Kollum, een wereldplaats!

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kollum, een wereldplaats!"

Transcriptie

1 Colofon Kollum, een wereldplaats Een mondiale speurtocht door Kollum voor de hoogste groepen van het basisonderwijs. Dit project bestaat uit: een handleiding voor docenten, deze verdiepingsopdrachten voor op school een werkboekje voor onderweg Kollum, een wereldplaats! Een mondiale speurtocht door Kollum Tekst: Oosterhoff en Wijnsma educatieve projecten Aanpassingen: Anje Groen Tekeningen: Ronald Derkzen Voorblad: Vera Damhuis Idee: Alice O, educatie in wereldperspectief Amsterdam Vormgeving: Argiope Projectleiding en Organisatie: Pyke Kroes Supervisie: Marjolein Staal De mondiale speurtocht is uitgegeven door: NME-Centrum De Klyster Trekwei 8b 9104 AB Damwâld Eerste uitgave juni tekst en tekeningen: Oosterhoff & Wijnsma educatieve projecten, Raerd opdrachten op school

2

3 Het wapen van Kollum i Je hebt het stadswapen van Kollum bekeken. Waarom staat de rode ster in het wapen van Kollum? Zoek op internet (of in een geschiedenisboek) (Tip: google: wapen van Kollum) De rode ster staat in het wapen omdat: Een aantal vlaggen van landen hebben ook één ster. Welke landen gebruiken een ster in hun vlag? Noem drie landen. Zoek op internet. (Tip: google: vlaggen van de wereld) Landen met een ster in hun vlag zijn: Zet een (17) in deze landen op de wereldkaart. werkblad 15 Kollum, een wereldplaats! Je hebt de mondiale speurtocht in Kollum gelopen. Tijdens de speurtocht zag je hoeveel de inwoners van Kollumerland c.a., jij dus ook, te maken hebben met de rest van de wereld. Dit werkboekje hoort bij de speurtocht. Als je de opdrachten maakt heb je nodig: o het speurtochtboekje o een atlas o de wereldkaart die in het midden van dit boekje staat Bij veel opdrachten wordt gevraagd om met een nummer in de wereldkaart aan te geven waar iets vandaan komt. Schrijf die nummers steeds in een klein rondje. Zo dus: * Kleur, als je klaar bent met alle opdrachten de rondjes met nummers rood zodat je de nummers nog wel goed kunt zien. Maak de opdrachten samen. Vaak is meer dan één antwoord goed. 24 1

4 Het gemeentehuis Cafetaria, lunchroom 1 Kollum hoort bij gemeente Kollumerland c.a. Jullie begonnen hier de mondiale speurtocht. Zet een (1) (een 1 met een rondje erom) bij Kollum op de wereldkaart in het midden van dit werkboekje! werkblad 1 de Pruttelpot u Zoek 3 landen die je op werkblad 14 hebt ingevuld op in de atlas. Zet in die landen het nummer (16) op de wereldkaart. werkblad 14 2 In India wordt veel thee verbouwd. Zoek dit land op in de atlas en zet een (2) op de wereldkaart 2 23

5 Slagerij Jan en Geertje van der Bijl y De kippen, varkens en koeien van de Nederlandse boeren kunnen ook niet zonder het buitenland. Voor het veevoer wordt namelijk cassave gebruikt. Dat groeit bijvoorbeeld in Thailand en Brazilië. Zoek in de atlas op waar die landen liggen. Zet daar (15) op de wereldkaart. In de Thailand wordt (6 miljoen) hectare gebruikt om voedsel te verbouwen voor de Nederlandse kippen, varkens en koeien. De oppervlakte van Nederland is (3,4 miljoen) hectare. Vul in: In Thailand wordt ongeveer.... keer de oppervlakte van Nederland gebruikt om voedsel te verbouwen voor ons vee. werkblad 13 reisbureau 3 Bedenk een mooie reis voor jezelf naar één van de drie landen die je hebt ingevuld bij werkblad 2. Bedenk ook hoe je wilt gaan reizen. Per trein, auto, bus, vliegtuig, boot, fiets, of misschien zelfs wandelend. Je kunt ook een combinatie maken met meerdere vervoermiddelen. Denk na: over de kosten die je aan de reis wilt besteden (het vliegtuig is duurder dan de fiets) of je rekening wilt houden met het milieu (een vliegtuig zorgt voor evenveel uitlaatgassen als tweehonderd auto s op dezelfde afstand). Teken je route met een stippellijn op de wereldkaart en zet een (3) op de plaats van bestemming. Ik gebruik de volgende vervoermiddelen: werkblad 2 Kruis aan wat waar is. o Ik heb een dure reis bedacht. o Ik heb een zo goedkoop mogelijke reis bedacht. o Ik heb een reis bedacht die niet slecht is voor het milieu. o Ik heb een reis bedacht die niet zo goed is voor het milieu. 22 3

6 rabobank 4 Sinds de invoering van de euro wordt er met veel muntsoorten niet meer betaald. Toch zijn er nog landen in Europa die hun eigen valuta hebben. Met welke muntsoort wordt er in de volgende landen betaald? Vul in: Zwitserland: Nederland: Engeland: Noorwegen: Frankrijk: Verenigde Staten: Ierland: Denemarken: werkblad 3 Dierenspeciaalzaak Numan t In de dierenwinkel heb je aquariums met vissen kunnen zien. Daarin zaten ook goudvissen. Kruis aan wat waar is. o Ik heb wel eens een goudvis gezien. o Thuis hebben wij ook goudvissen (of één goudvis). o Een goudvis heet zo omdat hij een gouden kleur heeft. o Een goudvis heet zo omdat hij vroeger een gouden kleur had. o Soms is een goudvis ook wel eens rood, oranje of met witte vlekken. o Een goudvis zwemt ook in de zee. Lang geleden waren er in Nederland geen goudvissen. Deze vissen waren alleen in China, Vietnam en Japan. Zoek deze landen op, en zet op de wereldkaart een (14) in China, Vietnam en Japan. werkblad 12 Zet op de wereldkaart een (4) in de landen waarvan je hierboven hebt opgeschreven dat ze wel de euro hebben. 4 21

7 De gevangeniscel die je gezien hebt tijdens de speurtocht komt uit De straffen die mensen toen kregen waren anders dan nu. Je kreeg bijvoorbeeld zo n grote kogelketting aan je been. En je had geen advocaat om je te verdedigen. chinees restaurant 5 In een buitenlands restaurant koken mensen gerechten uit hun eigen land voor mensen in ons land die een gezellig avondje uit willen. werkblad 4 In welk land worden nog steeds straffen uitgedeeld die wij in de middeleeuwen uitdeelden? En krijg je nog steeds geen advocaat? Zet een (13) in het land dat je opgeschreven hebt. Kruis aan wat waar is. o Ik vind het leuk om in een buitenlands restaurant te eten. o Ik vind het niet leuk om in een buitenlands restaurant te eten. o Ik ga liever naar de pannenkoekenboot dan naar een buitenlands restaurant. o Ik ga liever naar een buitenlands restaurant dan naar de pannenkoekenboot. o Het lijkt me leuk om later in China een Nederlands restaurant te beginnen. Zet het nummer (5) in China en in het andere land dat je opgeschreven hebt bij vraag 3 van werkblad 4 uit het speurtochtboekje. 20 5

8 kerk 6 De kerk die je tijdens de speurtocht hebt bekeken is de Maartenskerk. De kerk is vernoemd naar de heilige Martinus. Je kent de naam misschien beter als Sint Maarten. Sint Maarten is geboren in Hongarije. Toen hij ongeveer 80 jaar was is hij overleden. Die dag is een bekende dag geworden. Kruis aan wat waar is: Sint Maarten is overleden op: o 1 mei o Eerste paasdag o 11 november o 24 december Zet een (6) in Hongarije, het land waar Sint Maarten geboren is. werkblad 5 Oude gevangenis r Je komt niet zomaar terecht in de gevangenis, daarvoor moet je wel iets heel ergs gedaan hebben. Wat denk je waar je voor in de gevangenis terecht komt: o Diefstal o Ruzie o Bank beroven o Moord o Je mening geven Aan de buitenkant van een gevangenis kan je vaak al zien dat het gebouw een gevangenis is. Waar kan je dat aan zien? o Tralies o Hoge muren o Prikkeldraad o Grote muren o Water rondom het gebouw werkblad

9 We gebruiken geen Japanse woorden in onze taal omdat: o we in het verleden niet veel te maken hebben gehad met Japanners. o we Japans een lelijke taal vinden. o Ik denk dat er over honderd jaar veel Turkse woorden in het Nederlands gebruikt zullen worden. o Ik denk dat er over honderd jaar veel Spaanse woorden in het Nederlands gebruikt zullen worden. Zet in Turkije of Spanje een (12). Groente en fruit winkel 7 Denk eens na wat er moet gebeuren om een krat paprika s uit Spanje in de groentewinkel in Kollum te krijgen. Kruis aan wat waar is: Het krat moet o minder dan 1000 km reizen. o meer dan 1000 km reizen. o met een vrachtwagen worden vervoerd. o met een boot worden vervoerd. o met het vliegtuig worden vervoerd. werkblad 6 18 o Het is beter voor het milieu om het product in Nederland in kassen te verbouwen, want vrachtauto's, boten en vliegtuigen verbruiken veel brandstof. o Het is beter voor het milieu om het product uit het buitenland te halen, want kassen moeten verwarmd worden, dat kost veel energie. o Het zou het best zijn voor het milieu om zo veel mogelijk groenten en fruit te kopen die in Nederland in de buitenlucht kunnen groeien. o Als we geen groenten en fruit uit het buitenland zouden halen zou ik nooit sinaasappels eten. o Als we geen groenten en fruit uit het buitenland zouden halen zou ik nooit appels eten. o Als we geen groenten en fruit uit het buitenland zouden halen zou ik nooit verse aardbeien kunnen eten met kerstmis. 7

10 In een groente en fruit winkel liggen in de winter soms andere producten dan in de zomer. Waarom is dat denk je? Dat is omdat: Computerwinkel Ge Po Systems e In onze taal komen veel woorden voor die we overgenomen hebben uit andere landen, vooral Frankrijk en Engeland. Maar ook bijvoorbeeld uit het Latijn. Hoe zijn die woorden in onze taal terecht gekomen? werkblad Zet het nummer (7) op de wereldkaart in de landen die je bij de groentewinkel op het werkblad 6 hebt ingevuld. Kruis aan wat waar is: Woorden uit het Latijn zijn in onze taal terechtgekomen omdat: o de Romeinen 2000 jaar geleden de baas zijn geweest in ons land. o prins Willem van Oranje vroeger met een Latijnse vrouw getrouwd was. Woorden uit het Engels zijn in onze taal terechtgekomen omdat: o we Engels vaak gebruiken om te praten met mensen uit andere landen. o we Engels een mooie taal vinden. Woorden uit het Frans zijn in onze taal terechtgekomen omdat: o toeristen vaak Franse woorden blijven gebruiken. o er vroeger een Franse koning de baas was in ons land. 8 17

11 Luinstra s FIETSEN w Banden van een fiets zijn gemaakt van rubber. Rubber komt uit de Derde Wereld (bijvoorbeeld uit Ivoorkust, Indonesië en Thailand). Zet een (11) in Indonesië en Thailand op de wereldkaart. In Ivoorkust worden veel grondstoffen gevonden, ook rubber. Ze verkopen de grondstoffen bijna allemaal aan rijke landen. Rijke landen hebben geld om dure fabrieken te bouwen. Een bandenfabriek bijvoorbeeld. In die fabriek wordt van rubber fietsbanden en autobanden gemaakt. Als je in Ivoorkust een nieuwe band nodig hebt, dan moet je die band van het buitenland kopen. Kruis aan wat waar is: o Industrieproducten zijn goedkoper dan grondstoffen. o Industrieproducten zijn duurder dan grondstoffen. o Ivoorkust verdient meer aan een autoband dan rijke landen. o Rijke landen verdienen meer geld aan een autoband dan Ivoorkust. o Als mensen in rijke landen veel auto s kopen, verdienen de mensen in Ivoorkust ook meer geld. o Als mensen in rijke landen minder auto s kopen, verdienen de mensen in Ivoorkust meer geld. werkblad 9 de wereldwinkel 8 9 De meeste cacao voor onze chocola komt uit Ivoorkust. Ivoorkust ligt in Afrika. Zet een (8) op de juiste plek in je wereldkaart. Om chocola te kunnen maken heb je meer nodig dan alleen cacaobonen. Wat denk je dat er nog meer nodig is? Gebruik eventueel de wikkel van de reep die je in de Wereldwinkel gekregen hebt. Kruis aan wat waar is. Ik denk dat nodig is om een chocolade reep te maken: o suiker o machines o verpakkingsmateriaal o melk o fabrieken o vanille o stroom Ivoorkust is een Derde Wereldland. Ivoorkust verkoopt alleen cacao aan andere landen en geen kant en klare chocola. Hoe denk je dat dat komt? Kruis aan wat waar is. o Ivoorkust heeft te weinig geld om fabrieken te bouwen. o Ivoorkust heeft te weinig geld voor scholen om de mensen te leren hoe ze chocola moeten maken en fabrieken moeten bouwen. o De mensen in Ivoorkust geen zin hebben om te werken. werkblad

12 Doordat Ivoorkust alleen goedkope cacao verkoopt en geen dure chocola lukt het ook niet om rijk genoeg te worden om wel chocola te gaan maken. Daar wil de stichting "Max Havelaar" iets aan doen. Kruis aan wat waar is. Als er een Max Havelaar keurmerk op de verpakking staat betekent dat: o dat de cacao rechtstreeks bij de kleine boeren is gekocht. o dat het geld direct door de boeren zelf gebruikt kan worden. o dat vooral de baas van het land er rijk van wordt. o dat de boeren meer geld voor hun cacao hebben gekregen dan anders. o dat ook de rietsuikerboeren meer geld hebben gekregen voor hun suiker. o dat de boeren meer geld over houden, zodat hun kinderen naar school kunnen. o dat de boeren geld over houden om samen fabrieken te bouwen. o dat de boeren in de Derde Wereld langzamerhand zelf een goed bestaan op kunnen bouwen zonder te hoeven wachten op hulp van de rijkere landen. De inloop t kaashoekje annex poelier q Nederland is uitgegroeid tot een van de grootste kaasproducenten van Europa. Er gaat Nederlandse kaas naar 130 andere landen. Er zijn twee Europese landen die meer kaas exporteren dan Nederland. Duitsland is een van die landen. Weet jij welke dat andere land is? Als je het niet weet, zoek het dan op op internet. Een Europees land dat heel veel kaas verkoopt aan andere Europese landen is: Zet in Duitsland en het land dat je hierboven hebt opgeschreven een (10). werkblad

13 Kruis aan wat waar is: o De grondstoffen voor de repen en chocola zijn biologisch verbouwd. o In het land waar de cacao voor de chocoladerepen is verbouwd werken ruim 800 boerenfamilies samen. Kruis aan wat waar is. o Ik vind het eerlijker om meer geld te betalen voor de cacao. o Ik vind het niet nodig om meer geld te betalen voor de cacao, want onze chocola wordt er duurder van. o Ik vind het veel handiger om af en toe geld aan de Derde wereldlanden te geven. o Wij gebruiken op school Max Havelaar koffie. o Wij gebruiken thuis Max Havelaar koffie. o Sommige Max Havelaar-producten kun je ook in de supermarkt kopen. Op de verpakking staat ook: FAIR TRADE. Zoek in een Engels woordenboek op wat dit betekent. Vul in: Ik denk dat ze met Fair Trade bedoelen: De cacao en de rietsuiker in de chocola die jullie hebben gegeten komt niet uit Ivoorkust, maar uit twee andere landen. Aan de binnenkant van de wikkel staat welke landen dit zijn. Lees dit stukje goed door. Het is wat moeilijk geschreven, maar samen kom je er wel uit. Vul in: De cacao komt uit: De rietsuiker komt uit: Zet in beide landen een (9) op de wereldkaart

14

Damwâld, een wereldplaats!

Damwâld, een wereldplaats! Colofon Damwâld, een wereldplaats Een mondiale speurtocht door Damwâld voor de hoogste groepen van het basisonderwijs. Dit project bestaat uit: een handleiding voor docenten, deze verdiepingsopdrachten

Nadere informatie

Dokkum, een wereldstad!

Dokkum, een wereldstad! Colofon Dokkum, een wereldstad Een mondiale speurtocht door Dokkum voor de hoogste groepen van het basisonderwijs. Dit project bestaat uit: een handleiding voor docenten, deze verdiepingsopdrachten voor

Nadere informatie

Antwoordenvel Handel en Wandel, primair onderwijs

Antwoordenvel Handel en Wandel, primair onderwijs ntwoordenvel Handel en Wandel, primair onderwijs Vraag 1: Zoek op de kaart van Nijmegen op welke straten er nog meer een naam hebben met een kolonie erin. Vraag 2a: Gezegde of spreekwoord met peper Vraag

Nadere informatie

Handleiding voor de leerkracht

Handleiding voor de leerkracht Mondiale speurtocht Handleiding voor de leerkracht Inhoud 1. De mondiale speurtocht...3 Doelstelling van de speurtocht...3 Opzet...4 2. Handleiding voor de leerkracht...5 Inhoudelijke voorbereiding...5

Nadere informatie

Streekproducten en eten uit de buurt

Streekproducten en eten uit de buurt Spreekbeurt of werkstuk Streekproducten en eten uit de buurt Inhoud Stap 1. Ga zelf op onderzoek uit Stap 2. Streekproducten of gewoon producten uit de buurt Stap 3. Waarom zijn streekproducten zo bijzonder?

Nadere informatie

FAIRTRADE. Een beter leven. Wat is Fairtrade

FAIRTRADE. Een beter leven. Wat is Fairtrade Wat is Fairtrade EERLIJKE HANDEL STAAT VOOROP KEURMERK INTERNATIONALE SAMENWERKING HANDEL GEMEENTE DUURZAAMHEID Een beter leven Veel boeren en arbeiders in arme landen (ook wel ontwikkelingslanden ) hebben

Nadere informatie

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkboekje Natuur en milieu educatie Naam: Groep 7 Fruit in de mix Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkblad 1 Waar komt ons fruit vandaan? Vul 1. Teken het klassikale woordenweb die

Nadere informatie

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK 7 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK 7 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK Eindredactie: Carla Wiechers Leerlijnen: Mark van Heck Auteurs: Meie Kiel, Jacques van der Pijl, Maril Rijks THEMA 4 thema 4 les 1 Volop

Nadere informatie

Verwijswoorden begrijpen

Verwijswoorden begrijpen 1. Lees de uitleg. Verwijswoorden begrijpen Een verwijswoord wijst naar een ander woord. In veel zinnen in de tekst staan verwijswoorden. Bijvoorbeeld: het, hij, daar, die, dat, ze, haar, er, deze, daarmee.

Nadere informatie

Handleiding voor de leerkracht

Handleiding voor de leerkracht Mondiale speurtocht Handleiding voor de leerkracht Inhoud 1. De mondiale speurtocht...3 Doelstelling van de speurtocht...3 Opzet...4 2. Handleiding voor de leerkracht...5 Inhoudelijke voorbereiding...5

Nadere informatie

Buitenpost, een wereldplaats! een wereldplaats

Buitenpost, een wereldplaats! een wereldplaats een wereldplaats 1 V ooraf Deze tocht laat zien hoeveel de inwoners van Buitenpost en omstreken, dus ook jullie zelf, te maken hebben met de rest van de wereld. Jullie gaan in Buitenpost een mondiale speurtocht

Nadere informatie

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK 5 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK 5 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK Eindredactie: Carla Wiechers Leerlijnen: Mark van Heck Auteurs: Marc ter Horst, Jacques van der Pijl THEMA 4 thema 4 les 1 Wat eten

Nadere informatie

Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen

Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen www.edusom.nl Opstartlessen Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen Wat leert u in deze les? Wat u kunt zeggen als u iets lekker vindt of ergens van houdt. Praten over eten en drinken. Praten over boodschappen

Nadere informatie

Handleiding voor de leerkracht

Handleiding voor de leerkracht Mondiale speurtocht Handleiding voor de leerkracht Inhoud 1. De mondiale speurtocht...3 Doelstelling van de speurtocht...3 Opzet...4 2. Handleiding voor de leerkracht...5 Inhoudelijke voorbereiding...5

Nadere informatie

Ons eten en het milieu

Ons eten en het milieu SPREEKBEURT OF WERKSTUK Ons eten en het milieu Hier vind je informatie voor een spreekbeurt of werkstuk over ons eten en het milieu. Het is handig om je spreekbeurt onder te verdelen in stappen. Dit zijn

Nadere informatie

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten Arm en Rijk Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten 2.1 Rijk en arm in de Verenigde Staten De rijke Verenigde Staten Je kunt op verschillende manieren aantonen dat de VS een rijk land is. Het BNP

Nadere informatie

Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen

Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen Informatie voor basisschoolleerlingen uit groep 5 t/m 8 Wat kun je hier vinden? 1. Jouw spreekbeurt over de Millenniumdoelen 2. Waarom zijn er Millenniumdoelen 3.

Nadere informatie

BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:...

BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:... BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:..................... INLEIDING Dit werkboek hoort bij de website Boer in de buurt (www.boerindebuurt.nl). Op deze website vind je filmpjes, illustraties en opdrachten

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

Jij weet wel in welk land we nu zijn?

Jij weet wel in welk land we nu zijn? 1 Hallo wereld Dat lezen wij, begrijpen wij en verstaan wij in Nederland en België heel goed. Maar in andere landen spreken ze andere talen en klinkt Hallo heel anders. Verbind het woord Hallo steeds met

Nadere informatie

Docentenhandleiding CBS in de Klas

Docentenhandleiding CBS in de Klas Docentenhandleiding CBS in de Klas Groep 7/8 Dit lesmateriaal is een initiatief van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De laatste jaren wordt er in het onderwijs steeds meer aandacht besteed

Nadere informatie

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Vroeger voerden Europese landen vaak oorlog met elkaar. De laatste keer was dat met de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). Er zijn in die oorlog veel mensen gedood en er

Nadere informatie

Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1. dit is Joris. hij werkt in de her-berg. hij is blij en voert de kip-pen,

Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1. dit is Joris. hij werkt in de her-berg. hij is blij en voert de kip-pen, Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1 Ik wil vrij zijn! Joris = geel graaf = rood stad = blauw vrij = groen dit is Joris hij werkt in de her-berg hij is blij en voert de kip-pen,

Nadere informatie

Waarom heb ik voor dit onderwerp gekozen?

Waarom heb ik voor dit onderwerp gekozen? Chocolade Waarom heb ik voor dit onderwerp gekozen? Chocolade is heel erg lekker. Mijn zus kwam op het idee.en ik dacht goed idee. En toen heb ik het dus over chocolade gedaan. Waar komt chocolade vandaan?

Nadere informatie

ONTDEKKINGSREIZIGERS en AVONTURIERS. Van:

ONTDEKKINGSREIZIGERS en AVONTURIERS. Van: ONTDEKKINGSREIZIGERS en AVONTURIERS Van: Ieder groepje gaat op ontdekkingsreis, deze gebieden worden verdeeld: heelal, de zee, een onderaards gebied, een vulkanisch gebied, een bergachtig gebied, een woestijn

Nadere informatie

Handleiding docent Waar komt ons eten vandaan?

Handleiding docent Waar komt ons eten vandaan? Waar komt ons eten vandaan? Inleiding Via de lessen van Boerderijeducatie Gooi en Vechtstreek worden leerlingen uitgenodigd kennis te maken met een boerderij in de Gooi en Vechtstreek. Er zijn totaal 15

Nadere informatie

Wat weet jij over biologisch en over de bodem?

Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Met leuke vragen, opdrachten en experimenten voor thuis! Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Biologisch, lekker natuurlijk! Heb je er wel eens over nagedacht dat alles wat je eet, van een plant

Nadere informatie

Wereldtentoonstelling

Wereldtentoonstelling Wereldtentoonstelling Namen: Door:FrankvandenEnde(http://www.frankvandenende.nl) 1 Opdracht:Wereldtentoonstelling Duur:8weken Inhoudsopgave Hetstappenplan: Week Bladzijde Inleiding 3 Stap1:LandKiezen week1

Nadere informatie

februari maart april mei

februari maart april mei F R U I T K A L E N D E R Aardbei Abrikoos Ananaskers Appel Boskers Braam Druif Framboos Kers Kiwi Kriek Kruisbes Meloen Peer Perzik Pruim Rabarber Rode bes Zwarte bes januari februari maart april mei

Nadere informatie

Canonvensters Michiel de Ruyter

Canonvensters Michiel de Ruyter ARGUS CLOU GESCHIEDENIS LESSUGGESTIE GROEP 8 Canonvensters Michiel de Ruyter Michiel Adriaanszoon de Ruyter werd op 23 maart 1607 geboren in Vlissingen. Zijn ouders waren niet rijk. Michiel was een stout

Nadere informatie

L E S B R I E F Onderweg, reisverhalen van Tommy Wieringa

L E S B R I E F Onderweg, reisverhalen van Tommy Wieringa L E S B R I E F Onderweg, reisverhalen van Tommy Wieringa Over het boek Bekijk en lees de voorkant, de achterkant en de inhoud.. Hoe heet het boek?................................................... Hoeveel

Nadere informatie

Lesbrief voor het basisonderwijs Bovenbouw

Lesbrief voor het basisonderwijs Bovenbouw Lesbrief voor het basisonderwijs INFORMATIE VOOR LEERKRACHTEN Deze lesbrief hoort bij de Dorcas Voedselactie. Tijdens de Dorcas Voedselactie zamelt Dorcas in heel Nederland producten in voor de allerarmsten

Nadere informatie

Enkhuizen terug in de tijd

Enkhuizen terug in de tijd Enkhuizen terug in de tijd Je bent vanuit MEC De Witte Schuur op excursie geweest met gidsen van de Vereniging Oud Enkhuizen. Hoe vond je de wandeling?. Tijdens de wandeling heb je veel gehoord en gezien.

Nadere informatie

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 17 Ω Over Indië en Suriname Ω Les 1: Van Batavia tot Jakarta Naam:

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 17 Ω Over Indië en Suriname Ω Les 1: Van Batavia tot Jakarta Naam: Werkblad 7 Ω Over Indië en Suriname Ω Les : Van Batavia tot Jakarta VOC Schepen van de VOC varen naar Indië om specerijen te halen. Specerijen zijn bijvoorbeeld peper, kruidnagel en nootmuskaat. De reis

Nadere informatie

Les Aardrijkskunde & Geschiedenis

Les Aardrijkskunde & Geschiedenis C Deze les bestaat uit 16 vragen over de zeescheepvaart. De meeste vragen hebben ook met aardrijkskunde en geschiedenis te maken. Als je deze les af hebt, weet je alles over de scheepvaart! eerkeuzevragen

Nadere informatie

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 1 Ω Steden Ω Les 1: De middeleeuwse steden Naam:

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 1 Ω Steden Ω Les 1: De middeleeuwse steden Naam: Werkblad Ω Steden Ω Les : De middeleeuwse steden De middeleeuwse steden Aan het eind van de middeleeuwen is de adel de baas. De adel is rijk en heeft alle grond. De kasteelheer woont met zijn vrouw, kinderen

Nadere informatie

Wie is dat? thema. Hoe heet jij? Ik weet het niet! Beatriz. Marco. Hallo, ik heet Jürgen. Dag mevrouw. Dag meneer. Hoi! Ik heet Bushra. En jij?

Wie is dat? thema. Hoe heet jij? Ik weet het niet! Beatriz. Marco. Hallo, ik heet Jürgen. Dag mevrouw. Dag meneer. Hoi! Ik heet Bushra. En jij? thema 1 Ik weet het niet! 1 Hoe heet jij? Beatriz Hoe heet jij? Ik heet Jürgen. Dag meneer. Dag mevrouw. Hallo, ik heet Jürgen. Hoi! Ik heet Bushra. En jij? Jürgen, dit is Lei San. Leuk met je kennis te

Nadere informatie

Stichting Max Havelaar Brochure 2011. De wereld van Fair Trade in één onafhankelijk keurmerk

Stichting Max Havelaar Brochure 2011. De wereld van Fair Trade in één onafhankelijk keurmerk Stichting Max Havelaar Brochure 2011 De wereld van Fair Trade in één onafhankelijk keurmerk INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave Pagina 2 Voorwoord Pagina 3 Geschiedenis van Stichting Max Havelaar Pagina 4 Assortiment

Nadere informatie

BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:...

BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:... BOER IN DE BUURT DIT IS HET WERKBOEK VAN:..................... INLEIDING Dit werkboek hoort bij de website Boer in de buurt (www.boerindebuurt.nl). Op deze website vind je filmpjes, illustraties en opdrachten

Nadere informatie

Instructie: Wat weet je van de landen van de EU?

Instructie: Wat weet je van de landen van de EU? Instructie: Wat weet je van de landen van de EU? Korte omschrijving werkvorm De leerlingen gaan in tweetallen aan de slag en krijgen een werkblad. Welk land hoort bij de omschrijving? Elke lidstaat van

Nadere informatie

WEST EUROPESE IMPORT VERSE GROENTEN EN FRUIT UIT VERRE BESTEMMINGEN VOORAL OVERZEE

WEST EUROPESE IMPORT VERSE GROENTEN EN FRUIT UIT VERRE BESTEMMINGEN VOORAL OVERZEE FACTSHEET Transport Fruit&VegetableFacts; JanKeesBoon; +31654687684; fruitvegfacts@gmail.com WEST EUROPESE IMPORT VERSE GROENTEN EN FRUIT UIT VERRE BESTEMMINGEN VOORAL OVERZEE Ruim 300.000 ton komt via

Nadere informatie

Inhoud. 1. Geschiedenis 2. Cacaoteelt 3. De fabriek Callebaut 4. Soorten 5. Chocolade en temperen 6. Mallen en figuren 7. Weetjes

Inhoud. 1. Geschiedenis 2. Cacaoteelt 3. De fabriek Callebaut 4. Soorten 5. Chocolade en temperen 6. Mallen en figuren 7. Weetjes Chocolade Inhoud 1. Geschiedenis 2. Cacaoteelt 3. De fabriek Callebaut 4. Soorten 5. Chocolade en temperen 6. Mallen en figuren 7. Weetjes Gemaakt door: Jeanine Datum: Maart 2009 Weetjes 1. De grootste

Nadere informatie

Schattig! n fairtrade cadeau

Schattig! n fairtrade cadeau Schattig! n fairtrade cadeau De liefste moeder verdient een schat Zuid-Afrika, een hart van zilver of brons filigraan aan een leren koord. Koord 50 cm, Hart Ø 5,5 cm 21,95 De Wereldwinkel verkoopt prachtige

Nadere informatie

LES 3 - Aardrijkskunde

LES 3 - Aardrijkskunde LES 3 - Aardrijkskunde Dit werkblad is van: Groep: OPDRACHT 1 Weet jij waar deze steden liggen? Teken de volgende steden in op de kaart: - Londen - Barcelona - Rome - Parijs - Amsterdam OPDRACHT 2 De Olympische

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGE 1 A4 BLADEN THEMA S BIJLAGE 2 DOMINO EMOTIES BIJLAGE 3 MATCHING OEFENING GEVOELENS BIJLAGE 4 VRAGENLIJST FILM BIJLAGE 5 VRAGENSTROOKJES HOEKENWERK BIJLAGE 6 ANTWOORDENBLAD

Nadere informatie

Week 1. Het noorden van een windroos wijst naar boven. Het zuiden wijst naar beneden. Het oosten naar rechts. Het westen naar links.

Week 1. Het noorden van een windroos wijst naar boven. Het zuiden wijst naar beneden. Het oosten naar rechts. Het westen naar links. Week 1 Info: Europa Er zijn zeven werelddelen: Noord-Amerika, Zuid Amerika, Afrika, Europa, Azië, Australië en Antarctica. Europa bestaat uit 45 landen. Nederland hoort bij Europa. Het noorden van een

Nadere informatie

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Nederlandse soldaten naar Mali

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Nederlandse soldaten naar Mali PrO -weekkrant Week 45 november 2013 Voor jongeren in het praktijkonderwijs 4-1 0 november 2013 Eenvoudig Communiceren Nederlandse soldaten naar Mali Foto: ANP In Mali helpen buitenlandse soldaten de inwoners.

Nadere informatie

een zee van tijd een zee van tijd Er worden heel veel kinderen geboren. Werkblad 22 Ω Na 1945 Ω Les 1: Dertig jaar verschil Naam:

een zee van tijd een zee van tijd Er worden heel veel kinderen geboren. Werkblad 22 Ω Na 1945 Ω Les 1: Dertig jaar verschil Naam: Werkblad Ω Na 945 Ω Les : Dertig jaar verschil In de Tweede Wereldoorlog is er veel vernield in Nederland. Na de oorlog is er Na de Tweede Wereldoorlog geen geld meer om het land op te bouwen. De Verenigde

Nadere informatie

Durf jij Afrika te ontdekken?

Durf jij Afrika te ontdekken? Durf jij Afrika te ontdekken? Dr. Joost Willink Haags Historisch Museum 10 februari 2013 MuseumJeugdUniversiteit - Dr. Joost Willink Wie gaat er wel eens op vakantie? Waar ga je naar toe op vakantie? MuseumJeugdUniversiteit

Nadere informatie

FOOD ROCK. Leerlingenboekje ASO. een duurzame maaltijd voor wereldsterren. BIJLAGE 3 Extra s 3.3 Educatieve materialen

FOOD ROCK. Leerlingenboekje ASO. een duurzame maaltijd voor wereldsterren. BIJLAGE 3 Extra s 3.3 Educatieve materialen BIJLAGE 3 Extra s 3.3 Educatieve materialen Leerlingenboekje FOOD ROCK een duurzame maaltijd voor wereldsterren ASO Dit project werd gefinancierd door de Vlaamse Overheid, Departement Landbouw en Visserij

Nadere informatie

Lesbrief Iedereen betaalt belasting

Lesbrief Iedereen betaalt belasting Lesbrief Iedereen betaalt belasting inleiding Iedereen betaalt belasting» waar komt het geld vandaan?» waar gaat het geld naar toe?» nederland, europa en de wereld» Iedereen betaalt belasting 1 Iedereen

Nadere informatie

Iedereen West-Vlaams!

Iedereen West-Vlaams! Iedereen West-Vlaams! / start: 2009 / West-Vlaamse identiteit + trots op eigen regio / - campagne met niet-west-vlamingen - verkiezing West-Vlaams woord en West-Vlaamse uitdrukking die niet mogen verdwijnen

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Paspoort Ik houd mijn spreekbeurt over paspoorten. Sommige van jullie zijn vast wel eens naar het gemeentehuis geweest om met jullie vader of moeder een paspoort te halen. Ik moest ook een keer mee en

Nadere informatie

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen?

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dagboek Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dat het klimaat verandert is een feit. Je hoort het overal om je

Nadere informatie

Nederland. Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Welke bekende persoon is er altijd bij?

Nederland. Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Welke bekende persoon is er altijd bij? Nederland Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Waar? (vul in) Op de. in (plaats) Waarom zijn al die mensen daar?... Welke bekende persoon is er altijd bij?. Hoe heet het meisje rechts? Haar moeder viert

Nadere informatie

Determinatietoets Rekenen 2F Deze toets bestaat in totaal uit 50 opgaven verdeeld over twee onderdelen.

Determinatietoets Rekenen 2F Deze toets bestaat in totaal uit 50 opgaven verdeeld over twee onderdelen. Determinatietoets Rekenen 2F Deze toets bestaat in totaal uit 50 opgaven verdeeld over twee onderdelen. B-versie Rekenen met rekenmachine Je mag voor dit onderdeel de rekenmachine gebruiken. Een kladblaadje

Nadere informatie

Alleen C: Van voedsel met veel calorieën, zoals frites en chocolade, krijg je veel energie.

Alleen C: Van voedsel met veel calorieën, zoals frites en chocolade, krijg je veel energie. Project Voeding ABC Week 1ABC: Ons voedsel Info: Waarom eten en drinken we? Je lijf heeft eten en drinken nodig; eet en drink je niet, dan ga je dood. Eetgewoontes verschillen per land. In India eten mensen

Nadere informatie

Tropisch Nederland. 1. Aanzetten. 1.a Tropisch Nederland

Tropisch Nederland. 1. Aanzetten. 1.a Tropisch Nederland 1. Aanzetten Tropisch Nederland 1.a Tropisch Nederland Jij gaat aan de slag met het dossier Tropisch Nederland. Welke onderdelen van het dossier ga jij maken? Overleg met je docent. GA IK DOEN STAP ONDERDEEL

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER N E D ERLAND E N. JAARGANG 1961 Nr. 155

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER N E D ERLAND E N. JAARGANG 1961 Nr. 155 31 (1946) Nr. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER N E D ERLAND E N JAARGANG 1961 Nr. 155 A. TITEL Protocol tot wijziging van de Overeenkomsten, Verdragen en Protocollen inzake verdovende middelen, gesloten

Nadere informatie

De challenge: Houd voedsel veilig

De challenge: Houd voedsel veilig Junior FIRST LEGO League De challenge: Houd voedsel veilig DENK EROVER NA Heb je wel eens nagedacht over de snacks die je graag eet? Wanneer was de laatste keer dat je nadacht over de snacks die je at?

Nadere informatie

TULPENGEKTE. 1. Streep door wat niet van toepassing is.

TULPENGEKTE. 1. Streep door wat niet van toepassing is. TULPENGEKTE Je leraar of lerares heeft je een tulpenbol laten zien. Zo n bol stop je in de herfst in de grond, en in de lente groeit er een tulp uit. Niets bijzonders zou je zeggen. Maar vierhonderd jaar

Nadere informatie

Speurtocht. Welkom!! Een ontdekkingsreis waar verschillende Culturen samen komen.

Speurtocht. Welkom!! Een ontdekkingsreis waar verschillende Culturen samen komen. Speurtocht Welkom!! Een ontdekkingsreis waar verschillende Culturen samen komen. Bij het marktkantoor kan je plattegronden ophalen die je nodig hebt voor de speurtocht. Veel succes!! Marktkantoor We beginnen

Nadere informatie

De biologische veehouderij

De biologische veehouderij oerwafels meergranenbolletjes Biologisch boeren meergranen olijfolie De biologische veehouderij Wij vinden het belangrijk dat onze klanten verantwoorde producten kunnen kopen. Bij de inkoop van onze producten

Nadere informatie

LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND

LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND Algerije http://www.een.be/programmas/vlaanderen-vakantieland/nic-de-oases-van-de-sahara http://www.een.be/programmas/vlaanderen-vakantieland/nic-tussen-de-kamelen-algerije

Nadere informatie

Anders denken, anders doen!!

Anders denken, anders doen!! Schrijvers: Julia van der Ploeg & Jannie Verloop Sector: economie Vakken: economie & biologie Begeleider: Meneer Boonstra Inleverdatum: 18-12-2014 Inhoudsopgave Inleiding blz 3 De hoofdvraag blz 4 Deelvraag

Nadere informatie

Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz)

Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz) Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz) Lees ter voorbereiding de volgende teksten en bekijk de vragen en antwoorden van de quiz. De juiste antwoorden zijn vetgedrukt. Wat wil en doet

Nadere informatie

Paradoxaal genoeg hebben juist veel landarbeiders geen toegang tot betaalbaar groenten en fruit

Paradoxaal genoeg hebben juist veel landarbeiders geen toegang tot betaalbaar groenten en fruit DAAR PLUKKEN DE BOEREN DE VRUCHTEN VAN HET SUCCES VAN GRUPO HUALTACO Groenten en fruit zijn niet alleen gezond voor ons lichaam, maar ook voor de wereldeconomie. De groente- en fruitsector is een van de

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-BB 2004

Examenopgaven VMBO-BB 2004 Examenopgaven VMBO-BB 2004 tijdvak 1 vrijdag 28 mei 9.00-10.30 uur ECONOMIE CSE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Dit examen bestaat uit 30 vragen. Voor dit

Nadere informatie

ECC-Net: Travel app. Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland. Informatieblad app - ECC-Net: Travel

ECC-Net: Travel app. Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland. Informatieblad app - ECC-Net: Travel 1 ECC-Net: Travel app Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland Een gezamenlijk project van het Netwerk van Europese Consumentencentra Naam van de APP ECC-Net:

Nadere informatie

Naam: IK WOON IN NEDERLAND

Naam: IK WOON IN NEDERLAND Naam: IK WOON IN NEDERLAND Nederland is een land in Europa. Het land ligt aan de Noordzee, naast Duitsland en België. Nederland is niet erg groot. Toch wonen er ruim 16 miljoen mensen, waardoor Nederland

Nadere informatie

Antwoorden Thema 5 Vrije tijd

Antwoorden Thema 5 Vrije tijd Antwoorden Thema 5 Vrije tijd Luisteren Oefening 2 hobby Willem Linda hockeyen squashen tennissen voetballen bioscoop theater ballet kroegbezoek concertbezoek popmuziek jazz klassieke muziek Spreken Oefening

Nadere informatie

Programma Nederlands Praten

Programma Nederlands Praten Nederlands Praten 1 / Basisvaardigheden, hoofdstuk 3 Oefeningen werkwoorden hebben en zijn Oefening 1: Wat is het juiste werkwoord? (zijn) Jij ben/bent een leerling (zijn) Hij is/bent een man (zijn) Zij

Nadere informatie

BIJLAGE 3 Extraʼs 3.3 Educatieve materialen. Leerlingen FOOD ROCK. een duurzame maaltijd voor wereldsterren

BIJLAGE 3 Extraʼs 3.3 Educatieve materialen. Leerlingen FOOD ROCK. een duurzame maaltijd voor wereldsterren BIJLAGE 3 Extraʼs 3.3 Educatieve materialen Leerlingen FOOD ROCK een duurzame maaltijd voor wereldsterren 1 INLEIDING Een duurzame maaltijd voor wereldsterren Gebruik dit als samenvatting van je les.

Nadere informatie

DE WERKVORM IN HET KORT

DE WERKVORM IN HET KORT EUROPESE UNIE MEI 2014 - POLITIEK IN PRAKTIJK #3 WAT HEB JE NODIG? Werkbladen met landomschrijvingen Kaart van Europa DE WERKVORM IN HET KORT Er zijn 28 landen lid van de Europese Unie. In deze opdracht

Nadere informatie

de Dierenbescherming Spreekbeurt Beter Leven Kenmerk van

de Dierenbescherming Spreekbeurt Beter Leven Kenmerk van Spreekbeurt Beter Leven Kenmerk van de Dierenbescherming Hoi, ik ben Ikki. Wat leuk dat je je spreekbeurt over het Beter Leven kenmerk gaat doen! Ik kan je daar heel veel over vertellen Bijvoorbeeld dat

Nadere informatie

Groente- en fruitkalender

Groente- en fruitkalender Groente- en fruitkalender Kies klimaatbewust in elk seizoen De hoeveelheid energie die het kost om groente en fruit in de winkel te krijgen, varieert per seizoen. Aan het product is dat niet te zien. De

Nadere informatie

Waar groeit mijn eten? handleiding

Waar groeit mijn eten? handleiding Waar groeit mijn eten? handleiding Uitgave: Amsterdams NME Centrum Waar groeit mijn eten? handleiding Ontwikkeld in opdracht van Vereniging Boerenstadswens Redactie/layout: Hans Wilschut, Marijntje van

Nadere informatie

Thema In en om het huis

Thema In en om het huis http://www.edusom.nl Thema In en om het huis Les 24. Boodschappen doen in de supermarkt Wat leert u in deze les? Welke zinnen en woorden u kunt gebruiken tijdens het boodschappen doen. Welke producten

Nadere informatie

Inhoud. 1 Winkel 6. 2 De overheid 54. 3 Inkomsten en uitgaven 92

Inhoud. 1 Winkel 6. 2 De overheid 54. 3 Inkomsten en uitgaven 92 Inhoud 1 Winkel 6 2 De overheid 54 3 Inkomsten en uitgaven 92 1 Winkel 1.1 Opdracht 1.1 De bedrijfskolom Doel Na deze opdracht kun je aangeven hoe producten bij de consument komen en kun je zelf een bedrijfskolom

Nadere informatie

Over de grens gaan. Thema 10 Migreren. Les 10.1 Aan de grens.

Over de grens gaan. Thema 10 Migreren. Les 10.1 Aan de grens. Les 10.1 Aan de grens. 1.De grensovergang: van het ene land naar het andere land gaan; je passeert hierbij de grens, je gaat over de grens heen. 2. De grenspaal : De paal die precies op de grens tussen

Nadere informatie

Kangoeroe koe. cavia paard. varken hond

Kangoeroe koe. cavia paard. varken hond Werkblad 1: Welke dieren eet je? Omcirkel de dieren die al eens gegeten hebt. Kangoeroe koe cavia paard varken hond Doorstreep de dieren die je nooit zult eten. Hoe zou je je voelen als iemand je zou verplichten

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

Hallo wereld! Schrijf een reisverhaal

Hallo wereld! Schrijf een reisverhaal Doel: Deze les is een oefening in creatief schrijven. De kinderen schrijven een reisverhaal. Doelgroep: Basisonderwijs groep 4 en hoger. Als voorbereiding op deze les kunt u het digitale boek Mus op het

Nadere informatie

3. De leerlingen kunnen bij leeractiviteiten uiteenlopende strategieën en vaardigheden

3. De leerlingen kunnen bij leeractiviteiten uiteenlopende strategieën en vaardigheden 16 oktober Inleiding In de serie beroepen behandelt deze lesbrief het beroep bakker. De leerlingen krijgen informatie over de geschiedenis van het broodbakken, de ingredienten van brood en over gezond

Nadere informatie

OPDRACHTEN bij de FIETSEXCURSIE van het project MOOI HOOGLAND-WEST!

OPDRACHTEN bij de FIETSEXCURSIE van het project MOOI HOOGLAND-WEST! ietsroute Hoogland West OPDRACHTEN bij de FIETSEXCURSIE van het project MOOI HOOGLAND-WEST! 5 4 6 3 2 1 Let op het verkeer en zet je fiets goed aan de kant! Mooi Hoogland-West! 1 Bolle akker locatie 1

Nadere informatie

Wat een vreemde bromfiets!

Wat een vreemde bromfiets! Wat een vreemde bromfiets! Waarom rijden er nu geen paarden meer met karren? Reed er vroeger een tram in ons dorp?! Met die bus zou ik ook wel eens willen rijden! 1. Voetgangers baas! Opdracht Lees het

Nadere informatie

tony s chocolonely Crazy about chocolate, serious about people

tony s chocolonely Crazy about chocolate, serious about people tony s chocolonely Crazy about chocolate, serious about people Inhoud 1. Geschiedenis 2. Visie & Missie 3. Routekaart 4. Tony s & Fairtrade 5. Bean-to-Bar 6. Impact in Ghana 7. Impact in Ivoorkust 8. Chocolonely

Nadere informatie

Argentinië. Inleiding. Geografie

Argentinië. Inleiding. Geografie Argentinië Inleiding Argentinië is vooral bekend om de Tango, dat is een wereldberoemde dans, op speciale muziek. En natuurlijk is Argentinië óók bekend om Máxima. De tango is in de 19e eeuw ontstaan in

Nadere informatie

WERKBLAD. Naam: Namen van de andere leerlingen uit jouw groepje:

WERKBLAD. Naam: Namen van de andere leerlingen uit jouw groepje: Jouw wereld op de kaart WERKBLAD Groep 7 en 8 Recht zo die gaat! Varen op de kaart van Mercator Deze tentoonstelling gaat over Mercator, een beroemde kaartenmaker uit de 16de eeuw. Zijn wereldkaart wordt

Nadere informatie

Les 1 woordenschat 2F. de markt de uitvinding favoriet waarde hechten aan waar voor je geld krijgen de consumptie de trend de claim

Les 1 woordenschat 2F. de markt de uitvinding favoriet waarde hechten aan waar voor je geld krijgen de consumptie de trend de claim Fris innoveert Woorden van deze les de markt de uitvinding favoriet waarde hechten aan waar voor je geld krijgen de consumptie de trend de claim de omzet innoveren Wat weet je al? Lees het woord. Kun jij

Nadere informatie

Op pad met de Moeflon, een lesbrief over moeflons en hun leefomgeving op De Hoge Veluwe.

Op pad met de Moeflon, een lesbrief over moeflons en hun leefomgeving op De Hoge Veluwe. Op pad met de Moeflon, een lesbrief over moeflons en hun leefomgeving op De Hoge Veluwe. 1 Hallo jongens en meisjes, Het kan zomaar gebeuren dat je bij een wandeling door de bossen van Het Nationale Park

Nadere informatie

Ga naar www.nibud.nl klik bij Test en spel op: Alle tests en spellen Doe de test: Wat voor geldtype ben jij? Uitslag: je bent een

Ga naar www.nibud.nl klik bij Test en spel op: Alle tests en spellen Doe de test: Wat voor geldtype ben jij? Uitslag: je bent een kritisch consument Geld genoeg? In deze opdracht ga je je eigen inkomsten vergelijken met leeftijdgenoten, je maakt een overzicht van je inkomsten en uitgaven. Daarna laat je zien hoe belangrijk reclame

Nadere informatie

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld!

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Naam: Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Elk jaar hebben we een kinderboekenweek. Dit is al sinds 1955 zo. Dat zijn al heel veel jaren. Elke kinderboekenweek duurt 10 dagen. Dit jaar valt deze week in

Nadere informatie

Tijdelijk Museum. Het spel

Tijdelijk Museum. Het spel Tijdelijk Museum Het spel Welkom in de Nationale Bank van België! De Nationale Bank van België is geen gewone bank! Jij kan hier immers geen bankrekening openen. Alleen de gewone banken kunnen dit. Bovendien

Nadere informatie

PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA

PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA PLANTAGELANDBOUW IN LATIJNS-AMERIKA 0 Lesschema 1 WAT IS PLANTAGELANDBOUW? 1.1 Bestudeer de afbeeldingen en satellietbeelden van plantages 1.2 Input, proces en output 2 WAAR DOET MEN AAN PLANTAGELANDBOUW?

Nadere informatie