Voorjaarswandeling Geastmer Bosk

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Voorjaarswandeling Geastmer Bosk"

Transcriptie

1

2 Voorjaarswandeling Geastmer Bosk Inleiding Welkom! Bij de voorjaarswandeling Geastmer Bosk bij Rinsumageast. De leerlingen ervaren dat het voorjaar is. Ze ontdekken jonge blaadjes, zoeken nestkastjes, horen en zien vogels, misschien vinden ze wel een uitgekomen ei. Ze gaan met een schepnet op zoek naar waterbeestjes en horen de sapstromen in de bomen ruisen. Kortom de gids laat de kinderen met alle zintuigen ervaren dat het voorjaar is begonnen. Het Geastmerbosk is een perfecte plek voor natuurbeleving: in de buurt, gevarieerde natuur en ook na schooltijd vrij toegankelijk om nog eens een kijkje te nemen. Natuuronderwijs moet afgestemd worden op de belevingswereld en ontwikkelingsniveau. Bij het ontwikkelen en uitvoeren van de voorjaarswandeling is uitgegaan van ervarend leren en kennis verwerven door het gebruik van de zintuigen. De wandeling vormt de basis van deze lesbrief met achtergrondinformatie, lessuggesties en werkbladen ter voorbereiding en verwerking in de klas. De gids neemt zoekkaarten, loepjes en ander materiaal mee. Veel plezier tijdens de wandeling! Marjolein Staal NME-Centrum De Klyster Voorjaarswandeling Geastmerbosk 1

3 Wat hoort bij de voorjaarswandeling Geastmerbosk Deze lesbrief (downloadbaar van de website van de Klyster) Wat moet u zelf regelen en doen Voorbereiding op de excursie. Zie onder het kopje Voorbereiding op de Excursie Achtergrondinformatie uit deze lesbrief doornemen Voorbereidende les geven Voor wie is dit project bedoeld Groep 3 t/m 6 van de basisschool. Evaluatie De Klyster is benieuwd naar uw mening over deze lesbrief en over de excursie. Wilt u het digitale evaluatieformulier na afloop invullen? Het kost u 2 minuutjes van uw tijd. U vindt het formulier op onder het kopje activiteiten. Door wie is deze excursie mogelijk gemaakt De voorjaarswandeling Geastmer Bosk is een initiatief van NME-Centrum De Klyster. De Klyster is het intergemeentelijk Centrum voor Natuur en Milieu-educatie van de gemeenten Dongeradeel, Dantumadiel en Kollumerland c.a. De excursie is bedacht en wordt verzorgd door gecertificeerd gids Olga Baggelaar: Voor het lesmateriaal en de achtergrondinformatie is gebruik gemaakt van informatie op de panelen die in het bos zijn opgesteld. De lesbrief is samengesteld door Marjolein Staal, Olga Baggelaar en Pyke Kroes, eindredactie: Pyke Kroes, vormgeving door Argiope Webdesign. De foto s in de lesbrief zijn gemaakt door Betty Kooistra, Frits Sieperda, Pyke Kroes en Jan van der Straaten. De lesbrief is bestemd voor de scholen uit de klysterregio die lid zijn van De Klyster. Derden mogen niet zonder voorafgaande toestemming gebruik maken van ons educatief materiaal. Vragen Bel dan met NME Centrum De Klyster en spreek de voic in. U wordt z.sp.m. teruggebeld. Of mail Meer weten? kijk bij activiteiten Voorjaarswandeling Geastmerbosk 2

4 Voorbereiding op de excursie Waar is de excursie? Het Geastmer bosk ligt aan de noordoostkant van Rinsumageest aan de Eysingawei. De startplaats is aan de rand van het bos. Er staat een Klysterbord aan de weg. Hoe plan ik een excursie? U kunt zich online opgeven via de site Ga naar uurnatuur, groep 3 / 6 en klik op de aanmeldknop. U ontvangt daarna een bevestigingsmail. Hoe lang duurt de excursie? De excursie duurt 2 uur. Voor de heen en terugreis moet u extra tijd inplannen. De gids staat op de afgesproken tijd op u te wachten. Wees ruim op tijd, zodat de excursie op de geplande aanvangstijd kan beginnen. Wat kost de excursie? De school betaalt voor de excursie een eigen bijdrage per kind. Begeleiders zijn gratis. Na de excursie ontvangt de school een rekening. Slecht weer? De gids kan als het weer slecht is, de excursie afzeggen. De gids belt dan met de school. Wat moet de school regelen? Vervoer: De school moet zelf vervoer regelen. U rijdt de van Eysingawei in. Langs deze weg staat een Klysterbord. Daar rijdt u het zandpad op. Aan het begin van het bos kunt u gratis parkeren. Begeleiding: De gids neemt de leiding. De leerkracht assisteert. De wandeling start gezamenlijk met de gehele groep. Halverwege wordt de groep in drieën gesplitst. De chauffeurs worden verdeeld over die drie groepen. Kleding: Warme kleding die makkelijk zit en vies mag worden. Laarzen en evt. regenkleding. Voorjaarswandeling Geastmerbosk 3

5 Meenemen: Het is handig om een fototoestel mee te nemen. De Klyster ontvangt graag uw 2 mooiste kiekjes. Eten/drinken De kinderen mogen evt. fruit meenemen. Geen snoep. De leerkracht kan evt. een thermoskan koffie meenemen voor de volwassenen. Wat kan de leerkracht van te voren met de leerlingen bespreken? In principe is er geen voorbereiding nodig voor deze wandeling. Lessuggestie 1 kan als voorbereiding worden gegeven om alvast in de sfeer te komen. Wat kan de leerkracht na de excursie met de kinderen doen? Er is een aantal lessuggesties in deze lesbrief opgenomen die specifiek ingaan op de wandeling. De Klyster heeft ook een aantal leskisten die passen bij deze excursie: De Bosmaaltijd, Natuurbingo, De Klyster en andere vogels, Knoeien met Grond, Bodem.nu, Veldwerkkist Water, Stadsvogelleskist. Reserveren via klystersite. Op de site van vogelbescherming is educatiemateriaal en veel informatie te vinden over vogels. Voorjaarswandeling Geastmerbosk 4

6 Achtergrondinformatie Aan de oostkant van Rinsumageest bevindt zich het Rinsumageester Bos (Geastmer Bosk). Het is een realatief jong bos, aangelegd omstreeks Ondanks dat het een jong bos is, is het een gevarieerde, natuurrijke omgeving. De kinderen maken op dit terrein kennis met verschillende biotopen en de daarbij behorende kenmerken: een dicht sparrenbos, een meer open jong loofbos, een open gebied met gras, struiken en alleenstaande bomen met een vijver. Tijdens de wandeling ontdekken de kinderen in deze verschillende biotopen dat het voorjaar is begonnen, ondanks dat het soms nog best koud is. Het beginnende voorjaar is te horen en te zien aan de vogels, planten, bomen, struiken en in de poel. Melkema en Eysinga state Heel lang geleden (17e eeuw) stonden hier Melkemastate en Eysinga state. Een state is een kasteelachtig gebouw, met bijgebouwen en een tuin of park eromheen. Ze werden in de 17e en 18e eeuw gebouwd door rijke burgers. Melkema en Eysinga state waren omringd met water en bereikbaar via een poort en een brug. Spijtig genoeg is er van de gebouwen, maar ook van het park niets terug te vinden. Vogels De mannetjes vogels zingen het hoogste lied zoals de tjif tjaf en de merel (klyster) om indruk te maken op de vrouwtjes, de veren van de houtduif liggen in het sparrenbos, en er zijn nesten hoog in de bomen of in een elektriciteitsmast van een buizerd. De gaten in een oude boom geven aan dat er een grote bonte specht aan het werk is geweest. Het waterhoentje heeft een nest in de visvijver. Ook het roodborstje, vink, koolmees, winterkoninkje en de boomklever zijn vogels die veel voorkomen in het Geastmer bosk. Planten Het beginnende voorjaar is te zien aan de planten. Varens die uitrollen, jonge blaadjes die ontspruiten. Fluitenkruid begint te bloeien. Fluitenkruid is hol van binnen en daar kun je een fluitje van snijden. Ook de gele bloemen van het speenkruid vallen op in het voorjaar. Naast de brandnetel is hondsdraf te vinden. Hondsdrafblaadjes op de plek wrijven waar de brandnetel heeft gestoken geeft heel veel verlichting. En wie weet het verschil tussen dovenetel en brandnetel? De dovenetel prikt niet en heeft witte kelkvormige bloemetjes. Voorjaarswandeling Geastmerbosk 5

7 Bomen De meest voorkomende bomen zijn wilg, meidoorn, els, iep, es en berk. Ook is er een dicht sparrenbos. Sparren zijn te herkennen aan de naalden en kegels. Het beginnende voorjaar is te zien aan de bomen. Sommige bomen hebben al volop blad, zoals de esdoorn, terwijl andere bomen nog blaadjes moeten krijgen. In koude perioden (herfst en winter) groeien bomen niet of nauwelijks. In het voorjaar en de zomer als het warmer is groeien bomen juist veel. Bomen hebben heel veel water nodig in het voorjaar. De buitenzijde van een boom bestaat uit bast. In de bast van een boom vindt de neerwaartse sapstroom plaats. Met de neerwaartse sapstroom worden water en stoffen die de boom gemaakt heeft naar andere delen van de boom getransporteerd. De kinderen gaan met een echte stethoscoop luisteren naar de sapstroom van de bomen. In het midden van de boom bevindt zich hout. In hout vindt de opwaartse sapstroom plaats. Met de opwaartse sapstroom worden water en stoffen die door de wortels van de boom uit de grond zijn opgenomen naar andere delen van de boom getransporteerd. De poel In en rond de poel groeien en drijven waterplanten, zweven muggen, zwemmen kikkervisjes, stekelbaarsjes, watervlooien, rugzwemmers en bloedzuigers. De kinderen ontdekken dat in de vijver andere dieren voorkomen dan in het bos en het weidegebied. De kinderen mogen een schepnet door het water halen en legen in een bak met slootwater. Met behulp van een vergrootglas is er gelegenheid om de vangst te onderzoeken. Voorjaarswandeling Geastmerbosk 6

8 Lessuggesties Lessuggestie 1: Vogels Materiaal: powerpoint en werkblad 1a Afstreepkaart vogels Werkvorm: klassikaal / klassikaal Tijdsduur: 10 minuten Uitvoering: Tijdens de voorjaarswandeling hebben de kinderen een afstreepkaart gebruikt voor de vogels die ze hebben gezien. Op de powerpoint staat een vogelquiz. Groep 5 en 6: Er komt een foto met een vogel. Vervolgens stelt u de vraag : welke Nederlandse naam heeft de vogel? Daarna klikt u door en stelt de vraag: welke Friese naam heeft de vogel? Daarna klikt u weer door en stelt de vraag: welk geluid maakt deze vogel? Door op het symbool te klikken hoort u het geluid. Groep 3 en 4 kan de quiz op een eenvoudige manier uitvoeren. Door na te gaan welke vogelgeluiden ze hebben gehoord tijdens de excursie. Lessuggestie 2: Bomen in het bos Materialen: digibord: werkblad 1b Werkvorm: klassikaal Tijdsduur: 20 minuten Uitvoering: Stel de vraag wat is een bos? Laat de kinderen zelf nadenken over wat een bos nu eigenlijk tot een bos maakt. Stel zo nodig een aantal verdiepingsvragen, zoals: Hoeveel bomen heb je nodig voor een bos? Hoe zie je dat het lente is in het bos? Wat voor planten vind je in het bos? Welke dieren vind je in het bos? Zou een bos ook zonder dieren kunnen? (NB. gebruik de vraag om de samenhang (levensgemeenschappen/ecosystemen) in de natuur te benadrukken. Groep 5 en 6 Voor de antwoorden bekijk het filmpje van beeldbank op het digibord. Groep 3 en 4 Bekijk het filmpje van beeldbank op het digibord: Voorjaarswandeling Geastmerbosk 7

9 Lessuggestie 3: Geastmer Bosk Materialen: werkblad 2a en werkblad 2b (voor ieder kind kopiëren) Werkvorm: individueel Tijdsduur: 20 minuten Uitvoering: Op werkblad 2a is een boom en de vijver uit het Geastmer bosk getekend. Het kan handig zijn het werkblad te vergroten en op steviger papier af te drukken. Knip de onderdelen van de afstreepkaart uit die de kinderen gevonden hebben van werkblad 2b en plak ze op werkblad 2a. De kinderen kunnen er natuurlijk ook echte blaadjes en gras van buiten opplakken, en/of datgene tekenen wat ze hebben gezien en gevonden hebben. Zitten er ook katjes aan de boom? De vogel in de boom zingt heel hard. Het is een mannetjes merel. Heeft hij ook een nestje? Plak het nestje erin. En teken daarin de vrouwtjes merel. Kleur de lucht lichtblauw en het water donkerblauw, grijs. Een mogelijkheid is ook om cijfers bij de verschillende boom, planten en vogelsoorten te zetten en de juiste naam te geven. Lessuggestie 4: Beestjes in de poel Materialen: werkblad 3 en kosteloos materiaal Werkvorm: klassikaal en individueel Tijdsduur: 20 minuten Uitvoering: Tijdens de excursie heb je veel beesten gevangen. Maak nu een eigen zelf verzonnen beestje. Maak dit van kosteloos materiaal. Wat voor beest is het? Wat is de naam in het Nederlands, en in het Fries? Extra voor groep 5 en 6 vul het paspoort op werkblad 3 in. In het midden kan je een foto van je beestje plakken, of maak er een tekening van.

10

11

12

13

14

15

16

Kabouterpad, Bostroeptrol en Slootje vissen

Kabouterpad, Bostroeptrol en Slootje vissen Kabouterpad, Bostroeptrol en Slootje vissen Inleiding Welkom! Bij de Excursie Kabouterpad, Bostroeptrol en Slootje vissen op Botniahiem te Damwâld. Lekker buiten met de kleuters op speelse wijze genieten

Nadere informatie

Natuursprong. Inleiding

Natuursprong. Inleiding Natuursprong Inleiding Welkom buiten! Spelen tot je groen ziet: Ik ga buiten spelen, kom jij ook maar mee. Hou maar op met gamen, lijkt mij een goed idee... Natuursprong is een ca. 1,5 uur durende activiteit

Nadere informatie

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos NME-leerroute Vogels in het Wandelbos 7 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen Rinze de Wereldreiziger Rinze weet onwaarschijnlijk veel over vogels. Rinze is ook dol op het Wandelbos

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe en thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: spechten Groepje 2: muizen Groepje 3: vossen Groepje 4: eekhoorns Groepje 5: egels Kleine beestjes + voedselketens

Nadere informatie

Natuursprong. Inleiding

Natuursprong. Inleiding Natuursprong Inleiding Welkom buiten! Spelen tot je groen ziet: Ik ga buiten spelen, kom jij ook maar mee. Hou maar op met gamen, lijkt mij een goed idee... Natuursprong is een ca. 1,5 uur durende activiteit

Nadere informatie

Aanbod NME voorjaar 2014

Aanbod NME voorjaar 2014 Aanbod NME voorjaar 2014 Natuur- en milieueducatie (NME) Heemtuin Muntendam biedt een aanvulling op het reguliere schoolprogramma. We richten ons in de lessen vooral op zaken die in de klas minder snel

Nadere informatie

Welterusten Bloembolletjes

Welterusten Bloembolletjes Welterusten Bloembolletjes Inleiding Welkom! Bij de gastles Welterusten Bloembolletjes een Natuur-in-de- Klas-activiteit over bollen en knollen. Haal de lente in de klas met speciale voorjaarsbloeiers.

Nadere informatie

Ga je mee op watersafari?

Ga je mee op watersafari? Informatie en reserveringen voor het Nationaal Park Weerribben-Wieden: www.np-weerribbenwieden.nl Beulakerpad 1 8326 AH Sint Jansklooster t 0527-246196 / 06-12890380 e n.vanderlaan@ivn.nl Ga je mee op

Nadere informatie

Onderwijs Ondersteunend Gedrag. Lente. Lente buiten. De kinderboerderij. Jonge dieren. Pasen. Het weer. Voorjaarsbloemen

Onderwijs Ondersteunend Gedrag. Lente. Lente buiten. De kinderboerderij. Jonge dieren. Pasen. Het weer. Voorjaarsbloemen Onderwijs Ondersteunend Gedrag Lente Lente buiten De kinderboerderij Jonge dieren Pasen Het weer Voorjaarsbloemen 1 Instructie Het programma Goed, Beter, Best! is bedoeld voor ouders met kinderen in de

Nadere informatie

Lespakket Lente. Instructieblad groep 3 & 4. Begrippen:

Lespakket Lente. Instructieblad groep 3 & 4. Begrippen: Lespakket Lente Instructieblad groep 3 & 4 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/lesmateriaalnatuuronderwijs - Instructieblad groep 3 & 4 - Materialen van het pakket: Voor

Nadere informatie

Doe- pad Watertorenweg

Doe- pad Watertorenweg Doe- pad Watertorenweg Achtergrond informatie voor de begeleider. Groep 3-4 Colofon Deze lesbrief in opgesteld door De Hortus, Centrum voor Natuur en Mileu, in opdracht van de Gemeente Harderwijk. Wij

Nadere informatie

Introductieles. Vogels in de klas. groep 5/6. Handleiding leerkracht. Inhoud in het kort. Kerndoelen. Lesdoelen

Introductieles. Vogels in de klas. groep 5/6. Handleiding leerkracht. Inhoud in het kort. Kerndoelen. Lesdoelen Handleiding leerkracht Vogels in de klas Introductieles Inhoud in het kort Voor de groepen 5-6 bieden we, naast verbale activiteiten, een werkblad aan waarmee de leerlingen aan de slag gaan. In deze les

Nadere informatie

Meelwormen in de klas

Meelwormen in de klas Meelwormen in de klas Inleiding Welkom bij het project meelwormen in de klas. Jullie hebben de meelwormen gekregen van NME-centrum De Klyster. De natuur in de klas brengen is altijd erg aantrekkelijk.

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 3 & 4

Lessuggesties voor groep 3 & 4 Lessuggesties voor groep 3 & 4 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 3 & 4 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6

blaadjes THEMA 9 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 Docentenhandleiding Groep 1/2/3/4/5/6 THEMA 9 blaadjes Dit materiaal is ontwikkeld in opdracht van IVN, in het kader van Gezonde Schoolpleinen. Tekst: Dieuwertje Smolenaars, NME Amsterdam-Noord. Vormgeving

Nadere informatie

Oude bomen. Opdracht 1 - Bijzondere bomen. Opdracht 2 De leeftijd van een boom meten. Benodigdheden

Oude bomen. Opdracht 1 - Bijzondere bomen. Opdracht 2 De leeftijd van een boom meten. Benodigdheden Oude bomen meetlint In Amsterdam staan veel bomen. Sommige van die bomen zijn al heel oud en hebben veel meegemaakt. Bomen kunnen veel betekenen voor mensen. Denk bijvoorbeeld aan de kastanjeboom in de

Nadere informatie

Lente. groep 3, 4 en 5

Lente. groep 3, 4 en 5 Lente groep 3, 4 en 5 Inhoud Lente 3 1. Langer licht 4 2. Bollen 5 3. Wakker worden 6 4. Frisse blaadjes 7 5. Kikkerdril 8 6. Op reis 9 7. In de wei 10 8. Er op uit! 11 9. Filmpjes 12 Werkblad lente 14

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 1 & 2

Lessuggesties voor groep 1 & 2 Lessuggesties voor groep 1 & 2 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 1 & 2 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

Handleiding Leskist bomen groep 7

Handleiding Leskist bomen groep 7 Handleiding Leskist bomen groep 7 Inhoud pagina Inleiding 3 1. Doelgroep 4 2. Doelstelling 4 3. Relatie met kerndoelen en natuurmethoden 4 3.1. Kerndoelen 4 3.2. Natuurmethoden 4 4. Het aanbieden van de

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 5-8

Lessuggesties voor groep 5-8 Lessuggesties voor groep 5-8 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 5-8 - Materialen van het pakket: Leskaart 1

Nadere informatie

Rivierenhof. Ontdekkingstocht voor gezinnen

Rivierenhof. Ontdekkingstocht voor gezinnen Rivierenhof Ontdekkingstocht voor gezinnen t pech s e d e i k k a j T e lente ontdekt d INLEIDING TJAKKIE LENTE Tjakkie de specht voor gezinnen is een ontdekkingstocht met een bewegwijzerde route doorheen

Nadere informatie

Kopieer dit e-boek en stuur het door naar anderen.

Kopieer dit e-boek en stuur het door naar anderen. Lente groep 3/4 inhoud blz Lente 3 1 Langer licht 4 2 Bollen 5 3 Wakker worden 6 4 Frisse blaadjes 7 5 Kikkerdril 8 6 Op reis 9 7 In de wei 10 8 Er op uit! 11 9 Filmpjes 12 Werkblad winter 13 Schrijf je

Nadere informatie

Handleiding Leskist bomen groep 7/8

Handleiding Leskist bomen groep 7/8 Handleiding Leskist bomen groep 7/8 Inhoud pagina Inleiding 3 1. Doelgroep 4 2. Doelstelling 4 3. Relatie met kerndoelen en natuurmethoden 4 3.1. Kerndoelen 4 3.2. Natuurmethoden 4 4. Het aanbieden van

Nadere informatie

Heksjespad. Inleiding

Heksjespad. Inleiding Heksjespad Inleiding Welkom! Bij de Excursie Heksjespad op Botniahiem te Damwâld. Lekker buiten met de kleuters op speelse wijze genieten van de mooie natuur o.l.v. een gids. De kleuters gaan een heksjespad

Nadere informatie

Tuinvogels. Meer over onze koolmezen. Even voorstellen. Hier wonen ze. Echte natuur. Meer over de koolmees

Tuinvogels. Meer over onze koolmezen. Even voorstellen. Hier wonen ze. Echte natuur. Meer over de koolmees Overname en dupliceren van dit materiaal is alleen toegestaan voor educatieve en niet-commerciële doeleinden en alleen als het materiaal is voorzien van een bronvermelding. Vogelbescherming Nederland,

Nadere informatie

De lesactiviteit Het Beste Bos Ede is een samenwerking van Het Groene Wiel en IVN Ede.

De lesactiviteit Het Beste Bos Ede is een samenwerking van Het Groene Wiel en IVN Ede. 1 Colofon De lesactiviteit Het Beste Bos Ede is een samenwerking van Het Groene Wiel en IVN Ede. Deze handleiding hoort bij de leskist Het Beste Bos Ede. Dit is een, in samenwerking met IVN Ede, aangepaste

Nadere informatie

Aanbod N.M.E. in Het Groene Woud

Aanbod N.M.E. in Het Groene Woud Aanbod N.M.E. in Het Groene Woud 1. Paddenstoelen/ Herfstsafari In de herfst voor de groepen 1 Tot in de vorige eeuw werden paddenstoelen gezien als geheimzinnige, duivelse wezens. Ze verschenen plotseling,

Nadere informatie

uitga uitg v a e v 2013

uitga uitg v a e v 2013 Lente uitgave 2013 groep 3/4 inhoud blz. Lente 3 1. Langer licht 4 2. Bollen 5 3. Wakker worden 6 4. Frisse blaadjes 7 5. Kikkerdril 8 6. Op reis 9 7. In de wei 10 8. Er op uit! 11 9. Filmpjes 12 Werkblad

Nadere informatie

Van meizoentje tot liefkruid

Van meizoentje tot liefkruid Van meizoentje tot liefkruid Madeliefje Het madeliefje groeit in made landen (made = gras). Het madeliefje hoort bij de familie der composieten of samengesteld bloemige. Wat bij de eerste oogopslag één

Nadere informatie

Vogelzang: waarom zingen vogels en

Vogelzang: waarom zingen vogels en Vogelzang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun zang? Natuurpunt organiseert de Grote Vogelweek voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel hoeveel er zijn en doe mee aan belangrijk

Nadere informatie

De Veluwe Opdrachten en Overzichten voor begeleiders

De Veluwe Opdrachten en Overzichten voor begeleiders De Opdrachten en Overzichten voor begeleiders Inhoud van de map ALGEMEEN Over Woordvoerders van de natuur Over de opdrachten en voorbereiding Praktisch: 2 vormen van begeleiden Overzicht opdrachten per

Nadere informatie

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark

NME-leerroute Kabouters in het Westerpark NME-leerroute Kabouters in het Westerpark 1 Groep Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen In het Westerpark woont een kaboutervolk. Dat weten niet zoveel mensen, maar voor deze ene keer hebben

Nadere informatie

Vlinders in de Klas. Inleiding. Wat hoort bij dit project. Wat moet u zelf regelen. Voor wie is dit project bedoeld. Evaluatie

Vlinders in de Klas. Inleiding. Wat hoort bij dit project. Wat moet u zelf regelen. Voor wie is dit project bedoeld. Evaluatie Vlinders in de Klas Inleiding Welkom! bij het project Vlinders. De Klyster wil kinderen graag betrekken bij de natuur in hun eigen leefomgeving. In Noordoost Friesland tref je gelukkig nog veel vlindersoorten

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe Opdrachten thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: schaatsenrijders Groepje 2: beekprikken Groepje 3: schrijvertjes Groepje 4: bloedzuigers Groepje 5:

Nadere informatie

Je school vogelvriendelijk! Voor vogel én mens

Je school vogelvriendelijk! Voor vogel én mens VOOR DE LEERKRACHT Je school vogelvriendelijk! Voor vogel én mens Spreeuw Vogelbescherming Nederland organiseert de Tuinvogeltelling voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel hoeveel er

Nadere informatie

in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek

in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek Seizoenen GROEP 3-4 31 80 minuten 1, 51, 54 en 55 De leerling: in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek seizoenen (bijlage) (verschillende kleuren) gekleurd papier bruine

Nadere informatie

groen in de stad BIOTOOPWANDELING BIOTOOPWANDELINGleidraad natuurreservaat bourgoyen-ossemeersen biotoopstudie 1 MO biotoopstudie

groen in de stad BIOTOOPWANDELING BIOTOOPWANDELINGleidraad natuurreservaat bourgoyen-ossemeersen biotoopstudie 1 MO biotoopstudie groen in de stad BIOTOOPWANDELING natuurreservaat bourgoyen-ossemeersen 1 MO 01 Gewoon doen Deze wandeling met een biotooptas is ontwikkeld door het Natuur- en Milieucentrum De Bourgoyen, Milieudienst

Nadere informatie

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos NME-leerroute Vogels in het Wandelbos 7 Groep 1 Tilburg, BS Wandelbos Inleiding Kinderen meer in contact brengen met de natuur, dat is de doelstelling van het project Brede scholen als groen netwerk in

Nadere informatie

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 1-2-3

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 1-2-3 Voorbereiding post 5 Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 1-2-3 Welkom bij IVN Valkenswaard-Waalre Dit is de digitale voorbereiding op post 5: Iedere vogel zijn eigen plekje, voor groep 1, 2 en 3. Inhoud:

Nadere informatie

Maak je schoolplein vogelvriendelijk

Maak je schoolplein vogelvriendelijk Maak je schoolplein vogelvriendelijk Leerlijn: kinderen leren vanuit het perspectief van vogels nadenken over hun omgeving. Wat hebben vogels nodig om te overleven? Schuilmogelijkheden, nestmogelijkheid,

Nadere informatie

Schooljaar 2015-2016

Schooljaar 2015-2016 Schooljaar 2015-2016 NME aanbod Regio Les Met de GPS het bos in van basisschool het Kompas De Groene Belevenis Hamersveldseweg 105-107 3833 GM Leusden 033-3034940 info@degroenebelevenis.nl www.degroenebelevenis.nl

Nadere informatie

Ontdekkingstocht voor gezinnen

Ontdekkingstocht voor gezinnen Rivierenhof Ontdekkingstocht voor gezinnen Tjakkie de specht ontdekt de herfst INLEIDING TJAKKIE HERFST Tjakkie de specht voor gezinnen is een ontdekkingstocht met een bewegwijzerde route doorheen het

Nadere informatie

Milieu Educatie Centrum De Bevelanden

Milieu Educatie Centrum De Bevelanden Milieu Educatie Centrum De Bevelanden AANBOD 2017... ontdek, leter en genie r! van de natuu AANBOD NASCHOOLSE ACTIVITEITEN 2017 Goes, 2017 Beste organisator van naschoolse activiteiten op de Bevelanden,

Nadere informatie

Het konijnenpad van Lars en Lineke. docentenhandleiding

Het konijnenpad van Lars en Lineke. docentenhandleiding Het konijnenpad van Lars en Lineke docentenhandleiding Inhoudsopgave Omschrijving het konijnenpad van Lars en Lineke blz. 2 Lessuggesties bij het konijnenpad van Lars en Lineke blz. 4 Handleiding voor

Nadere informatie

Camouflage is handig in het dierenrijk. Veel prooidieren vallen door hun kleur niet

Camouflage is handig in het dierenrijk. Veel prooidieren vallen door hun kleur niet William van den Akker camouflage opvallend onopvallend Camouflage is handig in het dierenrijk. Veel prooidieren vallen door hun kleur niet op in hun omgeving en worden daarom minder snel gevangen door

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Bijlagen. 1. Inleiding...3. 2. Leerdoelen en lesinhoud... 4. 3. Organisatie van de les... 6. 3.1 Voorbereiding op school...

Inhoudsopgave. Bijlagen. 1. Inleiding...3. 2. Leerdoelen en lesinhoud... 4. 3. Organisatie van de les... 6. 3.1 Voorbereiding op school... Leve(n), de sloot! n m e - l e s s e n s e r i e v o o r g r o e p 5 e n 6 Inhoudsopgave 1. Inleiding...3 2. Leerdoelen en lesinhoud... 4 3. Organisatie van de les... 6 3.1 Voorbereiding op school... 6

Nadere informatie

Stadsvogels. veldwerk - bovenbouw

Stadsvogels. veldwerk - bovenbouw Stadsvogels veldwerk - bovenbouw Inhoud: Blz. 2 korte omschrijving Blz. 3 docentenhandleiding Blz. 4 kopieerbladen werkboekje Blz. 5 lessuggesties Blz. 6 handleiding begeleiding/ouders bijlagen: kopieerbladen

Nadere informatie

Herfstwandeling Veenkloosterbos

Herfstwandeling Veenkloosterbos Herfstwandeling Veenkloosterbos Inleiding Welkom! bij de herfstwandeling in het Veenkloosterbos. De Klyster wil kinderen graag betrekken bij de natuur in hun eigen leefomgeving. Kinderen krijgen een band

Nadere informatie

DE HERFST: KLEURRIJK SEIZOEN

DE HERFST: KLEURRIJK SEIZOEN DE HERFST DE HERFST: KLEURRIJK SEIZOEN vanaf 2de graad lager onderwijs. x vak: muzische vorming x duur: halve dag GRIEZELBOS HET KLEINE VIEZE BEESTJES- ONDERZOEK! verloop: x verdeel de klas in verschillende

Nadere informatie

Gedicht over de Loonse en Drunense Duinen (Uit: Bergen Zand met hoedjes op van Elle van Lieshout en Erik van Os)

Gedicht over de Loonse en Drunense Duinen (Uit: Bergen Zand met hoedjes op van Elle van Lieshout en Erik van Os) Keutelgedichten Het konijntje Er was eens een konijntje en hij was echt niet dom hij keek wanneer hij drukken moest steeds even achterom Dan telde hij de keuteltjes die vielen in het gras zo wist hij elke

Nadere informatie

Mijn Boom. Werkboekje. C.N.M.E. De Groenling

Mijn Boom. Werkboekje. C.N.M.E. De Groenling Mijn Boom Werkboekje SEPTEMBER Mijn boom Zoek een boom op in de buurt waar je regelmatig even naar toe kunt. Let er op dat je bij de onderste takken kunt komen. Ruimte voor een foto of tekening van je

Nadere informatie

school. Kijk op be/scholen voor alle werkbladen en informatie over de Vogeltelweek voor Scholen.

school. Kijk op  be/scholen voor alle werkbladen en informatie over de Vogeltelweek voor Scholen. VogeltelWEEK voor scholen: VOOR DE LEERKRACHT Bouw een voederplank Doe je mee? Natuurpunt organiseert de Vogeltelweek voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel hoeveel er zijn en doe mee

Nadere informatie

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos

NME-leerroute Vogels in het Wandelbos NME-leerroute Vogels in het Wandelbos 7 Groep 1 Tilburg, BS Antares Inleiding Kinderen meer in contact brengen met de natuur, dat is de doelstelling van het project Brede scholen als groen netwerk in de

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Natuurmonumenten Nieuwkoopse Plassen... 3. Schoolreisjes en excursies. Programma voor groep 1+2...5. Programma voor groep 3+4...

Inhoudsopgave. Natuurmonumenten Nieuwkoopse Plassen... 3. Schoolreisjes en excursies. Programma voor groep 1+2...5. Programma voor groep 3+4... Inhoudsopgave Natuurmonumenten Nieuwkoopse Plassen..... 3 Schoolreisjes en excursies..... 4 Programma voor groep 1+2......5 Programma voor groep 3+4......6 Programma voor groep 5+6..7 Programma voor groep

Nadere informatie

Doe- pad Watertorenweg. Achtergrond informatie voor de begeleider. Groep 5-6

Doe- pad Watertorenweg. Achtergrond informatie voor de begeleider. Groep 5-6 Doe- pad Watertorenweg Achtergrond informatie voor de begeleider. Groep 5-6 Colofon Deze lesbrief in opgesteld door De Hortus, Centrum voor Natuur en Mileu, in opdracht van de Gemeente Harderwijk. Wij

Nadere informatie

Bomenpad Park Vredeoord. Antwoordenblad. Vul hier eerst jullie namen in:

Bomenpad Park Vredeoord. Antwoordenblad. Vul hier eerst jullie namen in: Antwoordenblad Vul hier eerst jullie namen in: 1......................................................................................... 3.........................................................................................

Nadere informatie

Te veel, te rijk, te weinig. Waterpark Lankheet

Te veel, te rijk, te weinig. Waterpark Lankheet Waterpark Lankheet Erfgoed/NME project voor groep 8 Handleiding leerkracht Opdrachtgever: Waterpark Lankheet en Commissie Culturele Vorming Haaksbergen Bronmateriaal: Waterpark Lankheet/Historische Kring

Nadere informatie

Lespakket Lente. Instructieblad groep 1 & 2

Lespakket Lente. Instructieblad groep 1 & 2 Lespakket Lente Instructieblad groep 1 & 2 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/lesmateriaalnatuuronderwijs - Instructieblad groep 1 & 2 - Materialen van het pakket: Voor

Nadere informatie

Aanbod natuurlessen. schooljaar 2013-2014. Scholenwerkgroep van het IVN de Maasdorpen

Aanbod natuurlessen. schooljaar 2013-2014. Scholenwerkgroep van het IVN de Maasdorpen Aanbod natuurlessen schooljaar 2013-2014 Scholenwerkgroep van het IVN de Maasdorpen Coördinator: Cora Oostendorp Broekeindweg 20, 5971 NZ Grubbenvorst Tel. 077-3270026 E-mail: cora@bourgonjon.nl Inhoudsopgave

Nadere informatie

Vogelzang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun zang?

Vogelzang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun zang? VOOR DE LEERKRACHT Vogelzang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun zang? Vogelbescherming Nederland organiseert de Tuinvogeltelling voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel

Nadere informatie

De Natuurkalender. Het klimaat verandert en de natuur doet mee, heb jij het al gemerkt? Lesbrief over de relatie tussen klimaatverandering en natuur

De Natuurkalender. Het klimaat verandert en de natuur doet mee, heb jij het al gemerkt? Lesbrief over de relatie tussen klimaatverandering en natuur De Natuurkalender Het klimaat verandert en de natuur doet mee, heb jij het al gemerkt? Lesbrief over de relatie tussen klimaatverandering en natuur Docentenhandleiding Basisonderwijs COLOFON Check it out!

Nadere informatie

Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd

Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd Lijst van planten die geplukt mogen worden voor de herbariumwedstrijd Bomen en struiken (alleen de bladeren plukken) 10 soorten verplicht 1. acacia 2. Amerikaanse eik 3. berk 4. beuk 5. braam 6. els 7.

Nadere informatie

Opdrachtkaarten Herfst

Opdrachtkaarten Herfst Zandspoor Opdrachtkaarten Herfst Zandspoor Opdrachtkaarten Herfst Je gaat in het duingebied onderzoek doen naar allerlei dingen die met zand te maken hebben. De materialen die daarvoor nodig zijn, zitten

Nadere informatie

Doe- pad Watertorenweg

Doe- pad Watertorenweg Doe- pad Watertorenweg Achtergrond informatie voor de begeleider. Groep 1-2 Colofon Deze lesbrief in opgesteld door De Hortus, Centrum voor Natuur en Milieu in opdracht van gemeente Harderwijk. Wij hebben

Nadere informatie

over vogels rondom school. Kijk op www.vogelweekend.be/scholen voor alle werkbladen en informatie over de Vogelweek voor Scholen.

over vogels rondom school. Kijk op www.vogelweekend.be/scholen voor alle werkbladen en informatie over de Vogelweek voor Scholen. VOGELWEEK VOOR SCHOLEN: VOOR DE LEERKRACHT Bouw een voederplank Klus je mee? Natuurpunt organiseert de Grote Vogelweek voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel hoeveel er zijn en doe mee

Nadere informatie

Avonturenpad: Er waren eens twee kikkertjes

Avonturenpad: Er waren eens twee kikkertjes Avonturenpad: Er waren eens twee kikkertjes docentenhandleiding Inhoud 1 Omschrijving Er waren eens twee kikkertjes... 2 2 Lessuggesties bij Er waren eens twee kikkertjes... 4 2.1 Voorbereiding... 4 2.2

Nadere informatie

Informatie over het herbarium

Informatie over het herbarium Informatie over het herbarium Het woord herbarium is afkomstig van het Latijnse woord Herba dat kruid betekent. Een herbarium is eigenlijk een verzameling kruiden. Maar het bevat ook bladeren, bloeiwijzen

Nadere informatie

Loof-en naaldbomen. Naam :

Loof-en naaldbomen. Naam : Loof-en naaldbomen Naam : Veel bomen maken een bos In een boomgaard staan soms honderden bomen, en toch is een boomgaard geen bos. Ook in een park kun je veel bomen zien, maar een park is beslist geen

Nadere informatie

Een midden- en bovenbouwproject van het IVN Veldhoven Eindhoven Vessem najaar 2015

Een midden- en bovenbouwproject van het IVN Veldhoven Eindhoven Vessem najaar 2015 Een midden- en bovenbouwproject van het IVN Veldhoven Eindhoven Vessem najaar 2015 Doelgroep: Midden- en bovenbouw basisonderwijs: groep 5-8 Jaargetijde: Herfst, winter, lente en een stukje zomer. Plaats:

Nadere informatie

DOCENT. Thema: natuur BOMEN BIJ MIJN SCHOOL. groep 3 en 4. Stadshagen

DOCENT. Thema: natuur BOMEN BIJ MIJN SCHOOL. groep 3 en 4. Stadshagen In groep 1 en 2 hebben de leerlingen binnen dit thema geleerd dat er in de natuur verschillende kleuren, vormen en texturen te vinden zijn. De leerlingen in groep 3 en 4 richten zich in dit thema op bomen.

Nadere informatie

IK HEB JE! Kindertour Jacht met de camera

IK HEB JE! Kindertour Jacht met de camera KLIK! IK HEB JE! Kindertour Jacht met de camera Dit avonturierspaspoort is van: Bij de opdrachten in het boekje zie je steeds een icoon (plaatje) staan. Dit plaatje komt overeen met de ruimte waar je de

Nadere informatie

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo GERHAGEN Tel: 013 / 67.38.44 E-mail: bosmuseum@skynet.be Website: wet.gerhagen.be Samengesteld door Willy Vanwesemael Bosuil WERKBLADEN Lager Onderwijs

Nadere informatie

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Doelgroep: Groep 6 t/m 8 Leerstofgebied: Wereldoriëntatie Werkvorm: Groepjes Duur: ± 30 minuten Doel van de opdracht: Leerlingen leren wat het favoriete voedsel

Nadere informatie

AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS

AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS NATUURBELEVEN AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS QUICKSCAN FLORA- EN FAUNAWET NatuurBeleven b.v. dr. M. Kuiper Oostermeerkade 6 1184 TV Amstelveen 020/4720777 mark@natuurbeleven.nl Opdrachtgever:

Nadere informatie

De Leemvallei, ga je mee op onderzoek?

De Leemvallei, ga je mee op onderzoek? De Leemvallei, ga je mee op onderzoek? Hallo allemaal, welkom in dit waanzinnige park voor jong en oud! Vandaag krijgen jullie de kans om dit park in het echt te openen met elkaar. Dit gaan we doen op

Nadere informatie

Programma Natuur Avonturen

Programma Natuur Avonturen Programma Natuur Avonturen voor basisscholen Landgoed De Hoevens Alphen/Goirle i.s.m. Scholenwerkgroep IVN Tilburg Algemene informatie Landgoed De Hoevens Coördinator natuureducatie: Fran Husstege Bezoekadres:

Nadere informatie

Naam:...

Naam:... Naam:... Wil je meer over paddestoelen weten? Vul de woorden in op de goede plaats. Kies uit: hoed herfst eetbaar steel giftig grotten In de... vind je in het bos veel paddestoelen. Ze groeien op dode

Nadere informatie

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8 Voorbereiding post 5 Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8 Welkom bij IVN Valkenswaard-Waalre Dit is de digitale voorbereiding op post 5: Iedere vogel zijn eigen plekje, voor groep 4 t/m 8. Inhoud:

Nadere informatie

DOCENT. Thema: Water BEESTJES IN DE SLOOT. groep 1 en 2. Stadshagen

DOCENT. Thema: Water BEESTJES IN DE SLOOT. groep 1 en 2. Stadshagen In en rondom is veel water te vinden, zoals slootjes, weteringen maar ook het Zwarte Water en de Millingerplas. In het thema water gaan de kleuters onderzoeken welke dieren er in en rondom het water bij

Nadere informatie

Boterbloemen in het gras

Boterbloemen in het gras Boterbloemen in het gras Achtergrondinformatie De boterbloem behoort tot de familie der ranonkelachtigen. De wetenschappelijke naam Ranunculus betekent in het Latijn: kikkertje. Veel soorten hebben namelijk

Nadere informatie

Vogelgezang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun gezang?

Vogelgezang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun gezang? Illustraties: Elwin van der Kolk Vogelgezang: waarom zingen vogels en hoe herken je ze aan hun gezang? Natuurpunt organiseert de Vogeltelweek voor Scholen. Leer de vogels rondom je school kennen, tel hoeveel

Nadere informatie

ONTDEK HET ZELF...EN LAAT JE NIETS WIJSMAKEN!

ONTDEK HET ZELF...EN LAAT JE NIETS WIJSMAKEN! GOED GROEIEN ONTDEK HET ZELF...EN LAAT JE NIETS WIJSMAKEN! LESBRIEF VOOR DE LEERKRACHT 1&2 Ontdek het zelf UITDAGING ONDERZOEK WAT EEN PLANT NODIG HEEFT OM NOG BETER TE GROEIEN. INLEIDING Een van de leukste

Nadere informatie

Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter

Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter Dierenpaspoort maken Leerdoel: De leerlingen kennen in hun omgeving twee verschillende biotopen en kunnen enkele hierin veel voorkomende organismen

Nadere informatie

Fossielen uit de Noordzee

Fossielen uit de Noordzee Fossielen uit de Noordzee Lesbrief websessie Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief Fossielen uit de Noordzee 1 Introductieles 2 Beschrijving websessie

Nadere informatie

SPEURTOCHT BAS DE DAS

SPEURTOCHT BAS DE DAS SPEURTOCHT BAS DE DAS ROUTE 0,8 km Beestenboel in het Reestdal. Dit is een speurtocht voor kinderen van 4 jaar tot een jaar of 10. Als je de speurtocht downloadt ben je zelf het blauwe bolletje. Zodra

Nadere informatie

NATUUR- EN MILIEU EDUCATIE ZWIJNDRECHTSE WAARD

NATUUR- EN MILIEU EDUCATIE ZWIJNDRECHTSE WAARD NATUUR- EN MILIEU EDUCATIE ZWIJNDRECHTSE WAARD Natuuractiviteiten voor Basisscholen 2015/2016 Inhoud Algemeen Extra aandachtspunten Natuuractiviteiten 2015/2016 Slecht weer beslissing Dagdelen natuuractiviteiten

Nadere informatie

4 Vind me dan. Achtergrondinfo Planten en dieren hebben allerlei manieren om niet op te vallen. Deze kunnen onderverdeeld worden in:

4 Vind me dan. Achtergrondinfo Planten en dieren hebben allerlei manieren om niet op te vallen. Deze kunnen onderverdeeld worden in: 4 Vind me dan Er is altijd wel een verjaardag of een ander feestje om te vieren. En bij een feestje horen cadeautjes. Maar voor het zover is, wil je het cadeautje natuurlijk zo goed mogelijk verstoppen.

Nadere informatie

Educatief materiaal bij de voorstelling Buurman en Buurvrouw, groep 3 en 4

Educatief materiaal bij de voorstelling Buurman en Buurvrouw, groep 3 en 4 bas Educatief materiaal bij de voorstelling Buurman en Buurvrouw, groep 3 en 4 In deze lesbrief staan een aantal ideeën die u na de voorstelling met de kinderen kunt doen. U krijgt deze lesbrief voorafgaand

Nadere informatie

Bomen in drie seizoenen

Bomen in drie seizoenen Bomen in drie seizoenen Naam van mijn boom Namen groepsgenoten WERKBLAD - BOMEN IN DRIE SEIZOENEN - WINTER, LES 2-2004 1 WERKBLAD - BOMEN IN DRIE SEIZOENEN - WINTER, LES 2-2004 2 Bomenopdracht in drie

Nadere informatie

Vogelproject Maak een poster over één van de vogels van BdL junior!

Vogelproject Maak een poster over één van de vogels van BdL junior! Vogelproject Maak een poster over één van de vogels van BdL junior! Groep Dit project is primair geschikt voor de groepen 5 en 6. Introductie en instructie voor de leerkracht Met dit project maken de kinderen

Nadere informatie

Les 1 Kleine stukjes Decompositie met groep 2 en 3

Les 1 Kleine stukjes Decompositie met groep 2 en 3 Les 1 Kleine stukjes Decompositie met groep 2 en 3 Josina Koning Pedagogisch Academie Hanzehogeschool Groningen Voorwoord Wat fijn dat u interesse heeft voor de lessen Computational Thinking voor groep

Nadere informatie

Lente. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Lente. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur DigilessenPO Laatst gewijzigd 05 November 2015 Licentie CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/50334 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

Nieuwsbrief NME-Lingewaard Natuurlijk

Nieuwsbrief NME-Lingewaard Natuurlijk Is deze e-mail niet goed leesbaar? Klik hier voor de webversie. Nieuwsbrief NME-Lingewaard Natuurlijk Voorjaar 2017 Vogelnestjes bouwen. De trekvogels komen weer terug en gaan hier weer hun nestjes bouwen.

Nadere informatie

Een educatief programma voor groep 8 (en 7) Handleiding Deel 2 Draaiboek Woordvoerders van de Eendenkooi

Een educatief programma voor groep 8 (en 7) Handleiding Deel 2 Draaiboek Woordvoerders van de Eendenkooi Een educatief programma voor groep 8 (en 7) Handleiding Deel 2 Draaiboek Woordvoerders van de Eendenkooi Inhoudsopgave Deel 2: programma Eendenkooi 1. Planning en organisatie 1.1. Voordat u begint 1.2.

Nadere informatie

1. Samen maken we muziek vandaag

1. Samen maken we muziek vandaag 1. Samen maken we muziek vandaag We verzamelen voor het gebouw van de Natuurtuin Na een korte inleiding zingen we samen het lied samen maken we muziek vandaag. Dit lied zullen we telkens zingen als we

Nadere informatie

Extra Nieuwsbrief W.H. Vliegenbos

Extra Nieuwsbrief W.H. Vliegenbos Extra Nieuwsbrief W.H. Vliegenbos 25 juni 2013 Avondwandelingen met deskundige begeleiding in het W.H. Vliegenbos In het W.H. Vliegenbos worden op vrijdagavonden avondwandelingen georganiseerd van 21.30

Nadere informatie

VAN VERZAMELING TOT MUSEUM

VAN VERZAMELING TOT MUSEUM VAN VERZAMELING TOT MUSEUM Erfgoed, natuur én beeldende kunst Cultureel erfgoed / beeldend Groep 1/2 primair onderwijs Colofon Ontwikkeling en tekst: i.o.v. Cultuurkust Alinde Hoeksma Stichting Cultuurkust

Nadere informatie

Weidevogels en watervogels

Weidevogels en watervogels Dia 1 Zorg dat het geluid aan staat! en watervogels Deze powerpoint begint met het lied van Syb van de Ploeg over onze nationale vogel: de grutto. Gewoon afspelen en dan vragen wat de kinderen gezien en

Nadere informatie

Natuur en milieueducatie

Natuur en milieueducatie algemene informatie Natuur en milieueducatie contact: adres: Natuur Educatief Centrum (NEC) Praktische info 09 210 32 72 NEC Waterrijk De lessen vinden plaats tijdens weekdagen in de voormiddag tussen

Nadere informatie