Jaarverslag bpfbouw.nl

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Jaarverslag 2014. bpfbouw.nl"

Transcriptie

1 Jaarverslag 2014 bpfbouw.nl

2

3 Inhoudsopgave jaarverslag 2014 Jaarverslag 2014 H01 Algemeen pagina 4 H02 Voorwoord van het bestuur pagina 5 H03 Organisatie pagina 6 H04 Kerncijfers pagina 8 H05 Fondsactiviteiten in 2014 pagina 11 H06 Wijziging van statuten, reglementen en de verplichtstelling pagina 17 H07 Uitvoering van de regeling pagina 22 H08 Communicatie pagina 24 H09 Inspraak en klachten pagina 28 H10 Financiële opzet pagina 31 H11 Beheersing van de risico s pagina 42 H12 Beleggingsbeleid pagina 44 H13 Beleggingsresultaten pagina 48 H14 Rapport van de Raad van Toezicht pagina 63 H15 Oordeel van het Verantwoordingsorgaan pagina 68 Jaarrekening 2014 Geconsolideerde balans per 31 december 2014 pagina 72 Geconsolideerde staat van baten en lasten over 2014 pagina 73 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 2014 pagina 74 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling pagina 75 Toelichting op de geconsolideerde balans per 31 december 2014 pagina 82 Toelichting op de geconsolideerde staat van baten en lasten over 2014 pagina 101 Beheersing van de risico s pagina 107 Enkelvoudige balans per 31 december 2014 pagina 114 Enkelvoudige staat van baten en lasten over 2014 pagina 115 Toelichting op de enkelvoudige balans per 31 december 2014 pagina 116 Toelichting op de enkelvoudige staat van baten en lasten over 2014 pagina 120 Overige gegevens Statutaire bestemming van het saldo van baten en lasten pagina 122 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant pagina 123 Actuariële verklaring pagina 128 Bijlage 01 Bestuursleden pagina 130 Bijlage 02 Bestuurlijke commissies pagina 133 Bijlage 03 Begrippen en afkortingen pagina 135 bpfbouw 3

4 Hoofdstuk 01 Algemeen Het fonds Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid (bpfbouw) is opgericht door de organisaties van werkgevers en werknemers in de Bouwnijverheid. Vertegenwoordigers van deze organisaties vormen samen met vertegenwoordigers van pensioengerechtigden en onafhankelijke deskundigen het bestuur van het fonds. Het fonds is verantwoordelijk voor de efficiënte uitvoering van de pensioenovereenkomst zoals de sociale partners in de Bouwnijverheid die zijn overeengekomen, het financieel beheer van het fonds en het risicomanagement van het fonds. Bouwnijverheid De Bouwnijverheid bestaat voor bpfbouw uit de volgende sectoren: Bouwbedrijf Timmerindustrie Afbouw Natuursteenbedrijf Betonmortelindustrie Bitumineuze en kunststof dakbedekkingsbedrijven Baksteenindustrie (per 1 januari 2015) Het fonds heeft een sterke ambitie. Het stelt alles in het werk om werknemers en pensioengerechtigden in de Bouwnijverheid een solide pensioen te bieden. Sinds 2006 is de hoogte van het pensioen afhankelijk van het gemiddeld verdiende loon. Daarnaast bepaalt het fonds elk jaar of er toeslag wordt verleend. Solidariteit De pensioenregeling van bpfbouw is gebaseerd op een aantal solidariteitsbeginselen. Het premie percentage voor de middelloonregeling is daarvan een goed voorbeeld. Dit is namelijk voor iedere deelnemer even hoog. Het fonds maakt geen onderscheid tussen de omvang van een onderneming of het geslacht, de leeftijd of de gezondheid van de werknemer. Keuzevrijheid Alle deelnemers van het fonds bouwen op gelijke wijze hun pensioenaanspraken op. Zij hebben echter zelf in enige mate invloed op hoe ze deze aanspraken laten uitbetalen. En wanneer ze dat laten doen. Deelnemers kunnen bijvoorbeeld het ouderdomspensioen en het nabestaandenpensioen uitruilen. Ook kunnen zij het pensioen eerder of later dan hun 67ste laten ingaan, wat op dit moment de reglementaire pensioenleeftijd is. En ze kunnen het pensioen in hoogte laten variëren. 4 jaarverslag 2014

5 Hoofdstuk 02 Voorwoord van het bestuur Voor u ligt het Jaarverslag 2014 van bpfbouw. Het bestuur legt hiermee verantwoording af over het gevoerde beleid en de resultaten hiervan in het afgelopen boekjaar. Het was opnieuw een jaar met vele ontwikkelingen. In dit jaarverslag leest u hoe het bestuur hierop heeft ingespeeld. BpfBOUW is er voor de (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden en heeft als doel voor hen een goed pensioenresultaat te behalen. Het bestuur is verheugd dat de financiële positie van ons fonds in 2014 zich verder heeft verbeterd. Het bestendige beleid werpt zijn vruchten af. Zo heeft de bescherming tegen rentedaling bijgedragen aan een stabiele financiële positie van bpfbouw. BpfBOUW krijgt in 2015 te maken met verschillende onzekerheden en nieuwe ontwikkelingen. Zo zijn er veel factoren die van invloed zijn op de beleggingsrisico s en beleggings rendementen. Daarnaast geldt met ingang van 2015 een nieuw financieel toetsingskader. Het bestuur heeft in de besluit vorming rond de premievaststelling en toeslagverlening rekening gehouden met deze nieuwe regels. In 2014 zijn belangrijke stappen gezet in de verdere versterking van het bestuur. BpfBOUW heeft tijdig voldaan aan de nieuwe wettelijke eisen die hieraan worden gesteld. De deskundigheid van het paritaire bestuur is vergroot door het aantrekken van twee bestuursleden met specifieke expertise op de gebieden van vermogensbeheer en balansmanagement, en voor integraal risicomanagement en uitbesteding. Namens de pensioengerechtigden zijn drie nieuwe bestuurders benoemd. Het bestuur is verheugd alle vacatures te hebben vervuld. De taken en samenstelling van de Raad van Toezicht en het verantwoordingsorgaan zijn overeenkomstig wettelijke eisen aangepast. Het bestuur is blij met de grote betrokkenheid van deze organen bij het fonds. Dit draagt bij aan de kwaliteit van het bestuur en vergroot het draagvlak bij de deel nemers en andere belanghebbenden. Vooruitblik De pensioensector is volop in beweging. Er worden terecht hoge eisen gesteld aan pensioen fondsen. Het voldoen aan de Code Pensioenfondsen is hiervan een voorbeeld. BpfBOUW is bezig verdere stappen te zetten om het integraal risicomanagement in te bedden in de organisatie. Het bestuur zal zich, gelet op de vele veranderingen die komen, in toenemende mate regievoerend opstellen in de uitbestedingscontracten met APG en met Bouwinvest. Op basis van een heldere opdracht en duidelijke kaders van sociale partners is het bestuur bezig met een nieuwe ALM-studie, die zal leiden tot een completer pensioencontract. BpfBOUW is nauw betrokken bij de dialoog over de toekomst van het pensioenstelsel. Het bestuur wil mee in verandering, maar houdt bij iedere verandering een evenwichtige belangenafweging als ankerpunt. De belanghebbenden bij het fonds hebben daar recht op en mogen het bestuur daarop blijven aanspreken. bpfbouw 5

6 Hoofdstuk 03 Organisatie BpfBOUW bestaat uit de volgende organen: het bestuur het verantwoordingsorgaan de Raad van Toezicht de beleggingsadviescommissie het bestuursbureau Het fonds heeft de volgende taken uitbesteed aan APG en Bouwinvest: de administratie het vermogensbeheer Bestuur Het bestuur van bpfbouw bestaat uit zes werkgeversbestuursleden, drie werknemers bestuursleden die de deel nemers vertegenwoordigen en drie werk nemersbestuursleden namens de pensioen gerechtigden. Het bestuur telt twee onafhankelijke deskundigen. Samenstelling van het bestuur ultimo 2014 Werkgeversbestuursleden Ing. H. de Pagter 1, voorzitter (Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven) Drs. L.C.A. Scheepens CPE, secretaris (Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven) Ing. H. Klein Poelhuis (Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven) G.F.M.B. Raessens MBA (Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven) Mr. drs. F.Th.M. Rohof CPL (NOA, de Nederlandse Ondernemersvereniging voor Afbouwbedrijven) J. Ruis (Bouwend Nederland, de vereniging van bouw- en infrabedrijven) Werknemersbestuursleden namens de deelnemers Drs. M.B. van Veldhuizen, voorzitter (FNV Bouw) C. van der Veer 2, secretaris (FNV Bouw) A. van den Brink CPE (CNV Vakmensen) W.J. van Houwelingen CPE (FNV Bouw) A.A.J. Heijnen (FNV Bouw) 3 Werknemersbestuursleden namens pensioengerechtigden A.A.J. Heijnen Vacature 4 Vacature 5 Onafhankelijke deskundigen Drs. R.E. Hulshof RBA 6 Drs. J.B. Koomans AAG 7 Verantwoordingsorgaan Op grond van de wijziging van de Pensioenwet zijn op 1 juli 2014 de leden van de voormalige deelnemersraad en de leden van het voormalige verantwoordingsorgaan afgetreden. Er is per 1 juli 2014 een nieuw verantwoordingsorgaan in werking getreden, bestaande uit zes rechtstreeks gekozen vertegenwoordigers van de pensioengerechtigden, vier vertegenwoordigers van de werknemers en vier vertegenwoordigers van de werkgevers, waarvan één zonder stemrecht. Het bestuur van bpfbouw legt verantwoording af aan het verantwoordingsorgaan over het beleid en de manier waarop dit is uitgevoerd. Jaarlijks geeft het verantwoordingsorgaan een oordeel over het handelen van het bestuur. Daarnaast adviseert het verantwoordingsorgaan het bestuur over zaken zoals het communicatiebeleid, het intern toezicht en het beloningsbeleid van het fonds. 1 De heer De Pagter is afgetreden op 1 januari 2015 en als werkgeversvoorzitter opgevolgd door de heer J. Ruis De heer C.A.J. Bastiaansen heeft per 3 maart 2015 de vacature ingevuld die is ontstaan door het vertrek van de heer De Pagter 2 De heer Van der Veer is afgetreden op 1 juli De heer Heijnen is afgetreden op 1 juli 2014 als werknemersbestuurslid namens de deelnemers en op dezelfde datum toegetreden als werknemersbestuurslid namens de pensioengerechtigden 4 De vacature is op 5 januari 2015 vervuld door mevrouw M.A. Blomberg 5 De vacature is op 1 januari 2015 vervuld door de heer L. Berke 6 De heer Hulshof is op 25 augustus 2014 toegetreden 7 De heer Koomans is op 1 juli 2014 toegetreden 6 jaarverslag 2014

7 8 De heer Bastiaansen is op 3 maart 2015 toegetreden tot het bestuur. In het verantwoordingsorgaan is hij opgevolgd door de heer J.A.H. Pustjens 9 De heer Buck is afgetreden op 1 januari 2015 Samenstelling van het verantwoordingsorgaan ultimo 2014 Werkgeversleden A.A. Boot Drs. Ing. C.A.J. Bastiaansen 8 J.J. Hoekman Werknemersleden H.L.Th.A.C. van Ekert L. Faro J.E. de Jong F.A.M. Sterks Leden namens pensioengerechtigden Th.A. Andriessen A. de Groot T.J.M. Meulemans L.J. Oomen J.S. Sens Ir. Tj. Visser Waarnemer: Mr. C.F. Woortman (waarnemend namens werkgevers) Raad van Toezicht De Raad van Toezicht heeft de verantwoordelijkheid toezicht te houden op het bestuur. De raad ziet toe op de besluitvormingsprocessen van het bestuur en de wijze waarop goed bestuur wordt gewaarborgd. De Raad van Toezicht heeft onder andere goedkeuringsrecht over de volgende besluiten van het bestuur: Jaarverslag en de jaarrekening Beleid over beloningen Liquidatie, fusie of splitsing van het fonds Profielschets voor de bestuursleden Samenstelling van de Raad van Toezicht ultimo 2014 Drs. A.A. Nagtegaal AAG, voorzitter Drs. E.R. Capitain RA Drs. R. Hommes Beleggingsadviescommissie De beleggingsadviescommissie adviseert het bestuur over de jaarlijkse beleggingsplannen van de vermogensbeheerders van het fonds. Ook adviseert de commissie het bestuur over het gewenste beleggingsbeleid voor de toekomst. Samenstelling beleggingsadviescommissie ultimo 2014 Deze commissie bestaat uit externe deskundigen. Prof. dr. R.G.C. van den Brink Drs. R. Buck 9 Drs. L.K. Dijkstra Drs. M.J.M. Jochems Prof. dr. R.G.C. van den Brink is op 22 december 2014 overleden. Hij heeft een waardevolle bijdrage geleverd aan de advisering vermogensbeheer. Bestuursbureau Het bestuursbureau bestaat uit deskundige functionarissen die het bestuur en de bestuurlijke commissies ondersteunen. De directeur van het bestuursbureau is drs. D. van As RA. Administratie De administratie van het fonds is opgedragen aan APG Rechtenbeheer nv. Vermogensbeheer Het vermogensbeheer van het fonds is, met uitzondering van het vermogen in vastgoed, opgedragen aan APG Asset Management nv. Vastgoed Het beheer van het vermogen in vastgoed is opgedragen aan Bouwinvest Real Estate Investment Management bv (hierna: Bouwinvest). Bouwinvest is voor honderd procent een dochter onderneming van bpfbouw. Externe partijen Het bestuur laat zich bijstaan door externe partijen op actuarieel, juridisch en fiscaal gebied. Certificerend actuaris Mercer (Nederland) bv, Ir. M.W. Heemskerk AAG Accountant Ernst & Young Accountants LLP, S.B. Spiessens RA Compliance officer Holland Van Gijzen, Advocaten en Notarissen LLP, Mr. N.M. Opdam Adviserend actuaris APG, R.M. Schoutsen AAG bpfbouw 7

8 Hoofdstuk 04 Kerncijfers (Bedragen in miljoenen euro s) Deelnemers (in aantallen) - Deelnemers Arbeidsongeschikten Gewezen deelnemers Pensioengerechtigden Totaal Werkgevers (in aantallen) Premiepercentages 11 Ouderdomspensioen 21,8 22,6 21,9 21,9 20,9 Ouderdomspensioen UTA-Bikudak 18,4 n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. Arbeidsongeschiktheidspensioen - Bouwnijverheid 0,15 0,15 0,00 0,00 0,00 - Timmerindustrie 0,10 0,10 0,00 0,00 0,00 - Afbouw n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. - Natuursteenbedrijf 0,10 0,10 0,00 0,00 0,00 - Betonmortelindustrie 0,15 0,15 n.v.t. n.v.t. n.v.t. - Bikudak n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. Aanvullingsregeling Bouwbedrijf 10,6 10,6 10,5 10,3 9,8 - UTA-Bouw 2,8 2,8 3,0 3,0 3,0 - Timmerindustrie 2,4 2,6 2,7 2,7 2,2 - Afbouw 2,8 5,7 8,7 9,2 8,9 - Natuursteenbedrijf 6,9 6,9 7,8 7,8 7,7 - Betonmortelindustrie 2,1 2,1 n.v.t. n.v.t. n.v.t. - UTA-Bikudak n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. - Bikudak, niet-uta 10,9 n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. 10 Sinds 2014 worden deelnemers met een zeer klein pensioen (lager dan vijftig euro meegeteld). Dit verklaart de flinke toename van het aantal gewezen deelnemers. In de technische voorziening zijn deze pensioenbijdragen altijd opgenomen geweest 11 De grondslag van deze percentages is de pensioengrondslag, tenzij anders vermeld 12 De grondslag van deze percentages is het pensioenloon. Tot en met 2013 waren dit premies aanvullingsregeling Volgend op het boekjaar 14 Volgend op het boekjaar 15 Onder deelnemer wordt hier zowel deelnemer als pensioengerechtigde verstaan 16 In basispunten van het gemiddeld belegd vermogen exclusief transactiekosten. Voor 2010 is de informatie volgens de gevolgde methodiek niet beschikbaar Aanvullingsregeling Bouwbedrijf 2,5 2,5 2,0 2,0 2,0 - UTA-Bouw 1,2 1,2 1,2 1,2 1,3 Toeslagverlening per 1 januari 13 (in procenten) Ouderdomspensioen - Deelnemers 0,20 0,28 0,00 0,00 0,00 - Pensioengerechtigden en gewezen deelnemers 0,15 0,00 0,00 0,00 0,00 Achterstand in toeslagverlening per 1 januari 14 (in procenten) - Actieven 7, ,13 5,87 4,79 - Inactieven 7,36 7,37 8,89 6,62 5,53 Uitvoeringskosten Pensioenuitvoeringskosten in euro s per deelnemer Kosten vermogensbeheer nb 8 jaarverslag 2014

9 Belegd vermogen Vastgoed Aandelen Vastrentende waarden Derivaten Overige beleggingen Totaal belegd vermogen Verplichting ontvangen zekerheden Belegd vermogen./. zekerheden Pensioenverplichtingen Ouderdomspensioen/nabestaandenpensioen Arbeidsongeschiktheidspensioen Vroegpensioen en aanvullingsregelingen Totaal pensioenverplichtingen Algemene reserve Dekkingsgraad (in procenten) 115,1 111,5 105,8 100,4 106,2 Beleggingsopbrengsten Rendementen (in procenten) Vastgoed 8,8 1,6 1,8 4,9 3,3 Aandelen 18,1 15,1 16,4./. 6,0 18,9 Vastrentende waarden 12,5./. 1,0 9,8 4,8 7,2 Overige beleggingen 1,5 1,4 6,1 4,5 12,6 Totaalrendement incl. derivaten 24,5 2,4 15,3 9,7 10,0 Totaalrendement excl. Derivaten 12,7 4,8 10,3 1,6 10,6 Premies Ouderdomspensioen/vroegpensioen 669,4 745,4 793,0 840,4 817,0 Arbeidsongeschiktheidspensioen 3,9 4,4 0,0 0,0 0,0 Aanvullingsregelingen 280,1 300,4 337,0 366,7 381,3 Totaal premies 953, , , , ,3 Pensioenuitkeringen Ouderdomspensioen 927,2 896,8 804,3 753,8 659,4 Arbeidsongeschiktheidspensioen 27,1 28,5 29,5 32,2 32,8 Vroegpensioen 233,2 308,5 359,0 396,1 417,5 Totaal pensioenuitkeringen 1.187, , , , ,7 bpfbouw 9

10 10 jaarverslag 2014

11 Hoofdstuk 05 Fondsactiviteiten in 2014 Collectieve waardeoverdrachten Bpf-Bikudak Per 1 januari 2014 is de sector Bitumineuze en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bikudak) aangesloten bij de pensioenregeling van bpfbouw. BpfBOUW heeft met cao-partijen in de sector Bikudak afgesproken dat bpfbouw voor een beperkt aantal jaren (tot uiterlijk 1 januari 2017) een afwijkende middelloonregeling voor UTA-werknemers in de sector Bikudak uitvoert. Binnen de genoemde termijn zal deze regeling ingroeien in de pensioenregeling van bpfbouw. De verschillen betreffen het bodemloon en een afwijkende regeling voor het partnerpensioen (partnerpensioen op risicobasis). De collectieve waardeoverdracht geldt voor ongeveer 21 duizend (gewezen) deelnemers en gepensioneerden. De overdrachtswaarde is circa 350 miljoen euro. Aansluiting sector Baksteenindustrie In 2014 heeft het bestuur van bpfbouw gesprekken gevoerd met BPF Baksteen en cao-partijen Baksteen over de aansluiting van de sector Baksteenindustrie bij de bouwnijverheid en collectieve waardeoverdracht van BPF Baksteen naar bpfbouw. Zij hebben hierover overeenstemming bereikt. Per 1 januari 2015 sluit de sector Baksteenindustrie aan bij de pensioenregeling van bpfbouw. Hierdoor komen er circa deelnemers bij. Met cao-partijen in de sector Baksteenindustrie is afgesproken dat bpfbouw voor deelnemers in de sector Baksteenindustrie maximaal twee jaar een hoger bodemloon hanteert. Hierdoor is de pensioengrondslag (pensioengevend loon minus bodemloon) lager. Deelnemers die het betreft, hebben hierover bericht gekregen. Hierna zal het bodemloon worden toegepast dat ook in de overige sectoren geldt. BpfBOUW en BPF Baksteen hebben afgesproken om alle pensioenverplichtingen en het bijbehorende vermogen van BPF Baksteen in de loop van 2015 over te dragen aan bpfbouw. DNB heeft ingestemd met de collectieve waardeoverdracht. De overdrachtswaarde is ruim 200 miljoen euro. De aansluiting van de sector Baksteenindustrie is ook verwerkt in het Pensioen- en Uitvoeringsreglement, de statuten en de Verplichtstelling van het fonds. Beleid inzake afkoopmoment Deelnemers die een klein pensioen hebben opgebouwd, dat ligt onder de wettelijke afkoopgrens, krijgen bij pensionering van bpfbouw een aanbod voor afkoop. Uitbetaling van het afkoopbedrag heeft in bepaalde gevallen in 2014 geleid tot een korting op de AOW-partnertoeslag en andere regelingen. Daarom stelde bpfbouw deze deelnemers in staat de afkoop uit te stellen tot na de AOW-leeftijd. Daarmee konden zij een korting voorkomen. Het nieuwe financieel toetsingskader Op 1 januari 2015 is het nieuwe financieel toetsingskader (nftk) voor pensioenfondsen in werking getreden. De belangrijkste wijzigingen gaan over de spreiding in de tijd van de effecten van financiële risico s. Zo zijn de regels voor indexatie en verlaging van de pensioenen aangepast. Pensioenfondsen moeten hogere buffers aanhouden en mogen minder snel indexatie geven. Dit moet ervoor zorgen dat de pensioenen minder en minder snel hoeven te worden verlaagd bij grote financiële tegenvallers. Naar aanleiding van de invoering van het nftk heeft bpfbouw aan cao-partijen gevraagd naar de premies, indexatie en pensioenopbouw te kijken en naar de afweging tussen de ambitie van de regeling, de premie en de risico s. Dit is vanwege een compleet pensioencontract. De besluitvorming van cao-partijen leidt voor bpfbouw tot de aanpassing van het premie-, indexatie-, kortings- en beleggingsbeleid. Het aangepaste beleid van bpfbouw moet uiterlijk 1 juli 2015 zijn vastgesteld. Deze datum geldt ook voor het nieuwe herstelplan dat bpfbouw moet maken. Het fonds moet daarnaast de haalbaarheids toets uiterlijk 1 oktober 2015 hebben uitgevoerd. bpfbouw 11

12 Vooruitlopend op de invoering van het nftk hebben cao-partijen in 2014 al een aantal besluiten genomen over de premie en de toeslagverlening. De premie is niet langer gebaseerd op een gedempte kostendekkende premie, rekening houdend met een rekenrente van 3,5 procent, maar rekening houdend met een verwacht rendement en prijsinflatie. Daarbij is afgesproken dat de maximale premie gelijk is aan 20,2 procent van de pensioengrondslag. De toeslagambitie is gewijzigd. Een eventuele toeslag zal voortaan worden gebaseerd op de prijsontwikkeling en niet langer op de loontrend. Nettopensioen Vanaf 1 januari 2015 geldt de zogenoemde aftoppingsgrens. Dat wil zeggen dat deelnemers met een inkomen hoger dan euro (niveau 2015) niet langer pensioen zoals voorheen (brutopensioen in de BeterExcedent-regeling) opbouwen over het inkomen dat boven die grens uitkomt. Voor het deel van het inkomen boven deze aftoppingsgrens kunnen deelnemers met een nettopensioen of nettolijfrente bijsparen. Volgens het kabinet kunnen deelnemers met de nettovoorziening een bruto-opbouw van ongeveer 1,875 procent per dienstjaar van het totale gemiddelde inkomen op de pensioenleeftijd sparen. Het pensioenfonds mag een nettopensioenregeling uitvoeren, waarbij de werkgever geen werkgeversbijdrage verschuldigd is. Het fiscaal kader voor nettopensioen wordt gebaseerd op het loonbelastingregime dat ook van toepassing is op het brutopensioen. Werknemers met een salaris boven het vast gestelde maximum pensioenloon in de middelloon regeling van bpfbouw konden via hun werkgever al deelnemen aan de BeterExcedentregeling. Door de aftoppingsgrens die geldt vanaf 1 januari 2015 wordt de opbouw in de BeterExcedent-regeling gemaximeerd op een salaris van euro. Voor het salaris boven biedt bpfbouw een nettopensioenregeling aan. De werknemer kiest zelf of hij deelneemt aan de nettopensioenregeling via zijn werkgever. Door deelname aan de nettopensioenregeling zorgt de werknemer ervoor dat zijn pensioenopbouw en de opbouw voor zijn nabestaanden boven het salaris van euro op peil blijft. Toezicht door De Nederlandsche Bank Onderzoek beheersing renterisico De Nederlandsche Bank (DNB) heeft in 2013 bij een groot aantal pensioenfondsen, waaronder bpfbouw, onderzoek gedaan naar de beheersing van het renterisico. Het onderzoek richtte zich niet zozeer op de mate van renteafdekking, maar op de invulling van de risicobeheersing door pensioenfondsen. Eind 2013 heeft bpfbouw de rapportage met bevindingen van het onderzoek ontvangen. Het rapport bevat op onderdelen enkele verbeterpunten voor de vaststelling en verbetering van het beleid. In 2014 heeft bpfbouw opvolging aan de bevindingen gegeven. Het fonds heeft de ondernomen acties vervolgens met DNB besproken. BpfBOUW heeft het plan van aanpak dat in 2013 is opgesteld, afgelopen jaar uitgevoerd. Het fonds heeft een overkoepelend beleidsdocument opgesteld waarin alle relevante onderwerpen over de afdekking en beheersing van het renterisico zijn opgenomen. Een dergelijk beleidsdocument zal ook voor de andere materiële financiële risico s van bpfbouw worden opgesteld en periodiek worden herijkt. In overleg met de uitvoeringsorganisatie zijn de rapportages uitgebreid. Daardoor sluiten ze beter aan op het beleid en zorgen ze voor een effectieve beheersing van het renterisico. Verder is onder meer het actieve tactische beleid in de renteafdekking stopgezet. Enkele resterende aandachtspunten, onder andere op het gebied van het curverisico (het risico van niet-parallelle verschuivingen van de rentecurve) en op het gebied van de ex-post monitoring van de effectiviteit van de renteafdekking, zullen in de loop van 2015 worden afgerond. Themaonderzoeken, Integriteitsrisico s en Belangenverstrengeling vastgoed DNB heeft in 2013 bij een aantal pensioenfondsen, waaronder bpfbouw, onderzoek gedaan naar de beheersing van de integriteitsrisico s en naar de risico s van belangenverstrengeling bij beleggingen in vastgoed. Begin 2014 heeft bpfbouw van de toezicht houder de rapportage met bevindingen ontvangen. Daarop heeft bpfbouw een overzicht gemaakt van de bevindingen en de maatregelen die het fonds zal nemen. Deze maatregelen zijn uitgewerkt in documenten en procedures, die het fonds opnieuw met DNB heeft besproken. Dit overleg heeft geleid tot verdere verfijning van de documenten en procedures. Begin 2015 zal bpfbouw de resterende aandachtspunten in overleg met DNB afronden. BpfBOUW vindt 12 jaarverslag 2014

13 integri teit van het fonds zeer belangrijk. De beheersing van de integriteitsrisico s zal dan ook continu op de agenda blijven staan. Self-assessment informatiebeveiliging In 2014 heeft DNB, in opvolging van de nulmeting informatiebeveiliging in 2012, aan het fonds gevraagd om voor de pensioenadministratie een éénmeting uit te voeren. Doel hiervan is vast te stellen in hoeverre de beheersing van informatiebeveiliging binnen het fonds is versterkt of behouden. Naar aanleiding van deze meting heeft DNB aangegeven dat de informatiebeveiliging van het fonds is verbeterd. De resultaten tonen aan dat de informatiebeveiliging zich voor 1 van de 45 onderdelen nog niet op het gewenste niveau bevindt. In 2015 zal het fonds activiteiten uitvoeren om ook dit laatste onderdeel op het gewenste niveau te brengen. De informatiebeveiliging van de pensioenadministratie van het fonds scoorde voor 98 procent (2012: 87 procent) van de onderdelen op voldoende niveau. Hiermee scoorde bpfbouw, in vergelijking met andere pensioenfondsen, boven het gemiddelde van 75 procent. Uitbestedingsrelatie pensioenadministratie Eind 2012 heeft DNB onderzoek gedaan naar de uitbesteding van de pensioenadministratie bij het fonds. Zo kan DNB beoordelen of het bestuur op de juiste manier invulling geeft aan een beheerste en integere bedrijfsvoering op het gebied van de uitbesteding. DNB had aangegeven dat de uitbestedingsrelatie van de pensioenadministratie in de afgelopen jaren op onderdelen onvoldoende aandacht heeft gekregen. In 2013 en 2014 heeft het fonds adequate maatregelen genomen die een beheerste en integere bedrijfsvoering door het fonds verder borgen. Zo is in 2014 het uitbestedingsbeleid, het BCM-beleid (Business Continuity Management) en een incidentregeling vastgesteld en ingevoerd voor zowel de uit bestede pensioenadministratie als het vermogensbeheer. Beheersing uitbesteding Kosten vermogensbeheer De kosten van het vermogensbeheer vormen een integraal onderdeel van het beleggingsbeslissingsproces. Bij de vaststelling van het beleggings beleid maakt het fonds steeds de afweging tussen rendement, risico, liquiditeit, complexiteit en kosten. BpfBOUW hecht aan transparantie en beheersing van de kosten van vermogensbeheer. Daarom heeft het fonds in 2014 een onafhankelijk extern onderzoek laten uitvoeren naar de marktconformiteit van de hoogte en de structuur van deze kosten, zowel per beleggingscategorie als voor de totale dienstverlening van de uitvoeringsorganisaties. Daarbij heeft het fonds rekening gehouden met de specifieke karakteristieken van de verschillende beleggingen en diensten, om zoveel mogelijk tot een zuivere vergelijking te komen. De uitkomsten van dit onderzoek zijn mede input voor de contractonderhandelingen met de uitvoeringsorganisaties. Versterking governance bpfbouw Governance bpfbouw BpfBOUW heeft in 2014 veel aandacht besteed aan de versterking van de governance. Onder andere de Wet versterking bestuur pensioenfondsen was aanleiding voor belangrijke personele veranderingen in het bestuur, de commissies en de organen van het fonds. De samenstelling van de commissies is herzien. De reglementen van de diverse commissies en organen zijn herschreven en alle voorkomende functies in het bestuur, de commissies en de organen zijn vastgelegd. Profielschetsen zijn geactualiseerd en scherper geformuleerd. De personele bezetting van het bestuurs bureau is versterkt. Bestuur Het bestuur van bpfbouw heeft gekozen voor het zogenoemde paritair plus model. De samenstelling van het bestuur is in het verslagjaar aangepast en wordt nu gevormd door zes vertegenwoordigers van werkgevers organisaties, drie vertegenwoordigers van werknemersorganisaties en drie vertegenwoordigers van pensioengerechtigden. De vertegenwoordigers van de pensioengerechtigden zijn gekozen door de geleding van de pensioengerechtigden in het verantwoordingsorgaan. Daarnaast zijn in het bestuur twee onafhankelijke deskundigen opgenomen, met de kennisgebieden vermogensbeheer en risicomanagement en uitbesteding. Deze aanvulling versterkt het bestuur bij de waardering van adviezen over vermogensbeheer en risicomanagement (de zogenoemde countervailing power). De deskundigen spelen een belangrijke rol in de commissies Vermogensbeheer en Balansmanagement, respectievelijk Uitbesteding, Control en Riskmanagement. bpfbouw 13

14 De deskundigheid van de individuele bestuursleden, van de commissies en van het bestuur als geheel is in kaart gebracht. Deze inventarisatie wordt gebruikt in het keuzeproces voor nieuwe bestuursleden, in de toetsingsprocedure en bij de bewaking en bevordering van de geschiktheid van het bestuur als geheel. Het bestuur heeft de normen voor toetreding in het bestuur herijkt en verwerkt in de profielschetsen en de collectieve geschiktheidsmatrix. Auditcommissie De nieuw gevormde Auditcommissie heeft in 2014 voor de eerste keer gedurende het hele jaar gefunctioneerd. De commissie adviseert het bestuur over alle zaken betreffende de financiële verantwoording van bpfbouw. Zo is de commissie nauw betrokken bij het jaarrekeningproces en bij de behandeling van accountants- en actuariële verslagen. Ook adviseren over het juist en consequent toepassen van waarderingsgrondslagen behoort tot het taakgebied van de commissie. De commissie bestaat uit twee externe adviseurs en een vertegenwoordiger van het bestuur. De instelling van de Auditcommissie heeft een belangrijke impuls gegeven aan de kwaliteitsbewaking van de financiële verantwoording. Raad van toezicht De vacature, ontstaan door vertrek van een van de leden van de raad, is vervuld. De taakstelling van de raad is aangepast aan de toegenomen verantwoordelijkheden vanwege de nieuwe wet- en regelgeving. Deelnemersraad Op 1 juli 2014 is afscheid genomen van de deelnemersraad van het fonds. De raad heeft een belangrijke rol vervuld in de governance van het fonds. Het verantwoordingsorgaan heeft een groot aantal taken van de deelnemersraad overgenomen. Bestuursbureau Het bestuurbureau is uitgebreid met een manager Financial Risk en een manager Pensioenzaken. De secretariële ondersteuning van het bureau is versterkt met een officemanager. Wet versterking bestuur pensioenfondsen medezeggenschap. Zo zijn pensioenfondsen beter voorbereid op de toekomst, het bestuur wordt hiermee versterkt en het intern toezicht is beter geregeld. Ook borgt de nieuwe wet een evenwichtiger belangenafweging. Voor bpfbouw betekende de Wet versterking bestuur pensioenfondsen onder andere dat de deelnemersraad en het oude verantwoordingsorgaan zijn verdwenen. Hier is een nieuw verantwoordingsorgaan voor in de plaats gekomen. Ook is de samenstelling van het bestuur gewijzigd. Verder heeft de Raad van Toezicht meer bevoegdheden gekregen. Verantwoordingsorgaan Het verantwoordingsorgaan telt een nieuwe geleding: de vertegenwoordigers van pensioengerechtigden. Deze geleding bestaat uit zes vertegenwoordigers, gekozen via rechtstreekse verkiezingen onder de pensioengerechtigden. Daarnaast telt het verantwoordingsorgaan, rekening houdend met de verhouding deel nemers - pensioengerechtigden, vier vertegenwoordigers van werknemersorganisaties, drie vertegenwoordigers van werkgeversorganisaties en een waarnemer namens de werkgevers. Het verantwoordingsorgaan werkt op basis van een nieuw reglement, aangepast aan de nieuwe wet- en regelgeving. Het verantwoordingsorgaan heeft een aantal belangrijke taken en bevoegdheden gekregen. Het bestuur van bpfbouw legt verantwoording af aan het verantwoordingsorgaan over het beleid en de manier waarop dit is uitgevoerd. Jaarlijks geeft het verantwoordingsorgaan een oordeel over het handelen van het bestuur. Dit oordeel is te lezen in hoofdstuk 15 van het jaarverslag. Daarnaast adviseert het verantwoordingsorgaan het bestuur over zaken zoals het communicatiebeleid, het intern toezicht en het beloningsbeleid van het fonds. Bestuur Verder is de samenstelling van het bestuur gewijzigd. Voorheen waren alleen werknemers en werkgevers vertegenwoordigd in het bestuur. De leden die namens de pensioengerechtigden in het verantwoordingsorgaan zitten, dragen kandidaten voor het bestuur voor. Hierdoor hebben pensioengerechtigden ook hun eigen vertegenwoordigers in het bestuur gekregen. Daarnaast heeft het bestuur nu twee externe deskundigen. Op 1 juli 2014 is de Wet versterking bestuur pensioenfondsen in werking getreden. Door de nieuwe wet gelden nieuwe regels voor pensioenfondsen voor de samenstelling van bestuur en 14 jaarverslag 2014

15 bpfbouw 15

16 De zetels zijn als volgt verdeeld: zes vertegenwoordigers van werkgevers drie vertegenwoordigers van werknemers drie vertegenwoordigers van pensioengerechtigden twee externe deskundigen Raad van Toezicht Ook in de (bevoegdheden van de) Raad van Toezicht hebben wijzigingen plaatsgevonden. De Raad van Toezicht heeft in vergelijking met vroeger meer bevoegdheden gekregen. Zo heeft de raad nu goedkeuringsrechten voor vaststelling van het jaarverslag en de jaarrekening en de overdracht of overname van verplichtingen. De Raad van Toezicht bestaat nog steeds uit drie onafhankelijke personen. Code Pensioenfondsen De Code Pensioenfondsen (de Code), opgesteld door de Stichting van de Arbeid en de Pensioenfederatie, is per 1 januari 2014 van kracht. De Code omvat 83 normen, onderverdeeld in negentien thema s, over het functioneren van de verschillende organen binnen een pensioenfonds. Doel van de Code is om een goede uitvoering van de drie bestuurlijke kernfuncties te stimuleren: besturen toezicht houden verantwoording afleggen over het beleid, de besluitvorming en de realisatie van het beleid De Code is in de loop van het verslagjaar - per 1 juli verankerd in de Pensioenwet. De Code laat ruimte voor eigen verantwoordelijkheid van het bestuur in de (beleids)keuzes. De Code mag worden nageleefd volgens het beginsel pas toe of leg uit. Dat betekent dat er ruimte is om af te wijken van de normen, zolang dit weloverwogen gebeurt. Het bestuur ziet de Code als een belangrijke stimulans om het functioneren van het pensioenfonds verder te verbeteren én om dit inzichte lijker te maken. De code fungeerde in 2014 als een ijkpunt bij het verder inrichten van de governance, het dagelijks functioneren en de daaruit voort vloeiende besluitvorming. Dit blijkt onder meer uit de statuten en de ABTN (actuariële en bedrijfstechnische nota) van het pensioenfonds. De naleving van de Code wordt ook omschreven in dit jaarverslag en op nl. Het bestuur is verantwoordelijk voor de naleving van de Code, maar hecht eraan het Verantwoordingsorgaan en de Raad van Toezicht nauw te blijven betrekken bij de wijze waarop de naleving van de normen uit de Code wordt gewaarborgd. BpfBOUW voldoet in het verslagjaar 2014 grotendeels aan de normen van de Code. BpfBOUW heeft een zorgvuldige analyse gemaakt van de stappen die in 2015 nog gezet moeten worden om aan de bepalingen van de Code te voldoen. Onderdeel van deze stappen is de vaststelling van een diversiteitsbeleid en een klokkenluiders regeling. Het bestuur zal de wijze van implementatie van de normen uit de Code in dialoog met onder andere het Verantwoordingsorgaan verder ter hand nemen. Onderwerpen van gesprek daarbij zijn nadere vastlegging van de missie, visie en strategie van het fonds. Veel elementen hiervan zijn al gedocumenteerd. Het bestuur is voor nemens deze documentatie integraal te bundelen en te toetsen aan de huidige ontwikkelingen in het fonds en in de pensioensector in bredere zin. Aansluitend wordt in de loop van 2015, een jaar na inwerkingtreding van de Wet versterking bestuur pensioenfondsen, een evaluatie uitgevoerd van het bestuur als geheel. Hierbij vormt de Code een belangrijk normenkader voor het bestuur. 16 jaarverslag 2014

17 Hoofdstuk 06 Wijziging van statuten, reglementen en de verplichtstelling Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015 Per 1 januari 2015 gelden nieuwe fiscale regels voor de opbouw van het pensioen. Dit is een gevolg van de wijziging van de Wet verlaging maximumopbouw- en premiepercentages pensioen en maximering pensioengevend inkomen en het Belastingplan Het maximaal toegestane opbouwpercentage wordt per 1 januari 2015 verlaagd naar 1,875 procent en de pensioenleeftijd wordt verhoogd naar 67 jaar. Daarnaast is pensioenopbouw alleen mogelijk tot een pensioengevend salaris van euro. Boven die grens zijn pensioenpremies niet meer fiscaal aftrekbaar. Zie ook hoofdstuk 5. De gewijzigde wet- en regelgeving was voor de sociale partners in de sectoren Bouwbedrijf, Timmerindustrie, Afbouw, Natuursteenbedrijf, Betonmortelindustrie en Bikudak reden om de pensioenovereenkomst te wijzigen. Cao-partijen hebben in november 2014 over de wijzigingen besloten. Het fonds heeft de gewijzigde pensioenregeling inmiddels in uitvoering genomen. Wat zijn de belangrijkste kenmerken per 1 januari 2015 op hoofdlijnen? De pensioenleeftijd wordt verhoogd naar 67 jaar. Het opbouwpercentage wordt aangepast naar het fiscale maximum van 1,875 procent met een pensioenleeftijd van 67 jaar. De opgebouwde aanspraken ouderdomspensioen met een pensioenleeftijd van 65 jaar worden omgezet naar pensioenaanspraken met een pensioenleeftijd van 67 jaar. De opgebouwde vroegpensioenaanspraken van (gewezen) deelnemers die niet eerder al voor omzetting hebben gekozen, worden alsnog omgezet naar een ouderdomspensioen met een pensioenleeftijd van 67 jaar. Het bodemloon, dit is het deel van het salaris dat niét meetelt voor de pensioenopbouw, wordt verlaagd naar het minimale niveau (100/75 van de AOW-uitkering voor gehuwden, inclusief vakantiegeld). Het op te bouwen partnerpensioen blijft 70 procent van het ouderdomspensioen. Het garantiepartnerpensioen wordt 70 procent van het bereikbare ouderdomspensioen. Premievrije pensioenopbouw bij arbeidsongeschiktheid en het arbeidsongeschiktheidspensioen eindigen uiterlijk op de eerste dag van de maand waarin de deelnemer de AOW-leeftijd bereikt. De premievrije pensioenopbouw bij arbeidsongeschiktheid wordt 65 procent van de opbouw ouderdomspensioen en partnerpensioen in het betreffende jaar. Een eventuele toeslag zal voortaan worden gebaseerd op de prijsontwikkeling en niet langer op de loontrend. De uiterlijke pensioenleeftijd blijft 70 jaar. Voor het berekenen van de hoogte van de verwachte pensioenuitkering bij een indicatieve opgave gaat bpfbouw uit van de factoren die gelden, zes maanden voorafgaand aan de beoogde pensioendatum. Voor deelnemers (niet UTA) in de sector Bikudak die zijn geboren na 1949, geldt een sectorale aanvullingsregeling. Deze wordt met 20 procent versoberd voor degenen die in 2016 of daarna de 60-jarige leeftijd bereiken. Deze versobering is verwerkt in artikel 30 van het Pensioenreglement. Alle deelnemers, gewezen deelnemers, gewezen partners en pensioengerechtigden hebben een brief ontvangen waarin deze wijzigingen uitgebreid zijn toegelicht. Dit geldt ook voor alle werkgevers. Het fonds heeft de besluiten van sociale partners verwerkt in de pensioenregeling en in het Pensioen- en Uitvoeringsreglement van het fonds. Ook is de verplichtstelling van het fonds per 1 januari 2015 aangepast. In de gewijzigde verplichtstelling is de verhoogde pensioenleeftijd van 67 jaar opgenomen. Wijziging en evaluatie beleid bij collectieve waardeoverdracht DNB heeft het bestaande beleid bij collectieve waardeoverdrachten (cwo) verduidelijkt. Dit beleid en (recente) ervaringen van bpfbouw met collectieve waardeoverdrachten hebben het fonds doen besluiten het eigen beleid voor cwo op een aantal onderdelen aan te scherpen en te verduidelijken. bpfbouw 17

18 Het fonds heeft in het cwo-beleid de rendementsvergoeding gewijzigd van feitelijk rendement exclusief rendement op derivaten naar feitelijk rendement inclusief rendement op derivaten. Daarnaast is in het cwo-beleid een bijdrage voor een eventueel aanwezig verzekeringstechnisch voordeel niet langer een onderdeel van het beleid. Verder heeft het fonds beleid vastgesteld voor overdrachten waarbij pensioen wordt ingekocht uit beleggingskapitalen. Hiervoor was voorheen nog geen beleid vastgelegd. Overige wijzigingen Pensioen- en Uitvoeringsreglement Eerder in het jaarverslag is al aangegeven dat het Pensioen- en Uitvoeringsreglement per 1 januari 2015 is gewijzigd als gevolg van wijzigingen in de pensioenregeling en het toetreden van de sector Baksteenindustrie. Daarnaast is het Pensioen- en Uitvoeringsreglement gewijzigd als gevolg van: Wijziging van het toeslagbeleid/opheffing van de reserve toeslagverlening actieven Het bestuur heeft besloten de toeslag te baseren op de prijsontwikkeling en niet langer op de loontrend. Daarnaast heeft het bestuur besloten om de reserve toeslagverlening op te heffen. Als gevolg hiervan wijzigen de bepalingen en bijlagen over toeslagverlening. Heffing van een gedifferentieerde premie voor de aanvullingsregeling 55- sector Afbouw voor werknemers Cao-partijen in de sector Afbouw hebben bpfbouw verzocht om per 1 oktober 2014 een gedifferentieerde premie 55- te heffen (een premie over het pensioenloon en een premie over het pensioenloon minus het bodemloon). Het heffen van de premie 55- voor Afbouw over twee verschillende grondslagen is vastgelegd in het pensioenreglement en in het uitvoeringsreglement. Fiscaal kader voor zelfstandigen Per 1 januari 2015 zijn de fiscale kaders voor ondernemers voor de inkomstenbelasting (IB-ondernemers) die verplicht deelnemen aan een beroepspensioenfonds, aangescherpt. Dit geldt ook voor de zelfstandigen die verplicht deelnemen aan bpfbouw. Vanwege deze aanscherping is het begrip pensioenloon ook voor de zelfstandige in het pensioen- en uitvoeringsreglement opgenomen. Voor het begrip pensioenloon sluit het fonds aan bij de fiscale definitie van pensioengevend loon voor IB-ondernemers. Aanpassing beleid vrijwillige voortzetting Als de arbeidsovereenkomst van een deelnemer eindigt, heeft die deelnemer de mogelijkheid om de pensioenregeling van bpfbouw op vrijwillige basis voort te zetten. Dit noemen we vrijwillige voortzetting. Hieraan zijn voorwaarden verbonden. Zo moet de deelnemer een verzoek tot vrijwillige voortzetting binnen negen maanden na beëindiging van verplichte deelname schriftelijk indienen bij bpfbouw. Door gebruik te maken van vrijwillige voortzetting, voorkomt de deelnemer dat hij een pensioentekort oploopt. Het bestuur heeft al een beleid voor vrijwillige voortzetting. Dit jaar is een beleidswijziging ontwikkeld op de volgende twee onderdelen: Naar aanleiding van individuele verzoeken is vrijwillige voortzetting bij een buitenlandse ww-uitkering voortaan toegestaan. Er moet dan wel sprake zijn van onvrijwillig ontslag. De pensioenopbouw mag worden voortgezet zolang de deelnemer deze buitenlandse loongerelateerde ww-uitkering ontvangt. De premies zijn (mogelijk) fiscaal niet aftrekbaar in het woonland. Zodra het ouderdomspensioen wordt uitgekeerd, zal bpfbouw loonbelasting inhouden op de pensioenuitkering. Mogelijk betaalt de gepensioneerde dan dubbele loonbelasting. BpfBOUW stelt de deelnemer hiervan op de hoogte en vraagt de deelnemer te verklaren bekend te zijn met de (mogelijke) dubbele belastingheffing. Ook staat bpfbouw vrijwillige voortzetting toe gedurende de periode dat een deelnemer, aansluitend aan het dienstverband, een ziektewetuitkering ontvangt van de ex-werkgever (die eigenrisicodrager is). 18 jaarverslag 2014

19 Wijziging Verplichtstelling door verhoging pensioenleeftijd en toetreding sector Baksteenindustrie Cao-partijen die betrokken zijn bij bpfbouw hebben in augustus 2014 de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gevraagd om de Verplichtstelling aan te passen. Dit was nodig vanwege de wijzigingen in de pensioenregeling per 1 januari Cao-partijen die betrokken zijn bij bpfbouw hebben besloten om de pensioenregeling per 1 januari 2015 aan te passen. Een van de wijzigingen is het verhogen van de pensioenleeftijd van 65 jaar naar 67 jaar. Door de verhoging van de pensioenleeftijd moest ook de Verplichtstelling van bpfbouw per 1 januari 2015 worden aangepast. De minister heeft de aanpassing goedgekeurd. Vanaf 1 januari 2015 is daarom ook in de Verplichtstelling een pensioenleeftijd van 67 jaar opgenomen. Dit betekent dat vanaf 1 januari 2015 voor de werknemer een premieplicht geldt tot de eerste dag van de maand waarin de werknemer 67 jaar wordt. Door de aansluiting van de sector Baksteenindustrie is de werkingssfeer zoals omschreven in de Verplichtstelling van bpfbouw op 17 januari 2015 uitgebreid met de sector Baksteenindustrie. Op die datum is ook de Verplichtstelling van BPF Baksteen ingetrokken. Wijziging statuten als gevolg van de aansluiting sector Baksteenindustrie en de invoering van de Wet versterking bestuur Door de aansluiting van de sector Baksteenindustrie, is de werkingssfeer als omschreven in de statuten van bpfbouw 1 januari 2015 uitgebreid met de sector Baksteenindustrie. De invoering van de Wet versterking bestuur heeft ook geleid tot wijziging van de statuten van het fonds. De wijzigingen zijn op 1 juli 2014 in werking getreden. Wijzigingen BeterExcedentregeling 2014 In 2014 is voor het BeterExcedent-reglement voorgesteld om bij scheiding een regeling te treffen voor de omzetting van het opgebouwde pensioenkapitaal in bijzonder partnerpensioen. Daarnaast zijn een paar aanpassingen in het Pensioenreglement BeterExcedent aangebracht die hoofdzakelijk verband hielden met een actualisering van het pensioenreglement. De aanpassing bij scheiding houdt in dat het pensioenkapitaal wordt gesplitst in drie delen: een deel dat bestemd is voor de inkoop in ouderdomspensioen voor de deelnemer, een deel dat bestemd is voor het verevende ouderdomspensioen voor de ex-partner en een deel dat bestemd is voor bijzonder partnerpensioen voor de ex-partner. Ook is het mogelijk voor de deelnemer en de ex-partner om conversie af te spreken. Dat betekent dat het pensioen wordt gesplitst in twee losstaande pensioenkapitalen. Verder zijn de volgende aanpassingen doorgevoerd: Het schrappen van de pensioenknip. Met de pensioenknip was het mogelijk om het pensioen op de ingangsdatum te splitsen in een direct ingaande tijdelijke uitkering en een daarop aansluitende levenslange uitkering. Met ingang van 1 januari 2014 is dit wettelijk niet meer toegestaan. Bij het beëindigen van de deelneming volgens de beleggingsvariant vindt de omzetting van het pensioenkapitaal in aanspraken plaats op de datum waarop de deelneming eindigt in plaats van de eerste dag van de maand daarna. Dat betekent dat de deelnemer geen beleggingsrisico meer loopt na het beëindigen van de deelneming. Voor de pensioeninkoopvariant is de bufferopslag geactualiseerd naar 17,7 procent. Voor de beleggingsvariant is de bufferopslag eveneens geactualiseerd naar 17,7 procent. Er is een duidelijke omschrijving van de gehanteerde rentetermijnstructuur (RTS) opgenomen. bpfbouw 19

20 Tijdelijke regeling van het Aanvullingsfonds voor de Bouwnijverheid, vergoeding pensioenpremie bij ontslag op economische gronden In 2009 hebben de cao-partijen in de sector Bouwnijverheid besloten tot deze tijdelijke regeling. Dit is de vergoeding voor werknemers die na 1 juli 2009 werkloos zijn geworden door ontslag op bedrijfseconomische gronden, en voor wie de ontslagdatum binnen drie jaar van hun standaard (vroeg)pensioendatum ligt. Het gaat om de vergoeding door het Aanvullingsfonds voor de Bouwnijverheid van de premie voor de aanvullingsregelingen 55+ en 55- van bpfbouw gedurende een ww- of zw-uitkering. Aanvankelijk zou de regeling gelden tot 1 april Omdat er op 1 april 2011 nog voldoende budget over was voor de regeling, hebben de cao-partijen de regeling een paar keer verlengd. De laatste keer tot en met 31 december 2014, steeds onder de voorwaarde zolang er voldoende budget beschikbaar is. Voor deze regeling is een aanvangsbudget beschikbaar gesteld van 10 miljoen euro. Eind 2013/begin 2014 is 2 miljoen euro extra beschikbaar gesteld. In de loop van 2014 is het totale budget van 12 miljoen euro volledig verbruikt. Daardoor heeft het fonds vanaf 23 juli 2014 geen nieuwe aanvragen meer in behandeling genomen. Regeling bij gedwongen werkloosheid in de sector Natuursteenbedrijf Reglement Verantwoordingsorgaan, Reglement Raad van Toezicht, Verkiezingsreglement Door de invoering van de Wet versterking bestuur is het Reglement Verantwoordingsorgaan en het Reglement Raad van Toezicht gewijzigd. Daarnaast is een Verkiezingsreglement opgesteld. Melding volgens artikel 96 van de Pensioenwet BpfBOUW is, op basis van artikel 96 van de Pensioen wet, verplicht de volgende melding te doen. In 2014 is bij het fonds geen sprake geweest van: het opleggen van dwangsommen en boetes door de toezichthouder; een aanwijzing als bedoeld in artikel 171 van de Pensioenwet; de instelling van een bewindvoerder door de toezichthouder, zoals bedoeld in artikel 173 van de Pensioenwet; de beëindiging van de situatie, bedoeld in artikel 172 van de Pensioenwet, waarin de bevoegdheidsuitoefening van alle of bepaalde organen van een pensioenfonds is gebonden aan toestemming van de toezichthouder. In 2014 was wel een langetermijnherstelplan van toepassing, zoals bedoeld in artikel 138 en artikel 140 van de Pensioenwet (zie hoofdstuk 10 voor meer informatie over het korte- en langetermijnherstelplan van het fonds). Deze regeling is in 2014 ongewijzigd gebleven. 20 jaarverslag 2014

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wilt u weten wanneer u kunt stoppen met werken?

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wilt u weten wanneer u kunt stoppen met werken? Toelichting Wijzigingen per 1 januari 2015 Pensioenrechten omgerekend naar leeftijd 67 en een verbeterd partnerpensioen! Uniform Pensioenoverzicht 2015 Wilt u weten wanneer u kunt stoppen met werken? Ga

Nadere informatie

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl Update! bpfhibin.nl stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen December 2014 Kunt u uw werknemers uitleggen wat er per 1 januari 2015 is veranderd aan hun pensioen? WIJZIGINGEN

Nadere informatie

Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014

Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014 Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014 1 Doel van deze bijeenkomst Toelichting waarom overstap naar nieuwe pensioenuitvoerder Toelichting waarom nieuwe pensioenregeling per 1-1-2015

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Pensioennieuws December 2014 Nummer 17 Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Het Baksteenpensioenfonds

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2013 MEE IN VERANDERING

JAARVERSLAG 2013 MEE IN VERANDERING JAARVERSLAG 2013 MEE IN VERANDERING 1 Inhoudsopgave Jaarverslag 2013 1. Algemeen 5 2. Voorwoord van het bestuur 7 3. Organisatie 9 4. Kerncijfers 2009-2013 12 5. Fondsactiviteiten in 2013 15 6. Wijziging

Nadere informatie

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Verkort jaarverslag 2009 2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Het jaar 2009 stond in het teken van het treffen van maatregelen om de financiële positie van het fonds weer op het gewenste

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven 6b Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak) 65 P E N S I O E N R E G E L I N G U T A - W E R K N E M E R S Jaarboek Pensioen- en bedrijfstakeigen regelingen in de sector bouwnijverheid

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2014

Verkort Jaarverslag 2014 Verkort Jaarverslag 2014 Het bestuur: de pensioenwereld blijft in beweging Ook in 2014 stond de pensioenwereld niet stil. Het bestuur volgde alle actuele politieke en maatschappelijke ontwikkelingen op

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1A

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1A <Uitkeringsovereenkomst> <Premieovereenkomst> Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1A Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat

Nadere informatie

Betreft: Startbrief in verband met toetreding tot de pensioenregeling

Betreft: Startbrief in verband met toetreding tot de pensioenregeling Yvonne Bloem Administrateur Stichting Pensioenfonds Syngenta Nederland Westeinde 62 Postbus 2 1600 AA Enkhuizen Tel. 0228-366 435 Fax. 0228-366 445 yvonne.bloem@syngenta.com Betreft: Startbrief in verband

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2016

Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2016 Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2016 Er zijn drie DEPF pensioenreglementen: 67, 65 en VP. - Onder het 67-reglement zijn een basisregeling en een overgangsregeling opgenomen. - Voor het 65-reglement

Nadere informatie

BeterExcedent. Pensioen Werknemer 2015

BeterExcedent. Pensioen Werknemer 2015 BeterExcedent Pensioen Werknemer 2015 BeterExcedent Pensioen Werknemer 2015 Als u via uw werkgever deelneemt in de pensioenregeling BeterExcedent, kunt u pensioen opbouwen over het deel van uw salaris

Nadere informatie

Aanvullend reglement Extra Pensioenopbouw Boven de Salarisgrens 2015

Aanvullend reglement Extra Pensioenopbouw Boven de Salarisgrens 2015 Aanvullend reglement 1 Aanvullend reglement Extra Pensioenopbouw Boven de Salarisgrens 2015 20150324 Reglement Pensioenopbouw Extra pensioenopbouw Boven de Salarisgrens 2015 Aanvullend reglement 2 Voorwoord

Nadere informatie

PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK

PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK Werknemers- en werkgevers-organisaties in de Metaal en Techniek en Metalektro, samenwerkend in de Stichting Vakraad Metaal en Techniek en de Stichting Raad van

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 Uitkeringsovereenkomst Actieve deelnemer Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft inzicht in uw inkomen dat u van Hagee

Nadere informatie

Aanvullend reglement. Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag) 2016. 20150622 Reglement Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag)

Aanvullend reglement. Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag) 2016. 20150622 Reglement Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag) Aanvullend reglement 1 Aanvullend reglement Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag) 2016 20150622 Reglement Pensioenopbouw boven Salarisgrens (laag) Aanvullend reglement 2 Voorwoord De verplichte pensioenregeling

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven 6b Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak) 65 P e n s i o e n r e g e l i n g u t a - w e r k n e m e r s Jaarboek Pensioen- en bedrijfstakeigen regelingen in de sector bouwnijverheid

Nadere informatie

Uw pensioen in de Groothandel in Aardappelen

Uw pensioen in de Groothandel in Aardappelen STICHTING BEDRIJFSPENSIOENFONDS VOOR DE AGRARISCHE EN VOEDSELVOORZIENINGSHANDEL Uw pensioen in de Groothandel in Aardappelen Inleiding Voor u ligt de brochure van het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1 <Uitkeringsovereenkomst> <Premieovereenkomst> Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 1 Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Geachte heer/mevrouw.., Van harte welkom bij het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische

Nadere informatie

Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2015

Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2015 Samenvatting DEPF reglementen Per 1 januari 2015 Er zijn drie DEPF pensioenreglementen: 67, 65 en VP. - Onder het 67-reglement zijn een basisregeling en een overgangsregeling opgenomen. - Voor het 65-reglement

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen?

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen? Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid. In dit overzicht staat ook wat uw eventuele partner

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Uitkeringsovereenkomst

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Uitkeringsovereenkomst Wat u moet weten over uw pensioen Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u duidelijkheid over wat u krijgt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid.

Nadere informatie

stichting jan huysman wz.fonds

stichting jan huysman wz.fonds Koog aan de Zaan, mei 2015 Beste deelnemer van Stichting Jan Huysman Wz. Fonds, In deze brief willen wij uw aandacht voor de volgende drie items: 1 Nieuw mailadres en nieuwe naam voor de uitvoerder van

Nadere informatie

Aanvullend reglement 2016. Pensioenopbouw boven salarisgrens (laag)

Aanvullend reglement 2016. Pensioenopbouw boven salarisgrens (laag) Aanvullend reglement 2016 Pensioenopbouw boven salarisgrens (laag) Aanvullend reglement 2 Inhoudsopgave Voorwoord 3 1. Definities 4 2. Algemeen 5 3. Deelneming 5 4. Vaststelling Aanvullende pensioengrondslag

Nadere informatie

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U?

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U? PENSIOEN Wijzigingen per 1 januari 2015 Opbouwpercentage blijft gelijk Risico partnerpensioen voor de pensioendatum is verlaagd Pensioenleeftijd is verhoogd Opgebouwde pensioenaanspraken worden omgezet

Nadere informatie

Brochure. Uw pensioen in de Groothandel in Eieren

Brochure. Uw pensioen in de Groothandel in Eieren Brochure Uw pensioen in de Groothandel in Eieren Inleiding Voor u ligt de brochure van het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische en Voedselvoorzieningshandel (Bpf AVH). Bpf AVH verzorgt al 50 jaar de

Nadere informatie

REGLEMENT AANVULLINGSREGELINGEN PER 1 JANUARI 2006 STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE HANDEL IN BOUWMATERIALEN

REGLEMENT AANVULLINGSREGELINGEN PER 1 JANUARI 2006 STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE HANDEL IN BOUWMATERIALEN REGLEMENT AANVULLINGSREGELINGEN PER 1 JANUARI 2006 STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE HANDEL IN BOUWMATERIALEN Februari 2011 HOOFDSTUK 1 ALGEMENE BEPALINGEN Artikel 1.1 Inleidende bepalingen 1.

Nadere informatie

Uitvoeringsreglement Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Waterbouw

Uitvoeringsreglement Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Waterbouw Uitvoeringsreglement Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Waterbouw Artikel 1 Definities De begripsomschrijvingen zoals opgenomen in het Pensioenreglement Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Waterbouw (hierna:

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Overzicht en kerncijfers pensioenregelingen Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Overzicht en kerncijfers pensioenregelingen Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Overzicht en kerncijfers pensioenregelingen Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie (BPF Baksteen) is opgericht op 1-4-1957.

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedek- kingsbedrijven (Bpf-Bitumen)

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedek- kingsbedrijven (Bpf-Bitumen) Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedek- kingsbedrijven (Bpf-Bitumen) 7a 7.1 Algemeen 60 7.2 Deelnemers 62 7.3 Premies 62 7.4 Ouderdomspensioen 63 7.5 Vervroegd pensioen 63

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Trespa. Brochure Pensioenregeling

Stichting Pensioenfonds Trespa. Brochure Pensioenregeling Brochure Pensioenregeling Wat houdt de brochure Pensioenregeling in? De brochure maakt deel uit van de startbrief. In de brochure wordt de pensioenregeling in begrijpelijke taal toegelicht aan de hand

Nadere informatie

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Wat u moet weten over uw pensioen Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u duidelijkheid over wat u krijgt bij

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 16 > JAARGANG 12 > APRIL 2015 INHOUD > Hoe is de nieuwe pensioenregeling tot stand gekomen? [p.1] Fiscaal kader per 1 januari 2015 [p.2]

Nadere informatie

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 2 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Achtergrond Wet versterking bestuur pensioenfondsen 3. Wet versterking bestuur pensioenfondsen 4. Wijzigingen

Nadere informatie

Welk pensioen kunt u verwachten?

Welk pensioen kunt u verwachten? Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3A Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering.

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

3.4. Verplichtstelling en maximale hoogte van het pensioen

3.4. Verplichtstelling en maximale hoogte van het pensioen Bij een eindloonregeling bouwt u veel meer pensioen op als u gedurende uw werkzame leven behoorlijk carrière maakt (lees salarisstijgingen ontvangt). Want u ontvangt het pensioen over uw laatste en dus

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering

Nadere informatie

Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt.

Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt. Startbrief Deelnemen aan de pensioenregeling van bpf GBP Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt. Pensioen bestaat

Nadere informatie

PROJECT DAMRAK AMSTERDAM

PROJECT DAMRAK AMSTERDAM PROJECT DAMRAK AMSTERDAM Grootschalige herontwikkeling naar ca. 20.000m 2 retail op een A1-locatie in Amsterdam. Het Damrak fungeert als de rode loper naar het centrum van Amsterdam. Met de aanpak van

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Wat u moet weten over uw pensioen Dit pensioenoverzicht ontvangt u omdat

Nadere informatie

Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL.

Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL. AZL NV Pensioenregeling met ingang van 2013 Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL. We kunnen

Nadere informatie

REGLEMENT AANVULLEND PENSIOEN STICHTING PENSIOENFONDS ALLIANCE

REGLEMENT AANVULLEND PENSIOEN STICHTING PENSIOENFONDS ALLIANCE REGLEMENT AANVULLEND PENSIOEN STICHTING PENSIOENFONDS ALLIANCE 1 INHOUDSOPGAVE REGLEMENT AANVULLEND PENSIOEN BEGRIPSOMSCHRIJVINGEN... 3 ARTIKEL 1. AANSPRAKEN... 3 ARTIKEL 2. VARIABEL PENSIOENGEVEND SALARIS...

Nadere informatie

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds PROFIELSCHETS NIET UITVOEREND BESTUURDER Stichting Stichting behoort tot de grootste ondernemingspensioenfondsen van Nederland met een belegd vermogen van bijna 18 miljard euro. Het pensioenfonds voert

Nadere informatie

Uitgangspunten. Nettopensioenregeling

Uitgangspunten. Nettopensioenregeling Uitgangspunten Nettopensioenregeling Laatst gewijzigd op 20 februari 2015 Uitgangspunten nettopensioenregeling Algemeen De nettopensioenregeling is een vrijwillige regeling, in aanvulling op de basisregeling

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Vragen en antwoorden over pensioenopbouw en verzekeren nabestaandenpensioen over uw pensioengevend salaris boven 100.000 Pagina 1 van 7 Vragen en antwoorden Wat

Nadere informatie

Uw pensioen in de Groothandel in Groenten en Fruit

Uw pensioen in de Groothandel in Groenten en Fruit STICHTING BEDRIJFSPENSIOENFONDS VOOR DE AGRARISCHE EN VOEDSELVOORZIENINGSHANDEL Uw pensioen in de Groothandel in Groenten en Fruit Inleiding Voor u ligt de brochure van het Bedrijfspensioenfonds voor de

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Wat u moet weten over uw pensioen Dit pensioenoverzicht ontvangt u omdat

Nadere informatie

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Geachte heer/mevrouw.., Hartelijk welkom bij het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische

Nadere informatie

Het AVEBE Pensioen samengevat

Het AVEBE Pensioen samengevat Het AVEBE Pensioen samengevat Deze folder is bedoeld voor alle medewerkers die bij AVEBE in dienst zijn getreden. Pensioenfonds Ouderdomspensioen: het AVEBE Pensioen vanaf uw pensionering Het AVEBE Pensioen

Nadere informatie

Reglement deelnemersraad BPF Bouw

Reglement deelnemersraad BPF Bouw Reglement deelnemersraad BPF Bouw Artikel 1 Begripsomschrijvingen In dit reglement wordt verstaan onder: Stichting: Bestuur: Statuten: Pensioenreglement: Deelnemers: Pensioengerechtigden: Stichting Bedrijfstakpensioenfonds

Nadere informatie

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Geachte heer/mevrouw.., Hartelijk welkom bij het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische

Nadere informatie

REGLEMENT VAN HET VERANTWOORDINGSORGAAN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE BOUWNIJVERHEID

REGLEMENT VAN HET VERANTWOORDINGSORGAAN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE BOUWNIJVERHEID REGLEMENT VAN HET VERANTWOORDINGSORGAAN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR DE BOUWNIJVERHEID 1 Het bestuur van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid, Gelet op, artikel 16b, van

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak)

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak) 6a Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze- en Kunststof 53 P e n s i o e n Jaarboek Pensioen- en bedrijfstakeigen regelingen in de sector bouwnijverheid 2010 P e n s i o e n 54 Jaarboek 2010 6a.1

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak)

Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze en Kunststof Dakbedekkingsbedrijven (Bpf-Bikudak) 6a Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bitumineuze en Kunststof 53 P E N S I O E N Jaarboek Pensioen- en bedrijfstakeigen regelingen in de sector bouwnijverheid 2012 P E N S I O E N 54 Jaarboek 2012 6a.1

Nadere informatie

Actuariële en Bedrijfstechnische Nota. Nota, waarin het beleid van het fonds op alle relevante gebieden beschreven wordt.

Actuariële en Bedrijfstechnische Nota. Nota, waarin het beleid van het fonds op alle relevante gebieden beschreven wordt. ABTN A-Factor AFM Afkoop Anw AOW Arbeidsongeschiktheidspensioen Actuariële en Bedrijfstechnische Nota. Nota, waarin het beleid van het fonds op alle relevante gebieden beschreven wordt. Aanduiding voor

Nadere informatie

Regeling voor vrijwillig individueel pensioensparen (pensioenleeftijd 67)

Regeling voor vrijwillig individueel pensioensparen (pensioenleeftijd 67) Regeling voor vrijwillig individueel pensioensparen (pensioenleeftijd 67) artikel 1. Algemeen Deze regeling is een bijlage bij het pensioenreglement van 1 van Stichting Pensioenfonds General Electric Nederland,

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel

Stichting Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Stichting Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Reglement Fiscaal Onzuivere Aansprakenregeling Netto Aanvullende Pensioenregeling Versie 12.0 - Tekst van 6 december 2013 Karakteristiek van de regeling `Fiscaal

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers. April 2012

Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers. April 2012 Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers April 2012 Agenda Kenmerken SPNG Aanleiding Uitgangspunten en ondernomen stappen Wijzigingen in de regeling en premie Intermezzo: de pensioendriehoek Stappen

Nadere informatie

Wijziging pensioenregeling

Wijziging pensioenregeling Stichting Pensioenfonds TNO Wijziging pensioenregeling 2014 Wat vindt u in deze brochure? In deze brochure vindt u een overzicht van de wijzigingen van de pensioenregeling per 1 januari 2014. Introductie

Nadere informatie

pensioenkrant augustus 2015

pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 5 WOORD VAN DE VOORZITTER 6 DEKKINGSGRAAD 7 INDEXATIE RENDEMENT OP DE BELEGGINGEN 8 KERNCIJFERS KOSTEN UITVOERING EN VERMOGENSBEHEER 9 COMMUNICATIE

Nadere informatie

BeterExcedent. Pensioenregeling 2015

BeterExcedent. Pensioenregeling 2015 BeterExcedent Pensioenregeling 2015 BeterExcedent Pensioen Werkgevers 2015 Uw werknemers bouwen pensioen op bij bpfbouw in de pensioenregeling voor de Bouwnijverheid. Dit is een middelloonregeling. Deze

Nadere informatie

Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Betonmortelindustrie (Bpf-Mortel)

Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Betonmortelindustrie (Bpf-Mortel) Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Betonmortelindustrie (Bpf-Mortel) 8 8.1 Algemeen 78 8.2 Deelnemers 80 8.3 Premies 80 8.4 Ouderdomspensioen 81 8.5 Vervroegd pensioen 81 8.6 Uitruil ouderdomspensioen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland Human Resources Stichting Pensioenfonds Nederland Toelichting Witteveenkader II en nieuw Financieel Toetsingskader 30 september 2014 kantoor Amsterdam Identifier Presentatie Seminar DNB 28 en 30 mei 2013

Nadere informatie

Nettopensioenregeling

Nettopensioenregeling Nettopensioenregeling 1 Uitgangspunten nettopensioenregeling Algemeen De nettopensioenregeling is een vrijwillige regeling, in aanvulling op de basisregeling van SPW. SPW probeert de nettopensioenregeling

Nadere informatie

Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen.

Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen. Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der

Nadere informatie

AANVULLENDE PENSIOENREGELING

AANVULLENDE PENSIOENREGELING AANVULLENDE PENSIOENREGELING Stichting Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische en Voedselvoorzieningshandel Uw pensioen is onze zorg. Inleiding Voor u ligt de brochure over de aanvullende pensioenregelingen

Nadere informatie

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen.

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Premiebeleid 1. Definities Kostendekkende Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Gedempte Premie gebaseerd op gemiddelde rente curves, waardoor de invloed van

Nadere informatie

Oudedagregelingen. 6a.1 6a.2 6a.3 6a.4 6a.5 6a.6 6a.7 6a.8 6a.9 6a.10 6a.11 6a.12. 6a.13 6a.14. 6a.15. 6a.16 6a.17. 6a.18

Oudedagregelingen. 6a.1 6a.2 6a.3 6a.4 6a.5 6a.6 6a.7 6a.8 6a.9 6a.10 6a.11 6a.12. 6a.13 6a.14. 6a.15. 6a.16 6a.17. 6a.18 52 Jaarboek 2011 Oudedagregelingen 6a.1 6a.2 6a.3 6a.4 6a.5 6a.6 6a.7 6a.8 6a.9 6a.10 6a.11 6a.12 6a.13 6a.14 6a.15 6a.16 6a.17 6a.18 Algemeen 54 Deelnemers 56 Premies 56 Ouderdomspensioen 57 Vervroegd

Nadere informatie

VRAGEN STEEDS STELLEN s.v.p.

VRAGEN STEEDS STELLEN s.v.p. Agenda VRAGEN STEEDS STELLEN s.v.p. Waarom UPO Pensioen in Nederland Wijziging Pensioen 1 januari 2012 Het UPO Partner, pensioen en scheiding Waarom UPO Iedereen die deelneemt aan een pensioenregeling

Nadere informatie

Opgave pensioenaanspraken per 1 januari 2014

Opgave pensioenaanspraken per 1 januari 2014 1234AB99 De heer AB Voorbeeld Straat 99 1234 AB WOONPLAATS Datum: september 2014 Klantnummer: 021-0123456789-01 Rastercode: ##03100999 Briefnr = 1 Opgave pensioenaanspraken per 1 januari 2014 Geachte heer

Nadere informatie

In deze brief informeren wij u over de veranderingen in de pensioenregeling per 1 januari 2015 en belangrijke zaken voor u als werkgever.

In deze brief informeren wij u over de veranderingen in de pensioenregeling per 1 januari 2015 en belangrijke zaken voor u als werkgever. Klantteam Banden en Wielen 088 088 4058 Januari 2015 Onderwerp: Onze pensioenregeling in 2015 Geachte mevrouw, mijnheer, In deze brief informeren wij u over de veranderingen in de pensioenregeling per

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Pensioenfonds van de Nederlandse Bisdommen

Pensioenfonds van de Nederlandse Bisdommen Pensioenfonds van de Nederlandse Bisdommen KIX code Nieuwsbrief van uw pensioenfonds Zeist, december 2015 1. Financiële positie PNB 2. Uw pensioenpremie in 2016 3.

Nadere informatie

Uniform Pensioenoverzicht

Uniform Pensioenoverzicht <eejj> Uniform Pensioenoverzicht Stand per

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 2 pensioenregeling

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 2 <kapitaalovereenkomst> <premieovereenkomst> <netto><bruto> pensioenregeling Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 2 pensioenregeling Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht

Nadere informatie

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Model startbrief Naam Adres Postcode Woonplaats Datum Onderwerp Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders

Nadere informatie

Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext

Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext PARTIJEN: a) Euronext Amsterdam N.V., statutair gevestigd te Amsterdam, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Cees Vermaas, bestuursvoorzitter,

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst pensioenregeling

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst <netto><bruto> pensioenregeling Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst pensioenregeling Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in

Nadere informatie

Vrijwillige aansluiting bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid (bpfbouw)

Vrijwillige aansluiting bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid (bpfbouw) Vrijwillige aansluiting bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid (bpfbouw) Vrijwillige aansluiting Het is mogelijk dat uw onderneming niet onder de Bouwnijverheid valt, maar dat u zich toch

Nadere informatie

Om u toch te laten zien wat de veranderingen voor u betekenen ziet u hieronder ook de stand per 1 januari 2014 voor een aantal bedragen op het UPO.

Om u toch te laten zien wat de veranderingen voor u betekenen ziet u hieronder ook de stand per 1 januari 2014 voor een aantal bedragen op het UPO. De heer J.G.M. Inden Sisselaarpad 2 3815 XN AMERSFOORT Datum Ons kenmerk Uw kenmerk juni 2014 55033003 Onderwerp Behandeld door Doorkiesnummer Pensioenoverzicht 2014 Klantteam SPW 020-583 59 20 Geachte

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Op dit Uniform Pensioenoverzicht staan de bedragen die u ontvangt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid,

Nadere informatie

Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Referentiecode Pensioenovereenkomst

Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Referentiecode Pensioenovereenkomst Meer informatie? Stand per Wilt u straks meer pensioen? Pensioenfonds Neem voor vragen of meer informatie over uw pensioensituatie contact op met de Servicedesk van uw Werkgever(s) Elk U Er pensioenfonds:

Nadere informatie

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Bewaar deze startbrief zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Geachte heer/mevrouw.., Van harte welkom bij het Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM Aanpassing pensioenregeling een must Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM 1 Aanpassing pensioenregeling een must Inhoud Marcel Brussee: Achtergrond wijzigingen

Nadere informatie