90 JAAR (K)NMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "90 JAAR (K)NMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN"

Transcriptie

1 DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 90 JAAR (K)NMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN REDACTIE: W. BISSCHOPS & DR. P.J. KOEHLER 1

2 INHOUD Voorwoord 3 Inleiding 5 door: dr. Peter Koehler en Wim Bisschops De arts in de Zuid-Limburgse samenleving 7 Geïllustreerd aan zijn bemoeienis met stoflongziekte, met de erkenning van silicose als beroepsziekte en aan zijn rol in de geschiedenis van de mijnbouwindustrie. door: Peter van Dijk Veranderingen in de huisartsenzorg 25 door: Frank Guldemond en Yvonne Guldemond-Hecker 85 Jaar GGD OZL. 35 Hoe het allemaal begon... door: Ruud Hagenouw Een geschiedenis van 100 jaar ziekenhuisgeneeskunde in de Oostelijke Mijnstreek 53 door: dr. Peter Koehler Op zoek naar het bevorderen van geneeskunst. 71 Een kritische pelgrimstocht door Theo Bouwmans Over de auteurs 91 Index JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

3 VOORWOORD Nieuwe tijden, nieuwe wegen. Dat is het thema van het lustrumsymposium ter gelegenheid van het negentigjarig bestaan van de KNMG District Limburg, afdeling Parkstad. Het is anno 2007 niet gemakkelijk om je te verplaatsen naar het jaar 1917, het jaar, dat de afdeling Heerlen e.o. geboren werd. De eerste wereldoorlog was nog volop gaande en zal zeker in deze regio, gelegen aan de Duitse en Belgische grens zijn invloed gehad hebben. De Limburgse agrarische samenleving werd in hoog tempo geïndustrialiseerd door de komst van de steenkoolmijnen. Hierdoor kwam de gezondheidszorg in alle facetten in een stroomversnelling. Niet lang hierna kwam de opmaat naar de tweede wereldoorlog en vervolgens vijf jaar bezetting. Ook deze gebeurtenissen hebben een sterke invloed gehad op het handelen van medici en gezondheidszorg instellingen. Daarnaast heeft in de sterk religieuze Limburgse samenleving de invloed van de kerk zeker niet ontbroken. Na de tweede wereldoorlog kwam de Marshall hulp, de wederopbouw, de tegendraadse 60er jaren en de individualistische jaren daarna. Ook nu moesten medici hun werk blijven doen in een opnieuw sterk aan verandering onderhevige samenleving. Het gezag en daarmee samenhangende aureool van de arts werd minder. Steeds meer gingen ook andere partijen in de gezondheidszorg het beleid bepalen. Al deze gebeurtenissen, maar ook de invloed van de komst van de medische faculteit in Maastricht zijn samengevat en zeer fraai verwoord in dit lustrumboek, dat uitgegeven wordt bij het negentig jarig bestaan van de KNMG afdeling Parkstad. Een van de meest opvallende aspecten, die u uit dit boek kunt vernemen is, dat ook in een sterk veranderende samenleving de Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering van de Geneeskunst een bindende factor is gebleven tussen artsen. Steeds weer werden antwoorden gevonden op vragen en uitdagingen, die de samenleving ons stelde. Ook nu weer staan we als artsen voor nieuwe uitdagingen: ketenzorg, zorg via zelfstandige behandelcentra, clustervorming, de sterke opkomst van de vrouwelijke arts. Deze en vele andere nieuwe uitdagingen zullen binnen de komende tien jaar de medische wereld wederom sterk veranderen. Wij moeten dit blijven zien als uitdaging, niet als een kwaad, dat ons overkomt. Op deze manier kunnen we met goed gemoed het negentig jarig bestaan vieren en de komende tien jaar tegemoet treden. Dr. Leo HB Baur DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 3

4 4 90 JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

5 INLEIDING door dr. Peter Koehler en Wim Bisschops Om een indruk te krijgen hoe het er negentig jaar geleden aan toe ging binnen de afdeling Heerlen en Omstreken van de Nederlandsche Maatschappij tot Bevordering van de Geneeskunst (NMG) is het interessant om in enkele oude nummers van het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde op de term Heerlen te zoeken. Dit kan tegenwoordig heel eenvoudig via internet. 1 Men komt dan onder meer NMG-afdelingsverslagen tegen. Het eerste verslag in het tijdschrift dateert van november 1921, geschreven door Bernard Schiphorst, die destijds als zenuwarts in Heerlen werkte. 2 In de rubriek Nieuws uit de afdeelingen treffen wij in die week bij Afdeeling Heerlen en omstreken een artikeltje aan over de overeenkomst die enkele maanden tevoren was gesloten tussen de NMG en het AMF (Algemeen Mijnwerkersfonds). Kennelijk was er de jaren tevoren enige strijd geweest tussen Heerlense artsen en het AMF. Schiphorst bekritiseerde het feit dat de afdeling zich vooral bezig hield met de verhouding t.o.v. het machtige AMF, zich als vakvereniging gedroeg en te weinig met wetenschap bezig hield. Hij meldde tevreden dat recent besloten was te trachten dat op elke vergadering een wetenschappelijk onderwerp zou behandeld worden! Hij had kritiek op de geringe opkomst bij de vergaderingen. De afdeling telde in dat jaar, dus vier jaar na oprichting, reeds 46 leden, waarvan er 17 in Heerlen woonden. De gemiddelde opkomst bij de laatste vergaderingen bedroeg 17 (8 uit Heerlen), ondanks het feit dat er nu wetenschappelijke onderwerpen werden besproken. In Heerlen waren er tien artsen die geen lid waren; vooral AMF-artsen. Met betrekking tot het wetenschappelijk programma kon Schiphorst melden dat De Wever over extra-uteriene graviditeit had gesproken, Crobach over geelzucht en Hustinx over bloedtransfusie. Schiphorst was van mening, refererend naar hoogleraar neurologie en psychiatrie Winkler (Utrecht), dat sociale aspecten binnen de vereniging weliswaar belangrijk zijn, maar de wetenschap belangrijker. 3 In het voorliggende boek doet Boumans in het hoofdstuk Op zoek naar het bevorderen van de geneeskunst. Een kritische pelgrimstocht een oproep aan de leden om meer naar de vergaderingen te komen. Uit de verslagen van Schiphorst destijds kan men opmaken dat het probleem dat Boumans signaleert niet geheel nieuw is. Maar wellicht hebben dergelijke oproepen effect, want een maand na de publicatie van het verslag van Schiphorst kon hij in hetzelfde tijdschrift de opkomst van 25 leden melden. Mogelijk speelde daarbij een rol dat internist Crobach, die zoals u zult lezen in het hoofdstuk over het ziekenhuis, patiënten voorstelde. Bovendien was er bij deze vergadering een gast (niet-lid), namelijk 1. Zie uitgebreid zoeken ; iedereen kan de titels lezen; alleen abonnees hebben toegang tot de teksten na invullen van naam en wachtwoord. 2. Aanvankelijk was hij verbonden aan het Kneipp-inrichting, vanaf 1925 was hij consulent in het St. Josephziekenhuis in Heerlen. 3. Zie verslag van NMG afdeling Heerlen en Omstreken in Ned Tijdschr Geneeskd 1921;65: DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 5

6 de controlerend geneesheer van het AMF, Taco Kuiper (ook zenuwarts) die een neurologische patiënt demonstreerde. De afdeling was zeer verrast, omdat er nog steeds onenigheid bestond tussen het AMF en de specialisten (de overeenkomst betrof vooral de fondsartsen 4 ). Dat bleek opnieuw toen Kuiper korte tijd later in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde een aantal kritische uitlatingen van Schiphorst over het AMF corrigeerde. Ook artsen van buiten Heerlen werden destijds uitgenodigd om een wetenschappelijke voordracht te houden. Een jaar later namelijk vermeldde een van de verslagen de voordracht van prof. Wenckebach, inmiddels hoogleraar cardiologie in Wenen. Niet welbespraakt en af en toe zoekend naar het juiste Nederlandse woord, waren de toehoorders goed gestemd over zijn komst, nadat hij zo n 25 jaar tevoren als huisarts in Heerlen had gewerkt. En na de vergadering, zo meldt Schiphorst, was er een gezellig samenzijn. Het was er Limburgsch genoegelijk; Limburgsch vroolijk; het werd er Limburgsch laat ; 5 dat aspect speelde toen al, even als nu nog, een belangrijke rol. In de jaren daarna komt men bij de verslagen vooral samenvattingen van de wetenschappelijke voordrachten tegen, met af en toe een woord over financiële kwesties m.b.t. het AMF en b.v. over de oprichting van de Nederlandsche Vereeniging voor Mijnfondsartsen. Het laatste Nieuws uit de afdeelingen. Afdeeling Heerlen en o. dateert van maart 1940, toen W. Bax verslag uitbracht van de wetenschappelijke voordracht van J.W. Creyghton over Pathologie en therapie der strijdgassen. 6 Enkele decades later werd op bescheidener schaal verslag uitgebracht aan de leden, namelijk in de vorm van het informatie-bulletin De Schelmenstreek dat vanaf 1986 verscheen. Ook daarvan doet Boumans verslag in zijn hoofdstuk. Bij het samenstellen van een boek over negentig jaar geschiedenis van de (K)NMG-afdeling Heerlen en Omstreken kan men nooit volledig zijn. Zoals men wel vaker hoort, schrijft iedere generatie opnieuw geschiedenis, maar vanuit een ander perspectief. De redacteurs hebben, in opdracht van het bestuur, getracht aandacht te besteden aan diverse aspecten van de geschiedenis in de regio van de afgelopen negentig jaar. Er is gekozen voor huisartsenzorg, ziekenhuiszorg, de gemeentelijke gezondheidsdiens en een persoonlijk verhaal van iemand die vanaf zijn geboorte te maken had met de gezondheidszorg in de regio. Verder is de geschiedenis van de gezondheidszorg in Oostelijk Zuid-Limburg onlosmakelijk verbonden aan de mijnbouwgeschiedenis. U zult in dit boek dan ook op verschillende plaatsen aspecten van de relatie tussen gezondheidszorg en mijnbouw tegen komen. In het hoofdstuk van Van Dijk komt onder meer het probleem van de silicose aan bod, maar ook in het hoofdstuk over de ziekenhuisgeneeskunde zult u aspecten hiervan aan treffen. De redacteurs willen bij deze gelegenheid het bestuur bedanken voor het in hen gestelde vertrouwen. Tevens bedanken zij de auteurs die bereid waren een deel van hun vrije tijd op te offeren voor het produceren van hun bijdrage en Pascale Mali voor het verzorgen van de vormgeving. 4. Zie verslag van NMG afdeling Heerlen en Omstreken in Ned Tijdschr Geneeskd 1921;65: Zie verslag van NMG afdeling Heerlen en Omstreken in Ned Tijdschr Geneeskd 1922;66: Zie verslag van NMG afdeling Heerlen en Omstreken in Ned Tijdschr Geneeskd 1940;84: JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

7 DE ARTS IN DE ZUID-LIMBURGSE SAMENLEVING Geïllustreerd aan zijn bemoeienis met stoflongziekte, met de erkenning van silicose als beroepsziekte en aan zijn rol in de geschiedenis van de mijnbouwindustrie. door Peter van Dijk Aanleiding en context Het beroep van arts is vanuit zijn aard en dagelijkse invulling een functie midden in de samenleving. Dat was van oudsher het geval en is heden ten dage, in welke vorm of op welke plaats dat beroep ook wordt uitgeoefend, nog steeds zo. Bij het 90-jarig bestaan van de afdeling Heerlen en omstreken van de KNMG is het dan ook relevant om stil te staan bij dat maatschappelijk aspect van het arts-zijn. Bij de rol die de arts de afgelopen jaren heeft gespeeld in onze regionale samenleving. En omgekeerd de wijze waarop de maat - schappelijke ontwikkelingen van invloed zijn geweest op de uitoefening van het beroep. Daarbij wordt deze vraag geïllustreerd aan een voor onze regio kenmerkend aspect van het maatschappelijk leven, de ontwikkeling van de mijnbouwindustrie. En aan het leven en werken van enkele collega s die in dat kader in het begin van de twintigste eeuw een voorname rol hebben gespeeld. Zijdelings komt de vraag aan de orde in hoeverre onze Maatschappij, met name de afdeling Heerlen en omstreken van de KNMG als vertegenwoordiger van de beroepsgroep hierin is betrokken. In historisch perspectief bestrijkt dit artikel dan ook vooral de eerste decennia van de geschiedenis van onze KNMG-afdeling. 1 Inleiding In de regio Parkstad Limburg waar ook in de naamgeving het groen het zwart van de Oostelijke Mijnstreek sinds een aantal jaren heeft verdrongen, is in medisch en sociaal opzicht dat mijnverleden nog altijd te merken. Niet alleen de bloeiende en productieve jaren van de mijnbouwindustrie maar ook de jaren van recessie die een gevolg waren van de abrupte sluiting van de mijnen, aangekondigd in december 1965 hebben hun sporen nagelaten. Een concreet aspect dat het leven van vele mijnwerkers en hun gezinnen heeft getekend is de silicose ( stoflongen ). Er is sinds de beginjaren van beschrijven en ontrafelen van 1. Verantwoording: dit artikel is voor een groot deel gebaseerd op en geïnspireerd door een in 1996 gepubliceerde scriptie, geschreven in het kader van diens huisartsenopleiding, door collega H.G.R. Deimann, thans huisarts te Someren (Deimann, 1996). DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 7

8 deze ziekte het nodige verbeterd op het punt van diagnostiek en behandeling en uiteindelijk is silicose erkend als een met het werken in de mijn verbonden beroepsziekte. Tot op de dag van vandaag vechten ex-mijnwerkers en hun nabestaanden echter nog om erkenning van de materiële en immateriële schade die dit ziektebeeld heeft berokkend. Op diverse momenten hebben artsen een rol gespeeld in deze ontwikkeling. In kort bestek zal een schets worden gegeven van de geneeskunde aan het begin van de twintigste eeuw en van de zich ontwikkelende functie van huisarts. Eén van die huisartsen van het eerste uur heeft bij het stand komen van diverse voorzieningen op het gebied van de gezondheidszorg een belangrijke rol gespeeld en stond aan de wieg van de geneeskundige zorg voor de mijnwerkers. We hebben het dan over Frans de Wever ( ). Aan de hand van zijn professionele loopbaan wordt een stuk van die ontwikkeling toegelicht. Een schets van de bedrijfsgezondheidszorg in het mijnbedrijf biedt de achtergrond waartegen kan worden beoordeeld hoe de lokale huisarts uit die tijd omging met de zorg voor mijnwerkers en hun gezinnen en met name met het ziektebeeld van de silicose. Geneeskunde in het begin van de 20e eeuw Om de geneeskunde, en met name de zorg voor de mensen, in het begin van de 20e eeuw beter te kunnen plaatsen is een drietal ontwikkelingen van belang. Allereerst, in wetgevende zin is de door Thorbecke tot stand gebrachte hervorming van de gezondheidszorg vermeldenswaard. Tot die tijd was er een scala aan beoefenaren van allerlei vormen van geneeskunst. Door de invoering van de "Wet van 1 Juni 1865 regelende de uitoefening der geneeskunst" kwam hieraan bovengeschetst een einde. Vanaf dat moment verkreeg men alleen nog via een universitaire opleiding de bevoegdheid om de geneeskunst (in volle omvang) uit te oefenen. Men kreeg hiermee de titel van "genees-, heel- en verloskundige" (Bruinsma, 1907). Was bij wet thans eenheid geschapen, onder artsen waren er steeds meer die zich gingen toeleggen, op een deelgebied van de geneeskunde. De "speciaalartsen" deden hiermee hun intrede. Deze nieuwe generatie artsen ging de praktijk grotendeels in De Oranje Nassau 1 waar in 1899 de eerste Heerlense steenkool omhoog kwam JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

9 het ziekenhuis uitoefenen. De "algemeen medicus practicus" was de arts die na zijn artsexamen de geneeskunde in de volle omvang -aan huis, bij de mensen thuis, met het huisgezin als doelgroep- bleef uitoefenen. Dit is de huisarts uit het begin van de twintigste eeuw. Nog zonder eigen beroepsorganisatie (LHV 1946) of wetenschappelijke vereniging (NHG 1956). Zonder beroepsopleiding (1968)/ registratie (1970) of een helder omschreven takenpakket (1983). Ten tweede, wellicht van méér doorslaggevend belang, zijn de ontwikkelingen op sociaalen hygiënisch gebied. Tot ver in de 19e eeuw vormden infectieziekten een groot pro - bleem. Cholera en tyfus kwamen nog veelvuldig voor. Tijdens epidemische uitbarstingen hiervan was het leed niet te overzien. De zuigelingen- en kindersterfte was enorm; de gemiddelde levensverwachting was laag. Belangrijke oorzaak voor het regelmatig uitbreken en zich verspreiden van infectieziekten vormde de erbarmelijke hygiënische toestanden. Waterleiding, riolering en vuilophaaldienst bestonden veelal niet. De lichamelijke weerstand van de mensen was erg laag ten gevolge van de armoede en de daarmee samenhangende slechte voeding en behuizing. Toename van de welvaart en toenemend inzicht in het belang van sociaalhygiënische maatregelen gingen in de tweede helft van de 19e eeuw hand in hand. De zogenaamde "hygiënisten" benadrukten het grote belang van goede sociale omstandigheden en milieuhygiëne. Toen dit inzicht ook bij de overheid ontstond vaardigde zij allerlei wetten uit op het gebied van de openbare gezondheidszorg. Ook lagere overheden, kerk, vakbeweging en onderwijsinstellingen gingen zich inzetten voor diverse vormen van persoonlijke gezondheidszorg, ziektepreventie en sociale hygiëne (Philips, 1980, p ). En uiteraard waren er ook de grote stappen voorwaarts in de ontwikkeling van de geneeskunde zelf. In het midden van de 19e eeuw stond de arts slechts een beperkt diagnostisch arsenaal ter beschikking. Er was het onderzoek van pols, ademhaling, huid, tong, urine en temperatuur. Ook auscultatie en percussie maakten deel uit van het lichamelijk onderzoek (Pel, 1907). Omstreeks die tijd vond een belangrijke omslag in het medisch denken plaats. Speculatieve geneeskundige denkrichtingen uit de 18e en begin 19e eeuw als de natuurfilosofie en het vitalisme werden verlaten en vervangen door een positivistische (weten door waarneming) benadering van de levende natuur met inbegrip van de gezonde en de zieke mens. In de fysiologie kwam het streven op, om naar het voorbeeld van deze natuurwetenschappen, de levensverrichtingen te verklaren met behulp van de wetten der natuur. Empirisch onderzoek nam de plaats in van de natuurfilosofische, speculatieve benaderingswijze (Koehler, 1989,p. 66-8). Gedurende de 19e eeuw vond ook veel technische vooruitgang plaats. Te denken valt hierbij aan de uitvinding van het lachgas als anaestheticum (door Morton in 1846), het bepleiten van asepsis (door Lister in 1865), de ontdekking van de Röntgenstralen (door Röntgen in 1895) en de verschillende bloedgroepen (door Landsteiner in 1900). Met de ontdekking van diverse bacteriologische verwekkers van menselijke ziekten door Robert Koch, begon in de jaren tachtig van de 19e eeuw het tijdperk van de bacteriologie. Pasteur ontwikkelde de methode der vaccinatie (Lindeboom, 1985). Spiegelen, scopiëren en biopteren, puncteren en eenvoudig chemisch onderzoek behoorden begin van de 20e eeuw tot de mogelijkheden. Voor de DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 9

10 algemeen medicus practicus zullen al deze ontwikkelingen voor zijn dagelijks werk niet heel veel gevolg hebben gehad. Voor diagnostiek en therapie kon hij echter in toenemende mate een beroep doen op allerlei speciaalartsen, specialisten. Voor hen waren de genoemde ontwikkelingen der geneeskunde wèl van grote betekenis. Deze ziekenhuisartsen maakten grote indruk. Niet voor niets ontstond begin van de vorige eeuw dan ook discussie over de positie van de huisarts en over diens verhouding tot de speciaalartsen. Contemporaine romanliteratuur (Meulenberg & Hofmans, 1994) en memoires van huisartsen 2 geven van binnenuit een mooie kijk op het dagelijks werk van de huisarts. Infectieziekten vormden daarin een belangrijk, zo niet hèt belangrijkste aandeel in de morbiditeit begin 20e eeuw. Vele ziekten die nu nauwelijks of niet meer voorkomen vormden toen een groot probleem. In, wat nu zo statig praktijkvoering genoemd wordt valt op dat de huisarts veel meer op huisbezoek ging dan de tegenwoordige huisarts. Dit kwam onder meer door een groot aantal chronische patiënten die hij geregeld thuis bezocht. Daarnaast door het ontbreken van opvang in gespecialiseerde verpleeg- of verzorgingshuizen terwijl het fenomeen wijkverpleging eerst in de twintiger jaren van de 20e op gang kwam. De huisarts was, toen al, op veel gebieden een zelfdoener. De speciaalarts was vaak niet- of te ver weg gevestigd, of hulp werd zodanig laat ingeroepen dat onverwijld moest worden ingegrepen. Over het algemeen was aan de praktijk tevens een apotheekverbonden. Zelfbereiding der geneesmiddelen vormde een belangrijke taak. Diverse nevenactiviteiten kwamen in zwang. De verzekeringsgeneeskunde, veelal in opdracht van de Rijksverzekeringsbank, die was belast met de uitvoering van de ongevallenwet van Maar ook in opdracht van bedrijven werd de controle voor de ziekengelduitkering verricht. Toen de consultatiebureaus ontstonden werd het mogelijk ook als consultatiebureauarts te werken. Ook schoolartsenwerk kon "erbij" gedaan worden en sommigen gingen werken als "politiearts" in opdracht van politie en justitie. De wetenschappelijke activiteiten van de artsen waren in die tijd vermoedelijk nog vrij gering en behelsden vooral onderzoek naar infectieziekten (Vesseur, 1975). Maatschappelijk stond de arts in hoog aanzien en behoorde zich hier ook naar te gedragen (Luyendijk-Elshout, 1979). De arts-patiëntrelatie was "vertikaal". Mede hierdoor, maar ook ten gevolge van een beperkte "medische consumptie" konden de praktijken veel groter zijn dan in de huidige tijd. Over zijn inkomen had de arts in het algemeen dan ook geen klagen. Met de opkomst van de ziekenfondsen sedert het begin van de vorige eeuw, was de arts in toenemende mate van een vast deel van zijn inkomen verzekerd. Eind jaren dertig was zo'n 45% van de bevolking aangesloten bij een ziekenfonds (Huygen, 1986). Tenslotte nog even terug naar de discussie over het bestaansrecht van de huisarts als functie en van de huisartsgeneeskunde (Jansma, 1949). In de tweede helft van de 19e 2. Zie Van der Heiden, 1960; Van der Hoeven, 1939, Muntendam, 1956; Ruhe, 1980; Scheltema, JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

11 eeuw dreigde de geneeskundige te verworden tot een eenvoudige verwijzer te midden van de imponerende "speciaalartsen". Vanaf 1910 hebben zich diverse commissies en het hoofdbestuur van de KNMG. gebogen over het vraagstuk van de onderlinge verhouding tussen huisarts en specialist. In deze verhouding speelde broodnijd een belangrijke rol. Vrije artsenkeuze en fondstarieven waren hierbij met name punten van onenigheid. Eerst in 1929 werd de verhouding formeel geregeld (Festen, 1963). Frans de Wever, huisarts in de mijnstreek begin 20e eeuw De geboren Limburger Frans de Wever vestigde zich in 1896 als huisarts te Heerlen. Hij zou hier praktiseren tot aan zijn dood in Hij heeft het begin en de opbloei van de mijnbouw in Zuid-Limburg van dichtbij meegemaakt. Rond de eeuwwisseling werd in de Limburgse mijnstreek namelijk een twaalftal kolenmijnen in bedrijf genomen. Vier staatsmijnen: de Maurits te Geleen, de Emma in Hoensbroek (Heerlen), de Hendrik in Brunssum en de Wilhelmina in Terwinselen (Kerkrade). Daarnaast acht particuliere mijnen, namelijk vier Oranje-Nassau-mijnen te Heerlen en de Laura, Julia, Domaniale en Willem-Sophia te Kerkrade (Nijsten et al, 1979). Frans de Wever werd geboren in Nuth, op 29 januari Zijn vader was er apotheker. Na het gymnasium te Rolduc te hebben doorlopen, studeerde De Wever geneeskunde aan de universiteit van Amsterdam. Na het behalen van zijn artsexamen in maart 1897, vestigde hij zich nog datzelfde jaar als huisarts te Heerlen, waar hij de praktijk overnam van (de later beroemd geworden) Karel Frederik Wenckebach. Hij werd hiertoe overgehaald door de burgemeester, tevens apotheker van Heerlen, Ch. de Hesselle. Naast huisarts, werd De Wever aangesteld als gemeente- en spoorarts. De Wever had reeds korte tijd na zijn vestiging een bloeiende praktijk. Huisartsen waren rond de eeuwwisseling schaars in Zuid-Limburg. Zo telde men in 1904 in Limburg 1 arts op 5500 inwoners, tegen landelijk 1 op 2000 zielen. De Wever begon zijn praktijk aan de Klompstraat. In 1901, na zijn huwelijk met de Maastrichtse Clémence Hoeberechts, verhuisde hij naar de Bongerd. Het praktijkgebied van de Wever strekte zich uit tot ver in de omgeving. De eerste tijd bestreek de Wever in zijn eentje heel Heerlen, Voerendaal, Röntgenafdeling van het St. Joseph-ziekenhuis, (1910). Li. Frans de Wever DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 11

12 Waubach, Brunssum en verder weg gelegen gehuchten. Te paard heeft hij menig visite over slecht begaanbare wegen moeten afleggen. Met het gebrek aan vroedvrouwen in Zuid-Limburg kwam de verloskunde ook grotendeels op de schouders van de huisarts terecht. Als topprestatie wordt in de kronieken vermeld dat De Wever, in de periode dat hij nog te paard zijn visites "reed", in één en dezelfde nacht in Heerlen, Brunssum én in Simpelveld een moeilijke verlossing deed (Van Hommerich, 1971, Janssen, 1974). De Wever was een veelzijdig persoon. In sociaal opzicht heeft hij veel voor de streek betekend. Zijn activiteiten op het gebied van de Röntgenologie werden, hem op 71-jarige leeftijd fataal. Hij overleed op 12 september 1940 tengevolge van de schadelijke inwerking van de in het begin nog onvoldoende afgeschermde röntgenstralen (Hustinx, 1940). Toen in 1968 nieuwbouw plaats vond van het Heerlense ziekenhuis, werd ter ere van zijn oprichter de nieuwe naam "De Weverziekenhuis" gekozen (Remigius Dieteren, 1954; Anonymus, 1979). Toen de Wever zich in Heerlen vestigde waren de dichtstbijzijnde ziekenhuizen die van Maastricht (Calvariënberg) en Aken. De Wever zag veel ongevalspatiënten, met name in de begintijd van de mijnbouw, toen de mijnen nog geen eigen geneeskundige dienst hadden. Hij opereerde deze patiënten zelf ("op zijn keukentafel") of zij moesten met paard en wagen vervoerd worden naar deze veraf gelegen klinieken. Met de sterke groei van de bevolking als gevolg van de zich snel ontwikkelende mijnindustrie, werd het gemis van een eigen ziekenhuis steeds sterker gevoeld. De Wever startte een krachtige lobby voor de bouw van een ziekenhuis dicht bij de mijnen. Als goed katholiek in een katholieke streek zou het ziekenhuis uiteraard ook van katholieke signatuur zijn. Hij polste bij diverse congregaties in Heerlen de bereidwilligheid de verpleging van zieken op zich te nemen. Het was uiteindelijk monseigneur Savelberg die hij bereid vond een ziekenhuis te willen bouwen. Het waren diens "Kleine Zusters van de Heilige Joseph" die voor de verpleging en de huishouding zouden zorgen. Zo werd op 9 september 1904 het "Maria Hilfspital" aan de Putgraaf te Heerlen door Savelberg ingezegend. Er was plaats voor de opvang van 26 patiënten. De Wever werd de "hoofdarts" en zou er tot de komst van de chirurg Hustinx in 1909 ook de enige "vaste" arts zijn. Tot die tijd kwam Hustinx vanuit Maastricht (per fiets!) er alleen op zaterdag opereren. Op doordeweekse dagen werd hij alleen voor spoedgevallen De toestellen van het in 1914 geopende Zanderinstituut JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

13 telefonisch besteld. De Wever was naast huisarts, gemeente- en spoorarts, nu dus ook "ziekenhuisarts". Voor uitbreidingen van het ziekenhuis was telkens geld nodig. Dit wilden de mijndirecties wel toezeggen maar telkens onder bepaalde door hen gestelde voorwaarden. Zo werd er in 1912 een assistent voor Dr. Hustinx geëist. Deze zou zich tevens moeten gaan bezighouden met de opbouw van een laboratorium. In 1913 kon hieraan gehoor worden gegeven door het aantrekken van de arts van Leent, die deze taken op zich zou nemen, doch als hoofdtaak de leiding over een afdeling voor neus-; keel-, oor- en ooglijders had. In 1915 gelastte de Rijksverzekeringsbank een onderzoek naar de ongevallenverzorging in de mijnstreek. Eén van de hieruit voortvloeiende eisen was, dat er een directeur werd aangesteld die zich "in een volkomen onafhankelijke positie" bevond. De Wever stond nu voor de keuze. Hij besloot de algemene praktijk niet op te geven, zodat hij in 1916 aftrad als geneesheer-directeur van "zijn" ziekenhuis. Hij werd opgevolgd in deze functie door A.H.J. Hintzen, internist van het Amsterdamse Wilhelmina-Gasthuis. Naast het feit dat De Wever geneesheer-directeur was van het ziekenhuis oefende hij daar vooral de verloskunde uit. Hij was dan ook hoofd van de afdeling obstetrie. Na zijn aftreden als geneesheer-directeur in 1916, bleef hij in deze functie werkzaam. Verder was De Wever hoofd van de Röntgenafdeling. "Röntgenen" bleef de Wever doen tot aan zijn dood in Hij zal zich met name in de begintijd te weinig hebben beschermd tegen de schadelijke stralen. Uiteindelijk overleed hij aan de gevolgen hiervan. Onder druk van de mijnondernemingen werd ook een zogenaamd Zander-instituut in het Heerlense ziekenhuis ingericht. In 1914 werd deze inrichting, waar een soort revalidatie plaats vond, in gebruik genomen. Was na een (mijn)ongeval de noodzakelijke operatie verricht dan moesten de door de vaak langdurige behandeling verslapte spieren en verstijfde gewichten weer in goede conditie worden gebracht. Dit gebeurde op- en aan de diverse Zander-toestellen. Ook electrische baden en hetelucht-behandeling vonden onder het zelfde dak een plaats. Het instituut stond onder leiding van de doktoren De Wever en Hustinx. Een gymnastiekleraar, A.J. Brouwers, hield zich, onder toezicht van deze twee artsen bezig met massage (Anonymus, 1979). Toen bleek dat geen enkel lokaal ziekenfonds voldeed aan de eisen van de Nederlandsche Maatschappij ter bevordering der Geneeskunst (NMG), werd het noodzakelijk geacht dat er een Afdeling van de NMG te Heerlen werd opgericht, om zodoende een fonds te stichten dat wel aan de NMG-eisen zou voldoen. De Wever behoorde tot het driemanschap, dat het initiatief daartoe nam. Zo werd in 1917 de afdeling Heerlen en Omstreken geboren. Ze telde toen 10 leden. De Wever werd zelf de eerste voorzitter. Het duurde tot 1922 voordat de afdeling Heerlen ertoe kwam een eigen ziekenfonds op te richten. Dit afdelingsziekenfonds kreeg de naam Algemeen Ziekenfonds der Mijnstreek afdeling Heerlen en Omstreken (AZM) en de Wever werd een van de eerste bestuurs - leden Archief van de Afdeling Heerlen en Omstreken der KNMG, jaarverslag DOKTERS IN DE OOSTELIJKE MIJNSTREEK 13

14 Verder was de Wever voorzitter van de toenmalige gemeentelijke gezondheids com missie. Toen bleek dat er ankylostomiasis (wormziekte) heerste onder de mijnwerkers, heeft hij persoonlijk een onderzoek hiernaar geleid (Hustinx, 1940). Bedrijfsgezondheidszorg in het mijnbedrijf In het begin van de 19e eeuw beschikten de verschillende mijnen slechts over eerste hulp-posten met verbandmeesters. Behandeling van mijnongevallen vond verder plaats door de eigen huisarts (Kreukels, 1986, p.106). Veelvuldig deed het mijnbedrijf voor de geneeskundige verzorging van zijn arbeiders een beroep op het sinds 1904 bestaande hospitaal te Heerlen. Niet voor niets werden uitbreidingen van het ziekenhuis en aankopen van nieuwe medische apparatuur steeds gesubsidieerd door de mijnindustrie. Veelal gebeurde dit onder bepaalde voorwaarden. Zo werd er bijvoorbeeld aan de subsidievoorwaarden van 1908 de volgende (later steeds terugkerende) clausule verbonden: "De verpleging en behandeling moet beantwoorden aan alle eisen, die aan een goed hospitaal mogen gesteld worden. Aan de subsidieerende ondernemingen moet desgewenscht gelegenheid gegeven worden, zich hiervan te overtuigen". In 1912 eiste het mijnbedrijf een "inwonend medicus", welke de chirurg zou gaan assisteren en zich daarnaast met laboratoriumwerk bezig houden. Men eiste een behoorlijk laboratorium en tevens een inrichting voor de eerder genoemde Zanderbehandeling (Remigius Dieteren, 1954, p.33). In 1915 werd door de Rijksverzekeringsbank een onderzoek ingesteld naar de geneeskundige ongevallen verzorging in de mijnstreek. De medisch adviseur, P.H. van Eden, kwam in zijn rapport tot de conclusie, dat deze méér verantwoord en efficiënter moest worden georganiseerd. Hij vond dat de plaats van de verbandmeester moest worden ingenomen door een medicus. Verder eiste hij "samenwerking van de vele, op betrekkelijk korte afstand van elkaar gelegen mijnen tot het organiseren van een dienst voor eerste hulp en ziekentransport met een hoofdstation, van waaruit de eraan verbonden artsen en verder personeel kunnen worden geregeerd". Er zou ook de beschikking moeten zijn over een goede röntgeninrichting. Overigens werd vermoedelijk op de medische dienst der mijnen, opgericht in 1918, al eerder "geröntgend" dan in het ziekenhuis, waar eerst in 1920 een röntgenafdeling werd gebouwd (Remigius Dieteren, 1954, p.186). A. Vossenaar (1939) JAAR KNMG AFDELING HEERLEN & OMSTREKEN

Tijd van burgers en stoommachines 1800 1900. 8.6 Emancipatie en democratisering. Onderzoeksvraag: Hoe werd de politiek gedemocratiseerd?

Tijd van burgers en stoommachines 1800 1900. 8.6 Emancipatie en democratisering. Onderzoeksvraag: Hoe werd de politiek gedemocratiseerd? Onderzoeksvraag: Hoe werd de politiek gedemocratiseerd? Kenmerkende aspecten: * Voortschrijdende democratisering, met deelname van steeds meer mannen en vrouwen aan het politiek proces. * De opkomst van

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Dit proefschrift gaat over de invloed van inductieprogramma s op het welbevinden en de professionele ontwikkeling van beginnende docenten, en welke specifieke kenmerken van inductieprogramma s daarvoor

Nadere informatie

DR. J.H. LAMBERTS, 1911-1990

DR. J.H. LAMBERTS, 1911-1990 DR. J.H. LAMBERTS, 1911-1990 DOOR DRS. J. REEHORST Op 16 februari 1990 overleed op 78-jarige leeftijd Jan Lamberts, huisarts en politicus. De volgorde, eerst huisarts, daarna politicus, is opvallend, want

Nadere informatie

Medische expertises. 1. Eenzijdige expertises. 1.1. Expertise door de arts aangesteld door de verzekeringsmaatschappij

Medische expertises. 1. Eenzijdige expertises. 1.1. Expertise door de arts aangesteld door de verzekeringsmaatschappij Medische expertises November 12 Wie bij een ongeval letselschade heeft opgelopen, zal een of meerdere geneeskundige onderzoeken moeten ondergaan met als doel de aard en de omvang van die schade te bepalen.

Nadere informatie

Van baan naar eigen baas

Van baan naar eigen baas M200912 Van baan naar eigen baas drs. A. Bruins Zoetermeer, juli 2009 Van baan naar eigen baas Ruim driekwart van de ondernemers die in de eerste helft van 2008 een bedrijf zijn gestart, werkte voordat

Nadere informatie

IAB-Info. Inhoud. Beroep. Economie

IAB-Info. Inhoud. Beroep. Economie Nummer 4 16 29 februari 2004 IAB-Info Inhoud 16e jaargang Beroep c Bestuur en aandeelhouderschap van erkende professionele vennootschappen Deze bijdrage strekt ertoe een overzicht te bieden van zowel de

Nadere informatie

obductie informatie voor nabestaanden patiënteninformatie

obductie informatie voor nabestaanden patiënteninformatie patiënteninformatie obductie informatie voor nabestaanden U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht

Nadere informatie

MedPsych Center (MPC) Voor klinische patiënten

MedPsych Center (MPC) Voor klinische patiënten MedPsych Center (MPC) Voor klinische patiënten Brengt medische en psychische kennis samen MedPsych Center (MPC) voor klinische patiënten 1. Welkom 3 2. Voor welke patiënten is de MPU bedoeld? 3 3. Wachtlijst

Nadere informatie

Obductie Informatie voor nabestaanden

Obductie Informatie voor nabestaanden 00 Obductie Informatie voor nabestaanden 1 Inleiding U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie gedaan mag worden.

Nadere informatie

7.2 Terugblik. Een slechte gezondheidszorg in de negentiende eeuw zorgde voor een hoge kindersterfte. Willem-Jan van der Zanden

7.2 Terugblik. Een slechte gezondheidszorg in de negentiende eeuw zorgde voor een hoge kindersterfte. Willem-Jan van der Zanden Een slechte gezondheidszorg in de negentiende eeuw zorgde voor een hoge kindersterfte. 1 Er was onvoldoende voeding, de arbeidsomstandigheden waren slecht, verzekeren tegen ziektekosten was nauwelijks

Nadere informatie

PROGRAMMAWET (I) VAN 27 DECEMBER 2006. (B.S. 28 december 2006, 3e editie) Uittreksels

PROGRAMMAWET (I) VAN 27 DECEMBER 2006. (B.S. 28 december 2006, 3e editie) Uittreksels PROGRAMMAWET (I) VAN 27 DECEMBER 2006 (B.S. 28 december 2006, 3e editie) Uittreksels Aangevuld, gewijzigd of aangepast door: - de wet van 21 december 2007 houdende diverse bepalingen (I) (B.S. 31 december

Nadere informatie

DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN

DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN Inleiding. Nico Biesmans, Magistraat-assessor Provinciale Raad van Antwerpen Bij de oprichting van de Orde der Geneesheren heeft de wetgever het toezicht

Nadere informatie

Aangifte van schade VvAA reisverzekering

Aangifte van schade VvAA reisverzekering Aangifte van schade VvAA reisverzekering Alle voor uw schade van toepassing zijnde vragen s.v.p. nauwkeurig en volledig beantwoorden, zo nodig toelichten. IN TE VULLEN DOOR DE MAATSCHAPPIJ Schadenummer

Nadere informatie

MKB-ondernemer geeft grenzen aan

MKB-ondernemer geeft grenzen aan M0040 MKB-ondernemer geeft grenzen aan Reactie van MKB-ondernemers op wetswijzigingen in sociale zekerheid Florieke Westhof Peter Brouwer Zoetermeer, 0 april 004 MKB-ondernemer geeft grenzen aan Ondernemers

Nadere informatie

Informatieblad no 1. BEDRIJFSONGEVAL DE SURINAAMSE ONGEVALLEN REGELING (G.B. 1947 No 145) SOR

Informatieblad no 1. BEDRIJFSONGEVAL DE SURINAAMSE ONGEVALLEN REGELING (G.B. 1947 No 145) SOR Informatieblad no 1 BEDRIJFSONGEVAL DE SURINAAMSE ONGEVALLEN REGELING (G.B. 1947 No 145) SOR Contactadressen: ARBEIDSINSPECTIE PARAMARIBO Fred. Derbystraat # 98 Paramaribo Telefoon # 422250/ 471660/ 472279

Nadere informatie

VIJFTIG JAAR SCHEIKUNDIGE NIJVERHEID IN NEDERLAND

VIJFTIG JAAR SCHEIKUNDIGE NIJVERHEID IN NEDERLAND Voorwoord en Inleiding Dr. Ir. H. Koopmans VIJFTIG JAAR SCHEIKUNDIGE NIJVERHEID IN NEDERLAND Uitgegeven ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van het Hoogewerff-Fonds UITGEVERIJ WALTMAN DELFT - 1967

Nadere informatie

Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg.

Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg. Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg. Joop Blom, voorzitter commissie Zorg en Welzijn en Wonen NVOG VOOR: Vereniging Gepensioneerden DuPont Nederland op 23 april 2015. Ontwikkelingen.

Nadere informatie

RESULTATEN NATIONALE PIJNMETING: PIJNPATIENTEN SIGNALEREN ERNSTIG GEBREK AAN ERKENNING EN GOEDE ZORG

RESULTATEN NATIONALE PIJNMETING: PIJNPATIENTEN SIGNALEREN ERNSTIG GEBREK AAN ERKENNING EN GOEDE ZORG Verslag bijeenkomst 21 januari 2011 Erasmus MC RESULTATEN NATIONALE PIJNMETING: PIJNPATIENTEN SIGNALEREN ERNSTIG GEBREK AAN ERKENNING EN GOEDE ZORG Partners Mijnpijn.nl vinden dat chronische pijn prioriteit

Nadere informatie

ANONIEM BINDEND ADVIES

ANONIEM BINDEND ADVIES ANONIEM BINDEND ADVIES Partijen : A te B, tegen C te D en E te F Zaak : Declaraties, ontbreken vertaling, gelijkheidsbeginsel Zaaknummer : 2010.00043 Zittingsdatum : 18 augustus 2010 1/6 Geschillencommissie

Nadere informatie

Financiering van het zorgstelsel in historisch perspectief

Financiering van het zorgstelsel in historisch perspectief Financiering van het zorgstelsel in historisch perspectief K.P. Companje Kenniscentrum Historie Zorgverzekeraars Doel van deze presentatie Antwoord op de vraag: Wat was de rol van de ƒ/ in de spreekkamer,

Nadere informatie

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen Goede zorg van groot belang Nederlanders staan open voor private investeringen Index 1. Inleiding p. 3. Huidige en toekomstige gezondheidszorg in Nederland p. 6 3. Houding ten aanzien van private investeerders

Nadere informatie

OP 23 september 1987 bestond de Stichting 'Economisch

OP 23 september 1987 bestond de Stichting 'Economisch OPRICHTING VAN HET ECONOMISCH TECHNOLOGISCH INSTITUUT VOOR ZUID-HOLLAND TE ROTTERDAM EN DE VOORGESCHIEDENIS DOOR DRS. M. VAN DER VELDEN OP 23 september 1987 bestond de Stichting 'Economisch Technologisch

Nadere informatie

Begindatum Einddatum Vervaldag Duur 01/01 1 jaar

Begindatum Einddatum Vervaldag Duur 01/01 1 jaar Polis 30 504 345 Bijzondere Voorwaarden : Verzekeringsnemer : Doel van de polis Het verzekeren van de doelgroep-medewerkers (hierna verzekerde(n) genoemd) die een individuele overeenkomst hebben ondertekend

Nadere informatie

Werken aan scheikunde

Werken aan scheikunde Werken aan scheikunde 24 memoires van hen die de Nederlandse Chemie deze eeuw groot hebben gemaakt Uitgegeven door Delftse Universitaire Pers in 1993. (Copyright 1993 by Delft University Pers). Met toestemming

Nadere informatie

Aansprakelijkheid en bevoegdheid van de vroedvrouw. Bornem 18 oktober 2012 20 oktober 2012. Jan Vande Moortel Lector en advocaat

Aansprakelijkheid en bevoegdheid van de vroedvrouw. Bornem 18 oktober 2012 20 oktober 2012. Jan Vande Moortel Lector en advocaat Aansprakelijkheid en bevoegdheid van de vroedvrouw Bornem 18 oktober 2012 20 oktober 2012 Jan Vande Moortel Lector en advocaat 1. We leven in een rechtsstaat 2. De wet is niet altijd zoals ze zou moeten

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 26 maart 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 26 maart 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Het religieus en maatschappelijk leven.

Het religieus en maatschappelijk leven. Het religieus en maatschappelijk leven. De religieuze en maatschappelijke aspecten van Willems leven, waren onlosmakelijk met elkaar vervlochten. Een zeer groot deel van zijn arbeid samenleven werden de

Nadere informatie

Slachtoffer centraal?!

Slachtoffer centraal?! Slachtoffer centraal?! (Met dank aan Fred!) Wim Eshuis Wetenschappelijk bureau voor de vakbeweging Wim Eshuis 1980-1990: 1990-2000: 2000-2006: 2006-2013: 2014- Scholing or + vgwm Adviseur FNV Bouw Bureau

Nadere informatie

Obductie. Informatie over obductie voor nabestaanden. Obductie

Obductie. Informatie over obductie voor nabestaanden. Obductie Obductie Informatie over obductie voor nabestaanden Obductie Inleiding 3 Wat is een obductie of autopsie? 3 Waarom obductie? 4 Wat gebeurt er bij een obductie? 4 Het bewaren van weefsel en organen 5 Hoe

Nadere informatie

Genworth Financial, gevestigd te Arnhem, hierna te noemen: Aangeslotene.

Genworth Financial, gevestigd te Arnhem, hierna te noemen: Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-142 d.d. 21 mei 2013 (mr. P.A. Offers, voorzitter, dr. B.C. de Vries en mr. R.J. Verschoof, leden en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Wat te doen bij letselschade?

Klaverblad Verzekeringen. Wat te doen bij letselschade? Klaverblad Verzekeringen Wat te doen bij letselschade? Klaverblad Verzekeringen Afrikaweg 2 2713 AW Zoetermeer Postbus 3012 2700 KV Zoetermeer sinds 1850 Telefoon 079-3 204 204 Fax 079-3 204 291 Internet

Nadere informatie

Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg.

Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg. Eigen regie en eigen verantwoordelijkheid in de (ouderen) zorg. Joop Blom, voorzitter commissie Zorg en Welzijn en Wonen VOOR: Gepensioneerden AGRIFIRM 24 en 26 maart 2015. Kort filmpje over mijn voettocht

Nadere informatie

SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA

SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA Wim de Kam. 15 In het tweede deel van deze serie thans een aanzet tot een levensbeschrijving van de heer G.H.Veenstra. Ik noem het een aanzet omdat er nog

Nadere informatie

Rapport. Datum: 30 december 2004 Rapportnummer: 2004/497

Rapport. Datum: 30 december 2004 Rapportnummer: 2004/497 Rapport Datum: 30 december 2004 Rapportnummer: 2004/497 2 Klacht Verzoeker klaagt over de wijze waarop het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft gereageerd op zijn brieven waarin hij klachten

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2009 230 Besluit van 18 mei 2009, houdende wijziging van het Besluit afbreking zwangerschap (vaststelling duur zwangerschap) Wij Beatrix, bij de gratie

Nadere informatie

TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING: kamerkeuze & financiële voorwaarden voor een opname in een psychiatrisch ziekenhuis

TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING: kamerkeuze & financiële voorwaarden voor een opname in een psychiatrisch ziekenhuis Nakuurhome Papiermoleken Oudebaan 293 3000 Leuven TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING: kamerkeuze & financiële voorwaarden voor een opname in een psychiatrisch ziekenhuis Inleiding Met dit document willen

Nadere informatie

Handleiding voor het gebruik van medische wacht- en hulpdiensten

Handleiding voor het gebruik van medische wacht- en hulpdiensten Handleiding voor het gebruik van medische wacht- en hulpdiensten Medische wacht- en hulpdiensten zijn er steeds voor mensen die medische zorgen nodig hebben. De realiteit leert echter dat men vaak niet

Nadere informatie

Dringende Medische Hulpverlening

Dringende Medische Hulpverlening Versie nr: 1 Laatste wijziging: 30-06-2007 1. Waartoe dient deze fiche? 2. Wat is dringende medische hulp? 3. Wie heeft recht op dringende medische hulp? 4. Aan welke voorwaarden moet ik voldoen om aanspraak

Nadere informatie

NVAG 16012014 Prof. Dr Marie Louise Essink-Bot en drs Marielle Jambroes MPH

NVAG 16012014 Prof. Dr Marie Louise Essink-Bot en drs Marielle Jambroes MPH NVAG 16012014 Prof. Dr Marie Louise Essink-Bot en drs Marielle Jambroes MPH Slide 5 Ik ga u een stukje van mijn oratie laten zien, die ik op 11-12-13 heb uitgesproken. Voor degenen die daar ook waren,

Nadere informatie

Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden

Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie

Nadere informatie

Ooglid correcties. Wens chirurgie, Martin Janssen (Janssen kliniek Oisterwijk)

Ooglid correcties. Wens chirurgie, Martin Janssen (Janssen kliniek Oisterwijk) Wens chirurgie, Martin Janssen (Janssen kliniek Oisterwijk) Het is altijd goed om naar aanleiding van de uitnodiging te spreken over wenschirurgie, om zelf eens terug te kijken op je eigen vakgebied, om

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de klacht van: 1. A, in zijn hoedanigheid van hoofdinspecteur voor de geestelijke Gezondheidszorg

Nadere informatie

2001 heden Opleider Inwendige Geneeskunde AMC 2005 heden Voorzitter Consilium Interne Geneeskunde

2001 heden Opleider Inwendige Geneeskunde AMC 2005 heden Voorzitter Consilium Interne Geneeskunde Toespraak ter gelegenheid van de uitreiking van een Koninklijke Onderscheiding, aan de heer professor doctor P. Speelman, op vrijdag 18 maart 2011, uitgesproken door de burgemeester van Soest, de heer

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b Bijlage VMBO-KB 2012 tijdvak 2 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-12-2-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een beschrijving van een politieke stroming (rond 1870): Zij

Nadere informatie

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode?

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode? DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848 ACHTERGRONDINFORMATIE PERIODE 1815-1848 DE EERSTE JAREN VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN Tussen 1795 en 1813 was Nederland overheerst geweest door de Fransen. In

Nadere informatie

Doel van Bijbelstudie

Doel van Bijbelstudie Bijbelstudie Hebreeën 4:12 Want het woord Gods is levend en krachtig en scherper dan enig tweesnijdend zwaard en het dringt door, zó diep, dat het vaneen scheidt ziel en geest, gewrichten en merg, en het

Nadere informatie

Obductie. Informatie voor nabestaanden

Obductie. Informatie voor nabestaanden Obductie Informatie voor nabestaanden 2 U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie (ook wel autopsie, lijkschouwing

Nadere informatie

GESCHIEDENIS LES 2 STAP VOOR STAP VOORUIT

GESCHIEDENIS LES 2 STAP VOOR STAP VOORUIT GESCHIEDENIS LES 2 STAP VOOR STAP VOORUIT Wie zei: Het is mijn taak om dit land goed te besturen. Maar al die ministers moeten zich er niet mee bemoeien. 1. koning Willem I 2. koning Willem II 3. koning

Nadere informatie

Chirurgie. Informatie over de afdeling Heelkunde. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Informatie over de afdeling Heelkunde. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Informatie over de afdeling Heelkunde Informatie over de afdeling Heelkunde Wie kunt u aan uw bed verwachten Inleiding Tijdens uw verblijf op de afdeling Heelkunde zult u

Nadere informatie

Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst

Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst CENTRAAL COLLEGE MEDISCHE SPECIALISMEN BESLUIT CCMS no. 5-2000 OPLEIDINGSEISEN PATHOLOGIE 1 Het Centraal College Medische Specialismen,

Nadere informatie

4.1 Geneeskundige zorg in het kader van individuele zorg bij tuberculose en infectieziekten

4.1 Geneeskundige zorg in het kader van individuele zorg bij tuberculose en infectieziekten BELEIDSREGEL Beleidsregel overige geneeskundige zorg Ingevolge artikel 57, eerste lid, aanhef en onder b en c, van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), stelt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa)

Nadere informatie

GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015

GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015 Reg.nr:Z.06827 INT.08894 Pagina 1 van 5 GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015 AAN DE RAAD Onderwerp: Verzoek om medewerking realisatie nieuw zorgpension Nuth 1. Samenvatting

Nadere informatie

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de op 15 oktober 2008 binnengekomen klacht van: A wonende te B klaagster tegen: C verpleegkundige

Nadere informatie

Zorg Groep Beek en de huisarts, samen goed in ketenzorg

Zorg Groep Beek en de huisarts, samen goed in ketenzorg Zorg Groep Beek en de huisarts, samen goed in ketenzorg Inleiding Zorg Groep Beek (ZGB) is al vele jaren een heel goed alternatief voor cliënt gerichte thuiszorg en wijkverpleging in de Westelijke Mijnstreek.

Nadere informatie

ANONIEM BINDEND ADVIES

ANONIEM BINDEND ADVIES ANONIEM BINDEND ADVIES Partijen : A vertegenwoordigd door E te F tegen C te D Zaak : Geneeskundige zorg, buitenlandpolis, uitsluiting bestaande aandoening Zaaknummer : 2011.00384 Zittingsdatum : 21 december

Nadere informatie

Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming ~ 2500 GC Den Haag

Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming ~ 2500 GC Den Haag Parkstraat 83 Den Haag Correspondentie: Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming ~ 2500 GC Den Haag ~ Telefoon Fax algemeen (070) (070) 361 93361 009310 Fax rechtspraak (070) 361 9315 Aan de

Nadere informatie

8. De waarheid achter de waarheid.

8. De waarheid achter de waarheid. 8. De waarheid achter de waarheid. Ik zou graag de dingen die ik persoonlijk heb mogen meemaken van de daken willen schreeuwen, maar soms heb ik de indruk dat anderen daar nauwelijks geloof (willen) aan

Nadere informatie

Samen komen we verder. Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA

Samen komen we verder. Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA Samen komen we verder Draag bij aan onderzoek naar kanker, steun stichting VUmc CCA Uw bijdrage zorgt voor vooruitgang Juan Garcia, onderzoeker bij VUmc CCA: Ik studeerde geneeskunde omdat ik mensen wilde

Nadere informatie

Project Gouvernementsarts in Nederlands- Indie (werktitel)

Project Gouvernementsarts in Nederlands- Indie (werktitel) Project Gouvernementsarts in Nederlands- Indie (werktitel) Getekend en gefotografeerd dagboek van Annie Wijers-van Puffelen, kinderarts in Indonesië van 1930-1952. Een uniek ego-document van een onafhankelijke,werkende

Nadere informatie

EURO BOOKS ONLINE - Digitaal bladeren in juridische uitgaven. Uitgave 2013. C.I.P. Koninklijke Bibliotheek Albert I NUR 820 I.S.B.N.

EURO BOOKS ONLINE - Digitaal bladeren in juridische uitgaven. Uitgave 2013. C.I.P. Koninklijke Bibliotheek Albert I NUR 820 I.S.B.N. EURO BOOKS ONLINE - Digitaal bladeren in juridische uitgaven Uitgave 2013 C.I.P. Koninklijke Bibliotheek Albert I NUR 820 I.S.B.N. 2013 by Euro Books Uitgegeven door Euro Trans Lloyd Kaleshoek 8 8340 Damme

Nadere informatie

Protocol aanname- en inschrijving RK BS de Veldhof

Protocol aanname- en inschrijving RK BS de Veldhof Protocol aanname- en inschrijving RK BS de Veldhof BS de Veldhof 1 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Inschrijving 2.1 0 4 jaar 2.2 Kinderen van 4 jaar en ouder 2.3 Inschrijving van kinderen met speciale onderwijsbehoeften.

Nadere informatie

PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS

PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS BIJLAGE II PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS Overwegende: - dat overeenkomstig artikel 5 onder a van de CAO HID/DA de huisarts zijn werkzaamheden zal verrichten met inachtneming

Nadere informatie

Archief Sociaal-Technische Kring van Democratische Ingenieurs en Architecten 1904-1935

Archief Sociaal-Technische Kring van Democratische Ingenieurs en Architecten 1904-1935 Archief Sociaal-Technische Kring van Democratische Ingenieurs en Architecten 1904-1935 Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis Cruquiusweg 31 1019 AT Amsterdam Nederland hdl:10622/arch01328

Nadere informatie

WGBO boek 7, afdeling 5 Burgerlijk wetboek (BW) Citeren als: artikel 7:446, lid 1 BW etc. Afdeling 5. De overeenkomst inzake geneeskundige behandeling

WGBO boek 7, afdeling 5 Burgerlijk wetboek (BW) Citeren als: artikel 7:446, lid 1 BW etc. Afdeling 5. De overeenkomst inzake geneeskundige behandeling WGBO boek 7, afdeling 5 Burgerlijk wetboek (BW) Citeren als: artikel 7:446, lid 1 BW etc. Afdeling 5. De overeenkomst inzake geneeskundige behandeling Artikel 446 1. De overeenkomst inzake geneeskundige

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 54a, vierde lid, van het Besluit algemene rechtspositie politie;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 54a, vierde lid, van het Besluit algemene rechtspositie politie; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 22401 30 juli 2015 Regeling vergoeding beroepsziekten politie De Minister van Veiligheid en Justitie, Gelet op artikel

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Gezondheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Gezondheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Gezondheid» SCSZG/11/134 BERAADSLAGING NR 11/088 VAN 18 OKTOBER 2011 MET BETREKKING TOT DE NOTA BETREFFENDE DE ELEKTRONISCHE BEWIJSMIDDELEN

Nadere informatie

Doorbraak in onderzoek naar ME

Doorbraak in onderzoek naar ME Doorbraak in onderzoek naar ME Gezaghebbende Amerikaanse overheidsinstanties hebben opnieuw bij MEpatiënten een virus aangetroffen. Al eerder berichtte EenVandaag over de ontdekking van het XMRV-virus

Nadere informatie

Uitgebreid bloed- of fecesonderzoek bij maagklachten, gericht op voedselallergie is geen te verzekeren prestatie

Uitgebreid bloed- of fecesonderzoek bij maagklachten, gericht op voedselallergie is geen te verzekeren prestatie Onderwerp: Uitgebreid bloed- of fecesonderzoek bij maagklachten, gericht op voedselallergie is geen te verzekeren prestatie Samenvatting: Soort uitspraak: Datum: 28 februari 2007 Uitgebracht aan: De vraag

Nadere informatie

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK THEMA 4 Eindredactie: Monique Goris Leerlijnen: Hans Bulthuis Auteurs: Katrui ten Barge, Wilfried Dabekaussen, Juul Lelieveld, Frederike

Nadere informatie

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal s-gravenhage, 14 januari 2000 Onderwerp: Beleidsvisie landelijk kennis/behandelcentrum eetstoornissen Hierbij doe ik u een mijn «beleidsvisie voor

Nadere informatie

Achtergrond van het onderzoek:

Achtergrond van het onderzoek: Bureau van de Europese Unie voor de Grondrechten (FRA) MEMO / 26 januari 2010 De Holocaust bezien vanuit mensenrechtenperspectief: het eerste EU-brede onderzoek naar Holocaust-onderwijs en mensenrechtenonderwijs

Nadere informatie

Prostaatkanker Hoe ontdek je het en dan?

Prostaatkanker Hoe ontdek je het en dan? Prostaatkanker Hoe ontdek je het en dan? Eerste druk, 2014 2014 Henri Pieter www.henripieter.nl Schilderij cover: Irma Boogh-van der Burg isbn: 9789048433735 nur: 860 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer

Nadere informatie

Artikelen. Een terugblik op het ouderlijk gezin. Arie de Graaf

Artikelen. Een terugblik op het ouderlijk gezin. Arie de Graaf Artikelen Een terugblik op het ouderlijk gezin Arie de Graaf Driekwart van de kinderen die in de jaren zeventig zijn geboren, is opgegroeid bij twee ouders. Een op de zeven heeft een scheiding van de ouders

Nadere informatie

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Jodenvervolging in Duitsland De reden dat de joden vervolgd en vermoord werden tijdens de Tweede Wereldoorlog was, dat de joden rijk en succesvol

Nadere informatie

Geloven in Jezus Christus

Geloven in Jezus Christus Geloven in Jezus Christus Zoon van God Jezus krijgt God een menselijk gezicht. Immanuel wordt Hij genoemd: God met ons. Het is de naam die Hij bij zijn geboorte krijgt. ZIn Daar begint zijn bijzondere

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 2006.3984 (117.06) ingediend door: hierna te noemen 'klager, tegen: hierna te noemen 'verzekeraar'. De Raad van Toezicht Verzekeringen

Nadere informatie

Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen

Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen HOOFDSTUK 1: ALGEMENE UITGANGSPUNTEN Art. 1 De GRO..M is de advies- en participatieraad van de stad Mechelen met betrekking tot ontwikkelingssamenwerking

Nadere informatie

Gedwongen opname met een IBS of RM *

Gedwongen opname met een IBS of RM * Gedwongen opname met een IBS of RM * Informatie voor cliënten Onderdeel van Arkin Inleiding In deze folder staat kort beschreven wat er gebeurt als u gedwongen wordt opgenomen. De folder bevat belangrijke

Nadere informatie

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE INLEIDING Op 17 augustus opende de tentoonstelling Tegen-Strijd, de beleving van de Groote Oorlog in het land

Nadere informatie

Examen VWO. Nederlands. tijdvak 1 woensdag 16 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. Nederlands. tijdvak 1 woensdag 16 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2007 tijdvak 1 woensdag 16 mei 9.00-12.00 uur Nederlands Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 20 vragen en een samenvattingsopdracht. Voor dit examen zijn maximaal 50 punten

Nadere informatie

Rapportage stelling 1 Ik wil zelf mijn tandarts kunnen kiezen. Juli 2014. Baas in eigen

Rapportage stelling 1 Ik wil zelf mijn tandarts kunnen kiezen. Juli 2014. Baas in eigen Rapportage stelling 1 Ik wil zelf mijn tandarts kunnen kiezen Juli 2014 Baas in eigen mond! 1 Inleiding Het initiatief voor het oprichten van het Consumenten Platform Mondzorg is eind 2013 genomen om de

Nadere informatie

Samenvatting. Consument, tegen. TAF B.V., gevestigd te Eindhoven, hierna te noemen Aangeslotene. 1. Procesverloop

Samenvatting. Consument, tegen. TAF B.V., gevestigd te Eindhoven, hierna te noemen Aangeslotene. 1. Procesverloop Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-161 d.d. 14 april 2014 (mr. J.S.W. Holtrop, voorzitter, mr. E.M. Dil Stork en dr. B.C. de Vries, leden en mr. S.N.W. Karreman, secretaris)

Nadere informatie

Bijlage 5 TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING:

Bijlage 5 TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING: Psychiatrisch Ziekenhuis Sint-Franciscus Penitentenlaan 7 9620 Zottegem Bijlage 5 TOELICHTING BIJ DE OPNAMEVERKLARING: kamerkeuze & financiële voorwaarden voor een opname in een psychiatrisch ziekenhuis

Nadere informatie

De Klachtencommissie heeft op grond van de beschikbare informatie de volgende feiten als vaststaand aangenomen:

De Klachtencommissie heeft op grond van de beschikbare informatie de volgende feiten als vaststaand aangenomen: Klachtencommissie Huisartsenzorg Midden-Nederland Uitspraak Kern: de ongeruste patiënt of ouder die voor de tweede keer in korte tijd of dezelfde dag naar de huisartsenpraktijk belt en het belang van registratie

Nadere informatie

Maatschappelijk Jaarverslag 2011 / 2012. De beste zorg dicht bij huis

Maatschappelijk Jaarverslag 2011 / 2012. De beste zorg dicht bij huis Maatschappelijk Jaarverslag 2011 / 2012 De beste zorg dicht bij huis Organiseert, ondersteunt & regisseert In oostelijk Zuid-Limburg hebben 135 huisartsen zich verenigd in de zorggroep Huisartsen OZL.

Nadere informatie

PERSBERICHT. Armoedesignalement 2013: Sterke groei armoede in 2012, maar afzwakking verwacht ONDER EMBARGO TOT DINSDAG 3 DECEMBER 2013, 00:01 UUR

PERSBERICHT. Armoedesignalement 2013: Sterke groei armoede in 2012, maar afzwakking verwacht ONDER EMBARGO TOT DINSDAG 3 DECEMBER 2013, 00:01 UUR PERSBERICHT ONDER EMBARGO TOT DINSDAG 3 DECEMBER 2013, 00:01 UUR Inlichtingen bij Dr. P.H. van Mulligen persdienst@cbs.nl T 070 3374444 Dr. J.C. Vrooman c. vrooman@scp.nl T 070 3407846 of Dr. S.J.M. Hoff

Nadere informatie

Artsennet.nl dé artsen-portal van Nederland 2012

Artsennet.nl dé artsen-portal van Nederland 2012 Artsennet.nl dé artsen-portal van Nederland 2012 Artsennet.nl Artsennet.nl is de portal van de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst (KNMG). Het is een onafhankelijke webomgeving

Nadere informatie

Protocol voor het handelen bij ongevallen

Protocol voor het handelen bij ongevallen Protocol voor het handelen bij ongevallen Maart 2016 Op grond van de Arbeidsomstandighedenwet, kortweg de Arbowet, is de werkgever verplicht om ongevallen op te nemen in een ongevallenregister en ernstige

Nadere informatie

Ghana projectlijst 2016

Ghana projectlijst 2016 Ghana projectlijst 2016 Ghana is een erg bijzondere bestemming waar je back to basic zult gaan leven. Je neemt hier een duik in de bijzondere Ghanese cultuur en kunt er leuke uitstapjes maken met de andere

Nadere informatie

Aangifte van arbeidsongeval

Aangifte van arbeidsongeval Aangifte van arbeidsongeval Wet van 3 juli 1967 Uitgave 01/2002 Verzekeringsonderneming erkend onder het codenr. 0618 007/0236 04-04 Tel. (02)250 91 11 Fax (02)250 95 70 AANGIFTE VAN ARBEIDSONGEVAL Polisnummer

Nadere informatie

26 mei 2014. secretaris - mr. C. Heck-Vink - Postbus 16020-2500 BA Den Haag - tel. 070-3307139 - fax. 070-3624568 - c.heck@knb.nl

26 mei 2014. secretaris - mr. C. Heck-Vink - Postbus 16020-2500 BA Den Haag - tel. 070-3307139 - fax. 070-3624568 - c.heck@knb.nl Beknopt advies inzake het Voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake besloten eenpersoonsvennootschappen met beperkte aansprakelijkheid ("SUP"), hierna: het Voorstel. 26 mei

Nadere informatie

Inbewaringstelling. Mondriaan. Informatie voor patiënten. Mondriaan. voor geestelijke gezondheid

Inbewaringstelling. Mondriaan. Informatie voor patiënten. Mondriaan. voor geestelijke gezondheid Inbewaringstelling (IBS) Informatie voor patiënten Mondriaan Mondriaan voor geestelijke gezondheid Mondriaan Inbewaringstelling Colofon Tekst Concernstaf i.s.m. Bureau Communicatie Beeldmateriaal Pieter

Nadere informatie

Speech Gerbrandy-debat

Speech Gerbrandy-debat Speech Gerbrandy-debat Goedemiddag allemaal, Woorden doen ertoe. Vandaag en toen. De woorden van premier Gerbrandy hebben een belangrijke rol gespeeld in de Nederlandse geschiedenis. Via de radio sprak

Nadere informatie

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk).

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk). Jeanne d'arc Aan het begin van de 15de eeuw slaagden de Fransen er eindelijk in om de Engelsen uit hun land te verdrijven. De strijd begon met een vrouw die later een nationale heldin werd, van de meest

Nadere informatie

Inventaris van het archief van de Organisatie Medisch Contact, (1940) 1941-1945

Inventaris van het archief van de Organisatie Medisch Contact, (1940) 1941-1945 Nummer archiefinventaris: 2.19.053.02 Inventaris van het archief van de Organisatie Medisch Contact, (1940) 1941-1945 Auteur: J.A.A. Bervoets Nationaal Archief, Den Haag 1982 Copyright: cc0 This finding

Nadere informatie

Uitspraaknr. 06.056. De klacht. De feiten. De visie van partijen

Uitspraaknr. 06.056. De klacht. De feiten. De visie van partijen Landelijke Klachtencommissie onderwijs (mr. M.E.A. Wildenburg, S.J. Drijver, R.C.A. Wilcke) Uitspraaknr. 06.056 Datum: 27 juli 2006 Belemmerde communicatie, zonder reden melden van vermoedelijk ongeoorloofd

Nadere informatie

Bevolkingsontwikkeling in 2014: krimp en groei in Limburg

Bevolkingsontwikkeling in 2014: krimp en groei in Limburg Maart 2015 Neimed Krimpbericht Bevolkingsontwikkeling in 2014: krimp en groei in Landelijk is de groei van het aantal in 2014 wat toegenomen. Een gelijksoortige ontwikkeling, maar dan in de vorm van een

Nadere informatie

Ambient Intelligence in de zorg Matthijs Oosterbos Gezondheidszorg Technologie

Ambient Intelligence in de zorg Matthijs Oosterbos Gezondheidszorg Technologie Januari 12 Ambient Intelligence in de zorg Matthijs Oosterbos Gezondheidszorg Technologie Avans Hogeschool Tilburg Prof. Cobbenhagenlaan 13 5037 DA Tilburg Inhoudsopgave Hoofdstuk 1: Inleiding... 1 Hoofdstuk

Nadere informatie