Zwavel als oorzaak van problemen? dr. Guillaume Counotte

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Zwavel als oorzaak van problemen? dr. Guillaume Counotte"

Transcriptie

1 Zwavel als oorzaak van problemen? dr. Guillaume Counotte

2 Verslag van onderzoek naar mogelijke relatie tussen het opbrengen van baggerslib op percelen, gehalten van elementen in gras dat groeit op die percelen en eventuele diergezondheidsproblemen.

3 Aanleiding voor onderzoek Bedrijf Identificatie Zwavel in gras (g/kds ds) 1 Nr 5 5,5 1 Nr 10 5,5 1 Nr 11 7,6 2 Nr 9 5,4 2 Nr 4 5,5 3 Nr 3 9,9 4 Nr 1 6,6 4 Nr 2 5,7 5 Nr 3 5,2 5 Nr 4 6,8 5 Nr 5 5,8 Norm 2 4

4 Wat doet zwavel? Belemmert de opname van koper. Belemmert de opname van selenium. Kan samen met molybdeen zelfs koper uit het lichaam onttrekken. Kan na langdurige opname (meer dan 4 weken) zorgen voor zwavelwaterstof: verlamming van penswand en andere zenuwverschijnselen.

5 Nog meer wat niet goed is? Bagger bevat mineralen, metalen en mogelijk andere stoffen. Vooral van belang: ijzer, molybdeen, zwavel.

6 Doel onderzoek Nagaan of en zo ja welke diergezondheidsproblemen er zijn. Welke stoffen zijn eventueel verhoogd in gras na het opbrengen van bagger? Zijn de eventuele verhogingen een risico voor de diergezondheid? Zijn eventuele klachten verklaarbaar door het opbrengen van bagger? Welke maatregelen moet men eventueel nemen om dit te voorkomen?

7 Zijn er diergezondheidsproblemen? Veterinair milieu-toxicologisch draaiboek. Gestandaardiseerde vragenlijst. Ingevuld door 5 veehouders met mogelijk klachten. Analyse van resultaten door oa. gespecialiseerde dierenarts.

8 Kort intermezzo: spoorelementen

9 Functie van spoorelementen Nodig in kleine (spoor) hoeveelheden. Ingebouwd in enzymen, eiwitten. Functioneel voor ondersteuning van processen. Koper: Cu. IJzer: Fe. Seleen: Se. Zink: Zn. Kobalt: Co. Mangaan: Mn. Storende invloed van molybdeen: Mo, S.

10 Koper Zit in ceruloplasmine (nodig voor ijzer-opname vanuit darm); Zit in CuZn-superoxide-dismutase (weerstand); Nodig voor collageen-vorming; Zit in tyrosinase: nodig voor pigment-vorming van haren;

11 Koper-onbalans Tekort Bloedarmoede (laag hemoglobine); Verminderde weerstand; Minder sterke botten; Verkleurd haarkleed; Overmaat Ophoping in de lever, daardoor leverbeschadiging; Bij vrijkomen beschadiging van beschermende vetten in weefsels.

12 Rol van S en Mo Sulfaat en zwavel wordt sulfide in pens; Sulfide + spoor-element -> onoplosbaar neerslag S + Molybdeen -> MoS 4 thiomolybdaat; Cu + MoS 4 -> CuMoS 4 ; Goed afbreekbaar eiwit: (NH 4 ) 2 MoS 4 ontstaat; Dit kan Cu in lever verdringen. Mo zit in eiwit dat N 2 bindt in bacteriën in plantenwortels;

13 Molybdeen-cyclus

14 Interacties opname

15 Daarom niet alleen absolute getallen Kijken naar zwavel, molybdeen Verhouding koper : ijzer Verhouding koper : molybdeen Verhouding koper : zink Biologische beschikbaarheid koper Normaal: 3 6 % Soms minder dan 1 %

16 Per monstername gemeten BLGG monstername en analyse. Analyse van voederwaarde (oa ruw as, eiwit) Analyse van mineralen (oa natrium, kalium, magnesium), Analyse van spoorelementen (koper, ijzer, zink, seleen, jodium, enz). Zelf verhoudingen en koperabsorptie berekend. Soort gras: A = referentiepunt; B = bagger opgebracht in recent verleden; C = na opbrengen bagger najaar 2010.

17

18

19

20 Diergezondheidsproblemen Hoge kalversterfte, Geboorteafwijkingen, Vruchtbaarheidsproblemen, verwerpers, Doffe vacht/huid, glanzen minder, Pinken snel uit de groei met alleen gras als rantsoen, Celgetal in melk te hoog, Geven minder melk, Drachtigheidsproblemen (4 6 maanden verwerpen).

21 Oplossing: Bijvoeren mineralen. Effect: Problemen worden minder.

22 Analyse van gewas: zwavel

23 Analyse van gewas: ijzer

24

25 Hoe snel daalt het koper? 20 vers gras vers gras na maaien Koper in gewas (mg/kg ds) Dagen na opbrengen bagger

26 Hoe snel daalt het ijzer? 4000 vers gras vers gras na maaien IJzer in gewas (mg/kg ds) Dagen na opbrengen bagger

27 Hoe snel daalt het molybdeen? 6 Molybdeen in gewas (mg/kg ds) vers gras vers gras na maaien Dagen na opbregen bagger

28 Hoe snel daalt het zwavel? 8 7 vers gras vers gras na maaien Zwavel in gewas (g/kg ds) Dagen na opbrengen bagger

29 CONCLUSIE -1- Nagaan of en zo ja welke diergezondheidsproblemen er zijn. Er worden diergezondheidsproblemen gemeld. De gezondheidsklachten bij de dieren zoals die zijn gemeld door de veehouders kunnen grotendeels worden verklaard door secundair kopergebrek.

30 CONCLUSIE -2- Welke stoffen zijn eventueel verhoogd in gras na het opbrengen van bagger? Vooral zwavel, seleen, kobalt, ijzer en jodium zijn verhoogd in gras na opbrengen van bagger.

31 CONCLUSIE -3- Zijn de eventuele verhogingen een risico voor de diergezondheid? Het hoge zwavel in combinatie met het aanwezig molybdeen en het hoge ijzer kan secundair kopergebrek veroorzaken. Dit is een risico voor de diergezondheid.

32 CONCLUSIE -4- Zijn eventuele klachten verklaarbaar door het opbrengen van bagger? Het hoge ijzer en het verhoogde zwavel kunnen een secundair kopergebrek verklaren.

33 Welke maatregelen moet men eventueel nemen om dit te voorkomen? Laat dieren niet eten van het gras zolang er nog slib aanhangt. Laat dieren niet langer dan één week eten van het gras. Laat gewasmonsters onderzoeken voordat deze worden gevoerd. Geef extra mineralen en spoorelementen op basis van gemeten gehalten. Geef voer afkomstig van ander gebied (gras, maïs).

34 VRAGEN?

Voederwaarde-onderzoek Gras ingekuild Kuilkenner Excellent kuil 1

Voederwaarde-onderzoek Gras ingekuild Kuilkenner Excellent kuil 1 Onderzoek Onderzoek-/ordernummer: Datum verslag: 731267/002743994 22-07-2011 Oogstdatum: Datum monstername: Monster genomen door: Contactpersoon monstername: 16-05-2011 07-07-2011 Dick Huiberts: 0652002131

Nadere informatie

ZWAVEL ALS OORZAAK VAN PROBLEMEN? Pagina 1/26

ZWAVEL ALS OORZAAK VAN PROBLEMEN? Pagina 1/26 ZWAVEL ALS OORZAAK VAN PROBLEMEN? Pagina 1/26 Pagina 2/26 Verslag van onderzoek naar mogelijke relatie tussen het opbrengen van baggerslib op percelen, gehalten van elementen in gras dat groeit op die

Nadere informatie

Bijeenkomst PN DA. Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV

Bijeenkomst PN DA. Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV Bijeenkomst PN DA Jongenelen oktober 2013 Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV Waarom een grondanalyse? Inzicht krijgen in de beschikbare voeding voor de plant; Hoofdelementen; Sporenelementen; ph van de

Nadere informatie

Afleiding van de normen voor mineralen en spoorelementen voor paarden en pony s. Dr. A.M. van den Top Adviesbureau VOER-RAAD

Afleiding van de normen voor mineralen en spoorelementen voor paarden en pony s. Dr. A.M. van den Top Adviesbureau VOER-RAAD Afleiding van de normen voor mineralen en spoorelementen voor paarden en pony s Dr. A.M. van den Top Adviesbureau VOER-RAAD Indeling Opzet onderzoek Factoriële methode voor berekening van de mineralenbehoefte

Nadere informatie

Gebruikershandleiding Mineralencalculator (DEMO)

Gebruikershandleiding Mineralencalculator (DEMO) Gebruikershandleiding Mineralencalculator (DEMO) Inleiding a. Deze Mineralencalculator is gebaseerd op de CVB Publicatie Handleiding Mineralenvoorziening Rundvee, Schapen, Geiten (2005). b. De DEMO van

Nadere informatie

de voedingskundige samenstelling + onderbouwing

de voedingskundige samenstelling + onderbouwing de voedingskundige samenstelling + onderbouwing algemene informatie van de drinkvoeding, waarop de hoeveelheden van de ingrediënten zijn gebaseerd: Volledige voeding; drinkvoeding wordt zes keer op een

Nadere informatie

Grip op voeding Plantsapme*ngen vs wateranalyses

Grip op voeding Plantsapme*ngen vs wateranalyses Grip op voeding Plantsapme*ngen vs wateranalyses Landelijke Glasgroente dag De toekomst van de tuinbouw Sjoerd Smits, HortiNova Joan Timmermans NovaCropControl Even voorstellen Sinds 003 bezig met plantsapmengen

Nadere informatie

Grasklaver met kruiden in Vlaanderen, ervaringen uit onderzoek en praktijk. Luk Sobry Wim Govaerts

Grasklaver met kruiden in Vlaanderen, ervaringen uit onderzoek en praktijk. Luk Sobry Wim Govaerts Grasklaver met kruiden in Vlaanderen, ervaringen uit onderzoek en praktijk Luk Sobry Wim Govaerts Motieven voor kruideninzaai Mineralenvoorziening Geneeskrachtige werking Smakelijkheid Melkkwaliteit Mineralenbenutting

Nadere informatie

De effecten van steenmeel op de grasgroei.

De effecten van steenmeel op de grasgroei. `. De effecten van steenmeel op de grasgroei. Bert Westerhuis Rijnveste 18 Wageningen Bert.westerhuis@wur.nl Tony van Dijke Dijkgraaf 4 1c-1 Tony.vandijke@wur.nl Samenvatting. In dit onderzoek word onderzocht

Nadere informatie

gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen

gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen gezond zijn, gezond blijven met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen

Nadere informatie

2.2 Grasland met klaver

2.2 Grasland met klaver 2.2 Grasland met klaver Tot grasland met klaver wordt gerekend grasland met gemiddeld op jaarbasis meer dan 10 15 procent klaver. 2.2-1 2.2.1 Grasland met klaver: Kalk In deze paragraaf wordt alleen de

Nadere informatie

Solepura is gelegen in de Noord centrale provincie van Sri Lanka, ruim 3 uur rijden vanaf vliegveld Colombo naar het Noorden.

Solepura is gelegen in de Noord centrale provincie van Sri Lanka, ruim 3 uur rijden vanaf vliegveld Colombo naar het Noorden. Waterzuivering regio Solepura, Sri Lanka Solepura is gelegen in de Noord centrale provincie van Sri Lanka, ruim 3 uur rijden vanaf vliegveld Colombo naar het Noorden. In mei 2012 ging Father Ajith Rohan

Nadere informatie

Voeding schapen algemeen. Voeding en vertering. Vertering schaap schematisch

Voeding schapen algemeen. Voeding en vertering. Vertering schaap schematisch Voeding schapen algemeen Voeding en vertering Enkele belangrijke aspecten: - verteringsstelsel - herkauwproces - nutriënten Uitgelicht: - mineralen: Cu, - spoorelement: Co Roel de Lange Assortiment Vragen

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

Droge stof gehalte (DM, Dry Matter) 100% - vocht. Het d.s. gehalte van deze partij is goed (91,3) Een DE gehalte 2.0 is goed

Droge stof gehalte (DM, Dry Matter) 100% - vocht. Het d.s. gehalte van deze partij is goed (91,3) Een DE gehalte 2.0 is goed Advies Voorbeeld voorbeeld Visueel: Dunne stengels, veel variatie in dikte, voldoende blad, veel variatie in kleur, iets teveel bruin, bloeiwijzen, reukgras, weinig zaadhoofden, Stichting Biomentor URL

Nadere informatie

Goede bemesting geeft gezonde planten

Goede bemesting geeft gezonde planten Goede bemesting geeft gezonde planten Door: HortiNova Opbouw van presentatie: Doel van gezonde bodem & plant Hoe groeit een plant? Hoe kan een plant ziek worden? Waarom moeten we bladgroen en wortels promoten

Nadere informatie

Actief Melken Actieve koeien door passend voer en het beste advies

Actief Melken Actieve koeien door passend voer en het beste advies Actief Melken Actieve koeien door passend voer en het beste advies Actief Melken Actief Melken is dé handleiding voor de voeding van melkgevende koeien. ABZ Diervoeding onderscheidt zich door een rationele

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voorste deel Postbus 115

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voorste deel Postbus 115 voorste deel Onderzoek Onderzoek-/ordernr: Datum monstername: Datum verslag: 110027/001746286 07-10-2010 22-10-2010 Monster genomen bij: A. Dierhouder 8822 XX ARUM Grondsoort: Bemonsterde laag: Monster

Nadere informatie

Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten

Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten Grip op voeding Plantsapmetingen vs wateranalyses Sjoerd Smits, HortiNova Joan Timmermans NovaCropControl HortiNova, NovaCropControl Stephan

Nadere informatie

Voeding in relatie tot ziekten en plagen Maikel van de Ven 17-02-2016 Even voorstellen Sinds 2003 bezig met plantsapmetingen in aardbei en vollegrondsgroente Brix, Ec, ph, Nitraat, Kalium Na 5 jaar ervaring:

Nadere informatie

VERTALING MINISTERIE VAN HET WAALSE GEWEST

VERTALING MINISTERIE VAN HET WAALSE GEWEST VERTALING MINISTERIE VAN HET WAALSE GEWEST N. 2003 967 [2003/200311] 16 JANUARI 2003. Besluit van de Waalse Regering houdende sectorale voorwaarden inzake watergebruik i.v.m. de vervaardiging van kleurstoffen

Nadere informatie

Bijlage A., behorende bij paragraaf 3.3 van de Regeling bodemkwaliteit Maximale samenstellings- en emissiewaarden bouwstoffen Tabel 1. Maximale emissiewaarden anorganische parameters Parameter Vormgegeven

Nadere informatie

Orthomoleculaire suppletie

Orthomoleculaire suppletie Inhoudsopgave Orthomoleculaire suppletie Bereik een optimale gezondheid Inhoudsopgave Les 1. Basisprincipes orthomoleculaire wetenschap Over deze cursus Het belang van goede voeding Orthomoleculaire voeding

Nadere informatie

Voorbeeld. Stichting Biomentor. Advies Voorbeeld

Voorbeeld. Stichting Biomentor. Advies Voorbeeld Voorbeeld Advies Voorbeeld Stichting Biomentor Visueel: Stengelig met veel wel variatie, veel tinten groen, (rondvormige) bloemhoofden, kruiden, lekkere (reukgras) geur, goede stengel/blad verhouding Vochtgehalte:

Nadere informatie

Breedmax : Een zeer volledig voedingssupplement met duidelijk wetenschappelijke achtergrond

Breedmax : Een zeer volledig voedingssupplement met duidelijk wetenschappelijke achtergrond : Een zeer volledig voedingssupplement met duidelijk wetenschappelijke achtergrond In het wild eten vogels naast zaden ook insecten, larven, bloemknoppen, fruit, bladeren, boomschors, groenvoer en aarde.

Nadere informatie

LES 16C VOEDINGSSTOFFEN: Beschermende (Bouw)stoffen en Mini lasagne

LES 16C VOEDINGSSTOFFEN: Beschermende (Bouw)stoffen en Mini lasagne [1] VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN LES 16C VOEDINGSSTOFFEN: Beschermende (Bouw)stoffen en Mini lasagne INLEIDING Deze les gaat over beschermende stoffen. Brandstoffen, bouwstoffen en beschermende

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

HEBBEN NIET TOT EEN BETERE GEZONDHEID VAN ONZE HUISDIEREN GELEID.

HEBBEN NIET TOT EEN BETERE GEZONDHEID VAN ONZE HUISDIEREN GELEID. Wat kan leiden tot een betere gezondheid van ons huisdier! De beter opgeleide dierenartsen, nieuwe antibiotica, meerdere medicijnen, meer geld voor de gezondheidszorg voor dieren en meer dierenartsen en

Nadere informatie

Waarde van kruidenrijk gras en inpassing in de bedrijfsvoering

Waarde van kruidenrijk gras en inpassing in de bedrijfsvoering Waarde van kruidenrijk gras en inpassing in de bedrijfsvoering Hein Korevaar Slotbijeenkomst Praktijknetwerk Natuurlijk kruidenrijk gras voor de veehouderij; Wageningen 12 maart 2014 Inhoud van presentatie

Nadere informatie

van baby naar peuter met vitamines en mineralen

van baby naar peuter met vitamines en mineralen van baby naar peuter met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

De 27 onmisbare vitaminen en mineralen

De 27 onmisbare vitaminen en mineralen Page 1 of 5 De 27 onmisbare vitaminen en mineralen zaterdag 05 september 2009 Wist je dat een kiwi in verhouding veel meer vitamine C bevat dan een sinaasappel? Week&nd start het nieuwe schooljaar gezond,

Nadere informatie

Verbeteren voorziening spoorelementen op melkveebedrijven in Drenthe

Verbeteren voorziening spoorelementen op melkveebedrijven in Drenthe oktober 2011 rapport 1314.502 Verbeteren voorziening spoorelementen op melkveebedrijven in Drenthe Ir. D. J. den Boer Ir. M. J. G. de Haas Ing. H. van der Draai nutriënten management instituut nmi bv postbus

Nadere informatie

vitamineralize yourself!

vitamineralize yourself! vitamineralize yourself! met ontdek de voordelen van het retard effect vitaminen en mineralen Folium zuur Niacine fem support hair potency hematinic sport potency stress complex total complex Vertraagde

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot Uw klantnummer: 5001382 Postbus 170 NL- 6700 AD Wageningen T +31 (0)88 876 1010 E klantenservice@blgg.agroxpertus.com I blgg.agroxpertus.nl T monstername:

Nadere informatie

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België en noordelijk Frankrijk 2012-2015

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België en noordelijk Frankrijk 2012-2015 Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België en noordelijk Frankrijk 212-215 Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België en noordelijk Frankrijk (212-215) Overzicht presentatie

Nadere informatie

vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid

vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het eigenlijk? Vitamines en mineralen

Nadere informatie

Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren

Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren Pagina 1 / 5 Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren Energie Energie De basaal stofwisseling neemt tijdens de zwangerschap geleidelijk toe. Aan het eind van de zwangerschap is de basaal

Nadere informatie

VAN de melkveehouders voert 94 procent mineralenmengsels

VAN de melkveehouders voert 94 procent mineralenmengsels Graskuil en krachtvoer bevatten vaak voldoende mineralen en spoorelementen voor rundvee. Extra aanvulling is dus niet altijd nodig, behalve bij vee in de wei en bij een maisrijk rantsoen. VAN de melkveehouders

Nadere informatie

Belang van goed water

Belang van goed water Belang van goed water Dr Guillaume Counotte Wat is goed water? Smakelijk Beschikbaar Niet schadelijk voor dieren Niet schadelijk voor producten (ei, vlees) 1 Waterbehoefte Normale omstandigheden: 1,6-2

Nadere informatie

Leveraandoeningen bij de hond

Leveraandoeningen bij de hond Leveraandoeningen bij de hond LEVERAANDOENINGEN BIJ DE HOND Leveraandoeningen komen relatief vaak voor bij honden. De afgelopen jaren is er grote vooruitgang geboekt in het achterhalen van de oorzaken

Nadere informatie

Tabellen inname voedingsstoffen

Tabellen inname voedingsstoffen TNO-rapport TNO 2014 R11714 De Eet Compleet Test Bijlage D D Tabellen inname voedingsstoffen Inname voedingsstoffen 1/38 Groep : Totale populatie, 1526 personen Energie kcal 1281 228 403 2306 927 996 1272

Nadere informatie

Dogscare. Buys Ballotstraat 18 4462 AP Goes 0113-213455 info@dogscare.nl K.v.K. 22060497

Dogscare. Buys Ballotstraat 18 4462 AP Goes 0113-213455 info@dogscare.nl K.v.K. 22060497 Dogscare Buys Ballotstraat 18 4462 AP Goes 0113-213455 info@dogscare.nl K.v.K. 22060497 D a t a s h e e t DOG LOVERS GOLD Ingrediënten: Alle geselecteerde ingrediënten van de allerhoogste kwaliteit zijn.

Nadere informatie

http://www.kuurwater.nl/gebruik.html

http://www.kuurwater.nl/gebruik.html http://www.kuurwater.nl/gebruik.html Overgewicht, vermoeidheid, veel zitten, stress, dat zijn problemen die vaak te maken hebben met het leven van vandaag. De hydroxydase kuur kan u helpen deze problemen

Nadere informatie

WELLNESS CATFOOD DOG & CAT WELLNESS DOGFOOD HI-TEC BALANCED NUTRITION

WELLNESS CATFOOD DOG & CAT WELLNESS DOGFOOD HI-TEC BALANCED NUTRITION WELLNESS CATFOOD DOG & CAT WELLNESS DOGFOOD HI-TEC BALANCED NUTRITION NL 2 WELLNESS CATFOOD Wellness WELLNESS KITTEN WELLNESS ADULT WELLNESS SENSITIVE King Qualifood is een divisie van de firma Natural

Nadere informatie

De lever bij kat en hond

De lever bij kat en hond De lever bij kat en hond Veterinary Diet DE LEVER BIJ KAT EN HOND Leveraandoeningen komen relatief vaak voor bij katten en honden. De afgelopen jaren is er grote vooruitgang geboekt in het achterhalen

Nadere informatie

Goed Drinkwater voor Gezonde Dieren. Datum: 12 juni 2014

Goed Drinkwater voor Gezonde Dieren. Datum: 12 juni 2014 Goed Drinkwater voor Gezonde Dieren Datum: 12 juni 2014 Even voorstellen: Dr. Guillaume Counotte Toxicoloog, Relatie voer/water en diergezondheid Weerbaarheid van dieren Water voor Dieren Belang van goed

Nadere informatie

Multi Iron 120 tabletten Verkoopprijs 36,95

Multi Iron 120 tabletten Verkoopprijs 36,95 Multi Iron 120 tabletten Verkoopprijs 36,95 Multivitaminen en mineralen complex Geavanceerde multi vitaminen en mineralen spectrum op orthomoleculair basis, extra versterkt op Ijzer. IJzer is een belangrijk

Nadere informatie

Opgave 1. n = m / M. e 500 mg soda (Na 2CO 3) = 0,00472 mol. Opgave 2. m = n x M

Opgave 1. n = m / M. e 500 mg soda (Na 2CO 3) = 0,00472 mol. Opgave 2. m = n x M Hoofdstuk 8 Rekenen met de mol bladzijde 1 Opgave 1 n = m / M a 64,0 g zuurstofgas (O 2) = 2,00 mol (want n = 64,0 / 32,0) enz b 10,0 g butaan (C 4H 10) = 0,172 mol c 1,00 g suiker (C 12H 22O 11) = 0,00292

Nadere informatie

Ontzorgen van de Rundveehouder. Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V.

Ontzorgen van de Rundveehouder. Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V. Ontzorgen van de Rundveehouder Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V. Aanleiding ontwikkelen van nieuwe dienst Groei van melkveebedrijven; Melkveebedrijven ervaren knelpunten op gebied van arbeid,

Nadere informatie

Water: van Bron tot Bek. Guillaume Counotte / 20 juni 2012

Water: van Bron tot Bek. Guillaume Counotte / 20 juni 2012 Water: van Bron tot Bek Guillaume Counotte / 20 juni 2012 Water voor Dieren Wat is water? Waar komt het vandaan en hoe krijg ik het in de stal? Wat is nou schoon, smakelijk en niet-schadelijk? Hoe maak

Nadere informatie

Voeding. Voeding = eten

Voeding. Voeding = eten Voeding Voeding = eten Alle dieren en mensen moeten eten om in leven te blijven!! Goed voer is belangrijk voor een goede conditie Voeding Vitaminen Vit. A Vit. B 1-12 Vit. C Waar wordt het voer /eten voor

Nadere informatie

Vitamine E Vitamine E draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Vitamine E Vitamine E draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress multihealth complete - vervolg 30 tabletten Functie afzonderlijke ingrediënten: Vitamine E Vitamine E draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress Vitamine B1 Thiamine draagt bij tot

Nadere informatie

Premium DOG- & CAT Food

Premium DOG- & CAT Food food Natural food Natural food l Natural food Natural food Natura Premium DOG- & CAT Food Premium DOG- & CAT Food NATURAL FOOD www.basto.nl food Natural food Natural food l Natural food Natural food Natura

Nadere informatie

Dagelijkse inname van energie en voedingsstoffen door diverse bevolkingsgroepen naar locatie (berekening inclusief nulgebruikers)

Dagelijkse inname van energie en voedingsstoffen door diverse bevolkingsgroepen naar locatie (berekening inclusief nulgebruikers) Tabel 41 Dagelijkse inname van energie en voedingsstoffen door diverse bevolkingsgroepen naar locatie (berekening inclusief nulgebruikers) Project : basis rapportage VCP (SAS) Weergave: Gewogen, vast aantal

Nadere informatie

Mineralen & sporenelementen: wat zijn het precies?

Mineralen & sporenelementen: wat zijn het precies? Nog meer Plezier & Evenwicht op Nutrition square http://nutrition-square.foodinaction.com/nl Mineralen & sporenelementen, onmisbaar op elke leeftijd! Calcium, magnesium, ijzer, zink: we hebben er maar

Nadere informatie

Speciale oplossingen in wateroplosbare meststoffen. Nieuw

Speciale oplossingen in wateroplosbare meststoffen. Nieuw Speciale oplossingen in wateroplosbare meststoffen Nieuw Wat kunt u van Osmosol verwachten? Speciale oplossingen. En dat letterlijk en figuurlijk! Meststoffen die bijdragen aan een probleemloze teelt van

Nadere informatie

CVB Tabellenboek Voeding Paarden en Pony s

CVB Tabellenboek Voeding Paarden en Pony s CVB Tabellenboek Voeding Paarden en Pony s Voederbehoeften en waardering van voedermiddelen CVB-reeks nr: 51 september 2013 ISSN 1567-8679 Productschap Diervoeder Postbus 908 2700 AX Zoetermeer Tel. (secr.):

Nadere informatie

productbrochure CaroCroc, sinds 1932 Gewoon Goed Wat geef ik mijn kat De breuken Productinformatie Caro Croc

productbrochure CaroCroc, sinds 1932 Gewoon Goed Wat geef ik mijn kat De breuken Productinformatie Caro Croc , sinds 1932 Gewoon Goed De breuken Productinformatie Wat geef ik mijn kat productbrochure 2 Oer Hollands, zonder poespas ofwel Gewoon Goed Uw kat is uw vriend en huisgenoot. Daarom is alleen het beste

Nadere informatie

Mochten er van uw kant nog vragen zijn, dan vernemen wij dat graag. Langs deze weg willen wij u bedanken voor het in ons gestelde vertrouwen.

Mochten er van uw kant nog vragen zijn, dan vernemen wij dat graag. Langs deze weg willen wij u bedanken voor het in ons gestelde vertrouwen. T 0541-295599 F 0541-294549 E info@terra-agribusiness.nl www.terra-agribusiness.nl Ootmarsum, 20 maart 2015 Pardijs, J. t.a.v. Dhr. Pardijs Beckenstraat 1 7233 PC Vierakker Betreft: Aanvullend wateronderzoek

Nadere informatie

Deel IB1 1/6. Kopergluconaat. Natriumfluoride Kobalt II-gluconaat. Natriumseleniet Ammoniummolybdaat. Dichtheid 1,00

Deel IB1 1/6. Kopergluconaat. Natriumfluoride Kobalt II-gluconaat. Natriumseleniet Ammoniummolybdaat. Dichtheid 1,00 Deel IB1 1/6 1. NAAM VAN HET GENEESMIDDEL, concentraat voor oplossing voor infusie. 2. KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Samenstelling per 1000 ml : IJzergluconaat Kopergluconaat Mangaangluconaat

Nadere informatie

Diabetic. Waarschuwing Het Diabetic dieet is niet geschikt voor pups, teven tijdens dracht en lactatie en honden met een verhoogde energie-behoefte.

Diabetic. Waarschuwing Het Diabetic dieet is niet geschikt voor pups, teven tijdens dracht en lactatie en honden met een verhoogde energie-behoefte. DIABETIC DIET VOOR DE HOND Voeding speelt een belangrijke rol bij de behandeling van diabetes mellitus. Daarom zal uw dierenarts uw hond meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven zoals Royal Canin

Nadere informatie

BIJLAGEN. bij GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) /... VAN DE COMMISSIE

BIJLAGEN. bij GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) /... VAN DE COMMISSIE EUROPESE COMMISSIE Brussel, 25.9.2015 C(2015) 6507 final ANNEXES 1 to 5 BIJLAGEN bij GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) /... VAN DE COMMISSIE tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 609/2013 van het Europees

Nadere informatie

THEORIE UIT EXPERIMENTEN TABELLEN SCIENCE / NATUURKUNDE / SCHEIKUNDE

THEORIE UIT EXPERIMENTEN TABELLEN SCIENCE / NATUURKUNDE / SCHEIKUNDE THEORIE UIT EXPERIMENTEN ONDERBOUW TABELLEN SCIENCE / NATUURKUNDE / SCHEIKUNDE TABEL 1 DICHTHEID (bij 25 C) gram per cm 3 = g cm -3 aardgas 0,00076 alcohol 0,8 aluminium 2,7 broom 3,1 butagas 0,0024 eikenhout

Nadere informatie

DeLaval Focus. Deze Focus wordt u aangeboden door:

DeLaval Focus. Deze Focus wordt u aangeboden door: DeLaval Focus Deze Focus wordt u aangeboden door: Feedtech liksteen S20 - de juiste balans voor uw koeien Feedtech liksteen S20 met: Magnesium - stimuleert de voeropname en melkgift en voorkomt kopziekte

Nadere informatie

Machiel Blok, PDV / CVB Paul Bikker, WUR LR Age Jongbloed, WUR LR

Machiel Blok, PDV / CVB Paul Bikker, WUR LR Age Jongbloed, WUR LR Evenwichtige koper en zink voedernormen voor varkens voor een optimale en gezonde productie Machiel Blok, PDV / CVB Paul Bikker, WUR LR Age Jongbloed, WUR LR 1 Opbouw presentatie Inleiding Methoden om

Nadere informatie

voor uw kat Caro Croc Gewoon goed Productbrochure Bepaal eenvoudig welk voer het beste bij uw kat past

voor uw kat Caro Croc Gewoon goed Productbrochure Bepaal eenvoudig welk voer het beste bij uw kat past voor uw kat Gewoon goed Productbrochure Bepaal eenvoudig welk voer het beste bij uw kat past Oer Hollands, zonder poespas ofwel Gewoon Goed Uw kat is uw vriend en huisgenoot. Daarom is alleen het beste

Nadere informatie

5.8 Mineralen en sporenelementen

5.8 Mineralen en sporenelementen 5.8 Mineralen en sporenelementen Mineralen en sporenelementen zijn anorganische stoffen die het lichaam zelf niet kan maken, maar die het wel nodig heeft. Anorganische stoffen zijn stoffen die voorkomen

Nadere informatie

HEPATIC DIET VOOR DE KAT

HEPATIC DIET VOOR DE KAT Bij de behandeling van leveraandoeningen zal uw dierenarts uw kat meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven. Hepatic Diet van Royal Canin is speciaal ontwikkeld ter ondersteuning van de behandeling

Nadere informatie

MEI Groningen. De Bodem voor Koegezondheid. 6 juni 2014. Gerrit Hegen. Bodem- plant- dier rela>es

MEI Groningen. De Bodem voor Koegezondheid. 6 juni 2014. Gerrit Hegen. Bodem- plant- dier rela>es MEI Groningen Bodem- plant- dier rela>es De Bodem voor Koegezondheid 6 juni 2014 Gerrit Hegen Kringloopwijzer KoeKompas: voorspellende risicoinventarisa:e Koe: 5 basisprocessen 1. Fokkerij: gene>ca nu

Nadere informatie

Het gebruik van gips in de fruitteelt

Het gebruik van gips in de fruitteelt Het gebruik van gips in de fruitteelt Inleiding Als voedingselement zorgt calcium voor stevige, lang houdbare vruchten. Calcium speelt daarnaast ook een belangrijke rol bij bodemstructuur en -vruchtbaarheid.

Nadere informatie

Leveraandoeningen bij de hond en kat

Leveraandoeningen bij de hond en kat Leveraandoeningen bij de hond en kat LEVERAANDOENINGEN BIJ HOND EN KAT Leveraandoeningen komen relatief vaak voor bij honden en katten. De afgelopen jaren is er grote vooruitgang geboekt in het achterhalen

Nadere informatie

Overzicht gerapporteerde voedingsstoffen

Overzicht gerapporteerde voedingsstoffen Bijlage 5 Overzicht gerapporteerde Voedingsstof (eenheid) Inname van Inname van Inname van Bijdrage (%) van Bijdrage (%) van produktgroepen aan produktgroepen (diff. energie (kj) energie (kcal) eiwit totaal

Nadere informatie

Steenmeel voor balans in de bodem Onderzoeksrapport

Steenmeel voor balans in de bodem Onderzoeksrapport Steenmeel voor balans in de bodem Onderzoeksrapport Abe Stegenga Klaas Wijbrandi Titelblad Auteurs: Abe Stegenga 8808092 Klaas Wijbrandi 8703021 Titel: Ondertitel: Instituut/uitgever: Plaats: Steenmeel

Nadere informatie

Zeezout, een geschenk van Poseidon

Zeezout, een geschenk van Poseidon Zeezout, een geschenk van Poseidon 1 Colofon ISBN: 978 90 8954 035 5 1e druk 2008 2008 Paul & Lilian de Graaf Exemplaren zijn te bestellen via de boekhandel, de gezondheidswinkels of rechtstreeks bij de

Nadere informatie

KNZ. VRIJE KEUZE ZOUT- EN MINERAALLIKSTENEN VERHOOG UW OMZET HOOGWAARDIGE LIKSTENEN, HOGE TOEGEVOEGDE WAARDE

KNZ. VRIJE KEUZE ZOUT- EN MINERAALLIKSTENEN VERHOOG UW OMZET HOOGWAARDIGE LIKSTENEN, HOGE TOEGEVOEGDE WAARDE KNZ. VRIJE KEUZE ZOUT- EN MINERAALLIKSTENEN VERHOOG UW OMZET HOOGWAARDIGE LIKSTENEN, HOGE TOEGEVOEGDE WAARDE HOOGWAARDIGE LIKSTENEN, HOGE TOEGEVOEGDE WAARDE Iedere veehouder is begaan met het welzijn van

Nadere informatie

Leveraandoeningen bij de kat en hond

Leveraandoeningen bij de kat en hond Leveraandoeningen bij de kat en hond Veterinary Diet LEVERAANDOENINGEN BIJ KAT EN HOND Leveraandoeningen komen relatief vaak voor bij katten en honden. De afgelopen jaren is er grote vooruitgang geboekt

Nadere informatie

ANALYSERAPPORT SPURWAY TOTAAL VOORBEELD

ANALYSERAPPORT SPURWAY TOTAAL VOORBEELD SPURWAY TOTAAL ALTIC BV de Drieslag 30 8251 JZ DRONTEN MONSTER EN ONDERZOEK Labnummer : 1000 Monstername door : Datum binnenkomst : 22 februari 2013 Datum monstername : 22 februari 2013 Datum rapportage

Nadere informatie

Droogvoeding Verpakking van 1,5kg en 3,5kg

Droogvoeding Verpakking van 1,5kg en 3,5kg Voeding speelt een belangrijke rol bij de behandeling van diabetes mellitus. Daarom zal uw dierenarts uw kat meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven zoals Royal Canin Diabetic Diet. Diabetic Diet

Nadere informatie

Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien

Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien J. Zonderland (ROC Bosma Zathe) K. Kalis (Gezondheidsdienst voor Dieren in Noord-Nederland) Als weidende koeien krachtvoer krijgen of als koeien op stal

Nadere informatie

Besluit van 24 mei 1996, houdende het Warenwetbesluit Toevoeging micro-voedingsstoffen aan levensmiddelen

Besluit van 24 mei 1996, houdende het Warenwetbesluit Toevoeging micro-voedingsstoffen aan levensmiddelen Besluit van 24 mei 1996, houdende het Warenwetbesluit Toevoeging micro-voedingsstoffen aan levensmiddelen (Warenwetbesluit Toevoeging micro-voedingsstoffen aan levensmiddelen [Versie geldig vanaf: 01-12-1999])

Nadere informatie

LifePak + 9 functies in 1 formule

LifePak + 9 functies in 1 formule LifePak + 9 functies in 1 formule Eén product voor Europa Vereenvoudigde uitleg voor EMEAactiviteiten Verbeterde formule Een uitgebreid voedings- en wellnessprogramma dat gebruik maakt van vernieuwende

Nadere informatie

Meldingsformulier Besluit Bodemkwaliteit Meldingsnummer:

Meldingsformulier Besluit Bodemkwaliteit Meldingsnummer: Tijdelijke opslag Meldingsformulier Besluit Bodemkwaliteit Meldingsnummer: Hier hoeft u niets in te vullen, dit nummer wordt gegenereerd door het meldsysteem. 1. Algemene gegevens van de toepasser (eigenaar

Nadere informatie

Waar zit ons (verborgen) rendement. Studiegroep Blonde d Aquitaine Zuid Nederland Schaijk, 25 november 2014

Waar zit ons (verborgen) rendement. Studiegroep Blonde d Aquitaine Zuid Nederland Schaijk, 25 november 2014 Waar zit ons (verborgen) rendement Studiegroep Blonde d Aquitaine Zuid Nederland Schaijk, 25 november 2014 Vleesveeteam ForFarmers Hendrix Noord Onno Hidding (verkoopleider) Wim van Gerresheim Oost Dennis

Nadere informatie

Supplementen. voeding. Steeds vaker zie ik rantsoenen waar een hele serie. supplementen aan is toegevoegd. De reden voor het gebruik

Supplementen. voeding. Steeds vaker zie ik rantsoenen waar een hele serie. supplementen aan is toegevoegd. De reden voor het gebruik Supplementen Steeds vaker zie ik rantsoenen waar een hele serie supplementen aan is toegevoegd. De reden voor het gebruik van supplementen is vaak onvrede over de gezondheid, de conditie of de prestaties

Nadere informatie

Rapport 1501.N.12. Weerbaarheid: Effecten voeding en voorziening mineralen en spoorelementen

Rapport 1501.N.12. Weerbaarheid: Effecten voeding en voorziening mineralen en spoorelementen Rapport 1501.N.12 Weerbaarheid: Effecten voeding en voorziening mineralen en spoorelementen Auteur(s) : Ir. M.J.G. de Haas (NMI) Dr. Ir. M.H. Bruinenberg (BLGG Research) Dr. I. E.M. den Uijl (GD) BLGG

Nadere informatie

Mogelijke inwendig gebruiken van klei ofwel leem - gebruiksaanwijzing.

Mogelijke inwendig gebruiken van klei ofwel leem - gebruiksaanwijzing. Klei-kuur Mogelijke inwendig gebruiken van klei ofwel leem - gebruiksaanwijzing. Klei of leem werkt sterk absorberend waardoor het allerlei niet toxische en toxische stoffen kan binden. De sporenelementen

Nadere informatie

1) Stoffen, moleculen en atomen

1) Stoffen, moleculen en atomen Herhaling leerstof klas 3 1) Stoffen, moleculen en atomen Scheikundigen houden zich bezig met stoffen. Betekenissen van stof zijn onder andere: - Het materiaal waar kleding van gemaakt is; - Fijne vuildeeltjes;

Nadere informatie

5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN

5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN 5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN 5 REDENEN OM KOEMELK* TE VOEREN AAN KALVEREN: A B C D E Ik geloof dat koemelk het beste is voor de kalveren Het is de beste manier om van restmelk af te komen

Nadere informatie

Graslandvernieuwing is investeren in hoogwaardig ruwvoer. Edward Ensing

Graslandvernieuwing is investeren in hoogwaardig ruwvoer. Edward Ensing Graslandvernieuwing is investeren in hoogwaardig ruwvoer Edward Ensing Graslandvernieuwing nodig? Nee, waarom graslandvernieuwing? Voer genoeg? Geen vooruitgang rassen? Gras is groen en groeit vanzelf?

Nadere informatie

WLS. Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass

WLS. Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass WLS Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass Bestel een proefpakket met daarin 15 tabletten voor slechts 1,95. Gratis verzending! Dit kan op www.flinndal.nl/wls of via onze gratis Klantenservice:

Nadere informatie

Speciaal voor actieve stadshonden URBAN LIFE LIFESTYLE HEALTH NUTRITION. Gezondheidsvoeding voor iedere levensstijl LIFESTYLE HEALTH NUTRITION

Speciaal voor actieve stadshonden URBAN LIFE LIFESTYLE HEALTH NUTRITION. Gezondheidsvoeding voor iedere levensstijl LIFESTYLE HEALTH NUTRITION Speciaal voor actieve stadshonden URBAN LIFE LIFESTYLE HEALTH NUTRITION Gezondheidsvoeding voor iedere levensstijl LIFESTYLE HEALTH NUTRITION 2 Is mijn hond een echte stadshond? Mijn hond gaat met me mee:

Nadere informatie

5 Formules en reactievergelijkingen

5 Formules en reactievergelijkingen 5 Formules en reactievergelijkingen Stoffen bestaan uit moleculen en moleculen uit atomen (5.1) Stoffen bestaan uit moleculen. Een zuivere stof bestaat uit één soort moleculen. Een molecuul is een groepje

Nadere informatie

Verkenning mogelijke schaarste aan micronutriënten in het voedselsysteem. Alterra-rapport 2413 ISSN 1566-7197. W.J. Chardon en O.

Verkenning mogelijke schaarste aan micronutriënten in het voedselsysteem. Alterra-rapport 2413 ISSN 1566-7197. W.J. Chardon en O. Verkenning mogelijke schaarste aan micronutriënten in het voedselsysteem Alterra-rapport 2413 ISSN 1566-7197 W.J. Chardon en O. Oenema Verkenning mogelijke schaarste aan micronutriënten in het voedselsysteem

Nadere informatie

Voeding Blonde d Aquitaine

Voeding Blonde d Aquitaine Voeding Blonde d Aquitaine Het belang van mineralen, sporenelementen en vitaminen Inleiding Orthomoleculaire voeding is: Gericht op verbeteren van de lichaamsfuncties Orthos = juist recht gezond Geef iedere

Nadere informatie

Urinary S/O Moderate Calorie Diet

Urinary S/O Moderate Calorie Diet Bij de behandeling van blaasstenen of blaasgruis zal uw dierenarts uw kat meestal een speciale dieetvoeding voorschrijven. Royal Canin Urinary S/O Moderate Calorie Diet is speciaal ontwikkeld ter ondersteuning

Nadere informatie

is e r n ie t! Bewust Beter Betaalbaar

is e r n ie t! Bewust Beter Betaalbaar B e te r is e r n ie t! Premium Care Beter voor uw hond is er niet! Premium Care is zeer gezonde A-merk kwaliteit voeding voor een heel gunstige prijs. De voeding heeft de beste verteerbaarheid door een

Nadere informatie

MijnCoach Voedingsleer

MijnCoach Voedingsleer MijnCoach Voedingsleer MijnCoach: Voedingsleer Pagina 1 Inhoudsopgave Basis Voedingsleer... 3 Energie... 3 Voedingswaarden... 3 Vet... 4 Eiwit... 4 Koolhydraten... 4 Vezels... 5 Natrium... 5 Vitaminen...

Nadere informatie

Hoe krijgen we het toch weer voor elkaar?

Hoe krijgen we het toch weer voor elkaar? I feel great Druk, druk, druk Wie kent dat gevoel niet? Nog zoveel te doen, in zo weinig tijd. Een leuke, maar drukke baan. Het gezin en de familie die je aandacht verdienen. Je vrienden, je hobby s, kortom:

Nadere informatie

Zeekraal. Beoordeling voedingswaarde en gezondheidsclaims. 11 september 2012

Zeekraal. Beoordeling voedingswaarde en gezondheidsclaims. 11 september 2012 Zeekraal Beoordeling en gezondheidsclaims 11 september 2012 Auteur: Dr. Stephan Peters Voedingscentrum Den Haag 2/16 1. Samenvatting Zeekraalmonsters (9 stuks) zijn geanalyseerd door Nutricontrol. Het

Nadere informatie

Kort verslag oriënterende voerproef hooi

Kort verslag oriënterende voerproef hooi Kort verslag oriënterende voerproef hooi Voerproef naar de invloed van hooi op melkproductie en melksamenstelling Uitgevoerd voor het netwerk Heerlijk, Helder Hooi Locatie proef: proefboerderij Zegveld

Nadere informatie