik krijg schoon genoeg van al die partijpolitiek Eens % 84% 62% 47% 55% 54% 59% 52% Eens % 78% 71% 61% 52% 63% 68% 62% Geen enkele partij houdt het belang van Nederland in de gaten Eens % 56% 26% 7% 16% 27% 30% 17% Eens % 62% 44% 38% 29% 27% 36% 30% Ik ben somber over de toekomst van Nederland Eens % 76% 29% 12% 25% 50% 67% 31% Eens % 83% 46% 31% 31% 55% 56% 56% Verschuivingen van circa 10% bij de laatste twee stellingen binnen 5 dagen mag fors genoemd worden. De grootste verschuivingen zien we bij VVD, CDA en Groen Links. De kleinste bij PVV- en SP kiezers. 6

7 Voorkeur voor regeringscombinaties Aan het eind van de week zijn een aantal regeringscoalities voorgelegd aan de kiezers. Ook hier zien we grote verschillen tussen de kiezers van de verschillende partijen. Als de combinatie wordt voorgelegd van de Kunduz-coalitie dan zie we dat bij de kiezers van de vijf deelnemende partijen een meerderheid is voor het omzetten van die samenwerking in een regering na de verkiezingen. Zou u willen dat het volgende kabinet uit deze 5 partijen gaat bestaan (VVD, CDA, D66, Groen Links, ChristenUnie)? verticaal gepercenteerd naar PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks Ja 35% 7% 54% 66% 56% 10% 9% 53% Nee 56% 84% 35% 26% 34% 82% 84% 40% Weet niet 9% 8% 11% 7% 10% 8% 7% 7% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Als er meer regeringscombinaties aan de kiezers worden voorgelegd dan is het interessant om te zien hoe de voorkeuren zijn bij de verschillende kiezers. Bij VVD- en CDA-kiezers is er een duidelijke voorkeur voor de Kunduz-coalitie. Bij de D66-kiezers zien we dat deze combinatie even populair is als Paars Plus. Bij de kiezers van Groen Links is Paars Plus en de linkse combinatie het populairst. Bij de PvdA- en SP-kiezers is dit duidelijk de linkse coalitie. De PVV-kiezers ten slotte zijn het meest voor de combinatie van VVD, CDA en PVV. Deze voorkeuren staan natuurlijk los van het feit of die combinatie een meerderheid zal halen of niet. Ter referentie staat in de tabel het huidig aantal zetels in de peiling. Interessant is daarbij dat de drie meest populaire combinaties op dit moment 75 of 76 zetels hebben. Als u uit de volgende combinaties zou moeten kiezen welke heeft dan uw voorkeur? verticaal gepercenteerd naar PVV VVD CDA D66 PvdA SP GrLnks SP, PvdA, D66 en Groen Links (75 zetels) 28% 13% 6% 8% 12% 56% 83% 41% Paars plus (75 zetels) 15% 2% 10% 0% 42% 33% 5% 39% Kunduz coalitie (76 zetels) 32% 8% 60% 74% 40% 4% 4% 17% VVD, CDA, PVV (61 zetels) 11% 45% 9% 3% 1% 0% 0% 0% Geen voorkeur 14% 31% 15% 14% 5% 7% 8% 3% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 7

8 Op naar 12 september Nu de stofwolken van de afgelopen week aan het optrekken zijn is duidelijk wat de kiezers op dit moment denken over de politiek, de partijen en de personen. Het is een uitgangssituatie voor de campagne tot de verkiezingen op 12 september a.s. Daarbij kan er nog veel veranderen. Het zal zowel afhankelijk zijn van de politieke en economische ontwikkelingen in Nederland en Europa en de keuzes en de campagne van de verschillende partijen. Met name zal het belangrijk zijn voor wat betreft de keuzes die er door de verschillende partijen voorafgaande aan de verkiezingen worden gemaakt en welke keuzes er expliciet of impliciet aan de kiezers wordt voorgelegd. Hoe spannend het is blijkt wel uit de huidige scores in de peiling van vier mogelijke regeringscombinaties. Welke hiervan uiteindelijk tot een meerderheid zal leiden zal een groot effect hebben op de uiteindelijke formatie en coalitie. Het zal heel veel uitmaken als 0,1,2 of 3 van de onderstaande combinaties meer dan 75 zetels zal halen en welke combinaties dat dan zijn. - Kunduz-coalitie 76 zetels - Paars Plus 75 zetels - Linkse coalitie 75 zetels - VVD, PvdA, CDA 63 zetels Via Peil.nl zullen we de ontwikkelingen vanzelfsprekend nauwgezet volgen. Eind van dit jaar kan vastgesteld worden of de gebeurtenissen van deze week inderdaad zulke grote gevolgen hebben als het nu lijkt of dat het uiteindelijk toch weer business as usual werd. Maurice de Hond Peil.nl 8

Ontwikkeling politieke voorkeur in 2015

Ontwikkeling politieke voorkeur in 2015 Een politiek systeem in ontbinding De peiling van vandaag laat zien in welke bijzondere electorale situatie Nederland eind 2015 is beland. Deze resultaten kunnen geplaatst worden in het verlengde van het

Nadere informatie

Kiezers en potentiële kiezers van 50PLUS

Kiezers en potentiële kiezers van 50PLUS Kiezers en potentiële kiezers van 50PLUS Versie 2013-2014 Tekstrapport Peil.nl/Maurice de Hond 1 Doelstelling en opzet van het onderzoek Het Wetenschappelijk Instituut van 50PLUS heeft ons in december

Nadere informatie

Tussenbalans. Maurice de Hond Peil.nl

Tussenbalans. Maurice de Hond Peil.nl Tussenbalans Maurice de Hond Peil.nl Inleiding We zitten nu in een windstille periode van deze verkiezingen. Het startschot van de campagne is eigenlijk gegeven op 1 april, toen de 20 ambtelijke commissies

Nadere informatie

Oordeel over de positie van ouderen in Nederland in 2013

Oordeel over de positie van ouderen in Nederland in 2013 Oordeel over de positie van ouderen in Nederland in 2013 Tekstrapport Peil.nl/Maurice de Hond 1 Doelstelling en opzet van het onderzoek Het wetenschappelijk instituut van 50PLUS heeft ons de opdracht gegeven

Nadere informatie

Onderzoek verkiezingsthema Europa

Onderzoek verkiezingsthema Europa Onderzoek verkiezingsthema Europa Over het onderzoek Aan het onderzoek deden 22.055 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 5 tot en met 7 september 2012. Over het EenVandaag

Nadere informatie

1 januari 2015. Onderzoek:

1 januari 2015. Onderzoek: 1 januari 2015 Onderzoek: Verwachtingen 2015 1 Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 40.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek.

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8 Tweede Kamerverkiezingen groep 7 en 8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De Tweede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet 10 9. De oppositie

Nadere informatie

Verdieping: Eerste reactie partijen

Verdieping: Eerste reactie partijen Verdieping: Eerste reactie partijen Korte omschrijving werkvorm: Uit de berekeningen van het CPB blijkt dat het begrotingstekort van Nederland in 2013 en 2014 niet onder de door de EU gestelde 3%-norm

Nadere informatie

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen.

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen. Aankondiging Op 12 september dit jaar worden verkiezingen gehouden voor de Tweede Kamer. Politieke partijen hebben hun verkiezingsprogramma voor de komende jaren vastgesteld. De lijsttrekkers van de partijen

Nadere informatie

Belangen: Macht van de Eerste Kamer

Belangen: Macht van de Eerste Kamer Belangen: Macht van de Eerste Kamer Korte omschrijving werkvorm: Aan de hand van een werkblad ontdekken leerlingen dat de plannen van het kabinet waarschijnlijk wel door de Tweede Kamer komen, maar niet

Nadere informatie

Onderzoek stemgedrag jongeren Door NCRV Rondom 10 en Netwerk 28 mei 2010

Onderzoek stemgedrag jongeren Door NCRV Rondom 10 en Netwerk 28 mei 2010 Onderzoek stemgedrag jongeren Door NCRV Rondom 10 en Netwerk 28 mei 2010 Ben je van plan om op 9 juni te gaan stemmen? Ja 698 83,1 Nee 39 4,6 Ik weet het nog niet 103 12,3 Stemgedrag PVV/ Wilders PvdA

Nadere informatie

Stem ook! Woensdag 12 september Tweede Kamerverkiezingen

Stem ook! Woensdag 12 september Tweede Kamerverkiezingen Tweede Kamerverkiezingen Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Geef je mening over de stellingen op www.stemwijzer.nl. Ontdek welke politieke partij het best bij jou past. Woensdag 1 september

Nadere informatie

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen

Voorlopige uitslag Amsterdam. Project: 12213 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Verkiezingen 2012 Tweede Kamer Voorlopige uitslag Amsterdam Project: 12213 In samenwerking met: Dienst Basisinformatie/Bureau Verkiezingen Samenstelling publicatie: Jeroen Slot Cor Hylkema Oudezijds Voorburgwal

Nadere informatie

Diversiteit in de Provinciale Staten

Diversiteit in de Provinciale Staten Onderzoek Diversiteit in de Provinciale Staten Het Huis voor democratie en rechtsstaat heeft na de verkiezingen van 2 maart 2011 de diversiteit in de nieuwe Provinciale Staten (PS) onderzocht. Het gaat

Nadere informatie

Onderzoek verkiezingsthema Woningmarkt

Onderzoek verkiezingsthema Woningmarkt Onderzoek verkiezingsthema Woningmarkt Over het onderzoek Aan het onderzoek deden 27.953 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 22 tot en met 28 augustus 2012. Over het

Nadere informatie

TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN

TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN TILBURG HEEFT IETS TE KIEZEN Verslag van een exit poll bij de gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart 2010 in de gemeente Tilburg April 2010 Dr. M. Boogers L. Slagter Drs. J. van Ostaaijen Tilburgse School

Nadere informatie

LIMBURG. Politicus van het jaar - Limburg 1) Geert Wilders 2) Emile Roemer 3) Diederik Samsom

LIMBURG. Politicus van het jaar - Limburg 1) Geert Wilders 2) Emile Roemer 3) Diederik Samsom LIMBURG Politicus van het jaar - Limburg 1) Geert Wilders 2) Emile Roemer 3) Diederik Samsom Politieke uitspraak van het jaar - Limburg 3) Ik ben op alles voorbereid maar niet op politici die glashard

Nadere informatie

D66 leidt in aanloop naar Europese verkiezingen dankzij vastberaden eurofielen

D66 leidt in aanloop naar Europese verkiezingen dankzij vastberaden eurofielen D66 leidt in aanloop naar Europese verkiezingen dankzij vastberaden eurofielen Gegroeid optimisme over toekomst Europa vertaalt zich niet in afname euroscepsis 15 mei Een week voor de verkiezingen voor

Nadere informatie

Onderzoek verkiezingsthema zorg

Onderzoek verkiezingsthema zorg Onderzoek verkiezingsthema zorg Over het onderzoek Aan het onderzoek deden 27.798 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 15 tot en met 21 augustus 2012. Over het EenVandaag

Nadere informatie

Opiniepeiling in aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 2012

Opiniepeiling in aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 2012 bezoekadres Marnixkade 109 1015 ZL Amsterdam postadres Postbus 15262 1001 MG Amsterdam E moti@motivaction.nl T +31 (0)20 589 83 83 F +31 (0)20 589 83 00 W www.motivaction.nl Opiniepeiling in aanloop naar

Nadere informatie

#EXITPOLL BRABANT. Verslag van een exit poll bij de Provinciale Statenverkiezingen van 2 maart 2011 in de provincie Noord-Brabant.

#EXITPOLL BRABANT. Verslag van een exit poll bij de Provinciale Statenverkiezingen van 2 maart 2011 in de provincie Noord-Brabant. #EXITPOLL BRABANT Verslag van een exit poll bij de Provinciale Statenverkiezingen van 2 maart 2011 in de provincie Noord-Brabant. Mei 2011 Koen van der Krieken BA Dr. Marcel Boogers Dr. Julien van Ostaaijen

Nadere informatie

Prinsjesdag Theorie en woordenlijst

Prinsjesdag Theorie en woordenlijst Maatschappijleer: Prinsjesdag Theorie en woordenlijst Don van Baar Murmelliusgymnasium Leerjaar 2011-2012 Murmellius2014 www.compudo.nl/murmellius2014 Maatschappijleer Prinsjesdag Theorie Prinsjesdag verloopt

Nadere informatie

Waarden en emoties rondom lijsttrekkers 2 de kamer verkiezingen De ideale premier

Waarden en emoties rondom lijsttrekkers 2 de kamer verkiezingen De ideale premier Waarden en emoties rondom lijsttrekkers 2 de kamer verkiezingen De ideale premier Wie is de ideale premier van Nederland? Merkinnovatie consultancy Emote en onderzoeksbureau Ruigrok NetPanel hebben een

Nadere informatie

Onderzoek uitwerking Lenteakkoord

Onderzoek uitwerking Lenteakkoord Onderzoek uitwerking Lenteakkoord Over het onderzoek Aan het onderzoek deden ruim 15.000 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 16 tot en met 17 mei 2012. Over het EenVandaag

Nadere informatie

9 december 2014. Onderzoek: Erkenning Palestijnse staat

9 december 2014. Onderzoek: Erkenning Palestijnse staat 9 december 2014 Onderzoek: Erkenning Palestijnse staat Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 40.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

Polderen voor beginners

Polderen voor beginners Jongerenkamer Polderen voor beginners Voorwoord De Tweede Kamer is het hart van de Nederlandse democratie. De 150 gekozen Kamerleden gaan met elkaar en de regering in debat over de toekomst van Nederland.

Nadere informatie

Meting september 2013

Meting september 2013 Meting september 2013 Het Nederlandse Donateurspanel van WWAV wordt mede mogelijk gemaakt door het CBF en is uitgevoerd door Peil.nl Donateursvertrouwen daalt in tegenstelling tot consumentenvertrouwen

Nadere informatie

Eind augustus representatieve steekproef van ruim 1500 Nederlanders > 18 jaar via

Eind augustus representatieve steekproef van ruim 1500 Nederlanders > 18 jaar via Onderzoeks opzet Eind augustus representatieve steekproef van ruim 1500 Nederlanders > 18 jaar via Resultaten zijn afgezet tegen personalia, stemgedrag, energiegebruik. Energiebewustzijn 57% zegt (behoorlijk)

Nadere informatie

Verkiezingen. 1. Politieke voorkeur

Verkiezingen. 1. Politieke voorkeur Verkiezingen Voor vijftigplussers staat er de komende jaren veel op het spel. De betaalbaarheid van de zorg staat ter discussie en het niveau van pensioenen en AOW dreigt te worden aangetast. Daarnaast

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Europese Unie dr. Edwin van Rooyen 10-9-2012 PvdA, VVD en SP zijn voorstander van het vergroten van de controle op

Nadere informatie

Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012

Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012 Stemmen Tweede Kamerverkiezingen 2012 Voorwoord Dit boek gaat over de Tweede Kamerverkiezingen van 12 september 2012. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten (ECC)

Nadere informatie

Het Mediapodium van Wilders

Het Mediapodium van Wilders Het Mediapodium van Wilders Meer weten? Onderzoekers Nieuwsmonitor Joep Schaper Nel Ruigrok 06 27 588 586 nel@nelruigrok.nl www.nieuwsmonitor.net Inleiding NOS wil Wilders geen podium bieden kopte de website

Nadere informatie

Politiek en politici in het nieuws in vijf landelijke dagbladen Samenvatting

Politiek en politici in het nieuws in vijf landelijke dagbladen Samenvatting Politiek en politici in het nieuws in vijf landelijke dagbladen Samenvatting Otto Scholten & Nel Ruigrok Stichting Het Persinstituut De Nederlandse Nieuwsmonitor Amsterdam, april 06 1 Inleiding Puntsgewijs

Nadere informatie

Politieke participatie

Politieke participatie 12 Politieke participatie In dit hoofdstuk komen de interesse en participatie van Amsterdammers in de politiek aan bod. 2014 was in dat opzicht een boeiend jaar, met drie verkiezingen en belangrijke verschuivingen

Nadere informatie

Tabel 1 Percentage stemmers Europese Verkiezingen 2014 volgens vier peilingen en echte uitslag

Tabel 1 Percentage stemmers Europese Verkiezingen 2014 volgens vier peilingen en echte uitslag Op zaterdagochtend 24 mei heeft Bureau Louter het bijgevoegde document Uitslag Europese Verkiezingen 2014 volgens Geen Peil opgesteld (zie volgende pagina) en op 25 mei, rond 13.30 uur, verzonden naar

Nadere informatie

Wie krijgt jouw stem? (v)mbo. tweede kamerverkiezingen

Wie krijgt jouw stem? (v)mbo. tweede kamerverkiezingen (v)mbo tweede kamerverkiezingen Wil jij weten welke politieke partij bij jou past? Geef je mening over de stellingen op www.stemwijzer.nl en ontdek met welke politieke partij jij veel overeenkomsten hebt.

Nadere informatie

Verslag resultaten Verkiezingenonderzoek Dr. Pieter van Wijnen

Verslag resultaten Verkiezingenonderzoek Dr. Pieter van Wijnen Verslag resultaten Verkiezingenonderzoek Dr. Pieter van Wijnen Inleiding I&O Research heeft in juli en augustus 2012 een grootschalig online verkiezingsonderzoek uitgevoerd onder ruim 7.316 respondenten.

Nadere informatie

Wie stemt wat: de atlas van de kiezers

Wie stemt wat: de atlas van de kiezers Wie stemt wat: de atlas van de kiezers Het kiezerslandschap in beeld Politieke Barometer Extra / week 22, dinsdag 2010 Kiezers zijn er in alle soorten en maten. Er zijn gezellige kiezers, kiezers die van

Nadere informatie

Eindexamen havo maatschappijwetenschappen 2014-I

Eindexamen havo maatschappijwetenschappen 2014-I Opgave 1 Besluitvorming rondom studiefinanciering Bij deze opgave horen de teksten 1 en 2 en figuur 1 uit het bronnenboekje. Inleiding Tijdens de regeringstermijn van kabinet-rutte 1 (oktober 2010 tot

Nadere informatie

Persoonlijke gegevens van Wethouders

Persoonlijke gegevens van Wethouders Persoonlijke gegevens van Wethouders Dit document bevat de volgende gegevens van wethouders: Aantal wethouders naar gemeentegrootte 1998-2014 Aandeel wethouders naar politieke partij 1998-2014 Aandeel

Nadere informatie

Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011

Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011 Vrouwen in de politiek geactualiseerde versie, januari 2011 Bij de landelijke verkiezingen in juni 2010 zijn er 61 vrouwen in het parlement gekozen, zes meer dan bij de verkiezingen van 2003 en van 2006.

Nadere informatie

SOCIALE MONITORING EN POLITIEK

SOCIALE MONITORING EN POLITIEK SOCIALE MONITORING EN POLITIEK Versie: 1.0 Auteur: Martijn Kriens Datum: 27-09-2012 INLEIDING Sociale media maakt het mogelijk om zonder beperking van ruimte en tijd met grote, wisselende groepen mensen

Nadere informatie

Aangiftebereidheid. www.peil.nl / Maurice de Hond

Aangiftebereidheid. www.peil.nl / Maurice de Hond Aangiftebereidheid De bereidheid om misdaden aan te geven lijkt af te nemen. Hierover zijn vandaag een aantal vragen gesteld. Heeft u in de afgelopen vijf jaar wel eens aangifte gedaan bij de politie?

Nadere informatie

3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat van de kiezers om maatschappelijke kwesties te regelen Het kiesrecht is uitgebreid van:

3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat van de kiezers om maatschappelijke kwesties te regelen Het kiesrecht is uitgebreid van: Vak Maatschappijwetenschappen Thema Politieke besluitvorming (katern) Klas Havo 5 Datum november 2012 Hoofdstuk 3 Verkiezingen en kiesstelsels 3.1 Het Nederlandse kiesstelsel Politici hebben het mandaat

Nadere informatie

Rapport. NOS Prinsjesdagonderzoek 2015

Rapport. NOS Prinsjesdagonderzoek 2015 Rapport NOS Prinsjesdagonderzoek 2015 Inhoudsopgave 2 Samenvatting 3 De stand van de economie 9 De economie en de rol van het kabinet 14 Internationale crises 15 Griekenland 17 Vluchtelingencrisis 21 Onderzoeksopzet

Nadere informatie

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 2 Voorwoord In dit boek staat informatie over de Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen. Die zijn op 18 maart 2015. Het boek gaat over

Nadere informatie

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden

Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden Onderzoeksrapport: Vrouwen in de gemeenteraden _ Maart 2014 ProDemos - Huis voor democratie en rechtsstaat Hofweg 1H 2511 AA Den Haag T: 070 757 02 00 Hoeveel vrouwen zijn er in maart 2014 in de gemeenteraden

Nadere informatie

HET REFERENDUM OVER DE ASSOCIATIE- OVEREENKOMST MET OEKRAÏNE

HET REFERENDUM OVER DE ASSOCIATIE- OVEREENKOMST MET OEKRAÏNE Rapport HET REFERENDUM OVER DE ASSOCIATIE- OVEREENKOMST MET OEKRAÏNE Onderzoek I&O Research Maart 2016 www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research Zuiderval 70 Postbus 563 7500 AN Enschede Datum Maart

Nadere informatie

16 juli 2015. Onderzoek: Akkoord Griekenland

16 juli 2015. Onderzoek: Akkoord Griekenland 16 juli 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen

Nadere informatie

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs 28 november 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de

Nadere informatie

26 januari 2016. Onderzoek: Vluchtelingen en demonstraties

26 januari 2016. Onderzoek: Vluchtelingen en demonstraties 26 januari 2016 Onderzoek: Vluchtelingen en demonstraties Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

Examen VWO. wiskunde C (pilot) tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen VWO. wiskunde C (pilot) tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen VWO 2014 tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur wiskunde C (pilot) Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 22 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 73 punten te behalen.

Nadere informatie

Reputatiemanagement en CDA. Michael Sijbom, campagneleider/hoofd communicatie CDA

Reputatiemanagement en CDA. Michael Sijbom, campagneleider/hoofd communicatie CDA Reputatiemanagement en CDA Michael Sijbom, campagneleider/hoofd communicatie CDA Opzet presentatie 2 1. Trends en ontwikkelingen 2. Verkiezingen 2010: verval CDA en JPB 3. Wat doen bij reputatieschade

Nadere informatie

Vuurwerk: veel draagvlak voor alternatieven

Vuurwerk: veel draagvlak voor alternatieven Vuurwerk: veel draagvlak voor alternatieven Minderheid (14%) steekt af, gemiddeld voor 30 à 40 euro Afsteektijden goed bekend; één op de vijf afstekers houdt zich er niet aan Meerderheid voor algeheel

Nadere informatie

Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland

Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland Debat: Het Duitse Kiesstelsel is beter dan dat van Nederland Korte omschrijving werkvorm: De leerlingen gaan met elkaar in debat over de stelling: Het Duitse kiesstelsel is veel beter dan dat van Nederland.

Nadere informatie

Wat valt op aan de verkiezingen voor de Tweede Kamer van 12 sept. 2012? Over een politieke aardverschuiving

Wat valt op aan de verkiezingen voor de Tweede Kamer van 12 sept. 2012? Over een politieke aardverschuiving Wat valt op aan de verkiezingen voor de Tweede Kamer van 12 sept. 2012? Over een politieke aardverschuiving Prof.dr. Arno Korsten Honorair hoogleraar bestuurskunde aan de Universiteit Maastricht en emeritus

Nadere informatie

Rapport Wat vinden Nederlanders van de Nul op de Meter woningen? PR-onderzoek in opdracht van Eneco

Rapport Wat vinden Nederlanders van de Nul op de Meter woningen? PR-onderzoek in opdracht van Eneco Rapport Wat vinden Nederlanders van de Nul op de Meter woningen? PR-onderzoek in opdracht van Eneco Project: 15083773 Datum: 22 december 2015 Inhoudsopgave 2 Onderzoeksopzet 4 Conclusies 6 Belangrijkste

Nadere informatie

BESTUURLIJKE VERNIEUWING?

BESTUURLIJKE VERNIEUWING? BESTUURLIJKE VERNIEUWING? De rol van de provincie en de Eerste Kamer 11 maart 2015 Nederlanders willen leden Eerste Kamer direct kunnen kiezen 1 I&O Research vroeg in haar laatste peiling 2 naar een aantal

Nadere informatie

CONSUMER CONFIDENCE SCAN

CONSUMER CONFIDENCE SCAN CONSUMER CONFIDENCE SCAN September 2014 Stephan Dijcks GfK 2014 Consumer Confidence Scan augustus 2014 1 Inhoud 1. Inzichten consumentenvertrouwen 2. Consumentenvertrouwen in beeld 3. Onderzoeksverantwoording

Nadere informatie

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren over

Nadere informatie

Evaluatie Duurzaam Amsterdam 2010

Evaluatie Duurzaam Amsterdam 2010 Evaluatie Duurzaam Amsterdam 2010 In 2010 heeft O+S net als in voorgaande jaren de bezoekersdag (19 september 2010) en de bedrijvendag (17 september 2010) in het kader van Amsterdam Duurzaam geëvalueerd.

Nadere informatie

De heer Öztürk (PvdA): Voorzitter. Bij de stemmingen onder punt 3, over de begroting van Economische Zaken, houd ik onze motie op stuk nr. 27 aan.

De heer Öztürk (PvdA): Voorzitter. Bij de stemmingen onder punt 3, over de begroting van Economische Zaken, houd ik onze motie op stuk nr. 27 aan. Mededelingen stemmingen Ik verzoek de leden, hun plaatsen in te nemen. Voor wij gaan stemmen, geef ik als eerste het woord aan de heer Öztürk van de Partij van de Arbeid, die een wijziging wil doorgeven

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen 2012

Tweede Kamerverkiezingen 2012 Tweede Kamerverkiezingen 2012 Algemene informatie over de belangrijkste onderwerpen en de standpunten van de politieke partijen Door Thomas Roode Inleiding Natuurlijk begint deze brochure met Europa, dat

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Financiën dr. Edwin van Rooyen Update: 6-9-2012 Tussen de politieke partijen in Nederland bestaat aanzienlijke verdeeldheid

Nadere informatie

Motivaties om op de PVV te stemmen

Motivaties om op de PVV te stemmen Motivaties om op de PVV te stemmen Voor: NPS/NOVA Mirjam Bartelsman Door: Kees Sanderse Research Executive Datum: 27 augustus 2009 Project: 90054 Copyright: Synovate Ltd. Alle rechten voorbehouden. De

Nadere informatie

Provinciale Statenverkiezingen: Waarom stemmen loont

Provinciale Statenverkiezingen: Waarom stemmen loont Provinciale Statenverkiezingen: Waarom stemmen loont Het zijn samen met de Europese verkiezingen doorgaans de minst populaire verkiezingen: die van de Provinciale Staten. Toch is het, zeker dit jaar, erg

Nadere informatie

Website Benchmark. Provinciale Statenverkiezingen 18 maart 2015 BENCHMARK ONDERZOEK

Website Benchmark. Provinciale Statenverkiezingen 18 maart 2015 BENCHMARK ONDERZOEK Website Benchmark Provinciale Statenverkiezingen 18 maart 2015 BENCHMARK ONDERZOEK Provinciale Statenverkiezingen 2015 Provinciale Statenverkiezingen betekent: campagnes. Uiteraard van politieke partijen,

Nadere informatie

Interactief in Drenthe - september 2012, eerste jaargang nummer 5

Interactief in Drenthe - september 2012, eerste jaargang nummer 5 Interactief in Drenthe - september 2012, eerste jaargang nummer 5 De Interactief voor de Drentse GroenLinks-afdelingen is de nieuwsbrief die de Drentse GroenLinksafdelingen bij elkaar moet brengen. De

Nadere informatie

De politieke kaart van 2012

De politieke kaart van 2012 De politieke kaart van 2012 Foto s: Jacqueline Louter (www.jaxpix.nl) Peter Louter Pim van Eikeren Bureau Louter Rotterdamseweg 183c 2629 HD Delft Telefoon: 015-2682556 peter@bureaulouter.nl www.bureaulouter.nl

Nadere informatie

Stemmen Europese verkiezingen 2014

Stemmen Europese verkiezingen 2014 Stemmen Europese verkiezingen 2014 2 Voorwoord Dit boek gaat over de verkiezingen voor het Europees Parlement van 22 mei 2014. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten,

Nadere informatie

Pensioen vanaf morgen.

Pensioen vanaf morgen. Pensioen vanaf morgen. Over partijen en stellingen die (n)ooit bewaarheid worden Vereniging voor pensioenrecht Utrecht, 12 september 2012 Mr. C.P.R.M. Dekker Inhoudsopgave Wat achtergrondinformatie Uw

Nadere informatie

ONDERZOEK PENSIOEN- DEELNEMERS

ONDERZOEK PENSIOEN- DEELNEMERS Rapport ONDERZOEK PENSIOEN- DEELNEMERS Kennis, houding en standpunten t.a.v. beleggingsbeleid Onderzoek april 2015 www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research Zuiderval 70 Postbus 563 7500 AN Enschede

Nadere informatie

VRAAG 13 Bent u ongehuwd, gehuwd, gehuwd geweest of weduwe/weduwnaar?

VRAAG 13 Bent u ongehuwd, gehuwd, gehuwd geweest of weduwe/weduwnaar? VRAAG 10 (Enq: Stel het geslacht van de respondent vast) 1 Man 2 Vrouw VRAAG 11 Welke nationaliteit heeft u? 1 Nederlandse 2 Dubbele nationaliteit: Nederlandse plus 3 Anders GA DOOR MET VRAAG 802 VRAAG

Nadere informatie

SAMENVATTING. Samenvatting 181. Titel: Medialogica en electorale democratie

SAMENVATTING. Samenvatting 181. Titel: Medialogica en electorale democratie Samenvatting 181 SAMENVATTING Titel: Medialogica en electorale democratie Medialogica Voormalig Minister van Justitie Piet Hein Donner stelde in 2004 dat Nederlandse media schrijven wat mensen willen horen,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 33 644 Verslag van de commissie voor de Inlichtingenen Veiligheidsdiensten over haar werkzaamheden in 2012 Nr. 1 VERSLAG Vastgesteld 30 mei 2012

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2008 2009 31 874 Wijziging van de Wet kinderopvang in verband met een herziening van het stelsel van gastouderopvang Nr. 47 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK

Nadere informatie

Ruim 7 miljoen belastingaangiftes binnen

Ruim 7 miljoen belastingaangiftes binnen Eindtoets rekenen met procenten Handig met getallen 2 Hoofdstuk 2.13 Deze toets is een indicatie van je eigen gecijferdheid op het onderdeel procenten. Als je deze 10 opgaven correct maakt, kun je de verplichte

Nadere informatie

FINANCIELE ZEKERHEID. GfK September 2015. GfK 2015 Achmea Financiële Zekerheid september 2015

FINANCIELE ZEKERHEID. GfK September 2015. GfK 2015 Achmea Financiële Zekerheid september 2015 FINANCIELE ZEKERHEID GfK September 2015 1 Opvallende resultaten Meer dan de helft van de Nederlanders staat negatief tegenover de terugtredende overheid Financiële zekerheid: een aanzienlijk deel treft

Nadere informatie

Groeikansen voor VVD, SP en PVV

Groeikansen voor VVD, SP en PVV Groeikansen voor VVD, SP en PVV Dilemma s voor andere partijen. De standpunten van kiezers en partijen - Dr. Pieter van Wijnen Zo n tweehonderd jaar geleden werden in de politiek de termen links en rechts

Nadere informatie

De SP zal een wetsvoorstel indienen om een referendum te mogen houden. naar: De Gooi- en Eemlander van 22 september 2007

De SP zal een wetsvoorstel indienen om een referendum te mogen houden. naar: De Gooi- en Eemlander van 22 september 2007 Politiek en beleid tekst 9 Kabinet wil geen referendum EU DEN HAAG Het kabinet ziet er niets in, maar de SP, de grootste oppositiepartij in de Tweede Kamer, wil een referendum organiseren over het gewijzigde

Nadere informatie

Mediapoliticus van het Jaar 2013 Mark Rutte

Mediapoliticus van het Jaar 2013 Mark Rutte M e e r w e t e n? www.nieuwsmonitor.net 2013 Mark Rutte Internet www.nieuwsmonitor.net Twitter: @Nieuwsmonitor Onderzoekers Nel Ruigrok 020 598 3191 nelruigrok@nieuwsmonitor.net Joep Schaper Kasper Welbers

Nadere informatie

Examen VWO. wiskunde A. tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen VWO. wiskunde A. tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen VWO 2014 tijdvak 1 dinsdag 20 mei 13.30-16.30 uur wiskunde A Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 21 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 82 punten te behalen. Voor elk

Nadere informatie

Klanttevredenheidsonderzoek Warmtenet (2015)

Klanttevredenheidsonderzoek Warmtenet (2015) Klanttevredenheidsonderzoek Warmtenet (2015) In het voorjaar van 2015 is een tevredenheidsonderzoek onder de particuliere klanten van Warmtenet Hengelo gehouden. Aan alle particuliere klanten van Warmtenet

Nadere informatie

SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname

SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname SESOS opiniepeiling maart 5 SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname Uitslag opiniepeiling Suriname maart 5 www.sesos.org www.sesos.org info: info@sesos.org Voorwoord: SESOS opiniepeiling

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage Examen HAVO 2013 tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage Het examen bestaat uit 30 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 74 punten te behalen.

Nadere informatie

80% VAN DE NEDERLANDERS TYPEERT ZICH ALS GOEDE-DOELENGEVER,

80% VAN DE NEDERLANDERS TYPEERT ZICH ALS GOEDE-DOELENGEVER, Meting juni 2013 Het Nederlandse Donateurspanel van WWAV wordt mede mogelijk gemaakt door het CBF en is uitgevoerd door Peil.nl 80% VAN DE NEDERLANDERS TYPEERT ZICH ALS GOEDE-DOELENGEVER, AL ZIEN MINDER

Nadere informatie

M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner. Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk. Zaltbommel, 23 november 2012

M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner. Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk. Zaltbommel, 23 november 2012 M.H.J.C. Nienhuis Van Doremaele Verkenner Gemeenteraad van Ridderkerk Koningsplein 1 Ridderkerk Zaltbommel, 23 november 2012 Geachte leden van de gemeenteraad, Op 16 oktober jongstleden gaf u mij opdracht

Nadere informatie

Uitnodiging. 1) Opening. 2) Mededelingen Mw. Gooijer heeft gemeld afwezig te zijn en haar reactie vooraf door te geven.

Uitnodiging. 1) Opening. 2) Mededelingen Mw. Gooijer heeft gemeld afwezig te zijn en haar reactie vooraf door te geven. Griffie Torenhove kamer 7.19 Martinus Nijhofflaan 2 Delft Behandeld door Anja van den Berg Telefoon 015 260 2416 Fax - afmvdberg@delft.nl Aan Werkgroep enquêteverzoek Telefoon 14015 Fax 015 260 24 29 Internet

Nadere informatie

Ambtenarenenquête decentralisatie jeugd, werk en zorg

Ambtenarenenquête decentralisatie jeugd, werk en zorg jeugd, werk en zorg Kluwer 15-09-2014 Inhoud Fout! Geen inhoudsopgavegegevens gevonden. 15-09-2014 - This report has been generated by SyncForce Surveyworld - www.surveyworld.net 2 van 23 Survey Statistieken

Nadere informatie

The Talk of the Town: vinden wat je niet gezocht hebt

The Talk of the Town: vinden wat je niet gezocht hebt Intomart GfK The Talk of the Town - Tom van Dijk 1 februari 2012 The Talk of the Town: vinden wat je niet gezocht hebt 2 Latente Dirichlet Allocatie 3 Mediaberichtgeving en publieke opinie: who cares?

Nadere informatie

Onderhandelingspunten bij de formatie van een VVD-PvdA kabinet

Onderhandelingspunten bij de formatie van een VVD-PvdA kabinet Onderhandelingspunten bij de formatie van een VVD-PvdA kabinet I&O Research Dr. Pieter van Wijnen Samenvatting en persbericht De bezorgdheid over de uitkomsten van de formatie onderhandelingen is groter

Nadere informatie

Het wetsvoorstel is op 3 juli 2014 aangenomen door de Tweede Kamer. ChristenUnie, SGP, VVD, Van Vliet, D66, GroenLinks en PvdA stemden voor.

Het wetsvoorstel is op 3 juli 2014 aangenomen door de Tweede Kamer. ChristenUnie, SGP, VVD, Van Vliet, D66, GroenLinks en PvdA stemden voor. Overzicht van stemmingen in de Tweede Kamer afdeling Inhoudelijke Ondersteuning aan De leden van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) datum 3 juli 2014 Betreffende wetsvoorstel:

Nadere informatie

Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen bij de Voorjaarsnota 2015

Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen bij de Voorjaarsnota 2015 p e r s b e r i c h t e-mail: website: statengriffie@provinciegroningen.nl www.provinciegroningen.nl PS-besluitenlijst, nr. 123, 25 juni 2015 Besluiten Provinciale Staten 24 juni 2015 Algemene Beschouwingen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2008 2009 31 700 I Vaststelling van de begrotingsstaat van het Huis der Koningin (I) voor het jaar 2009 Nr. 6 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN Vastgesteld

Nadere informatie

Sociale en politieke aspecten van een verdeelde wereld

Sociale en politieke aspecten van een verdeelde wereld Sociale politieke aspect van e verdeelde wereld Deze colleges: Inhoud (zie hiernaast) Acct: overige Icon Ctrale vrag: 1. Wat is het Nederlandse beleid welke zijn daarbij betrokk? (politiek-juridisch sociaal-economisch)

Nadere informatie

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Mensbeelden, ideologieën, politieke partijen Politieke partijen Welke politieke partijen zijn er eigenlijk in Nederland en wat willen ze? Om antwoord

Nadere informatie

ROSA 2015. Relatie Onderzoek Samenwerkingsformules Autobedrijven

ROSA 2015. Relatie Onderzoek Samenwerkingsformules Autobedrijven ROSA 2015 Relatie Onderzoek Samenwerkingsformules Autobedrijven 2 ROSA 2015 Colofon In opdracht van: Uitvoering: BOVAG W.J. Terpstra BOVAG Afdeling Onderzoek Copyright 2015 BOVAG, Nederland ROSA 2015 3

Nadere informatie

Allochtonen in de politiek

Allochtonen in de politiek Allochtonen in de politiek In dit dossier kunt u informatie vinden over de participatie van allochtonen in de Nederlandse politiek. Wie heeft recht om te stemmen? Hoeveel allochtonen zijn volksvertegenwoordiger?

Nadere informatie

Cynisme over de politiek

Cynisme over de politiek Cynisme over de politiek Een profiel van ontevreden burgers Dr. Pieter van Wijnen Waar mensen samenleven, zijn verschillende wensen en belangen. Een democratische samenleving heeft als doel dat politici

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2006 2007 28 447 Regeling met betrekking tot tegemoetkomingen in de kosten van kinderopvang en waarborging van de kwaliteit van kinderopvang (Wet kinderopvang)

Nadere informatie