NIEUWE WEGEN NAAR WONEN ÉN WERKEN IN DE METROPOOLREGIO AMSTERDAM

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "NIEUWE WEGEN NAAR WONEN ÉN WERKEN IN DE METROPOOLREGIO AMSTERDAM"

Transcriptie

1 NIEUWE WEGEN NAAR WONEN ÉN WERKEN IN DE METROPOOLREGIO AMSTERDAM HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

2 2 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

3 INHOUD METROPOOLREGIO AMSTERDAM VANUIT DE RUIMTE GEZIEN 4 VOORBIJ GRENZEN 5 VAN STAAL TOT SHOWBIZZ 5 WERK IN DE PRODUCTIE 5 DE NIEUWE METROPOLITAAN 6 HOE EN WAAR? 7 WONEN 9 WERKEN 11 BEREIKBAARHEID 12 LOGISTIEK 12 BELEID MAKEN VANUIT DE RUIMTE 13 AGENDA VNO-NCW VOOR DE MRA 14 Ontwerp en realisatie: KEPCOM communicatie concept creatie Fotografie: Gerhard van Roon. RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 3

4 METROPOOLREGIO AMSTERDAM GROEI VANUIT DE RUIMTE GEZIEN Groei vraagt om ruimte. Nu de economie aantrekt, gaat de druk op de ruimte verder toenemen. De sterk oplevende woningmarkt in Amsterdam laat zien hoe groot de vraag naar stedelijk wonen is. De stad werkt als een magneet op heel diverse groepen. Deze beweging zet door en zorgt tot 2040 voor een regionale bouwopgave van woningen, zo blijkt ook uit de visie Noordzeekanaalgebied Economische groei betekent ook dat bedrijven ruimte zoeken voor investeringen. En dat leidt weer tot grotere verkeersstromen. Waar vinden we de ruimte om deze groei te accommoderen? Die vraag is vooral klemmend in sterk verstedelijkt gebied, zoals rond het Noordzeekanaal. Tot voor kort werd de oplossing gezocht in uitleggebieden. De tijd van grote stadsuitbreidingen op weilandlocaties (Vinex) is echter voorbij. Het zou hoge investeringen vergen, ten koste gaan van de schaarse open ruimte en leiden tot nog meer automobiliteit. Gemeenten zoeken ontwikkelruimte door transformatie en verdichting. Bedrijvigheid moet plaatsmaken voor woningbouw. VNO-NCW ziet grote risico s in deze strategie. Verdringing gaat ten koste van de regionale economie. Gemeenten bouwen in dat geval woningen, maar breken bedrijvigheid af. 4 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

5 VOORBIJ GRENZEN VNO-NCW pleit voor een fundamenteel andere visie op en aanpak van de ruimtelijke ordening. We moeten niet vanuit het perspectief van elke gemeente afzonderlijk naar ruimtevragen kijken, maar op de schaal van de regio. Dan zal blijken dat Metropoolregio Amsterdam nog goed in staat is de verwachte groei op te vangen van wonen, werken en recreëren. Het één hoeft niet ten koste te gaan van het ander. Ontwikkelingen kunnen elkaar juist versterken. Dit vraagt om een gebiedsanalyse vanuit de ruimte en voorbij bestuurlijke grenzen. We schetsen in dit manifest onze oplossingsrichting om voor elke ruimtevraag tot een inclusieve oplossing te komen. Maar eerst laten we zien hoe risicovol transformatie van ruimtelijke functies kan zijn voor de economie. VAN STAAL TOT SHOWBIZZ De kracht van de Metropoolregio is de grote diversiteit aan economische activiteit: clusters als zakelijke dienstverlening op de Zuidas naast maakindustrie in de IJmond en voedselindustrie in Zaanstad en Amsterdam. We hebben hier uitersten van bedrijvigheid, van een industrieel complex als Tata Steel tot een showbizzgigant als Endemol. Elk cluster fungeert als een economisch ecosysteem waarbinnen producenten, toe leveranciers, dienstverleners en kennisinstituten van elkaar afhankelijk zijn. Wordt een kernspeler bedreigd, dan voelt de hele keten de gevolgen. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij woningbouw in de directe nabijheid van een productiebedrijf. Het gevolg is inkapseling van activiteiten, een rem op uitbreiding en een stop op nieuwe investeringen. Als het aan banden gelegde bedrijf onderdeel is van een multinational zal het moederconcern zich vroeg of laat afvragen of het niet aantrekkelijker wordt de productie af te bouwen en over te plaatsen naar elders. Die nieuwe locatie zal zeer waarschijnlijk buiten Nederland liggen. WERK IN DE PRODUCTIE De Metropoolregio kan zich niet de luxe permitteren om clusters te laten vallen, ook al nemen ze aanzienlijke fysieke en milieuruimte in beslag. De sectoren industrie en vervoer & opslag dragen samen 60 procent bij aan de internationale export van 13,5 miljard euro vanuit de Metropoolregio Amsterdam (MRA). De clusters maakindustrie, logistiek en food & flowers omvatten 20 procent van het totaal bruto regionaal product. Daar komt bovendien nog 16 procent bij van de bedrijfstak handel (Economische Verkenningen Metropoolregio Amsterdam 2014). Eenzijdige fixatie op bijvoorbeeld de financiële en zakelijke dienstverlening maakt de regio bijzonder kwetsbaar, zoals pijnlijk duidelijk werd tijdens de recente crisis. De groei die zich nu aftekent, komt voor rekening van de maakindustrie en exportgedreven bedrijfstakken. RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 5

6 Bovendien is nog steeds een flink deel van de beroepsbevolking afhankelijk van werk in de productiesfeer. Gezien de hoge werkloosheid onder laagopgeleiden heeft de regio juist behoefte aan veel meer banen aan de onderkant van de arbeidsmarkt. We moeten bedrijven die deze werkgelegenheid bieden koesteren. Anders zal de tweedeling nog scherper worden en dreigt een verdere segregatie van arme en rijke wijken. Werk is de enige weg uit de armoede. Zaanse productiebedrijven Een voorbeeld is de Koninklijke Verkadefabriek aan de Westzijde in Zaandam (met overigens sinds kort een Turkse multinational als eigenaar). Het bedrijf heeft circa 550 werknemers in dienst, maar zorgt tevens voor werkgelegenheid bij een brede kring van toeleveranciers, transporteurs, distributeurs en handelaren. De toegevoegde waarde omvat veel meer dan alleen de primaire productie. Wat voor de Verkade fabriek geldt, geldt evenzeer voor de Duyvisfabriek, de Forbofabriek en talrijke andere productiebedrijven. VNO-NCW pleit ervoor om deze bedrijven volop toekomstperspectief te bieden, zodat het economisch ecosysteem in stand blijft. Zeker bij internationaal opererende bedrijven kan elke ruimtelijke inperking leiden tot een heroverweging van investeringen en voortzetting van de productie elders. DE NIEUWE METROPOLITAAN Steden zijn de groeimotoren van onze economie. Studenten, young urban professionals, zzp ers, startende ondernemers, maar ook gezinnen en senioren allemaal willen ze in de (buurt van) de stad wonen. Daar is werk, daar is cultuur, daar zijn voorzieningen en daar is stedelijke ambiance. Maar hoe ver kun je van de centrale stad wonen en toch het gevoel hebben dat die stad om de hoek ligt? De beleving van de afstand tussen a en b hangt meer af van de reistijd dan van het aantal reiskilometers. Hoe beter de verbindingen hoe groter het gebied waarbinnen bewoners bereid zijn zich te bewegen voor werk, studie of voorzieningen. Het gaat om de gevoelsafstand. Hier ligt de sleutel voor de oplossing van de ruimtevraag in de Metropoolregio. Betere verbindingen vergroten het gebied rond de centrale stad waarbinnen hoogstedelijk wonen te realiseren valt. Hét kenmerk van een succesvolle metropool is een systeem van frequente snelle verbindingen. Londen en Parijs zijn in oppervlakte groter dan de Metropoolregio Amsterdam maar ze functioneren beter als metropool dankzij hun fijnmazig openbaar vervoer-netwerk (daily urban system). Een samenhangend stelsel van metropolitane verbindingen is een absolute voorwaarde voor een evenwichtige ruimtelijke ontwikkeling. 6 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

7 Stations en andere ov-knooppunten (ook multimodaal) zijn aantrekkelijk als locatie voor het nieuwe wonen en werken. De werknemer van nu zit niet meer vijf dagen in de week achter hetzelfde bureau in hetzelfde kantoor. Hij werkt ook thuis, bij klanten of tijdelijk op een flexibele werkplek. Smartphone en tablet kunnen elke plek tot werkplek maken. Hoe beter de fysieke en digitale verbindingen, hoe mobieler de werknemer. HOE EN WAAR? Op korte afstand van de centrale stad Amsterdam liggen Haarlem en Zaanstad. Beide zijn elk op hun eigen manier vitale stedelijke kernen met uitgebreide voorzieningen. Daarnaast kent de Metropoolregio een aantal steden met een divers karakter op grotere afstand van Amsterdam, maar wel met de potentie voor hoogstedelijke woonkernen. 1. Almere/Lelystad 2. Haarlemmermeer/Hoofddorp 3. Purmerend 4. Alkmaar 5. Hoorn 6. Hilversum RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 7

8 Vitale stedelijke kernen HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM Hoe kunnen deze steden hun potentie ten volle benutten? Verbindingen over weg, spoor en water zijn hiervoor cruciaal. Hoe beter, frequenter en sneller de verbindingen hoe meer een stad als onderdeel van de metropoolregio zal functioneren en hoe meer bewoners zich zullen identificeren met die metropool. Naast de genoemde steden lenen ook de tussenliggende kernen zich voor verdichting. Er is nog volop ruimte voor woningbouw in de nabijheid van openbaar vervoer-knooppunten Onze visie sluit aan bij de studie Maak Plaats! Werken aan knooppuntontwikkeling in Noord-Holland (2013) van de Provincie Noord-Holland en Vereniging Deltametropool. Het onderzoek laat zien dat er nog volop ruimte is voor woningbouw in de nabijheid van openbaar vervoer-knooppunten. De studie Better Airport Regions (NWO, 2014) heeft een soortgelijk concept uitgewerkt voor de verbinding Schiphol - Haarlemmermeer - Haarlem. De benodigde ruimte kan deels worden gevonden in de transformatie van leegstaande kantoren en bedrijfspanden in de nabijheid van stations en ov-knooppunten. Veel commercieel vastgoed is gedateerd en het overschot is zo groot dat talloze panden onverhuurbaar blijven, ook bij een aantrekkende economie. Hier liggen kansen voor transformatie of sloop en nieuwbouw, zoals nu al gebeurt bij station Amsterdam Sloterdijk. 8 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

9 Wonen HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM WONEN De Metropoolregio Amsterdam heeft ruim inwoners. In vijf jaar tijd zijn er inwoners bijgekomen (3,7 procent groei). Nu de economie en woningmarkt aantrekken, zal de groei verder toenemen. Naar verwachting loopt het inwonertal op tot circa 2,9 miljoen in Dit stelt de Metropoolregio voor een bouwopgave van woningen. Daarbij moet worden gerekend op een zeer gedifferentieerde vraag. Senioren, studenten, hoogopgeleide kenniswerkers en jonge gezinnen hebben allemaal hun eigen woonwensen, locatievoorkeuren en budgetten. Het grootste kapitaal van een stad is human capital. De populariteit van de Metropoolregio Amsterdam biedt een geweldige kans om hoogopgeleide, ondernemende en creatieve stedelingen te binden. Ze zorgen dat er een klimaat ontstaat voor innovatieve ideeën, nieuwe bedrijvigheid en culturele experimenten. VNO-NCW wil de toekomstige woningvraag accommoderen in en nabij bestaande infrastructuur. Dat kan door optimaal gebruik te maken van verbindingen als: Alkmaar-Haarlem, Alkmaar-Amsterdam, Hoorn-Amsterdam, Alkmaar-Hoorn, Amsterdam-Almere. RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 9

10 Natuur en recreatie HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM Binnen deze corridors lenen knooppunten zich voor hogere dichtheden en gedoseerde hoogbouw. Meer bewoners betekent een groter draagvlak voor de al aanwezige infrastructuur en voorzieningen. Bij dit model blijven de ruimtelijke ingrepen beperkt, zeker in vergelijking met de ontwikkeling van nieuwe uitleglocaties of grootschalige transformaties. Wel zullen woningen en verbindingen aan hoge kwaliteitseisen moeten voldoen. Hoe hoger het inkomen hoe hoger de eisen. Dat vraagt om kwaliteit in architectuur en stedenbouw, hoogwaardig openbaar vervoer en als tegenpool van de verstedelijking volop groen en open ruimte in de omgeving. Overheden moeten het voortouw nemen bij investeringen in deze knooppuntlocaties. Metropolitaan wonen met uitgestrekte groengebieden op fietsafstand is een unieke combinatie Binnen de regio liggen historische landschappen en prachtige natuurgebieden zoals de Beemster, Marker- en IJmeer, Spaarnwoude, de Stelling van Amsterdam en de duinen en kust. Metropolitaan wonen met uitgestrekte groengebieden op fietsafstand is een unieke combinatie. De geluidshinder-zone ten noorden van Polderbaan en Zwanenburgbaan kan worden ontwikkeld tot een nieuw groengebied, waarmee het leefklimaat verder wordt versterkt. 10 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

11 Werken HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM WERKEN Versterking van economische clusters en behoud van diversiteit moeten de pijlers zijn onder het economisch beleid. Functieverandering van bedrijventerreinen vindt alleen plaats als er volwaardige alternatieven zijn voor de gevestigde bedrijven. We pleiten voor inclusieve oplossingen: niet wonen ten koste van bedrijvigheid, maar ruimte voor bedrijvigheid én wonen. Een grondige ruimtelijke analyse moet inzicht bieden in de spreiding van economische clusters, zoals food & flowers, maakindustrie en logistiek. Hoe functioneren de diverse productieketens? Waar liggen kansen voor functiemenging of wellicht functieverandering van werklocaties? Kunnen de contouren van milieuzones van Schiphol en Haven meer overlappen, zodat zij samen voor minder overlast zorgen? Voor veel beroepsgroepen lopen wonen en werken steeds meer in elkaar over. De behoefte aan werkruimte aan huis groeit. De strakke scheiding tussen woonen werklocaties is niet altijd meer nodig en wenselijk. Menging van functies kan verouderde werklocaties nieuw leven inblazen. Daarvoor moeten bestemmingsplannen worden aangepast, maar ook landelijke regelgeving. Wellicht kunnen de regels voor tijdelijke bewoning (studenten) worden gelijk getrokken met die voor hotels. Rond hotels mag bijvoorbeeld harder geluid te horen zijn dan rond woningen. Dit maakt transformatie van kantoren naar een woonbestemming kansrijker. RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 11

12 BEREIKBAARHEID VNO-NCW pleit voor de aanpak van knelpunten in het spoorwegennet. Op station Amsterdam CS zitten goederen- en personenvervoer elkaar stevig in de weg. Door de goederenstromen te verleggen zal de druk op CS verminderen en kan het reizigersvervoer zich verder ontwikkelen. Een dergelijke aanpak onlangs door minister Schultz van Infrastructuur en Milieu geschetst is alleen acceptabel als een solide spoorverbinding vanuit IJmuiden en de Amsterdamse haven richting Duitsland gegarandeerd blijft. Dat kan met een alternatief spoor, bijvoorbeeld parallel aan de nieuwe verbinding A8/A9. Opwaardering van het openbaar vervoer vraagt om een tweesporenbeleid: een netwerk van light rail- verbindingen binnen de regio die Zaanstad/Waterland, de IJmond, Haarlem, Schiphol en Amsterdam met elkaar verbinden. Daarnaast inzetten op frequente highspeed- treinen binnen Nederland en verder naar Brussel, Parijs, Hamburg en Berlijn. Goederen- en personenvervoer zitten elkaar stevig in de weg Lightrail maakt het mogelijk op veel meer plaatsen hoogstedelijk wonen te realiseren. Bestaande trajecten kunnen worden opgewaardeerd of doorgetrokken zoals de Noord- Zuidlijn naar Zaanstad en Schiphol. Een goed voorbeeld is de geplande verbetering van de treinverbinding tussen Schiphol, Amsterdam, Almere en Lelystad. Het Rijk stelt hiervoor 1,4 miljard euro beschikbaar. Vanaf 2023 rijden op dit traject elke tien minuten een Intercity én een sprinter. LOGISTIEK Het vrachtvervoer over de weg kampt met praktische problemen zoals een tekort aan ordentelijke parkeerplaatsen voor de nacht of om langere perioden tussen ritten te overbruggen. Chauffeurs parkeren nu op plekken die daarvoor niet geschikt zijn. Dat levert risico s op en heeft een negatieve uitstraling op de omgeving. Een ander acuut probleem is de distributie van goederen in verstedelijkt gebied. Naast bevoorrading van de detailhandel is er nu een tweede goederenstroom van online bestelde artikelen naar de consument. Dit kan veel efficiënter met een netwerk van strategisch gelegen distributiecentra waar goederen worden verzameld en verdeeld (logistieke ontkoppelpunten). Veelbelovend is het project Lean and Green van de transportsector met als doel minder vervuilende voertuigen in te zetten en het aantal ritten te beperken. De vernieuwing en verbreding van de Zeesluis en de bouw van de nieuwe A-pier en uitbreiding van Schiphol Terminal zijn vitale investeringen. Ze versterken de logistieke positie van de MRA in Europa. We moeten aansluiting zoeken bij interna tionale initiatieven zoals van de luchthavens Parijs, Lyon en Luik en het plan van Eurotunnel voor een vrachttrein (verbouwde passagierstrein) op het Hoge Snelheidsnet. 12 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

13 Integrale ruimtelijke ordening op metropoolniveau HOORN ALKMAAR PURMEREND ZAANSTAD HAARLEM ALMERE LELYSTAD MAINPORT SCHIPHOL GREENPORT AALSMEER HOOFDDORP HILVERSUM BELEID MAKEN VANUIT DE RUIMTE VNO-NCW pleit voor een planologisch model dat ruimte laat om adequaat te kunnen reageren op nieuwe economische en demografische ontwikkelingen. Naast structurele tendensen zoals de trek naar de stad en de globalisering zijn er moeilijk te voorspellen en niet voorziene ontwikkelingen. Ruimtelijke plannen, maar ook nieuwe woningen, kantoren en bedrijfspanden moeten zodanig flexibel zijn dat ze aan veranderende eisen en inzichten kunnen voldoen. Ruimtelijke ordening op de schaal van de Metropoolregio vraagt om bestuurlijk denken en handelen op de schaal van de regio. We doen een beroep op bestuurders van Rijk, provincie en de 36 gemeenten om over de eigen grenzen heen te kijken. Wat goed is voor de regio is uiteindelijk ook goed voor elke gemeente afzonderlijk. We hebben allemaal baat bij een florerende Metropoolregio waar voldoende ruimte is voor wonen en werken van huidige en toekomstige generaties. VNO-NCW roept alle partijen van overheid en bedrijfsleven op de vele kansen voor de toekomst te verzilveren. RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 13

14 AGENDA VOOR DE METROPOOLREGIO AMSTERDAM De Metropoolregio Amsterdam (MRA) is de belangrijkste economische regio van Nederland. Om internationaal te kunnen concurreren, moeten wonen, werken, verkeer en vervoer, kennis en innovatie, natuur en cultuur op topniveau georganiseerd worden. Hiervoor is regie nodig op het schaalniveau van de metropool. 1. Vitale stedelijke kernen MRA kent zes vitale stedelijke kernen die de potentie hebben om demografische en economische ontwikkelingen te faciliteren. Daarvoor zijn flexibele ruimtelijke plannen nodig. De steden en ook de tussenliggende woonkernen lenen zich voor verdichting. 2. Wonen De gebieden rond knooppunten van openbaar vervoer lenen zich bij uitstek voor woningbouw. Er is hier ook ruimte. Woningen en infrastructurele verbindingen zullen aan de hoge kwaliteitseisen van de metropolitaan, de moderne stedeling, moeten voldoen. Overheden moeten het voortouw nemen bij investeringen in deze knooppuntlocaties. 3. Natuur en recreatie Metropolitaan wonen met uitgestrekte groengebieden op fietsafstand is een unieke combinatie die moet worden versterkt. De geluidshinder-zone ten noorden van de Polderbaan en de Zwanenburgbaan van Schiphol moet een nieuw groengebied worden. 4. Werken Economische clusters moeten worden versterkt, de diversiteit in bedrijvigheid moet worden behouden. De volgende clusters moeten alle ruimte krijgen om zich verder te kunnen ontwikkelen: maakindustrie en logistiek in de IJmond, het westelijk havengebied en de Waarderpolder, voedingsindustrie in Zaanstad, Amsterdam en omgeving, logistiek rond Schiphol en de greenport Aalsmeer, zakelijke dienstverlening op de Zuidas. 5. Integrale ruimtelijke ordening op metropoolniveau Functiemenging Menging van wonen en werken op verouderde bedrijventerreinen kan deze terreinen nieuw leven in blazen. De experimenten op Westpoort en Amsterdam-Noord zijn goede voorbeelden. Verbindingen Investeer ruimhartig in metropolitane verbindingen. Leg aan: lightrail-netwerk, te beginnen met doortrekken Noord-Zuidlijn naar Zaanstad en Schiphol; hoge snelheidsverbinding naar het oosten, richting Berlijn; vrachtspoor langs A8-A9 voor betere ontsluiting IJmond; logistieke ontkoppelpunten voor zwaarder vrachtvervoer aan de rand van stedelijke kernen; bewaakte parkeerplaatsen voor vrachtwagens met faciliteiten voor chauffeurs die ter plekke overnachten. 14 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA

15 RUIMTELIJKE ORDENING EN INFRASTRUCTUUR IN DE MRA 15

16

MRA-agenda van de IJmond IJMOND

MRA-agenda van de IJmond IJMOND MRA-agenda van de IJmond IJMOND MRA-agenda van de IJmond IJMOND Inleiding De IJmond is een veelzijdige aantrekkelijke regio met veel potentie. Binnen de Metropoolregio Amsterdam heeft de IJmond een eigen

Nadere informatie

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving 16 september 2014-15:25 Het ministerie van Infrastructuur en Milieu besteedt in 2015 9,2 miljard euro aan een gezond, duurzaam

Nadere informatie

Introductie Metropoolregio Rotterdam Den Haag

Introductie Metropoolregio Rotterdam Den Haag Introductie Metropoolregio Rotterdam Den Haag Aanleiding voor Metropoolregio RDH [1] Randstad 2040 (Structuurvisie Rijk, 2008/09) Herwaardering belang steden voor economie Randstad geen samenhangende metropool

Nadere informatie

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Rikkert de Kort Senior adviseur goederenvervoer 13 juni 2012 Buck Consultants International Postbus 1456 6501 BL Nijmegen Telnr : 024 379

Nadere informatie

MIRT onderzoek Noordwestkant Amsterdam. Regiomarkt

MIRT onderzoek Noordwestkant Amsterdam. Regiomarkt MIRT onderzoek Noordwestkant Amsterdam Regiomarkt 10-3-2016 1 Brede Aanpak Aanleiding Eerder onderzoek: knelpunten A9 Achterliggende ontwikkelingen: toenemende verstedelijking, vergrijzing, technologische

Nadere informatie

INVESTEREN IN UW REGIO

INVESTEREN IN UW REGIO INVESTEREN IN UW REGIO HEEFT DE TOEKOMST AIRPORTHOLLAND O B L I G A T I E S - O N T W I K K E L I N G - V A S T G O E D Looptijd 3 jaar Vast rendement van 8% Rente per 4 weken uitgekeerd Inhoudsopgave

Nadere informatie

WIJKVISIE STADSKANAAL NOORD 2011-2020

WIJKVISIE STADSKANAAL NOORD 2011-2020 WIJKVISIE STADSKANAAL NOORD 2011-2020 Vastgesteld in de raadsvergadering van 18 juni 2012. Verkorte versie wijkvisie Stadskanaal Noord 2011-2020 1 Wijkvisie Stadskanaal Noord 2011-2020 In de wijkvisie

Nadere informatie

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 211 viel de opname van bedrijfsruimte in 212 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

brief van Kamer van Koophandel, 7 dec. 04. (N.B. De rubrieken 1 t/m 4 altijd in deze volgorde uitwerken)

brief van Kamer van Koophandel, 7 dec. 04. (N.B. De rubrieken 1 t/m 4 altijd in deze volgorde uitwerken) Nota PS-commissie Vergaderdatum : 24 januari 2005 Commissie voor : ELE Agendapunt nr. : 9 Commissienr. : 2005-166 Onderwerp : Pieken in de Noordvleugel; OPERA; Gaan voor Goud. Opsteller/telefoon/e-mail-adres

Nadere informatie

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Aart de Koning, april 2010 De aanleiding: de concurrentiepositie van de haven van Rotterdam staat onder druk De haven van Rotterdam is altijd sterk verankerd geweest

Nadere informatie

Metropoolregio Rotterdam Den Haag. Marion Stein secretaris/algemeen directeur Stadsgewest Haaglanden m.stein@haaglanden.nl

Metropoolregio Rotterdam Den Haag. Marion Stein secretaris/algemeen directeur Stadsgewest Haaglanden m.stein@haaglanden.nl Metropoolregio Rotterdam Den Haag Marion Stein secretaris/algemeen directeur Stadsgewest Haaglanden m.stein@haaglanden.nl 2 3 Metropoolregio by night feb 2012 4 Aanleiding voor Metropoolregio RDH [1] Randstad

Nadere informatie

Plannen Economische Agenda 20113-2014

Plannen Economische Agenda 20113-2014 Plannen Economische Agenda 20113-2014 Aanvalsplan 1: Marketing regio Amersfoort: be good and tell it Wat is het doel: Gerichte marketingcampagnes starten op het gebied van ondernemen in Amersfoort en de

Nadere informatie

ZaanIJ Unieke locaties aan de oevers van de Zaan

ZaanIJ Unieke locaties aan de oevers van de Zaan ZaanIJ Unieke locaties aan de oevers van de Zaan 2 schiereiland de Hemmes (Wijde Zaan) Unieke locaties aan de oever van de Zaan De Metropoolregio Amsterdam heeft een grote aantrekkingskracht op mensen

Nadere informatie

Warehouse. Zaandam. toplocatie in Nederland gelegen nabij A8 / A10 20 minuten naar Schiphol 16 loadingdocks

Warehouse. Zaandam. toplocatie in Nederland gelegen nabij A8 / A10 20 minuten naar Schiphol 16 loadingdocks Warehouse Zaandam toplocatie in Nederland gelegen nabij A8 / A10 20 minuten naar Schiphol 16 loadingdocks Warehouse Zaandam Inhoudsopgave Warehouse - logistiek centrum 5 Bereikbaarheid 7 Dichtbij uw klanten

Nadere informatie

Duurzaam groeien. Agro, fresh, food en logistics

Duurzaam groeien. Agro, fresh, food en logistics Nota Ruimte budget Klavertje 25,9 miljoen euro (waarvan 3 miljoen euro voor glastuinbouwgebied Deurne) Planoppervlak 908 hectare (waarvan 150 hectare voor glastuinbouwgebied Deurne) (Greenport Trekker

Nadere informatie

SOCIAAL PERSPECTIEF. sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020

SOCIAAL PERSPECTIEF. sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 SOCIAAL PERSPECTIEF sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 SOCIAAL PERSPECTIEF sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 De sociale ambitie: Zaanstad manifesteert zich binnen de metropoolregio Amsterdam

Nadere informatie

Amsterdamse haven en innovatie

Amsterdamse haven en innovatie Amsterdamse haven en innovatie 26 september 2011, Hoge School van Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Oostelijke handelskade (huidige situatie) Oostelijke handelskade (oude

Nadere informatie

Hengelo, Hart van Zuid

Hengelo, Hart van Zuid Hengelo, Hart van Zuid Nota Ruimte budget 14,5 miljoen euro Planoppervlak 50 hectare Trekker Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer ROC van Twente Internationale potentie

Nadere informatie

Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue)

Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue) Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue) Nota Ruimte budget 75 miljoen euro voor Brainport Eindhoven en 6,8 miljoen voor ontwikkeling A2-zone Planoppervlak 3250 hectare (Brainport Eindhoven) Trekker

Nadere informatie

A15 Corridor. Conclusies A15. 4. De A15 is dé verbindingsschakel tussen vier van de tien Nederlandse logistieke hot spots i.c.

A15 Corridor. Conclusies A15. 4. De A15 is dé verbindingsschakel tussen vier van de tien Nederlandse logistieke hot spots i.c. A15 Corridor Conclusies A15 1. Een gegarandeerde doorstroming van het verkeer op de A15 is noodzakelijk voor de continuïteit en ontwikkeling van de regionale economie rond de corridor en voor de BV Nederland.

Nadere informatie

Werklandschap Meerpaal. Sport en werk centraal in Nederland. Bedrijfsvestiging in de gemeente Houten

Werklandschap Meerpaal. Sport en werk centraal in Nederland. Bedrijfsvestiging in de gemeente Houten Werklandschap Meerpaal Sport en werk centraal in Nederland Bedrijfsvestiging in de gemeente Houten Kwaliteiten Werklandschap Directe aansluiting op A27 Gebiedsoppervlak van 10 ha Flexibele kavelgrootte

Nadere informatie

Duurzame energie. Recreatie en toerisme. Behoud landschap en groenblauwe kwaliteit. VANG (Van Afval Naar Grondstof)

Duurzame energie. Recreatie en toerisme. Behoud landschap en groenblauwe kwaliteit. VANG (Van Afval Naar Grondstof) RSA Speerpunten V oor u ligt een samenvatting van de Regionale Samenwerkingsagenda (RSA) voor Gooi en Vechtstreek. Deze agenda voor intergemeentelijke samenwerking kent een bijzondere geschiedenis, want

Nadere informatie

Economie. Gekwalificeerd personeel voor het bedrijfsleven

Economie. Gekwalificeerd personeel voor het bedrijfsleven Economie Versterking van de onderscheidende duurzame economische positie van met name de agrarische, toeristische en maritieme sector. Hoofddoel thema Bekendheid van de regio AV op internationaal, nationaal

Nadere informatie

Regionale behoefteraming Brainport Industries Campus Eindhoven

Regionale behoefteraming Brainport Industries Campus Eindhoven Regionale behoefteraming Brainport Industries Campus Eindhoven 23 juni 2015 Managementsamenvatting Status: Managementsamenvatting Datum: 23 juni 2015 Een product van: Bureau Stedelijke Planning bv Silodam

Nadere informatie

KANSENKAART. Kansenkaart 2020 Mogelijkheden voor bouwen in Leiden Inhoudsopgave Meer informatie. Toelichting. Meer info. Voorwoord.

KANSENKAART. Kansenkaart 2020 Mogelijkheden voor bouwen in Leiden Inhoudsopgave Meer informatie. Toelichting. Meer info. Voorwoord. Toelichting Kansenkaart Meer info Toelichting Meer info Voorwoord Toelichting Inhoudsopgave Voorwoord Inhoudsopgave Voorwoord Kansenkaart Meer info Toelichting Voorwoord Kansenkaart 2020 Mogelijkheden

Nadere informatie

Notitie afstemming Voortzetting Masterplan Havens Midden-Brabant en Logistics City.

Notitie afstemming Voortzetting Masterplan Havens Midden-Brabant en Logistics City. Notitie afstemming Voortzetting Masterplan Havens Midden-Brabant en Logistics City. Naar aanleiding van de Stuurgroep bijeenkomst van het Masterplan Havens Midden- Brabant heb ik gekeken naar de mogelijke

Nadere informatie

Vervagende grenzen Duidelijke contouren. 12 mei 2015 Karen Strijker & Frank van der Sluys

Vervagende grenzen Duidelijke contouren. 12 mei 2015 Karen Strijker & Frank van der Sluys Vervagende grenzen Duidelijke contouren 12 mei 2015 Karen Strijker & Frank van der Sluys De veranderende mens technologie en kennis mogelijkheden en voorkeuren perceptie demografie # Concentratiebewegingen

Nadere informatie

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen De maatschappij van morgen is fundamenteel anders dan die van gisteren. De wereld wordt kleiner door

Nadere informatie

25 jaar bewegen rond de luchthaven

25 jaar bewegen rond de luchthaven 25 jaar bewegen rond de luchthaven Peter Joustra Senior Projectleider 13 november 2015 @peter_joustra #SADC_NL Outline 1. SADC : organisatie en scope. 2. Van 1987 tot heden: de ontwikkeling van luchthaven

Nadere informatie

Investeren in Nederland

Investeren in Nederland Investeren in Nederland Taco van Hoek Amsterdam, 14 oktober 2015 1 Inleiding Investeren in Nederland Initiatief: Aedes, BNL, BZK, EIB Toekomstverkenning, geen voorspellingen Scenariostudie: 2010-2040 Kader

Nadere informatie

1. Branding en voorzieningen in gehele subregio Cultuurhistorie benadrukken Toegankelijkheid zorg vergroten (sociaal, fysiek) Wie: overheid,

1. Branding en voorzieningen in gehele subregio Cultuurhistorie benadrukken Toegankelijkheid zorg vergroten (sociaal, fysiek) Wie: overheid, Transformatie van de woningvoorraad Een afname van het aantal huishoudens heeft gevolgen voor de woningvoorraad. Dit geldt ook vergrijzing. Vraag en aanbod sluiten niet meer op elkaar aan. Problemen van

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Koers voor de toekomst

Koers voor de toekomst Koers voor de toekomst Er verandert veel in de wereld om ons heen. Neem alleen al de toenemende mobiliteit, of de economie die sterker lijkt dan ooit tevoren, en overal wordt gebouwd, en - om dichter in

Nadere informatie

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Noordwest- Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Noordwest- (*1. m²) 38.116 11.59 Overig In Noordwest- ligt circa 23% van de landelijke kantorenvoorraad.

Nadere informatie

DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE

DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE DE ECONOMISCHE KRACHT VAN ALMERE Hoofdlijnen van de strategische economische agenda 11 november 2014 2 ONDERNEMERS ZIJN DE ECONOMISCHE MOTOR VAN EEN STAD. OOK IN ALMERE. VOORWOORD Als getogen Almeerder

Nadere informatie

panel: : Stadsvisie 2030

panel: : Stadsvisie 2030 Uitkomsten 1 e peiling Enkhuizer stadspanel panel: : Stadsvisie 2030 Concept, 4 februari 2009 Samenvatting Inwoners van de gemeente Enkhuizen hebben in januari 2009 op verzoek van het gemeentebestuur hun

Nadere informatie

DUURZAME INFRASTRUCTUUR

DUURZAME INFRASTRUCTUUR DUURZAME INFRASTRUCTUUR wisselwerking van stad, spoor, snelweg en fietspad TON VENHOEVEN VENHOEVENCS architecture+urbanism Krimp werkgelegenheid Percentage 65+ Woon-werkverkeer Grondprijzen 2007, Toegevoegde

Nadere informatie

Geachte heer Van Aartsen en heer Aboutaleb

Geachte heer Van Aartsen en heer Aboutaleb Aan de voorzitter van de stadsregio Rotterdam en de voorzitter van het stadsgewest Haaglanden Potsbus 12600 2500 DJ DEN HAAG Datum: Ons kenmerk: Afdeling: Contactpersoon: Uw brief van: Onderwerp: 4-09-2012

Nadere informatie

Concept-GS-besluit: Voortgaande groei luchtvaart alléén binnen harde randvoorwaarden

Concept-GS-besluit: Voortgaande groei luchtvaart alléén binnen harde randvoorwaarden 15 mei 1997 97-000635 strategische luchtvaartontwikkeling Concept-GS-besluit: Voortgaande groei luchtvaart alléén binnen harde randvoorwaarden Gedeputeerde Staten van Noord-Holland (GS) stellen harde randvoorwaarden

Nadere informatie

Almere Weerwaterzone 45

Almere Weerwaterzone 45 Almere Weerwaterzone 45 Nota Ruimte budget 88,6 miljoen euro Planoppervlak hectare Trekker Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer Schaalsprong Almere, waar Almere Weerwaterzone

Nadere informatie

Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie

Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie Economische Zaken Doel Stimuleren van de regionale economie. Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie en de Greenports Duin- en Bollenstreek, Boskoop

Nadere informatie

Onszelf vernieuwen om onszelf te blijven. De economische route voor de regio Stedendriehoek

Onszelf vernieuwen om onszelf te blijven. De economische route voor de regio Stedendriehoek Onszelf vernieuwen om onszelf te blijven De economische route voor de regio Stedendriehoek 1In de regio Stedendriehoek is het prima wonen, recreëren en werken. De regionale economie is veelzijdig van aard.

Nadere informatie

The Netherlands of 2040. www.nl2040.nl

The Netherlands of 2040. www.nl2040.nl The Netherlands of 2040 www.nl2040.nl 1 Tijden veranderen 2 Tijden veranderen 3 Nieuwe CPB scenario studie Vraag Waarmee verdienen we ons brood in 2040? Aanpak Scenario s, geven inzicht in onzekerheid

Nadere informatie

Ontwikkelstrategie Lammenschansdriehoek, Gemeente Leiden (februari 2013) Ontwikkelstrategie

Ontwikkelstrategie Lammenschansdriehoek, Gemeente Leiden (februari 2013) Ontwikkelstrategie (februari 2013) Ontwikkelstrategie Lammenschans, Leiden in opdracht van: Gemeente Leiden februari 2013, Amsterdam Kerkstraat 204 1017 GV Amsterdam Postbus 15550 1001 NB Amsterdam Soeters Van Eldonk architecten

Nadere informatie

Deel III Ranglijsten

Deel III Ranglijsten Deel III Ranglijsten Atlas voor gemeenten 00 Ranglijsten Woonaantrekkelijkheidsindex Positie op de woonaantrekkelijkheidsindex (00) 0 0 0 0 mermeer 0 Sociaal-economische index Sociaal-economische positie

Nadere informatie

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN!

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! EEN KLOPPEND HART LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! ONS CENTRUM in beeld en cijfers WIST U DAT. wij ruim 50.000 m2 detailhandel hebben in ons centrum (vergelijk centrum Helmond,

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

Almere historische context 2 Plan van aanpak PA, 16 mei 2007

Almere historische context 2 Plan van aanpak PA, 16 mei 2007 Almere: econo mietje of econo macho? Almere, 8 februari 2011 Wouter Weyers Almere historische context 2 Plan van aanpak PA, 16 mei 2007 Voettekst 1 > Global Economy >Vrijhandel o.l.v. Groot-Britannië >Nederland

Nadere informatie

Werkplan Centrum XL 2015/2016

Werkplan Centrum XL 2015/2016 Werkplan Centrum XL 2015/2016 Maart 2015, Amsterdam Inleiding: toekomstperspectief Centrum XL Er zijn veel ontwikkelingen gaande in Amsterdam op het gebied van economie, logistiek en duurzaamheid die van

Nadere informatie

Samenstelling bestuur

Samenstelling bestuur Presentatie KvO 2.0 Samenstelling bestuur Krachtteam Peter Beckers : voorzitter Jan van Loon : initiatiefnemer Theo Vinken : initiatiefnemer Paul Jansen : aanvoerder werkorganisatie 2a Karel Jan van Kesteren

Nadere informatie

De Molenzoom. Kantoorlocaties in centrum van Houten. Kantoorvestiging in de gemeente Houten

De Molenzoom. Kantoorlocaties in centrum van Houten. Kantoorvestiging in de gemeente Houten De Molenzoom Kantoorlocaties in centrum van Houten Kantoorvestiging in de gemeente Houten Kwaliteiten Molenzoom Centrale ligging in Houten Zichtlocatie langs spoorlijn Nabij centrumvoorzieningen op het

Nadere informatie

De waarde van winkels

De waarde van winkels De waarde van winkels Gerard Marlet Nederlandse Raad Winkelcentra 20 januari 2015 Smart people, strong cities (Cpb) aandeel hoogopgeleiden 50,9% tot 79,2% 46,5% tot 50,9% 39,8% tot 46,5% 37,7% tot 39,8%

Nadere informatie

Stadshavens Rotterdam

Stadshavens Rotterdam November 2013 Stadshavens Rotterdam Highlights MONITOR 2013 Fotograaf Nadine Vos aantal werkzame personen Programma Nieuwe economische clusters en woongebieden 18.000 16.000 14.000 12.000 10.000 8.000

Nadere informatie

De provincie. als aanjager van de. regionale economie

De provincie. als aanjager van de. regionale economie De provincie als aanjager van de regionale economie PvdA Noord-Holland Werkvoorstellen 2015-2019 PvdA Noord-Holland Werkvoorstellen 2015 De provincie als aanjager van de regionale economie Van werkloosheid

Nadere informatie

POL-uitwerking Landelijk Gebied Noord-Limburg

POL-uitwerking Landelijk Gebied Noord-Limburg POL-uitwerking Landelijk Gebied Noord-Limburg Bestuursafspraken CONCEPT versie 27 november 2015 1. Inleiding Het landelijk gebied van de regio Noord-Limburg is divers van karakter; bestaande uit beekdalen,

Nadere informatie

De metropool Amsterdam voor iedereen

De metropool Amsterdam voor iedereen De metropool Amsterdam voor iedereen Een propositie van de MRA voor Agenda Stad Inleiding Nederland werkt aan een Agenda Stad. Terecht, want steden groeien en ondergaan fundamentele, economische en sociale

Nadere informatie

BEDRIJFSRUIMTEMARKT NOORDWEST- NEDERLAND

BEDRIJFSRUIMTEMARKT NOORDWEST- NEDERLAND juli 211 BEDRIJFSRUIMTEMARKT NOORDWEST- NEDERLAND, en LANDELIJKE MARKT ONTWIKKELINGEN Na de enorme daling van de wereldhandel in 29 was er vorig jaar een sterk herstel te zien. Vooral de export heeft hiervan

Nadere informatie

Perspectief voor de Achterhoek

Perspectief voor de Achterhoek Perspectief voor de Achterhoek 1 Perspectief voor de Achterhoek Aanleiding Op 23 september organiseerde De Maatschappij met Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek een interactieve bijeenkomst met als doel

Nadere informatie

Geen woorden maar daden

Geen woorden maar daden Hans van Rossum Geen woorden maar daden 12-11- 2014 Rotterdam doet het goed Momentum is daar: iconen ontwikkeld Momentum is daar: iconen ontwikkeld Momentum is daar: hippe architectuurstad Stadsvisie 2030

Nadere informatie

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek Onderzoeksflits Atlas voor gemeenten 015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht IB Onderzoek, 9 mei 015 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 86 1350 onderzoek@utrecht.nl

Nadere informatie

o n t w i k k e l i n g Lloyd s Poort

o n t w i k k e l i n g Lloyd s Poort o n t w i k k e l i n g Lloyd s Poort o n t w i k k e l i n g Lloyd s Poort Veendam, aangenaam! Deze brochure geeft u informatie over de verhuurmogelijkheden van de locatie Lloyd s Poort: een nieuwe en

Nadere informatie

Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development

Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development Brainport Development ontwikkelingsmaatschappij nieuwe stijl Bedrijfsleven, kennisinstellingen en overheid Strategie-ontwikkeling-uitvoering

Nadere informatie

Beter worden in wat we samen zijn!

Beter worden in wat we samen zijn! Beter worden in wat we samen zijn! Wie zijn we? Wat doen we? De gemeenten in de regio Stedendriehoek werken samen. Samen staan we sterk en maken we ons sterk voor het nog verder verbeteren van het VESTIGINGSKLIMAAT.

Nadere informatie

Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District. De VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam verzoeken het college daarom:

Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District. De VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam verzoeken het college daarom: Verzoek VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District De A16 is voor de Metropoolregio en de Randstad een belangrijke verbinding met Antwerpen,

Nadere informatie

28-05-2009 1 Meegeven van een richting OPLEGNOTITIE. Onderwerp: Ruimtelijk Economische Visie Schipholregio 2009-2030

28-05-2009 1 Meegeven van een richting OPLEGNOTITIE. Onderwerp: Ruimtelijk Economische Visie Schipholregio 2009-2030 OPLEGNOTITIE Onderwerp: Ruimtelijk Economische Visie Schipholregio 2009-2030 stellen gemeentelijke structuurvisie. 2. De lijn van het advies van de Commissie Selectief Vestigingsbeleid Schipholregio te

Nadere informatie

Regionale opgaven Zaanstreek/Waterland

Regionale opgaven Zaanstreek/Waterland Regionale opgaven Zaanstreek/Waterland 3 juli 2015 prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft directeur Nieuwe Markten BPD Ontwikkeling 1. ruimtelijk-economische positie

Nadere informatie

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam Werken bij Havenbedrijf Amsterdam De Amsterdamse haven Als vierde haven van West-Europa speelt de Amsterdamse haven een belangrijke rol in de regionale en nationale economie. Door de strategische ligging

Nadere informatie

Atlas van ZZP ers nieuw zelfstandig ondernemerschap in beeld

Atlas van ZZP ers nieuw zelfstandig ondernemerschap in beeld Atlas van ZZP ers nieuw zelfstandig ondernemerschap in beeld Het Onderzoek Een Black Box? Het aantal ZZP ers neemt nog steeds toe. Dat is ongeveer alles wat we weten op lokale en regionale schaal. We kennen

Nadere informatie

-Sociaal-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte door de mens. -Fysisch-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte en de natuur.

-Sociaal-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte door de mens. -Fysisch-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte en de natuur. Wonen in Nederland -Sociaal-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte door de mens. -Fysisch-geografisch: Kijkt naar de inrichting van de ruimte en de natuur. - 4 nederzetting vormen; Zie tekening

Nadere informatie

Leercyclus Enschede-Dordrecht-Zwolle

Leercyclus Enschede-Dordrecht-Zwolle Leercyclus Enschede-Dordrecht-Zwolle Regionaal uitvoeringsprogramma economie en arbeidsmarktbeleid Enschede, 26 januari 2012 Gido ten Dolle Programmadirecteur Ruimtelijk economische strategie en arbeidsmarktbeleid

Nadere informatie

De (on)zichtbare kracht van het landelijk gebied in Zuid-Holland - samenvatting onderzoeksresultaten

De (on)zichtbare kracht van het landelijk gebied in Zuid-Holland - samenvatting onderzoeksresultaten De (on)zichtbare kracht van het landelijk gebied in Zuid-Holland - samenvatting onderzoeksresultaten 1 Voor wat betreft de relatie economie-wonen in de landelijke gebieden in Zuid-Holland spelen op dit

Nadere informatie

Netwerk RandstadRail. verkeer en vervoer

Netwerk RandstadRail. verkeer en vervoer Netwerk RandstadRail verkeer en vervoer Kortere reistijden, hogere frequentie en meer comfort Sterke groei gebruik RandstadRail Haaglanden stapt over op Netwerk RandstadRail Elke dag stappen zo n 95.000

Nadere informatie

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5 GEBIEDEN 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5 Probleemwijken Groot aandeel sociale huurwoningen Slechte kwaliteit woonomgeving Afname aantal voorzieningen Toename asociaal gedrag Sociale en etnische spanningen

Nadere informatie

Gooi en Vechtstreek: Meer ruimte voor bedrijventerreinen, overleg met ondernemersverenigingen

Gooi en Vechtstreek: Meer ruimte voor bedrijventerreinen, overleg met ondernemersverenigingen 22 april 199797-000527 concept-nota Hoofdlijnen ruimtelijk beleid regio Gooi en Vechtstreek Gooi en Vechtstreek: Meer ruimte voor bedrijventerreinen, overleg met ondernemersverenigingen Het bebouwde deel

Nadere informatie

Camiel Eurlings, minister van Verkeer en Waterstaat en Bas Verkerk, regiobestuurder van het Stadsgewest Haaglanden

Camiel Eurlings, minister van Verkeer en Waterstaat en Bas Verkerk, regiobestuurder van het Stadsgewest Haaglanden Capaciteitsuitbreiding spoor Den Haag - Rotterdam Doel Baanvak Den Haag Rotterdam geschikt maken om te voldoen aan de toenemende vraag naar spoorvervoer en tegelijkertijd het aanbod aan openbaar vervoer

Nadere informatie

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 1-3

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 1-3 GEBIEDEN 4 havo 3 Stedelijke gebieden 1-3 PAR 2 De stad als sociaal centrum * A. De functies van de stad en botsende belangen. * B. Ruimtegebrek in de stad * C. De stad als verzorgingscentrum A. De vier

Nadere informatie

Duurzaamheidsfabriek: nut en noodzaak vanuit sociaaleconomisch perspectief. Ton van der Wijst, 1 mei 2015

Duurzaamheidsfabriek: nut en noodzaak vanuit sociaaleconomisch perspectief. Ton van der Wijst, 1 mei 2015 Duurzaamheidsfabriek: nut en noodzaak vanuit sociaaleconomisch perspectief Ton van der Wijst, 1 mei 2015 Invalshoeken Globalisering Technologische ontwikkelingen Demografische ontwikkelingen Rol van steden

Nadere informatie

KENNISNEMEN VAN Onze gemeentelijke inzet ter stimulering van de economische ontwikkeling en herinvulling of transformatie van kantoorpanden.

KENNISNEMEN VAN Onze gemeentelijke inzet ter stimulering van de economische ontwikkeling en herinvulling of transformatie van kantoorpanden. RAADSINFORMATIEBRIEF Van : Burgemeester en Wethouders Reg.nr. : 4375297 Aan : Gemeenteraad Datum : 1 juli 2013 Wethouder P. van den Berg Wethouder G.J. van der Werff Programma : 10. Economie en wonen Portefeuillehouder

Nadere informatie

Personeelsvoorziening van de toekomst

Personeelsvoorziening van de toekomst Personeelsvoorziening van de toekomst een transitienetwerk voor Noordoost-Brabant Food & Feed Noordoost-Brabant Wie doet over tien jaar het werk? Waar staat uw bedrijf over tien jaar? De crisis voorbij,

Nadere informatie

...Waar we met elkaar een vervolg aan moeten geven voor de toekomst...

...Waar we met elkaar een vervolg aan moeten geven voor de toekomst... ...Waar we met elkaar een vervolg aan moeten geven voor de toekomst... Een korte terugblik op het symposium van 3 juli met een vraag aan de gemeenten. Inleiding Op 3 juli organiseerden we een symposium

Nadere informatie

Projectinformatie. Haarlemmerliede

Projectinformatie. Haarlemmerliede Projectinformatie Haarlemmerliede VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE Object Te koop, kavels gelegen op het businesspark PolanenPark te Haarlemmerliede. PolanenPark is een representatief bedrijventerrein,

Nadere informatie

Prognoses en trends in 2015 Groeit u mee?

Prognoses en trends in 2015 Groeit u mee? Prognoses en trends in 2015 Groeit u mee? MKB Eindhoven & Rabobank Rabobank Nederland; Kaya Kocak, Véronique Bulthuis 5 februari 2015 Rabobank Sectormanagement Véronique Bulthuis Sectormanager Groothandel

Nadere informatie

Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en recreatie in Flevoland

Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en recreatie in Flevoland Ruimtelijke patronen rond vrije tijd en in Flevoland Dr. Roel Rutten (Universiteit van Tilburg) Nienke van Boom MSc. (NHTV Academy for Leisure) Ateliersessie Flevoperspectieven Recreatie en Vrije Tijd

Nadere informatie

Kansen voor Noord-Drenthe Triple P-monitor: onderzoek naar de duurzaamheid in Tynaarlo en Aa en Hunze.

Kansen voor Noord-Drenthe Triple P-monitor: onderzoek naar de duurzaamheid in Tynaarlo en Aa en Hunze. Kansen voor Noord-Drenthe Triple P-monitor: onderzoek naar de duurzaamheid in Tynaarlo en Aa en Hunze. Rabobank Noord-Drenthe. Een bank met ideeen. www.rabobank.nl/noord-drenthe Triple P-onderzoek Rabobank

Nadere informatie

1.1.1 Aantal eenpersoonshuishoudens en aandeel bevolking 65-plus, 2014. Aantal eenpersoonshuishoudens x 1 000

1.1.1 Aantal eenpersoonshuishoudens en aandeel bevolking 65-plus, 2014. Aantal eenpersoonshuishoudens x 1 000 Algemeen 1.1.1 Aantal eenpersoonshuishoudens en aandeel bevolking 65-plus, 214 Aantal eenpersoonshuishoudens x 1 Minder dan 7 7 tot 17 17 tot 35 35 of meer Aandeel bevolking 65-plus Minder dan 15 15 tot

Nadere informatie

Brabant 6. Visie Hoofdopgaven Gebieden met concentratie van opgaven van nationaal belang Overige gebiedsopgaven Kaarten Project- en programmabladen

Brabant 6. Visie Hoofdopgaven Gebieden met concentratie van opgaven van nationaal belang Overige gebiedsopgaven Kaarten Project- en programmabladen Brabant 6 Visie Hoofdopgaven Gebieden met concentratie van opgaven van nationaal belang Overige gebiedsopgaven Kaarten Project- en programmabladen Visie Het MIRT-gebied Brabant omvat de provincie Noord-Brabant.

Nadere informatie

BOUWNETWERK. Kiezen en uitblinken. Bouwnetwerk is hét netwerk voor vrouwen die werken aan de gebouwde omgeving

BOUWNETWERK. Kiezen en uitblinken. Bouwnetwerk is hét netwerk voor vrouwen die werken aan de gebouwde omgeving BOUWNETWERK Kiezen en uitblinken Bouwnetwerk is hét netwerk voor vrouwen die werken aan de gebouwde omgeving Kiezen en uitblinken Aan mevrouw Schultz van Haegen, minister van infrastructuur en milieu,

Nadere informatie

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Inleiding Stedelijke herontwikkeling Voor de ruimtelijke ontwikkeling van Utrecht is de Nieuwe Ruimtelijke Strategie opgesteld die in 2012 door de Raad

Nadere informatie

Wijkeconomie: j ondernemers centraal. Inhoud. Joost Hagens. Herma Harmelink. Nicis-onderzoek: relatie wijkeconomie & vastgoed.

Wijkeconomie: j ondernemers centraal. Inhoud. Joost Hagens. Herma Harmelink. Nicis-onderzoek: relatie wijkeconomie & vastgoed. Wijkeconomie: j ondernemers centraal Joost Hagens Herma Harmelink 3 november 2009 Inhoud Nicis-onderzoek: relatie wijkeconomie & vastgoed Tips voor meer economie in de wijk 1 Nicis-onderzoek Relatie wijkeconomie

Nadere informatie

HINDERNISSEN bedrijfsleven Zuidvleugel. Presentatie Bert Mooren, directeur VNO-NCW West Economische Programmaraad Zuidvleugel 24 februari 2014

HINDERNISSEN bedrijfsleven Zuidvleugel. Presentatie Bert Mooren, directeur VNO-NCW West Economische Programmaraad Zuidvleugel 24 februari 2014 Presentatie Bert Mooren, directeur VNO-NCW West Economische Programmaraad Zuidvleugel 24 februari 2014 Fundamentals Onvoldoende innovatiekracht MKB Zuidvleugel Triple helix samenwerking op bestuurlijk

Nadere informatie

MRA- Heerhugowaard. Designing Transit Oriented Development. Heerhugowaard onderdeel van de Metropool Regio Amsterdam. 29 april 2015.

MRA- Heerhugowaard. Designing Transit Oriented Development. Heerhugowaard onderdeel van de Metropool Regio Amsterdam. 29 april 2015. MRA- Heerhugowaard Heerhugowaard onderdeel van de Metropool Regio Amsterdam 29 april 2015 Designing Transit Oriented Development rené kuiken urbanism Ton Venhoeven Robert Jan Roos Beate Vlaanderen Marc

Nadere informatie

Meer woonkansen voor ouderen

Meer woonkansen voor ouderen Meer woonkansen voor ouderen Ouderen willen zo lang mogelijk in hun vertrouwde leefomgeving blijven wonen. Met een slimme combinatie van maatregelen maakt u als gemeente dat mogelijk. Uw resultaten: Efficiënte

Nadere informatie

De stad als onderneming?

De stad als onderneming? IkZitopZuidZ id De stad als onderneming? Willem Sulsters & Hidde van der Veer Conferentie Kansrijk ondernemen in de krachtwijken Rotterdam, 14 oktober 2009 IkZitopZuid Wie zijn wij? IZoZ is een privaat

Nadere informatie

Ondernemen op bedrijventerrein Lagekant

Ondernemen op bedrijventerrein Lagekant Ondernemen op bedrijventerrein Lagekant Almere biedt ondernemers met ambitie in het centrum van Nederland alle ruimte zich te vestigen, te pionieren en te groeien. Ondernemen in Almere betekent ondernemen

Nadere informatie

Thema Rotterdam rotterdam in de metropoolregio Marloes Hoogerbrugge TU Delft en Platform31 m.m.hoogerbrugge@tudelft.nl

Thema Rotterdam <i>rotterdam in de metropoolregio<i> Marloes Hoogerbrugge TU Delft en Platform31 <i>m.m.hoogerbrugge@tudelft.nl<i> Thema Rotterdam rotterdam in de metropoolregio Marloes Hoogerbrugge TU Delft en Platform31 m.m.hoogerbrugge@tudelft.nl Evert Meijers TU Delft e.j.meijers@tudelft.nl Martijn Burger Erasmus

Nadere informatie

Huidig economisch klimaat

Huidig economisch klimaat Huidig economisch klimaat 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers, 49). Het aandeel

Nadere informatie

Ambitiedocument ter voorbereiding van de Economische visie gemeente Berg en Dal

Ambitiedocument ter voorbereiding van de Economische visie gemeente Berg en Dal Ambitiedocument ter voorbereiding van de Economische visie gemeente Berg en Dal Uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Berg en Dal Buck Consultants International Nijmegen, 25 maart 2016 1 Economisch DNA

Nadere informatie

Reizen zonder spoorboekje. Programma Hoogfrequent Spoorvervoer

Reizen zonder spoorboekje. Programma Hoogfrequent Spoorvervoer Reizen zonder spoorboekje Programma Hoogfrequent Spoorvervoer Reizen zonder spoorboekje Programma Hoogfrequent Spoorvervoer Reizen zonder spoorboekje Zes intercity s en zes sprinters per uur in de drukste

Nadere informatie

Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling

Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling Herstructurering van de Schepenbuurt en omgeving Maarten Seerden Inleiding Schepenbuurt en omgeving Bouwperiode: jaren 40-50 van de 20e eeuw Wijk is verouderd behoefte

Nadere informatie

Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen

Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen Sectorprognoses 2015 en MKB- Visie zonder grenzen Bijeenkomst Rabobank Noord- en Oost- Achterhoek Monique van Plateringen & Annemarie Kuijer 9 februari 2015 Introductie Sprekers Annemarie Kuijer, sectormanager

Nadere informatie