Seminarium Nederlands als vreemde taal

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Seminarium Nederlands als vreemde taal"

Transcriptie

1 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 28 augustus - 10 september 2011 Cursusleider: Locaties: Annelies de Jonghe Hotel Casa 400 Eerste Ringdijkstraat BC Amsterdam, Nederland tel: fax: IBIS Hotel Antwerpen Centrum Meistraat Antwerpen, België tel.: fax:

2 2 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

3 Seminarium Nederlands als vreemde taal Algemene Informatie Doelgroep Het seminarium is bedoeld voor docenten Nederlands aan universiteiten en hogescholen buiten Nederland en Vlaanderen voor wie het Nederlands niet de moedertaal is. Het programma richt zich in het bijzonder op jonge en op beginnende docenten, maar kan door het interactieve karakter en de gevarieerde inhoud ook voor meer ervaren docenten van nut zijn. De cursus biedt plaats aan maximaal 20 deelnemers. Programma Didactiek Taal Cultuur Het seminarium beoogt deelnemers aan te zetten tot bezinning op eigen didactisch handelen. Informatieverstrekking over nieuwe inzichten in de didactiek NVT en uitwisseling van ervaringen moeten dit bewerkstelligen. De didactiekcolleges zijn veelal geordend rond thema s die een gehele dag centraal staan. Tijdens deze themadagen worden in subgroepen opdrachten uitgevoerd. Er is bijvoorbeeld een dag van de didactiek, een dag over creatieve en buitenschoolse werkvormen, een toetsochtend en een dag waarop medewerkers van het Taaluniecentrum NVT laten zien hoe authentiek materiaal in de les kan worden ingezet. Kennis van het Nederlands en de eigen taalvaardigheid van de deelnemers komen expliciet aan bod tijdens een werksessie over de reflectie op eigen taalgebruik en in (optionele) individuele gesprekken met taal- en uitspraakadvies van deskundigen. Daarnaast impliciet als werk- en voertaal tijdens alle activiteiten binnen en buiten het programma. In de vorm van lezingen en excursies krijgen de deelnemers culturele en algemeen maatschappelijke informatie over Nederland en Vlaanderen aangeboden. Er is een lezing van de auteur Annelies Verbeke van wie de deelnemers voorafgaand aan het seminarium een literair werk krijgen toegestuurd. Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 3

4 Van 1 4 september verblijft de groep in Vlaanderen. Met Antwerpen als uitvalsbasis worden excursies en bezoeken georganiseerd aan Brussel en Leuven. Het succes van het seminarium staat of valt met de mate van inzet, leermotivatie en samenwerkingsbereidheid van de deelnemers. Openstaan voor wat anderen te berde brengen binnen en buiten het officiële programma verruimt de sociale dimensie van het vakgebied. Het seminarium biedt een unieke gelegenheid tot het opdoen van nieuwe professionele contacten en tot het verruimen van de collegiale kring ver buiten de nationale grenzen. Cursusleiding Projectleiding Organisaties Annelies de Jonghe Ingrid Degraeve, Taaluniecentrum NVT De Nederlandse Taalunie is een beleidsorganisatie waarin Nederland, Vlaanderen en Suriname samenwerken op het gebied van het Nederlands. De belangrijkste werkterreinen zijn: de Nederlandse taal zelf, het Nederlands in digitale toepassingen, onderwijs in en van het Nederlands, literatuur en leesbevordering, en de positie van het Nederlands in Europa en in de wereld. Zie ook de website Het Taaluniecentrum NVT organiseert deze zomercursus onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse Taalunie. Bij het Taaluniecentrum NVT in Brussel kunnen docenten, leerkrachten en leerders van het Nederlands buiten Nederland en Vlaanderen terecht voor advies, informatie en scholing. Zie ook de website Blijf op de hoogte van al onze activiteiten en word onze vriend op Facebook: 4 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

5 Programma Zondag 28 augustus Aankomst van deelnemers in Hotel Casa 400 in Amsterdam Informele ontvangst en gelegenheid om met elkaar kennis te maken in de lounge van het hotel Opening van het seminarium door Marc le Clercq, senior projectleider bij de Nederlandse Taalunie Aansluitend bespreking van het programma Avondmaaltijd in het hotel Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 5

6 Dag van de didactiek Achtergrond Doelstelling Werkwijze Voor een docent staat en valt succesvol lesgeven met heel wat didactische overwegingen. Wat moet een student op korte termijn allemaal kunnen? Welke nieuwe didactische inzichten zijn zinvol? Moet cultuurkunde als vak apart of kan het in de taalverwervingslessen worden geïntegreerd? Welk didactisch materiaal is bruikbaar in het hoger onderwijs? Hoe kan authentiek materiaal worden ingebed? Tijdens deze instapsessie worden verschillende aspecten uit de vreemdetalendidactiek nader toegelicht en besproken. Het seminarium biedt geen kant-en-klare onderwijsrecepten, maar een forum voor de ontwikkeling van lesideeën en de reflectie op de eigen lespraktijk. Het is ook een unieke kans om samen met collegadocenten ideeën uit te wisselen en uit te testen. Informatieverstrekking over recente inzichten in de vreemdetalendidactiek en onderzoek naar de bruikbaarheid ervan in de eigen onderwijssetting. Aandachtspunten hierbij zijn: algemene tendensen in de vreemdetalendidactiek, de rol van de docent in gestuurde of meer autonome leerprocessen, de plaats van cultuurkunde binnen het curriculum, recent verschenen leermiddelen. Volgens het principe learning-by-doing komen verschillende interactieve en activerende werkvormen aan bod zoals ijsbrekers, subgroepen met verwerkingsopdrachten, check-in-duo s, discussie met sneeuwbaleffect, fluisteroverleg. Werkvormen kunnen meer docentgecentreerd of meer taakgericht zijn en worden altijd ingezet om een bepaald leerdoel te bereiken. In de instapsessie wordt afwisselend vanuit het perspectief van de student en van de docent naar de werkvormen binnen een didactische setting gekeken. 6 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

7 Programma Maandag 29 augustus Ontbijt Ingrid Degraeve en Annelies de Jonghe: Een niet-alledaagse benadering van de ontwikkeling van de vreemdetalendidactiek en de rol van de docent in het leerproces van de student Pauze Een frisse kijk op cultuurkunde en interculturaliteit op de achtergrond van nieuwe inzichten in de vreemdetalendidactiek Lunch in het hotel Een bruikbare analyse van recent verschenen leergangen, lexicale en didactische hulpmiddelen Pauze Chris van Veen en Gerard Elshout: individueel taal- en uitspraakadvies Avondmaaltijd in het hotel Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 7

8 Taalpracticumochtend Achtergrond Doelstelling Werkwijze Een goede spreek- en schrijfvaardigheid is voor de NVT-docent van belang bij uitleg en instructie. Daarnaast is de docent bron van creatieve taal tijdens de feitelijke communicatieve situaties in de les; de docent vult de leergang aan of stuurt deze bij. De productieve taalvaardigheden van de NVT-docent hangen vooral samen met woorddiversiteit en stilistische variatie, maar wie kan de docent in de eigen onderwijssituatie feedback geven op deze kwaliteiten? Reflectie op de eigen kennis van het Nederlands en de manier waarop die in een onderwijssetting wordt ingezet. In wisselende subgroepen voeren de deelnemers taalopdrachten uit die worden geëvalueerd op basis van tevoren afgesproken criteria. De aandacht gaat speciaal uit naar verbale en syntactische diversiteit. Daarnaast krijgt ook didactische werktaal aandacht. Middagprogramma Ter voorbereiding op het vierdaagse bezoek aan Brussel, Antwerpen en Leuven spreekt Marie-Paule Quix, werkzaam op het kabinet van de Vlaamse minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke kansen en Brussel, over de toekomst van Vlaanderen. 8 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

9 Programma Dinsdag 30 augustus Ontbijt Gerard Elshout: Reflectie op het eigen taalgebruik a. Is het Nederlands van de docent altijd bijna-volmaakt? b. Gevarieerde taaltaken in subgroepen Pauze Gerard Elshout: woordkennis en idioom Gevarieerde taken in subgroepen Lunch in het hotel Marie-Paule Quix: Welke toekomst voor Vlaanderen? Pauze Chris van Veen en Gerard Elshout: individueel taal- en uitspraakadvies Avondmaaltijd in het hotel Optionele stadswandeling met een echte Amsterdammer Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 9

10 Toelichting In het eerste college van Ludo Beheydt gaat het om recente ontwikkelingen in het wetenschappelijk onderzoek naar woordenschatverwerving. De inzichten die daaruit voortgekomen zijn, hebben directe relevantie voor de woordenschatdidactiek in het vreemdetalenonderwijs. Ze betreffen zowel de woordenschatselectie (hoeveel woorden, welke woorden voor welk niveau) als de aanbieding, de verwerving, de ophaalbaarheid en de consolidatie. Toepassing van die inzichten in concrete oefenvormen moet leiden tot efficiëntere woordenschatdidactiek, zoals aan de hand van concrete voorbeelden zal worden aangegeven. Het college over culturele identiteit is actueler dan ooit tevoren. De kwestie van de culturele identiteit is de laatste jaren weer acuut geworden, zowel in Vlaanderen als in Nederland. Ook het besef is groter geworden dat taal cultureel geworteld is en dat een taal leren dus ook altijd betekent cultureel inzicht verwerven. Vraag blijft hoe we culturele identiteit kunnen introduceren in de klas. Aan de hand van een culturele kijk op enkele Vlaamse en Nederlandse schilderijen concretiseren we de culturele identiteit in de vreemdetalendidactiek. De middag is vrijgeroosterd voor het bezoek aan boekwinkels, bibliotheken en universiteiten, aan studiebegeleiders en het onderhouden van overige academische contacten. Er is geen avondprogramma. 10 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

11 Programma Woensdag 31 augustus Ontbijt Ludo Beheydt: Woordenschatverwerving en woordenschatdidactiek Pauze Ludo Beheydt: Culturele identiteit van Vlaanderen en Nederland in de vreemdetalendidactiek Lunch in het hotel Middag voor academische contacten en bezoek aan boekhandels; daarnaast mogelijkheid tot individueel taal- en uitspraakadvies Vrije avondmaaltijd in de stad Concert Lennaert Maes en De Bonski s Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 11

12 Toelichting Er is op de eerste dag in Vlaanderen een gevarieerd programma. Het bestaat uit een informatief bezoek aan het Vlaams Parlement, gelegen in het hart van Brussel, gevolgd door een lunch in het parlementsgebouw waarbij op meer persoonlijke wijze met een aantal parlementariërs kan worden kennisgemaakt. Aansluitend laten Annelies en Ingrid hun lievelingsplekjes in de Brusselse binnenstad zien. Annelies is er geboren en Ingrid werkt er in het Taaluniecentrum NVT. De wandeling eindigt in het Taaluniecentrum NVT waar Hellmuth Van Berlo en zijn medewerkers zullen vertellen over de werking van het centrum. Er is ook een mogelijkheid om de leermiddelenbibliotheek te raadplegen. Vanaf het Taaluniecentrum vertrekt de bus naar Antwerpen. Er is geen gezamenlijke maaltijd en de avond kan men naar eigen keuze doorbrengen. 12 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

13 Programma Donderdag 1 september Ontbijt Vertrek per bus naar Brussel Bezoek aan het Vlaams Parlement met rondleiding Aansluitend lunch in het parlementsgebouw Stadswandeling Bezoek aan het Taaluniecentrum NVT Vertrek per bus naar Antwerpen vanaf het Taaluniecentrum NVT Inschrijving in het IBIS Hotel Vrije avond Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 13

14 Creatief omspringen met taal en didactiek Achtergrond Doelstelling en werkwijze In de afgelopen jaren heeft Helga Van Loo sessies verzorgd over de mogelijkheden van liedjes in het NVT-onderwijs. Annemie Decavele is gespecialiseerd in het gebruik van poëzie in de taalklas. Het is de bedoeling dat de lessen van Helga en Annemie fungeren als modellessen op basis waarvan de deelnemers varianten bedenken die ze in de eigen onderwijsomgeving kunnen gebruiken. De sfeer in een klas is een cruciaal element om de motivatie van studenten te stimuleren. Een goede sfeer zorgt voor een goed gevoel en dat zorgt op zijn beurt weer voor een positieve associatie met de cursus en dus ook met de taal en de docent. Als docent kun je op twee terreinen werken om zoveel mogelijk studenten op een constructieve manier bij je les te betrekken: enerzijds is er de keuze van het materiaal en anderzijds is er de keuze van de werkvormen. Een dynamische wisselwerking tussen deze twee domeinen is de sleutel tot een positieve sfeer en tot succes. Vanuit dit perspectief bieden we een waaier aan creatieve werkvormen en bronnen aan die de docenten in hun lessen kunnen gebruiken. Lezing Annelies Verbeke Slaap! is de succesvolle debuutroman van Annelies Verbeke die in vijfentwintig landen verscheen. Ook tijdens het seminarium wordt er in verschillende sessies aandacht besteed aan de roman en het gebruik ervan in de lespraktijk. Annelies Verbeke zal fragmenten uit haar jongste roman Vissen redden lezen. 14 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

15 Programma Vrijdag 2 september Ontbijt Helga Van Loo en Annemie Decavele: Creatief omspringen met taal en didactiek: poëzie Pauze Creatief omspringen met taal en didactiek: tekstmateriaal met o.a fragmenten uit Slaap! van Annelies Verbeke Lunch in het hotel Creatief omspringen met taal en didactiek: muziek Pauze Feedbackronde een week seminarium Avondmaaltijd in het hotel Lezing Annelies Verbeke Napraten en borrelen in de bar van het hotel Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 15

16 Toelichting Vanaf het indrukwekkende en mooi gerestaureerde station van Antwerpen reizen we allemaal samen in een gezellige zaterdagochtendtrein naar Leuven. Daar wordt de groep in een collegegebouw van de universiteit verwacht. In de extramurale neerlandistiek gebruikt men veelal of Nederlandse of Vlaamse leergangen waardoor velerlei linguïstische en pragmatische verschillen tussen beide varianten van het Nederlands al gauw onderbelicht blijven. De lezing van Dirk Geeraerts belicht op overzichtelijke wijze de karakteristieke verschillen tussen Belgisch Nederlands en Nederlands Nederlands, en gaat in op de vraag hoe de relatie tussen beide vormen van Nederlands in de toekomst zou kunnen evolueren. Na een gezamelijke lunch is er een rondleiding door het centrum van Leuven. Daarna is er genoeg vrije tijd om nog langer in Leuven te blijven of om op eigen gelegenheid terug te keren naar Antwerpen. Er is geen gezamenlijke avondmaaltijd. 16 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

17 Programma Zaterdag 3 september Ontbijt Vertrek per trein naar Leuven in groep Dirk Geeraerts: Belgisch Nederlands en Nederlands Nederlands Lunch Rondwandeling door het centrum van Leuven onder begeleiding van een gids Vrij bezoek aan het centrum van Leuven Aansluitend kan men per trein op eigen gelegenheid in kleine groepen terug naar Antwerpen Vrije avond Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 17

18 Toelichting De zondag is een rustdag die men geheel naar eigen wens kan invullen. Er valt veel te zien en te beleven in Antwerpen en net tegenover het Ibis Hotel is er een interessante markt. Leuk om te doen is meteen s ochtends een wandeling over de Vogelenmarkt, de beroemdste markt van Antwerpen bij de Stadsschouwburg. Aanraders zijn verder een bezoek aan één van de vele wereldbekende musea zoals het Museum Plantin-Moretus of het Rubenshuis. Een primeur is het nieuwe museum MAS (Museum aan de Stroom) in de oude haven aan het Willemdok. Tussendoor een gezellig Antwerps Bolleke drinken in het café Het elfde gebod in de schaduw van de kathedraal en s avonds genieten van een zonsondergang op het strand van Sint-Anneke aan de Schelde. Kortom, Antwerpen is zelfs op zondag een bruisende stad 18 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

19 Programma Zondag 4 september Ontbijt Dagje vrij Er zijn geen gezamenlijke maaltijden Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 19

20 Zeelanddag Bedoeling van de Zeelanddag is kennismaking met historische en actuele aspecten van de relatie die Nederland heeft met binnen- en buitengaats water en de oplossingen die er zijn bedacht voor de veelal eeuwenoude problemen. Vanuit Antwerpen gaat de groep per bus naar het Zeeuwse, intieme stadje Veere waar onder leiding van een gids een rondleiding plaatsvindt. Vervolgens wordt er een bezoek gebracht aan het Watersnoodmuseum en vindt er een boottocht plaats van de stormvloedkering Oosterschelde naar Zierikzee. Onder leiding van een bepaald niet alledaagse gids vindt daar een rondleiding plaats die wordt afgesloten met een etentje. Per bus wordt daarna de reis voortgezet naar het Hotel Casa in Amsterdam. 20 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

21 Programma Maandag 5 september Nederland en het water Ontbijt Vertrek per bus naar Zeeland (NL) Bezoek aan het oude stadje Veere met rondwandeling onder leiding van een gids Vertrek per bus naar de Oosterschelde Bezoek aan het Watersnoodmuseum Boottocht van de stormvloedkering Oosterschelde naar Zierikzee Rondwandeling door Zierikzee Etentje Vertrek per bus naar Hotel Casa te Amsterdam Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 21

22 Toets je toets! Achtergrond Doelstelling Werkwijze Toetsen kunnen heel wat waardevolle informatie geven over de studenten, hun vorderingen én de aanpak van de docent: wat beheersen ze al goed, voor welke aspecten van de taalbeheersing is er een andere aanpak nodig, enz. Meet de toets wel wat de docent wil meten? En toetsen docenten niet te veel? NVT-docenten moeten weten hoe ze bestaande toetsen op hun waarde kunnen schatten, kunnen aanpassen aan (de noden van) hun studenten en waarop ze moeten letten als ze zelf aan het ontwikkelen slaan. In deze workshop komen de voornaamste toetsprincipes met betrekking tot toetsontwikkeling en beoordeling aan bod. Aan de hand van bestaand toetsmateriaal en items ontwikkelen de deelnemers zelf toetsen. Daarbij wordt ook uitgebreid aandacht besteed aan de functionele toetsvisie en het aanbod van het CNaVT (Certificaat Nederlands als Vreemde Taal), het officiële, internationale examen Nederlands. Buitenschoolse projecten Op initiatief van de gemeente Amsterdam doen verschillende musea mee aan het buitenschoolse project Stad en Taal dat speciaal werd ontwikkeld voor buitenlandse cursisten Nederlands. In dit educatief programma gaat het om het leren van de Nederlandse taal in combinatie met cultuurkunde en Nederlandse geschiedenis. In het Amsterdam Historisch Museum wordt het project voorgesteld. Aansluitend wordt onderzocht hoe een mogelijke transfer van de voorgestelde methode naar het vak NVT in het buitenland eruit kan zien. 22 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

23 Programma Dinsdag 6 september Ontbijt Sien Joos: Toets je toets! Pauze Vervolg workshop: Toets je toets! Lunch in het hotel Kennismaking met het programma Stad en Taal van het Amsterdam Historisch Museum. De inhoud van het programma is gebaseerd op thema s zoals wonen, werken, vrije tijd of vervoer, die gekoppeld zijn aan afbeeldingen uit het museum. Doelgroep zijn cursisten Nederlands niveau B1 en B2 volgens het Europees refentiekader van de Raad van Europa. Pauze Reflectie op buitenschoolse projecten in de eigen onderwijsrealiteit. Uitwerking en presentatie in subgroepen. Vrije avond Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 23

24 Toetsochtend In de workshop authentieke taaltaken in de klas behandelen de projectleiders van het Taaluniecentrum NVT eerst de volgende vragen: wat is authentiek materiaal precies, waarom is het nuttig en wat kun je er allemaal mee doen? We volgen een stappenplan om met authentiek materiaal aan de slag te gaan en maken een onderscheid tussen oefeningen, opdrachten en taaltaken. Vervolgens gaan we bekijken hoe we met behulp van actiegerichte authentieke taaltaken studenten zelfstandig kunnen laten functioneren in het Nederlands. Dat alles doen we op een praktische manier: in de workshop maken en bespreken we een aantal taaltaken op basis van de eigen behoeften van de deelnemers. Het kan gaan om taaltaken gebaseerd op: - gedrukte teksten (kranten, tijdschriften, literatuur en allerlei drukwerk); - audiovisueel materiaal (muziek, luister- en videofragmenten); - internetpagina s (websites, combinaties van al het voorgaande). De deelnemers zullen op het einde van de workshop veel nieuwe ideeën hebben opgedaan en hun zelfgemaakte lesmateriaal mee naar huis kunnen nemen. 24 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

25 Programma Woensdag 7 september Ontbijt Taaluniecentrum NVT: Authentieke taaltaken in de klas Pauze Vervolg Lunch in het hotel Vervolg Pauze Chris van Veen en Gerard Elshout: individueel taal- en uitspraakadvies Avondmaaltijd in het hotel Filmavond Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 25

26 Bezoek aan Den Haag en Rotterdam Vandaag staat Den Haag als het politieke en Rotterdam als het economische centrum van Nederland in het brandpunt. Voorafgaand aan het vertrek naar Rotterdam bezoeken we het kantoor van de Nederlandse Taalunie waar bekende secretariaatsmedewerkers klaar staan voor een persoonlijk gesprek. Er wordt een broodjeslunch aangeboden. In Rotterdam laat architectuurhistoricus Suzanne Roelofs op een stadswandeling architectonische hoogtepunten van Rotterdam zien. Het Museum Boijmans Van Beuningen heeft een prachtige en veelzijdige collectie met meer dan kunstvoorwerpen. Het museum verwierf de collecties van particuliere verzamelaars. De twee bekendste zijn de jurist Jacob Otto Boijmans en de havenbaron D.G. van Beuningen. Suzanne Roelofs pikt er de meest relevante kunstwerken uit voor een overzicht van de Nederlandse en Vlaamse schilderkunst. 26 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

27 Programma Donderdag 8 september Ontbijt Vertrek per bus naar Den Haag Ochtendwandeling Ontvangst bij het Algemeen Secretariaat van de Nederlandse Taalunie met aansluitend een broodjeslunch Vertrek naar Rotterdam Themawandeling Nieuwe architectuur in Rotterdam onder leiding van Suzanne Roelofs Bezoek aan het Museum Boijmans Van Beuningen Rondleiding Meesterwerken uit de Nederlandse en Vlaamse schilderkunst met Suzanne Roelofs; daarna vrij bezoek Vertrek naar Amsterdam Avondmaaltijd in het hotel Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 27

28 Dag van de media Achtergrond Doelstelling Werkwijze De workshop in het fotografiemuseum Foam biedt de mogelijkheid een kijkje achter de schermen van de educatieafdeling te werpen. Foam biedt programma s voor alle mogelijke doelgroepen uit het primair, speciaal, voortgezet en ook hoger onderwijs. Bovendien werkt Foam mee aan het buitenschoolse programma Stad en Taal, Nederlands voor buitenlanders. In de workshop gaat het om de didactische mogelijkheden van fotografie en ook de nieuwe media in de eigen lespraktijk. Het programma start met een introductie over het museum, de educatieprogramma s en de didactiek van de educatieafdeling. Daarbij wordt er afwisselend door de ogen van leerling/student en docent gekeken. Na het algemene informatieve gedeelte gaan de deelnemers aan de slag met de interpretatie van een zelfgekozen foto. Deze vormt het uitgangspunt voor een bijzonder grappig, ontroerend of eigenzinnig verhaal dat met een ipod wordt opgenomen. De museumdocent helpt bij de opname van een podcast en geeft tips hoe je de methode in de eigen lespraktijk kan inzetten. Aan het eind van de sessie worden de resultaten in plenum gepresenteerd en nabesproken. Elke deelnemer krijgt een cd met alle workshopresultaten. 28 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

29 Programma Vrijdag 9 september Ontbijt Korte bespreking en vertrek naar het fotografiemuseum Foam aan de Keizersgracht Kijken naar fotografie en omgang met foto s in de eigen lespraktijk onder leiding van een museumdocent Vrije lunch in de stad Evaluatie van het seminariumprogramma. Daarna voorbereiding van de culturele presentaties Pauze Uitreiking van de CERTIFICATEN VAN DEELNAME en sluiting van het seminarium door Marc le Clercq Feestelijke afscheidsmaaltijd in het hotel (aangeboden door de Nederlandse Taalunie) met culturele presentaties van de deelnemers Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 29

30 30 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

31 Programma Zaterdag 10 september Ontbijt Afscheid en vertrek van de deelnemers Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 31

32 Individueel taal- en uitspraakadvies De deelnemers aan het seminarium hebben verschillende linguïstische en educatieve achtergronden. Om tegemoet te komen aan taal- en uitspraakkarakteristieken die daarmee samenhangen, is er aan het seminarium een optionele individuele component toegevoegd. Wie de moeite neemt tevoren een tekst te vervaardigen, kan deze laten beoordelen door een aan het seminarium verbonden specialist tijdens een individueel gesprek. Kenmerken van de eigen uitspraak kunnen eveneens worden besproken met een specialist die uitspraakadvies geeft. Gerard Elshout: individueel taaladvies De deelnemers aan het seminarium kunnen gebruikmaken van het taaladvies. Aan de hand van een door hen geschreven tekst wordt ingegaan op eventuele onjuistheden, structuur, stijl en woordkeus. De opdracht voor deze tekst wordt verstuurd met de roman Slaap! van Annelies Verbeke die tijdens het seminarium ook een lezing zal geven. Ook kunnen de deelnemers tevoren op het aanvullende informatieformulier een (bijvoorbeeld grammaticaal of lexicaal) onderwerp aangeven waarover ze nadere informatie willen krijgen. In een individueel gesprek van ongeveer twintig minuten wordt de tekst besproken. Chris van Veen: individueel uitspraakadvies Aan het begin van het seminarium worden er geluidopnamen gemaakt van de deelnemers die een advies willen hebben over hun uitspraak van het Nederlands. Deze opnamen worden geanalyseerd, waarna tijdens individuele gesprekken de sterke en zwakke kanten van ieders uitspraak worden besproken, en adviezen voor verbetering worden gegeven. 32 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

33 Sprekers op het seminarium Ludo Beheydt doceert Nederlandse taalkunde en Nederlandse cultuur aan de Université Catholique van Louvain-la-Neuve. Hij is redacteur van het tijdschrift Neerlandia en heeft veel gepubliceerd over taalverwerving en over culturele identiteit in kunst en taal. Zijn major opus is Eén en toch apart. Kunst en cultuur van de Nederlanden. Annemie Decavele is docent bij het Instituut voor Levende Talen (ILT) aan de Katholieke Universiteit Leuven en geeft workshops voor de Scholingswinkel in binnenen buitenland (www.scholingswinkel.be). Daarnaast volgde ze nog bijkomende opleidingen antropologie en theater en werkte ze mee aan Als ik jou?, een publicatie over poëzie in de taalklas. Annelies de Jonghe doceert Nederlands en Duits in het hoger onderwijs. Momenteel werkt ze aan de Albert-Ludwigs-Universität Freiburg in Duitsland, aan de Universiteit van Amsterdam en voor het Goethe-Institut. Haar specialismen in de vreemdetalendidactiek zijn blended-learning en nascholingsprogramma s over didactiek in het algemeen en cultuurkunde. Ze is auteur bij de uitgeverij Langenscheidt in München. Ingrid Degraeve studeerde vertaalkunde Frans en Duits en behaalde een postacademisch diploma in de vergelijkende literatuurwetenschap. In 1999 zette ze in Tbilisi, de hoofdstad van Georgië, een docentschap Nederlands aan de Ilia Chavchavadze State University op. Sinds 2003 verschijnen haar vertalingen van Georgische literatuur bij Vlaamse en Nederlandse uitgeverijen. Sinds 2008 werkt ze als projectleider bij het Taaluniecentrum NVT in Brussel. Gerard Elshout is sinds jaar en dag betrokken bij het onderwijs van het Nederlands als tweede taal en als vreemde taal. Zo is hij onder meer werkzaam geweest in Indonesië. Ook is hij als cursusleider verbonden aan de Zomercursus Nederlandse taal en cultuur in Zeist. Dirk Geeraerts is hoogleraar Taalkunde aan de Faculteit Letteren van de Katholieke Universiteit Leuven. Zijn onderzoekstopics zijn lexicale semantiek en lexicologie, lexicale variatie en verandering, variatie in het Nederlands (verschillen Nederland/ België, de Belgische tussentaal), corpuslinguïstiek en cognitieve linguïstiek. Hij was medehoofdredacteur van de 14e editie van de Grote Van Dale. Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 33

34 Sien Joos studeerde Germaanse Taal- en Letterkunde (Nederlands-Duits) aan de Katholieke Universiteit Leuven. Ze werkt als wetenschappelijk medewerker aan het Centrum voor Taal en Onderwijs aan de K.U.Leuven, waar ze meewerkt aan het Certificaat Nederlands als Vreemde Taal (CNaVT). Marie-Paule Quix is in Brussel geboren, opgegroeid in de Brusselse rand, maar in 1985 naar Brussel verhuisd. Dat was een bewuste keuze voor Brussel. Ze was 25 jaar lang docente Duits in het Hoger Onderwijs (universiteit en vertalers/tolken). Als politicus was ze 5 jaar lid van het Brussels Hoofdstedelijk Parlement. Nu is ze werkzaam op het kabinet van de Vlaamse minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel. Suzanne Roelofs studeerde kunst- en architectuurgeschiedenis. Sinds enkele jaren werkt ze als freelance architectuurhistoricus en geeft ze rondleidingen, lezingen en cursussen. Peter Schoenaerts studeerde Taal- en Letterkunde (Nederlands en Engels) aan de K.U.Leuven, en volgde een drama-opleiding in New York. Hij was jarenlang docent NT2 aan het Instituut voor Levende Talen in Leuven en werkte als docent NVT in New York en Jakarta. Met theatergroep Fast Forward maakt Peter toneel voor anderstaligen. Sinds 2009 werkt hij als projectleider bij het Taaluniecentrum NVT in Brussel. Helga Van Loo is docente NT2 aan het Instituut voor Levende Talen van de Katholieke Universiteit Leuven en geeft workshops voor de Scholingswinkel in binnen- en buitenland (www.scholingswinkel.be). Daarnaast publiceert ze lesmateriaal voor Nederlands voor anderstaligen waaronder het handboek Van theorie naar praktijk. Chris van Veen is docent NT2 aan de Vrije Universiteit Amsterdam en uitspraakdocent van de Zomercursus Nederlandse taal en cultuur in Zeist. Hij is medeauteur van Taalriedels en Uitspraaktrainer in de les. Bianca Versteeg is projectleider bij het Taaluniecentrum NVT in Brussel. Ze is ook werkzaam op de Inspection Académique du Nord in Lille, waar ze het Nederlands als vreemde taal in het primair en secundair onderwijs coördineert. Ze organiseert en geeft bijscholingen en helpt bij het zoeken naar partnerscholen en het opzetten van diverse projecten. 34 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

35 adressen sprekers Ludo Beheydt Annemie Decavele Ingrid Degraeve Annelies de Jonghe Gerard Elshout Dirk Geeraerts Sien Joos Marie-Paule Quix Suzanne Roelofs Peter Schoenaerts Helga Van Loo Chris van Veen Bianca Versteeg Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 35

36 Annelies Verbeke Annelies Verbeke werd geboren op de koudste dag van Zij woont in Gent, België. Zij schrijft. Verbeke studeerde Germaanse taal- en letterkunde en scenarioschrijven. In 2003 verscheen bij Uitgeverij De Geus haar debuutroman SLAAP! waarmee ze de Vlaamse debuutprijs, het Gouden Ezelsoor en de Vrouw en Kultuur Debuutprijs won. De roman stond op de longlist van de AKO Literatuurprijs en de Libris Literatuurprijs en werd genomineerd voor de Gerard Walschapprijs. In het Nederlandse taalgebied werd het boek meer dan keer verkocht en het verscheen in vijfentwintig landen. De filmrechten van SLAAP! werden verkocht en Theu Boermans wil de film graag maken. In 2006 verscheen haar tweede roman, REUS. De vertaalrechten werden verkocht aan een Roemeense uitgeverij. De verhalenbundel GROENER GRAS kwam een jaar later uit. Het boek stond op de longlist van de Gouden Uil en werd genomineerd voor de Gerard Walschapprijs. Volgens Humo was GROENER GRAS een van de vijftien beste boeken van Het werd vertaald in het Turks. Drie verhalen uit GROENER GRAS werden bewerkt tot audiofilm door Het Geluidshuis. Haar jongste roman VISSEN REDDEN verscheen in oktober Het boek werd genomineerd voor de BNG Nieuwe Literatuurprijs en de Opzij Literatuurprijs. Ook stond het op de longlist voor de Libris Literatuurprijs. Verbeke won er de Prijs voor de Letteren van de Provincie Oost-Vlaanderen mee. De roman wordt vertaald in het Duits, Tsjechisch, Deens en Fins. Sinds 2003 schrijft Annelies Verbeke voor verschillende media. Zij had een column in het inmiddels verdwenen maandblad DENG en schreef een tijdlang korte essays voor de boekenbijlagen van De Standaard en De Morgen. Sinds 2006 verschijnt tweewekelijks op woensdag een column van Verbeke op de achterpagina van NRC Handelsblad. In 2011 wisselen zij en Pascal Verbeke elkaar af in De Morgen met de reeks Verbeke- Verbeken. 36 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

37 Annelies Verbeke treedt vaak op in België en Nederland, maar ook in het verre buitenland. Zij leest vaak in Duitsland waar ze ook als laureaat van Young Euro Connect met een essay over Europa te gast was in Berlijn en München in In Hongarije (Budapest, Pécs, Debrecen in 2005), Zuid-Afrika (Pretoria, Johannesburg, Durban, Bloemfontijn in 2005 en het Woordfees in Stellenbosch in 2010), Canada (Quebec in 2007), Roemenië (Boekarest in 2008), Estland (Tallinn en een residentie van 1 maand in Käsmu in 2008), Frankrijk (Nantes in 2008). In het kader van het Yollarda -programma van het Goethe-Instituut werd Verbeke uitgenodigd in Turkije (Samsun en Ankara in november 2009). In mei 2010 was ze te gast in Tsjechië. Van 19 december tot 2 januari verbleven Verbeke en haar collega Tom Naegels als writers in residence in Istanbul. In 2011 zal zij te gast zijn in Kroatië, Finland, Japan en Polen. Bron: ( ) Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 37

38 Lennaert Maes Lennaert zingt en is cabaretier. In 2005 won hij met het prille programma Lenny Naakt het festival Cabareteske in Eindhoven en speelde hij de finale van Cameretten in Rotterdam, maar nadien concentreerde hij zich op zijn band Lenny & de Wespen. Met die band bracht hij twee cd s uit, speelde hij op festivals en stond hij als gast van Boudewijn De Groot in het Sportpaleis. Vanaf 2010 besluit Lennaert verder te gaan onder zijn eigen naam en krijgt hij de cabaret-microbe weer te pakken. In februari 2011 won Lennaert de publieksprijs tijdens de finale van het prestigieuze Leids Cabaret Festival. Naast de publieksprijs krijgt hij er een tour bij door Nederland. Bron: ( ) 38 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

39 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 39

40 40 Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur

Seminarium Nederlands als vreemde taal

Seminarium Nederlands als vreemde taal Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 2 september - 15 september 2012 Locaties: IBIS Hotel Antwerpen Centrum Meistraat 39 2000 Antwerpen, België tel.: + 32-3-2318830 fax: +

Nadere informatie

Seminarium Nederlands als vreemde taal

Seminarium Nederlands als vreemde taal Seminarium Nederlands als vreemde taal didactiek, taal en cultuur 1 september - 14 september 2013 Locaties: IBIS Hotel Antwerpen Centrum Meistraat 39 2000 Antwerpen, België tel.: + 32-3-2318830 fax: +

Nadere informatie

Semi- Semi-nari- nari- Seminarium. Nederlands. als vreemde taal. verbindt. didactiek, taal en cultuur

Semi- Semi-nari- nari- Seminarium. Nederlands. als vreemde taal. verbindt. didactiek, taal en cultuur Taaluniecentrum NVT zondag 17 tot zaterdag 30 augustus 2014 Inhoud Intensieve cursus van 2 weken voor docenten Nederlands uit heel de wereld Seminarium als vreemde taal nari- Nederlands Semi- Semi-nari-

Nadere informatie

Uitnodiging Studiedag VHS-Docenten Nederlands

Uitnodiging Studiedag VHS-Docenten Nederlands Uitnodiging Studiedag VHS-Docenten Nederlands 21 februari 2015, Beste docenten, De Taalunie in Den Haag, het Consulaat-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden in Düsseldorf en de Algemene Afvaardiging

Nadere informatie

PROGRAMMA CURSUS Aan het werk! Cultuur en literatuur in het taalonderwijs 2012

PROGRAMMA CURSUS Aan het werk! Cultuur en literatuur in het taalonderwijs 2012 PROGRAMMA CURSUS Aan het werk! Cultuur en literatuur in het taalonderwijs 2012 ORGANISATIE Op verzoek van de Nederlandse Taalunie organiseert DE SCHOLINGSWINKEL van 19 tot 25 augustus 2012 een cursus voor

Nadere informatie

GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD)

GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD) N e d e r l a n d s I n s t i t u u t A t h e n e Ολλανδικό Ινστιτούτο Αθηνών Netherlands Institute at Athens NIA INTERUNIVERSITAIRE CURSUS GRIEKSE EPIGRAFIE OP LOCATIE (MA/PhD) Nederlands Instituut in

Nadere informatie

Ronde 3. Nvt Nt2: één pot nat? 1. Inleiding. 2. Context

Ronde 3. Nvt Nt2: één pot nat? 1. Inleiding. 2. Context . Nederlands als tweede taal Ronde 3 Hellmuth Van Berlo Taaluniecentrum NVT, Brussel Contact: hvanberlo@taaluniecentrum-nvt.org Nvt Nt2: één pot nat? 1. Inleiding Is de hele discussie over de vermeende

Nadere informatie

Junior College EEN INITIATIEF VAN

Junior College EEN INITIATIEF VAN Junior College EEN INITIATIEF VAN Junior College is een initiatief van de KU Leuven en KU Leuven Kulak om wetenschap op hoog niveau tot in de klas te brengen. Modules rond wiskunde, geschiedenis en taal

Nadere informatie

EASY LANGUAGES. Zomercursus in Boston, MIT. kader. Samenvatting:

EASY LANGUAGES. Zomercursus in Boston, MIT. kader. Samenvatting: EASY LANGUAGES Zomercursus in Boston, MIT Samenvatting: Van 14 tot 17 jaar Minimaal 2 weken De stad waar de geschiedenis en het hedendaagse samengaan De beroemde Amerikaanse campus van MIT Pakket: cursussen

Nadere informatie

TELEFONEREN NAAR DE BIBLIOTHEEK

TELEFONEREN NAAR DE BIBLIOTHEEK Patrick studeert aan de universiteit. Hij zoekt een rustige plaats om te studeren. Hij wil in de bibliotheek gaan studeren. In de bibliotheek kan je ook de computers. Hij weet niet wanneer de bibliotheek

Nadere informatie

15-19 jaar - Boston Summer Camp bij een gastfamilie

15-19 jaar - Boston Summer Camp bij een gastfamilie EASY LANGUAGES 15-19 jaar - Boston Summer Camp bij een gastfamilie Van 15 tot 19 jaar 3 weken Studenten stad Meest Europees lijkende stad in U.S.A. School in de buurt van het beroemde Boston Commons Park

Nadere informatie

OPLEIDING DOCENT NT2

OPLEIDING DOCENT NT2 OPLEIDING DOCENT NT2 IN DE VOLWASSENENEDUCATIE VU-NT2 PROFESSIONAL CURSUSJAAR 2016/2017 De opleiding Docent NT2 in de volwasseneneducatie is een gezamenlijke opleiding van de Vrije Universiteit Amsterdam

Nadere informatie

Efficiënt presenteren Nederlands Vlot presenteren Frans Vlot presenteren Engels

Efficiënt presenteren Nederlands Vlot presenteren Frans Vlot presenteren Engels Efficiënt presenteren Nederlands Vlot presenteren Frans Vlot presenteren Engels Een voordracht geven, een toespraak houden voor collega s, een kritisch publiek overtuigen of een lezing verzorgen voor vakgenoten,

Nadere informatie

Nederlands in Antwerpen - Cosmocollege

Nederlands in Antwerpen - Cosmocollege EASY LANGUAGES Nederlands in Antwerpen - Cosmocollege Programma overzicht: Vanaf 18 jaar Vanaf 1 week Een bruisende, dynamische en culturele stad Intensieve Nederlandse cursus vanaf 1 week Accommodatie

Nadere informatie

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis Kennisbasis Duits 8 juli 2009 Thema Categorie/kernconcept Omschrijving van de categorie / het kernconcept De student 1. Taalvaardigheden 1.1 De vaardigheden 1.1.1 beheerst de kijkvaardigheid en de luistervaardigheid

Nadere informatie

SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken. De paprika van het spreken. Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden!

SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken. De paprika van het spreken. Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden! De paprika van het spreken SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden! De fundamentals voor iedereen die wil leren spreken in het openbaar SpeakingNow

Nadere informatie

Esther Gerritsen. Keke Keukelaar. Auteur Boekenweekgeschenk

Esther Gerritsen. Keke Keukelaar. Auteur Boekenweekgeschenk Esther Gerritsen Keke Keukelaar Auteur Boekenweekgeschenk 2016! Keke Keukelaar Biografie Esther Gerritsen (1972) debuteerde in 2000 met de verhalenbundel Bevoorrecht bewustzijn. Twee romans volgden, Tussen

Nadere informatie

DIOCESANE PEDAGOGISCHE BEGELEIDINGSDIENST BISDOM BRUGGE

DIOCESANE PEDAGOGISCHE BEGELEIDINGSDIENST BISDOM BRUGGE DIOCESANE PEDAGOGISCHE BEGELEIDINGSDIENST BISDOM BRUGGE SECUNDAIR ONDERWIJS MEDEDELINGEN Beste collega, Graag breng ik u nog eens het project Junior College onder de aandacht. Hiermee krijgen 17- en 18-

Nadere informatie

de multiculturele samenleving van de lage landen een studiereis naar Nederland en België met als thema De vakgroepen Nederlands van

de multiculturele samenleving van de lage landen een studiereis naar Nederland en België met als thema De vakgroepen Nederlands van De vakgroepen Nederlands van Palacky Universiteit Olomouc Masarykova Universiteit Brno Karoli Gaspar Reformatus Universiteit Budapest Adam Mickiewicz Universiteit Poznan stellen met veel trots voor...

Nadere informatie

SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken. De paprika van het spreken. Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden!

SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken. De paprika van het spreken. Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden! De paprika van het spreken SpeakingNow Vlot en overtuigend spreken Als je de aandacht wilt... Als je de aandacht wilt houden! De fundamentals voor iedereen die wil leren spreken in het openbaar SpeakingNow

Nadere informatie

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Wilma van der Westen Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Utrecht 7 november 2012 Even voorstellen: Bestuurslid Het Schoolvak Nederlands HSN

Nadere informatie

Doet het ertoe? Joanne van Emmerik Cinop 6 TEKST EN UITLEG: schrijven en lezen in de klas Marian Goossens Ann Hellemans

Doet het ertoe? Joanne van Emmerik Cinop 6 TEKST EN UITLEG: schrijven en lezen in de klas Marian Goossens Ann Hellemans Demonstraties en lezingen Zaterdag 5 juni Blok 5 Bibliotheek Grote Lezing 11.20-12.05 Donkzaal commerciële demonstratie 11.20-12.05 Tiendenzaal lezing 11.20-12.05 Donkzaal demonstratie 12.10-12.55 Tiendenzaal

Nadere informatie

Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie. Lies Sercu KU Leuven

Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie. Lies Sercu KU Leuven Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie Lies Sercu KU Leuven Overzicht Meertaligheid als kerncompetentie van internationale competentie Meertaligheid in het Hoger Onderwijs Welke

Nadere informatie

Frans 2e jaars (start oktober 2016)

Frans 2e jaars (start oktober 2016) Frans 2e jaars (start oktober Eén keer per jaar, in oktober, start het Gilde met diverse cursussen Frans, die elk bestaan uit 20 lessen van anderhalf uur. De einddata van deze cursussen liggen in maart.

Nadere informatie

Taal Verrijkt aanbod voor laaggeletterden, inburgeraars en anderstaligen. Bibliotheek Rijn en Venen 2013

Taal Verrijkt aanbod voor laaggeletterden, inburgeraars en anderstaligen. Bibliotheek Rijn en Venen 2013 Taal Verrijkt aanbod voor laaggeletterden, inburgeraars en anderstaligen Bibliotheek Rijn en Venen 2013 Bibliotheek Rijn en Venen 9 vestigingen 5 gemeentes 150.000 inwoners 27.750 bibliotheekleden Collectie:

Nadere informatie

Enquête 43ste Reuvensdagen Groningen, 15 en 16 november 2013

Enquête 43ste Reuvensdagen Groningen, 15 en 16 november 2013 Enquête 43ste Reuvensdagen Groningen, 15 en 16 november 213 1. U heeft de 43ste Reuvensdagen bezocht. Hoe is uw algemene oordeel over het congres? N.v.t. 119 88 11 1 2. Er volgen nu enkele vragen over

Nadere informatie

Nascholing voor docenten Nederlands in het buitenland

Nascholing voor docenten Nederlands in het buitenland Nascholing voor docenten Nederlands in het buitenland ALLES OVER HET VAK NEDERLANDS: VAN DIDACTIEK TOT TOETSING Leuven, 21 augustus - 27 augustus 2011 Inhoudsopgave 1. ORGANISATIE, INHOUD EN DOELGROEP

Nadere informatie

Taalschool Madrid i.s.m. Horizontes

Taalschool Madrid i.s.m. Horizontes Taalschool Madrid i.s.m. Horizontes 1 - Cursussen Algemeen Duur van de cursus: 1 of 2 weken (uiteraard langer mogelijk) Aantal deelnemers: 2 tot 8 per groep 1 lesuur = 55 minuten Standaard cursus Deze

Nadere informatie

Sectorwerkstuk. Kandinsky College. locatie Sint Jorisschool

Sectorwerkstuk. Kandinsky College. locatie Sint Jorisschool Sectorwerkstuk Kandinsky College locatie Sint Jorisschool schooljaar 2015-2016 1 Wat is het sectorwerkstuk? Het sectorwerkstuk is een werkstuk dat je maakt in klas vier over de door jou gekozen sector.

Nadere informatie

Blok 1. Lezingen en demonstraties

Blok 1. Lezingen en demonstraties Blok 1. Lezingen en demonstraties Locatie 12.00 12.45 uur Congreszaal Film: Beleidsmakers ervaren in Marokko het leren van (grote lezing) Arabisch als tweede taal Noureddine Erradi, ROC Midden-Brabant

Nadere informatie

WERKEN MET JE BIOGRAFIE

WERKEN MET JE BIOGRAFIE WERKEN MET JE BIOGRAFIE Voorwaarde voor levenskunst Docenten: Elzelien van Duijn en Joost Westerlaken Duur: 6 dagen Aantal deelnemers: minimaal 8, maximaal circa 16 Datum: 18 t/m 24 oktober 2015 Uw docenten

Nadere informatie

NEDERLANDS GENOOTSCHAP VAN TOLKEN EN VERTALERS

NEDERLANDS GENOOTSCHAP VAN TOLKEN EN VERTALERS STARTERSDAG 2016 Waar begin ik met het opzetten van mijn eigen bedrijf? Hoe kom ik aan klanten? Moet ik mij specialiseren? Hoe werkt dat nou met die btw? Dit zijn allemaal vragen waar beginnende tolken

Nadere informatie

Zomercursus Engels in Boston (Verenigde Staten)

Zomercursus Engels in Boston (Verenigde Staten) EASY LANGUAGES Zomercursus Engels in Boston (Verenigde Staten) Waarom dit programma? Van 13 tot 17 jaar Vanaf 2 weken Historische maar ook moderne stad aan de kust Amerikaanse campus Pakket inclusief cursus

Nadere informatie

Cultuurbeleidsplan 2015-2019

Cultuurbeleidsplan 2015-2019 CBS Maranatha Hoogklei 7, 9671 GC Winschoten Cultuurbeleidsplan 2015-2019 1. Inleiding Dit is het cultuureducatieplan van de CBS Maranatha in Winschoten. Een plan dat is opgesteld om een bijdrage te leveren

Nadere informatie

JAARVERSLAG 1999 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL

JAARVERSLAG 1999 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL JAARVERSLAG 1999 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL Steunpunt Nederlands als vreemde taal Faculteit der Geesteswetenschappen Universiteit van Amsterdam Spuistraat 210 1012 VT Amsterdam Tel +31 20 525

Nadere informatie

Boekwerk. Voorstel voor een project omschrijving. 1.1 Doelstelling

Boekwerk. Voorstel voor een project omschrijving. 1.1 Doelstelling Boekwerk Voorstel voor een project omschrijving 1.1 Doelstelling Het doel van het te ontwikkelen lespakket Boekwerk is leerlingen op een nieuwe manier bezig te laten zijn met taal, boeken en vakinhoud.

Nadere informatie

Programma Bezoek Canadezen aan Canisius 10 t/m 17 november 2013

Programma Bezoek Canadezen aan Canisius 10 t/m 17 november 2013 Programma Bezoek Canadezen aan Canisius 10 t/m 17 november 2013 Voorwoord Van zondag 10 t/m zondag 17 november zullen 30 leerlingen en 5 docenten uit Canada een bezoek brengen aan onze school. Deze Canadese

Nadere informatie

Verhaal van verandering

Verhaal van verandering Belgische Ashoka Fellow Ashoka : Kun je ons iets vertellen over je familie en waar je bent opgegroeid? Ingrid : Ik ben opgegroeid in Antwerpen, een belangrijke stad in Vlaanderen, België. Ik heb een oudere

Nadere informatie

Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm

Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm wwwexpertisecentrum-kunsttheorienl Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm Dit collegevoorbeeld/lesvoorbeeld laat twee verschillende werkvormen zien, een werkvorm die gericht is op lagere orde

Nadere informatie

Een visum is niet nodig voor europeanen, een geldig paspoort is voldoende.

Een visum is niet nodig voor europeanen, een geldig paspoort is voldoende. EASY LANGUAGES Zomercursus in Ottawa, Canada Programma overzicht: Zomercursus voor jongeren vanaf 12 tot 19 jaar 20 of 30 lessen Engels per week Accommodatie in een gastgezin met volpension Vanaf 1 tot

Nadere informatie

Duits & activiteiten in Heidelberg, F+U. Heidelberg is een charmante stad, wereldwijd bekend om de goede universiteit.

Duits & activiteiten in Heidelberg, F+U. Heidelberg is een charmante stad, wereldwijd bekend om de goede universiteit. EASY LANGUAGES Duits & activiteiten in Heidelberg, F+U Waarom dit programma? Vanaf 12 jaar Vanaf 1 week Verblijf in juli en augustus Charmante en aangename stad School in het centrum Gevarieerd activiteitenprogramma

Nadere informatie

diabetes, psychiatrie en palliatieve zorg/oncologie. Voor de deelnemers zullen accreditatiepunten aangevraagd worden.

diabetes, psychiatrie en palliatieve zorg/oncologie. Voor de deelnemers zullen accreditatiepunten aangevraagd worden. Shouf Shouf Marokko organiseert jaarlijks in samenwerking met verschillende achterstandsfondsen waaronder AOF Amsterdam en FAW Rotterdam nascholingsreizen voor huisartsen en POHs onder andere naar Marokko.

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Hoe, wat & waar Primair Onderwijs groep 3 t/m 6 Inhoud Het Dordrechts Museum..p.3 Algemene doelstelling programma...p.3 Aansluiting bij kerndoelen. p.3,4 Programma:Hoe,

Nadere informatie

Hier leer je verschillende academische teksten lezen, schrijven en voordragen. Deze cursus dient ook als een soort voorbereiding op je scriptie.

Hier leer je verschillende academische teksten lezen, schrijven en voordragen. Deze cursus dient ook als een soort voorbereiding op je scriptie. 1 e Jaar Master (MA) Academisch schrijven Code: MHL 1011 hoorcollege Hier leer je verschillende academische teksten lezen, schrijven en voordragen. Deze cursus dient ook als een soort voorbereiding op

Nadere informatie

Montessori Nieuws. No. 2 November 2011. Dit nummer is helemaal gewijd aan het tweetalig onderwijs, onze TTO-stroom.

Montessori Nieuws. No. 2 November 2011. Dit nummer is helemaal gewijd aan het tweetalig onderwijs, onze TTO-stroom. 1 No. 2 November 2011 Geachte ouder(s)/verzorger(s), Hier is alweer het tweede nummer van het. Dit nummer is helemaal gewijd aan het tweetalig onderwijs, onze TTO-stroom. Op dat gebied is er een aantal

Nadere informatie

Producten aangeboden door de Openbare Bibliotheek Rijssen-Holten aan het Voortgezet Onderwijs 2012-2013

Producten aangeboden door de Openbare Bibliotheek Rijssen-Holten aan het Voortgezet Onderwijs 2012-2013 Producten aangeboden door de Openbare Bibliotheek Rijssen-Holten aan het Voortgezet Onderwijs 2012-2013 Voorwoord Uw school besteedt het komend schooljaar natuurlijk veel aandacht aan mediawijsheid en

Nadere informatie

Gymnasium. Op het Hondsrug College. Het Hondsrug College, een slimme start voor je toekomst!

Gymnasium. Op het Hondsrug College. Het Hondsrug College, een slimme start voor je toekomst! Gymnasium Op het Hondsrug College Het Hondsrug College, een slimme start voor je toekomst! Gymnasium Hondsrug Het Gymnasium Hondsrug is een afdeling van het Hondsrug College. Het is onderdeel van het vwo,

Nadere informatie

FAMILIES EN KINDEREN 2012 2013 G R O E N E R U I T E R O P B L A U W P A A R D AMSTERDAM STEDELIJK MUSEUM WAT IS BEWEGING?

FAMILIES EN KINDEREN 2012 2013 G R O E N E R U I T E R O P B L A U W P A A R D AMSTERDAM STEDELIJK MUSEUM WAT IS BEWEGING? STEDELIJK MUSEUM FAMILIES EN KINDEREN 2012 2013 G R O E N E R U I T E R O P B L A U W P A A R D WAT IS BEWEGING? AMSTERDAM WELKOM! Het Stedelijk, Nederlands grootste museum voor moderne en hedendaagse

Nadere informatie

Normandië 7 tot en met 11 april 2015

Normandië 7 tot en met 11 april 2015 Normandië 7 tot en met 11 april 2015 Programma voor vanavond 1) Informatie over de excursie De begeleiders Vertrek- en aankomsttijden De dagprogramma s Programma voor vanavond 2) De relatie tot de schoolvakken

Nadere informatie

Zomercursus Engels op Malta (8-13 jaar), EC

Zomercursus Engels op Malta (8-13 jaar), EC EASY LANGUAGES Zomercursus Engels op Malta (8-13 jaar), EC Waarom dit programma? Kinderen van 8 tot 13 jaar Cursus intensief Engels Gevarieerde activiteiten in de middag, avond en in het weekend Verblijf

Nadere informatie

Wat is de kunstklas? Kunstklaslessen op school

Wat is de kunstklas? Kunstklaslessen op school 1 kunstklas Intro Op het Haags Montessori Lyceum is er een kunstklas in de onderbouwklassen (klas 1 tot en met 3). Er zijn immers veel leerlingen, die kunstzinnige interesses en talenten hebben. Op het

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Sprekende Portretten Sprekende Portretten Jacob Cuyp, Michiel Pompe van Slingelandt, 1649 Primair Onderwijs Groep 4 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling programma..

Nadere informatie

Taaltrainingen voor professionals. Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees

Taaltrainingen voor professionals. Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees Taaltrainingen voor professionals Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees European Language Centre > Professionele werkwijze met een persoonlijke aanpak Een ieder die een taal wil leren

Nadere informatie

nog geen BKO behaald met > 5 jaar ervaring EWI KO niet afgerond EWI KO afgerond ervaring

nog geen BKO behaald met > 5 jaar ervaring EWI KO niet afgerond EWI KO afgerond ervaring Docenten van EWI, professioneel en altijd beter! Inhoud: 1. Doorstroomschema: waar sta ik? 2. Overzicht met verplicht en keuzeprogramma 3. Toelichting op elk onderdeel van het overzicht Docent met < 5

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma. Schilderspraktijken. Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851. Primair Onderwijs groep 7 en 8

Docentenhandleiding Educatieprogramma. Schilderspraktijken. Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851. Primair Onderwijs groep 7 en 8 Docentenhandleiding Educatieprogramma Schilderspraktijken Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851 Primair Onderwijs groep 7 en 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling

Nadere informatie

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling Scholingsplan 2012-2013 Samen in ontwikkeling Inhoudsopgave Inleiding 3 Pijlers 4 Kader 5 Deskundigheidsbevordering 2012-2013 6 Beschrijvingen van de scholingen 7 Aanmelden voor externe scholingen 9 Inleiding

Nadere informatie

Brochure Montessori Academie 2015-2016

Brochure Montessori Academie 2015-2016 Brochure Montessori Academie 2015-2016 De Montessori Academie is een onderdeel van het Montessori Kenniscentrum. Vanuit de Montessori Academie wordt jaarlijks een aantal cursussen aangeboden. In deze brochure

Nadere informatie

DE KUNST VAN HET VRAGEN STELLEN. Intensieve training

DE KUNST VAN HET VRAGEN STELLEN. Intensieve training DE KUNST VAN HET VRAGEN STELLEN Intensieve training De la Salle Centrum, Brussel-Dilbeek, 6-8 mei 2016 Waarom een training in vragen stellen? In het gesprek met een cliënt, collega, student of patiënt

Nadere informatie

Summerschool houdt leerlingen ISK op niveau

Summerschool houdt leerlingen ISK op niveau Summerschool houdt leerlingen ISK op niveau Tijdens de zomervakantie kunnen leerlingen van de ISK Drachten op hun school terecht voor een Summerschool. Midden in de vakantie is een team van vier medewerkers

Nadere informatie

gids en reisleider Boudewijnvest 3 Schoolstraat 1 3290 DIEST 3200 AARSCHOT 013 35 09 90 016 55 34 23 www.deoranjerie.be info@deoranjerie.

gids en reisleider Boudewijnvest 3 Schoolstraat 1 3290 DIEST 3200 AARSCHOT 013 35 09 90 016 55 34 23 www.deoranjerie.be info@deoranjerie. gids en reisleider Campus Diest Campus Aarschot Boudewijnvest 3 Schoolstraat 1 3290 DIEST 3200 AARSCHOT 013 35 09 90 016 55 34 23 www.deoranjerie.be info@deoranjerie.be INHOUDSTAFEL 1. Voorwoord... pg.

Nadere informatie

VITAAL Plus 1 e graad

VITAAL Plus 1 e graad VITAAL Plus 1 e graad Krachtlijnen VITAAL Plus 1 e graad 1 Bouwstenen VITAAL Plus 1 e graad DIFFERENTIATIE TAALTAKEN AUTHENTIEKE COMMUNICATIEVE SITUATIES SCHOOLTAALWOORDEN VAARDIGHEDEN REMEDIËRING INTERCULTURALITEIT

Nadere informatie

vtbkultuur Scherpenheuvel-Zichem 01-02-03. 2015 Nummer 5 En we zijn weer vertrokken! De feestdagen zijn verteerd. Het nieuwe jaar zijn we al gewoon.

vtbkultuur Scherpenheuvel-Zichem 01-02-03. 2015 Nummer 5 En we zijn weer vertrokken! De feestdagen zijn verteerd. Het nieuwe jaar zijn we al gewoon. vtbkultuur Scherpenheuvel-Zichem 01-02-03. 2015 Nummer 5 Verantwoordelijke uitgever: Ingrid Callebaut En we zijn weer vertrokken! De feestdagen zijn verteerd. Het nieuwe jaar zijn we al gewoon. In januari

Nadere informatie

De richtprijs voor een lezing is 400,- excl. reiskosten. Voor een workshop zijn de kosten afhankelijk van de invulling van de workshop.

De richtprijs voor een lezing is 400,- excl. reiskosten. Voor een workshop zijn de kosten afhankelijk van de invulling van de workshop. Lezingen Een lezing duurt 45 minuten tot een uur, gevolgd door de mogelijkheid om vragen te stellen en te discussiëren. De lezingen worden op locatie gegeven. Workshops Meer dan tijdens een lezing zijn

Nadere informatie

TWEEDEJAARS COMPLEXE COMMUNICATIE OP SPREEKKAMERNIVEAU. Locatie: Sophia Revalidatie, Den Haag

TWEEDEJAARS COMPLEXE COMMUNICATIE OP SPREEKKAMERNIVEAU. Locatie: Sophia Revalidatie, Den Haag TWEEDEJAARS COMPLEXE COMMUNICATIE OP SPREEKKAMERNIVEAU Locatie: Woensdag 12 t/m vrijdag 14 november 2014 Toelichting De Nederlandse Vereniging van Revalidatieartsen (VRA) organiseert in samenwerking met

Nadere informatie

historischcentrumoverijssel

historischcentrumoverijssel Met de klas... Educatief aanbod voor primair, voortgezet en beroepsonderwijs Eikenstraat 20 8021 WX Zwolle T 038 426 63 00 twitter: @HCOverijssel educatie@.nl volg ons! Met de klas... Educatie bij het

Nadere informatie

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Luuk Dijkstra (l.dijkstra@uu.nl) Bachelorvoorlichtingsdagen november 2015 Opbouw presentatie Inleiding Kenmerken van de opleiding De studie

Nadere informatie

EASY LANGUAGES. Portugees in Porto - Fast Forward. Bestemming. Programma overzicht:

EASY LANGUAGES. Portugees in Porto - Fast Forward. Bestemming. Programma overzicht: EASY LANGUAGES Portugees in Porto - Fast Forward Programma overzicht: Cursus Portugees vanaf 17 jaar Accommodatie in een gastgezin Sociale en culturele activiteiten Gratis internet en WiFi op de school

Nadere informatie

18 juli 2014 Agenda TEAMSCHOLING

18 juli 2014 Agenda TEAMSCHOLING 18 juli 2014 Zo vlak voor de vakantie wordt de grote tegenstelling tussen leuke dingen en vreselijke dingen weer eens benadrukt. Ons medeleven gaat uit naar de slachtoffers en hun familie die nu een vreselijke

Nadere informatie

Taalreizen Engeland, Cambridge

Taalreizen Engeland, Cambridge Taalreizen Engeland, Cambridge HIGHLIGHTS CAMBRIDGE Knusse en vriendelijke stad Alle niveaus van de Cambridge cursus beschikbaar Veel georganiseerde activiteiten Cambridge is beroemd vanwege de prestigieuze

Nadere informatie

talencentrum Het Talencentrum helpt u verder

talencentrum Het Talencentrum helpt u verder Het Talencentrum helpt u verder 1 Het Talencentrum Succesvol communiceren begint met taal. Of u nu naar een congres in Atlanta gaat, een vergadering hebt in Beijing, op stage gaat in Rio de Janeiro of

Nadere informatie

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven.

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. U hebt voor deze toets maximaal een uur. Wacht tot u mag beginnen

Nadere informatie

SDN creative studio Workshops & cursussen

SDN creative studio Workshops & cursussen SDN creative studio Workshops & cursussen Educatie Bedrijven Vrije tijd Creatieve workshops NIEUW! Little voyage (schaduwspel) Niveau: 12+ Little Voyage is een workshop schaduwspel, gebaseerd op het Engelse

Nadere informatie

Scholingsgids ANBO Academie 2015. Voor actieve vrijwilligers van ANBO

Scholingsgids ANBO Academie 2015. Voor actieve vrijwilligers van ANBO Scholingsgids ANBO Academie 2015 Voor actieve vrijwilligers van ANBO Inhoudsopgave 1. Voorwoord... 3 2.... 4 3. Aanbod... 5 3.1 Workshop Welkom bij ANBO... 5 3.2 Instructiebijeenkomst Ledenadministrateur...

Nadere informatie

Collectievormingsprofiel Engelse taal en cultuur

Collectievormingsprofiel Engelse taal en cultuur Collectievormingsprofiel Engelse taal en cultuur Actuele relatie met O&O (specifieke opleidingen etc.) De collectie Engelse taal en cultuur richt zich met name op de studenten, docenten en onderzoekers

Nadere informatie

EEN WERELD SCHOOL. vmbo theoretische leerweg HTL-route voor leerlingen die naar de havo willen. Gemini (H)TL

EEN WERELD SCHOOL. vmbo theoretische leerweg HTL-route voor leerlingen die naar de havo willen. Gemini (H)TL EEN WERELD SCHOOL vmbo theoretische leerweg HTL-route voor leerlingen die naar de havo willen Gemini (H)TL Gemini (H)TL is iets voor jou! Je hebt advies vmbo theoretische leerweg Vmbo theoretische leerweg

Nadere informatie

Cursusaanbod en workshops 2012-2013

Cursusaanbod en workshops 2012-2013 Cursusaanbod en workshops 2012-2013 Marc Kuyper Hans van der Pas Atelier: Wateringweg 155 email : art@marckuyper.com en hvdp@telfort.nl 2031EG Haarlem telefoon 06-11204994 (inspreken) Volop gratis parkeergelegenheid

Nadere informatie

Dienstregeling & Aansluitingen 10 I 06 I 2007 > 08 I 12 I 2007 www.thalys.com http://thalys.mobi

Dienstregeling & Aansluitingen 10 I 06 I 2007 > 08 I 12 I 2007 www.thalys.com http://thalys.mobi & Aansluitingen 10 I 06 I 2007 > 08 I 12 I 2007 www.thalys.com http://thalys.mobi Het Thalys-netwerk breidt zich uit Alle bestemmingen en aansluitingen vanuit België Thalys Ontdek op uw eigen ritme het

Nadere informatie

> Het Interculturele Dossier in de Neerlandistiek

> Het Interculturele Dossier in de Neerlandistiek > Het Interculturele Dossier in de Neerlandistiek van BA begin van de studie Nederlands: einde van de studie Nederlands: Inhoud > Woord vooraf: Wat is het interculturele dossier? Opzet en doelstelling

Nadere informatie

Amsterdam DNA is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam

Amsterdam DNA is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam INTRODUCTIE is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam Museum. In het wordt de geschiedenis verteld aan de hand van schilderijen en voorwerpen. Je gaat met de groep naar het

Nadere informatie

De lessen vinden plaats op school, op een zo gunstig mogelijk tijdstip, maar er moet rekening gehouden worden met een 9e uur.

De lessen vinden plaats op school, op een zo gunstig mogelijk tijdstip, maar er moet rekening gehouden worden met een 9e uur. Hardenberg, 20 april 2016 Beste leerlingen en ouders/verzorgers, Spaans wordt op het Vechtdal College gegeven als extra vak met 1 lesuur in de week. Volgend schooljaar, 2016-2017, begint er voor leerlingen

Nadere informatie

DELFTSE METHODE. 30 jaar Delftse methode: praktijkgericht, onconventioneel en natuurlijk. www.delftsemethode.nl

DELFTSE METHODE. 30 jaar Delftse methode: praktijkgericht, onconventioneel en natuurlijk. www.delftsemethode.nl 30 jaar Delftse methode: praktijkgericht, onconventioneel en natuurlijk www.delftsemethode.nl OVER DE DELFTSE METHODE Snel en effectief Nederlands leren doe je met de Delftse methode. De Delftse methode

Nadere informatie

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 Bepaling wat en waarom je wilt meten Toetsopzet Materiaal Betrouwbaarheid Beoordeling Interpretatie resultaten TIP 5: SELF-ASSESSMENT: WAT, WAAROM EN HOE? Zoals we in de vorige

Nadere informatie

Inleiding. De Bijt In iconen. Moeilijk. Gevorderd. Makkelijk. Start. Criteria activiteiten. Evaluatie. Inhoud van dit pakket. Vragen.

Inleiding. De Bijt In iconen. Moeilijk. Gevorderd. Makkelijk. Start. Criteria activiteiten. Evaluatie. Inhoud van dit pakket. Vragen. Inleiding In Antwerpen volgen jaarlijks zo n 18.000 anderstaligen een cursus Nederlands. Ze leren de taal in de klas, maar een taal leren rendeert pas echt door ze veel te oefenen, ook buiten de klascontext.

Nadere informatie

ENGELS. Zijn er nog vragen?

ENGELS. Zijn er nog vragen? ENGELS Zijn er nog vragen? Als begeleider talen krijgen we dagelijks vragen en bedenkingen rond leerplannen, ondersteunende documenten, extra informatie over het vak, evaluatie, didactiek, zorg en taalpedagogiek.

Nadere informatie

Cuisine & Culture. zondag 19 april t/m donderdag 23 april 2015. Architectuur Muziek Badcultuur Café s en Koffiehuizen

Cuisine & Culture. zondag 19 april t/m donderdag 23 april 2015. Architectuur Muziek Badcultuur Café s en Koffiehuizen Cuisine & Culture BOEDAPEST parel aan de Donau zondag 19 april t/m donderdag 23 april 2015 Architectuur Muziek Badcultuur Café s en Koffiehuizen Boedapest is een prachtig gelegen stad met een rijke geschiedenis

Nadere informatie

& het ROC Een programma over beeldvorming

& het ROC Een programma over beeldvorming & het ROC Een programma over beeldvorming Informatie voor docenten van het ROCvA Educatie JHM 1 februari 2011 Inhoud Korte omschrijving en praktische informatie 3 Gastles - opzet 5 Museumbezoek - informatie

Nadere informatie

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren BRUSSEL t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Van 20/11/2014 t/m 04/01/2015

Van 20/11/2014 t/m 04/01/2015 E X P O 1 1 8 3 O V E R 1 1 4 T A A L 2 1 1 3 Van 20/11/2014 t/m 04/01/2015 De Warande - Warandestraat 42-2300 Turnhout Overal Taal leidt je door de wereld van de Nederlandse taal. Je krijgt een beeld

Nadere informatie

Programma uitwisseling Lycée La Trinité & Gymnasium Haganum. Béziers 20 t/m 25 mei 2012

Programma uitwisseling Lycée La Trinité & Gymnasium Haganum. Béziers 20 t/m 25 mei 2012 Programma uitwisseling Lycée La Trinité & Gymnasium Haganum Béziers 20 t/m 25 mei 2012 Zondag 20 mei 2012 Maandag 21 mei 2012 Dinsdag 22 mei 2012 7.30u Verzamelen voor Vertrekhal 2 Schiphol. Wees op tijd!

Nadere informatie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man Actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Perihan Utlu en Wil Verschoor

Nadere informatie

Met vriendelijke groeten, mede namens de heer drs. E.A. Nagel, vestigingsdirecteur Burggravenlaan,

Met vriendelijke groeten, mede namens de heer drs. E.A. Nagel, vestigingsdirecteur Burggravenlaan, Aan: de ouder / verzorger Van: drs. E.A. Nagel, vestigingsdirecteur, A.G. van der Blom MEd, Projectleider Internationalisering Betreft: kostenoverzicht 3, 4 en 5 algemeen en Internationalisering Burggravenlaan

Nadere informatie

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand Antwoordenmodel Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1 Oefening 1 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009 255 euro per maand 272 euro per maand 182.000 studenten 200.000 studenten 5.800 Nederlandse

Nadere informatie

PROGRAMMA VAN DE OPEN INSCHRIJVINGSCURSUS 'COMMUNICATIE EN ACHTERBAN' VOOR LEDEN VAN OR EN, GOR EN COR BINNEN DE ESTRO GROEP

PROGRAMMA VAN DE OPEN INSCHRIJVINGSCURSUS 'COMMUNICATIE EN ACHTERBAN' VOOR LEDEN VAN OR EN, GOR EN COR BINNEN DE ESTRO GROEP PROGRAMMA VAN DE OPEN INSCHRIJVINGSCURSUS 'COMMUNICATIE EN ACHTERBAN' VOOR LEDEN VAN OR EN, GOR EN COR BINNEN DE ESTRO GROEP data donderdag 10 vrijdag 11 oktober 2013 locatie trainer aantal deelnemers

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2000 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL

JAARVERSLAG 2000 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL JAARVERSLAG 2000 STEUNPUNT NEDERLANDS ALS VREEMDE TAAL Steunpunt Nederlands als vreemde taal Faculteit der Geesteswetenschappen Universiteit van Amsterdam Spuistraat 210 1012 VT Amsterdam Tel +31 20 525

Nadere informatie

PROBIBLIO / BIEBPANEL 2015-4 ACTIVITEITEN EN SAMENWERKINGSPARTNERS

PROBIBLIO / BIEBPANEL 2015-4 ACTIVITEITEN EN SAMENWERKINGSPARTNERS VRAGENLIJST: DEFINITIEF PROBIBLIO / BIEBPANEL 2015-4 ACTIVITEITEN EN SAMENWERKINGSPARTNERS AMSTERDAM, OKTOBER 2015 MAILTEKST Subject: Uitnodiging BiebPanel onderzoek: activiteiten en samenwerkingspartners

Nadere informatie

CONTEMPLATIEVE FOTOGRAFIE BEWUST ANDERS WAARNEMEN

CONTEMPLATIEVE FOTOGRAFIE BEWUST ANDERS WAARNEMEN CONTEMPLATIEVE FOTOGRAFIE BEWUST ANDERS WAARNEMEN Inleiding Wat wij beogen met deze drie dagen is een verdieping in fotograferen. Dat doen we door het effect van foto s te bestuderen. In algemeenheid geven

Nadere informatie

Docentenhandleiding Buitenspel

Docentenhandleiding Buitenspel Docentenhandleiding Buitenspel Museumles bij de tentoonstelling De heksen van Bruegel (19 september 2015 t/m 31 januari 2016) Museum Catharijneconvent Utrecht Museum Catharijneconvent, 2015 Inleiding U

Nadere informatie