Lachgas-sedatie in het eerstelijns Geboortecentrum Sophia. Proof-of-principle en proof-of-safety. 10 september 2012

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Lachgas-sedatie in het eerstelijns Geboortecentrum Sophia. Proof-of-principle en proof-of-safety. 10 september 2012"

Transcriptie

1 Lachgas-sedatie in het eerstelijns Geboortecentrum Sophia Proof-of-principle en proof-of-safety 10 september 2012 Drs. J.P. de Graaf, projectleider Drs. J. van der Kooy, arts onderzoeker Drs. E. Fitzpatrick, klinisch verloskundige Drs. Z.M. Kolder,arbeidshygiënist Prof. dr. G. J. Bonsel, hoogleraar Perinatale zorg en Public Health Prof. dr. E.A.P. Steegers, hoogleraar Verloskunde en Prenatale geneeskunde

2 Probleem - uitwerking Toenemende vraag vanuit barende naar pijnstilling en toename verminderde acceptatie pijn. Implementatie multidisciplinaire (KNOV, NVOG, NVA) Richtlijn Medicamenteuze pijnbehandeling tijdens de bevalling (2008): "Pijnbehandeling dient volgens de richtlijn tijdens de baring op verzoek van de barende te worden aangeboden." Geen effectieve keuzes voor de verloskundige binnen eerste lijn. Groeiende vraag naar (alleen) epiduraal anesthesie in tweede lijn.

3 Lachgas voor niet-anesthesisten Inhalatie-anestheticum In 1881 voor het eerst in Rusland gebruikt als pijnstilling bij de bevalling Biologische mechanisme weinig onbekend In Nederland is het gebruik sterk afgenomen ten gunste van intraveneus (propofol) Engeland, Canada, Noorwegen, Finland, Zweden nog veel gebruikt 50-75% Toedieningsvorm: Entonox, Relivopan (50% lachgas / 50% zuurstof)

4 Geboortecentrum Sophia Bevalling/kraam/ligdag plus faciliteit inpandig in het Erasmus MC Eigen organisatie (BV), aandeelhouders: Kraam, verloskundigen en Erasmus MC Verplaatste thuis bevalling olv eigen 1e lijn verloskundige Extra medisch veiligheid; mogelijkheid tot acute hulp; kinderarts/gynaecoloog/anesthesist Strikte werkprocedures Werkveiligheid

5 Pilot lachgas Uitgebreide werkveiligheid, inclusief periodieke metingen tbv de veiligheid werknemers Uitgebreide scholing en toetsing van de verloskundigen en kraamverzorgenden Opstellen van strikte protocollen, werkprocedures en bevoegdhedenregeling voor het gebruik van lachgas Per juni 2010: Arbeidsinspectie & Inspectie Volksgezondheid geven nav pilot het Geboortecentrum Sophia toestemming tot toepassing

6 Klimaatbeheersing; Toediening lachgas via het Anevac P Systeem 1. On demand -> geen continue flow van lachgas 2. Dubbelmasker -> bronafzuiging van vrijkomend lachgas 3. Kinmasker -> afzuigen van uitgeademde lucht Anevac P-systeem (ontwikkeld door Carnet en Heinen & Löwenstein) VOORWAARDE: ruimteventilatie moet voldoen aan strikte normen (ventilatievoud >6), vereist verbouwing!

7 Toediening lachgas; protocollair Na dichtdraaien lachgas: 4. Geen lachgas bij persen. Tijdens toediening: 1. Cliënt houdt het dubbelmasker zoveel mogelijk op het gezicht. 2. Kinmasker wordt gedragen. 3. Blijft patiënt onrustig dan wordt behandeling gestaakt (15 min). 5. Tijdens persen zuigt kinmasker met dubbel debiet 37 m 3 /uur af. 6. Cliënt krijgt vijf minuten zuurstof voor start persen. 7. Na stoppen zuurstof wordt kinmasker nog 20 minuten gedragen.

8 Protocollen Protocol I Toedienen Relivopan (50% lachgas en 50% zuurstof) middels het Anevac P-systeem + kinafzuiging tijdens de baring in een geboortecentrum Protocol II Taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden inzake veiligheidsmaatregelen ten behoeve van lachgastoediening Protocol III Onderhoud Anevac P-systeem Protocol IV Technische beheersmaatregelen tijdens lachgassedatie in eerste lijn geboortecentrum Protocol V Lachgascilinder aansluiten met behulp van het Pin Index Systeem. NB alleen gecertificeerd personeel

9 Indicatie lachgas De indicatie wordt gesteld door de verloskundige. Indicaties om een patiënte met lachgas te behandelen zijn: > fysiologische baring; goed in partu > vraag naar pijnbestrijding > geen uren aan lachgas > Richtlijn; primipara 8 cm, multipara 5-6 cm Contra indicaties > verdenking hoofdletsel, verhoogde intra craniële druk > verdenking hart of long ziekten (pneumothorax, pneumopericardium, ernstig emfyzeem, gasembolie, hartchirurgie) > metabolisch ziektes (ernstige niet gecorrigeerde vitamine B12 /foliumzuur deficiëntie) > verdenking incapabel om instructies goed te kunnen volgen

10 Evaluatie Lachgas analgesie in het Geboortecentrum Sophia

11 Evaluatiekader Vier cruciale aspecten Werkveiligheid; werkomstandigheden van zorgverleners Zorgveiligheid; verbonden is met ziekenhuis, protocollair werken Effectiviteit Impact (substitutie van andere pijnstilling)

12 Doel onderzoek Wat is het effect van lachgas op de ervaring van pijn? (Deel 1) Leidt de introductie van lachgas tot substitutie van andere pijnstilling of tot extra gebruik van pijnstilling (analgesic distribution) (Deel 2)

13 Methode deel 1 Studie populatie Alle laag risico vrouwen die tussen Januari 2011 en December 2011 hun bevalling zijn begonnen in het Geboortecentrum Sophia en lachgas hebben gekregen. Uitgebreide medische registratie

14 Methode deel 1 medische registratie Zorgverlener: Baseline, minuten and 60 minuten (prospectief) Indicatie voor lachgas analgesie Maternale karakteristieken Fysiologische kenmerken > Ontsluiting, Ramsay score, Bloeddruk, Pols, O2 saturatie (Mogelijke) bijwerkingen (e.g. misselijkheid, overgeven, wegraking) Zwangerschapsuitkomsten Effectiveit > Pijn: VAS score (1-10), gemeten door patiënt > Pijn / Uitputting / Gespannenheid: 5-punts schaal Ramsay score was defined as 1 awake and oriented; 2 sleepy and calm; 3 responsive to commands only; 4 responsive to physical stimulus only; 5 unresponsive.

15 Methode deel 1 patiënttevredenheid Patiënt: 24 uur na de bevalling (retrospectief) Effectiviteit > Pijn / Uitputting / Gespannenheid (5-punts schaal) > Tevredenheid

16 Resultaten deel 1 N=106 gestart met lachgas, N=16 (15%) aanvullende pijnstilling nodig Primipara 62% Allochtonen 62% Wonend in een goede wijk 54%

17 Resultaten deel 1 fysiologie en bijwerkingen Geen afwijkingen in fysiologische metingen Prevalentie bijwerkingen N2O overeenkomstig met literatuur (misselijkheid 28%, overgeven 6-10%, wegraking 0%) Literatuur: misselijkheid/braken 5-36% [1] Fetal events (e.g. low apgar <1%) overeenkomstig met literatuur (nog te kleine aantallen om iets te zeggen over de veiligheid van het kind) Duur bevalling significant langer bij mensen die naast N2O nog andere analgesie nodig hebben (mogelijk te maken met indicatiestelling) Rosen, M.A., Nitrous oxide for relief of labor pain: a systematic review. Am J Obstet Gynecol, (5 Suppl Nature): p. S

18 Resultaten deel 1 effectiviteit N2O (not) only

19 Resultaten deel 1 effectiviteit N2O only Dezelfde trends werden gezien in rapportage 24 uur na de bevalling.

20 Resultaten deel 1 tevredenheid N2O 84% tevreden over pijnstilling in de N2O only groep 81% tevreden over pijnstilling in de N2O + other groep

21 Conclusie deel 1 N2O geeft een afname in VAS score N2O geeft een afname in moeheid en gespannenheid. Echter dit effect lijkt te verdwijnen na min. (Dit kan ook een selectie effect zijn) Lijkt voor kortere tijd effectief, dus in de laatste fase een goede optie

22 Methode deel 2 - impact Studie populatie Alle laag risico vrouwen die tussen Januari 2011 en December 2011 hun bevalling zijn begonnen in het Geboortecentrum Sophia. Deze populatie bestaat uit vrouwen die de mogelijkheid hebben voor lachgas analgesie. N=710 Alle laag risico vrouwen die tussen Januari 2010 en December 2010 hun bevalling zijn begonnen in het Geboortecentrum Sophia. Deze populatie dient als referentie populatie. In deze periode was er geen mogelijkheid voor lachgas analgesie. N=727

23 Methode deel 2 medische registratie Van alle vrouwen wordt vastgelegd: Maternale karakteristieken Zwangerschaps uitkomsten (inclusief overdracht 2 e lijn, pijnstilling, en interventies) Historische vergelijking van patiënt stromen voor en na de introductie van lachgas analgesie (Jaar 2010 vs. Jaar 2011)

24 2010 total (n=727) Before the introduction of N 2 O 2011 total (n=710) After the introduction of N 2 O (Initial start) (Eventually received) (n=160) 22% (n=105)15% (n=121) 17% N2O (n=106)15% 2% N2O (n=90) 13% 2010 primi (n=392) 2011 primi (n=369) (n=121) 31% (n=88) 24% (n=103) 28% N2O (n=78) 21% 4% N2O (n=63) 17% 2010 multi (n=335) 2011 multi (n=341) (n=39) 12% (n=12) 4% (n=19) 5% N2O (n=49) 14% 1% N2O (n=44) 13%

25 2010 total (n=727) Before the introduction of N 2 O 2011 total (n=710) After the introduction of N 2 O (Initial start) (Eventually received) No analgesie (n=567) 78% No analgesie (n=499) 70% (n=160) 22% (n=105)15% (n=121) 17% N2O (n=106)15% 2% N2O (n=90) 13% Extra analgesia? In 2010 meer; - Primiparous - <19 jaar / > 35 jaar - Wonend in een goede wijk

26 2010 total (n=727) Before the introduction of N 2 O 2011 total (n=710) After the introduction of N 2 O (Initial start) (Eventually received) No analgesie (n=567) 78% No analgesie (n=499) 70% (n=160) 22% (n=105)15% (n=121) 17% N2O (n=106)15% 2% N2O (n=90) 13% Substitutie of analgesia? In 2010 meer; - Multiparous jaar - Wonend in een goede wijk

27 Conclusie deel 2 De introductie van N2O zorgt voor een verandering in patiënt stromen Substitutie van EDA/Pethidine in voornamelijk > Multipara, normale leeftijd, wonend in een goede wijk Extra gebruik van analgesie wordt voornamelijk gezien in > Primipara, oudere leeftijd, wonend in een goede wijk We concluderen dat N2O analgesie een goede optie is voor sommige patiënten die hun bevalling starten in een geboortecentra aanpalend aan een ziekenhuis

28 Toekomst Voorkomen van misbruik > Indicatiestelling verscherpen > Werkveiligheid Vergelijkend effect met andere analgesia (in een RCT) Lange termijn effecten op moeder en kind Mogelijk ook door de gynaecoloog gebruikt?

29 Betrokkenen Effectiviteitsonderzoek Opdrachtgever: Hanneke de Graaf, directeur/bestuurder Geboortecentrum Sophia B.V./ Erasmus MC Afdeling Verloskunde en Vrouwenziekte Babs van der Kooy, arts onderzoeker Afdeling Anesthesie Ilse Dons Elaine Fitzpatrick, klinisch verloskundige Prof. dr. Gouke. J. Bonsel, hoogleraar Perinatale zorg en Public Health Prof. dr. Eric.A.P. Steegers, hoogleraar Verloskunde en Prenatale geneeskunde Verloskundige Praktijk West Kraamverzorgende Geboortecentrum Sophia Praktijk Oost Praktijk Bergweg Praktijk Zwanger en Zo

Nieuwe kans voor lachgas bij bevallingen in. geboortecentrum Sophia. NVvA-congres, 28 maart 2012 Zita Kolder

Nieuwe kans voor lachgas bij bevallingen in. geboortecentrum Sophia. NVvA-congres, 28 maart 2012 Zita Kolder Nieuwe kans voor lachgas bij bevallingen in geboortecentrum Sophia NVvA-congres, 28 maart 2012 Zita Kolder Opbouw Aanleiding/doel Onderzoeksopzet Resultaten Conclusie/advies Verdere ontwikkelingen Organisatie

Nadere informatie

Een ieder betrokken bij de toediening van remifentanil PCA (arts en klinisch verloskundige) is opgeleid en heeft kennis van:

Een ieder betrokken bij de toediening van remifentanil PCA (arts en klinisch verloskundige) is opgeleid en heeft kennis van: DISCLAIMER Protocollen geven aan hoe lokaal uitvoering wordt gegeven aan beroepskaders, -normen, standpunten en richtlijnen. Protocollen worden lokaal/plaatselijk vastgesteld, rekening houdend met de typische

Nadere informatie

Angst voor de pijn. Prof. dr. Arie Franx. Pre-eclampsia and cardiovascular disease. Kennispoort Verloskunde, 3 februari 2012

Angst voor de pijn. Prof. dr. Arie Franx. Pre-eclampsia and cardiovascular disease. Kennispoort Verloskunde, 3 februari 2012 Angst voor de pijn Pre-eclampsia and cardiovascular disease Kennispoort Verloskunde, 3 februari 2012 Prof. dr. Arie Franx Overdracht van 1 e naar 2 e lijn voor sedatie/pijnbestrijding Nederland 2001-2010,

Nadere informatie

Samen werken aan betere geboortezorg voor moeder en kind!

Samen werken aan betere geboortezorg voor moeder en kind! Samen werken aan betere geboortezorg voor moeder en kind! Samen verder, samen beter! Iedere vrouw heeft recht op professionele geboortezorg die haar en haar gezin in het proces van kinderwens, zwangerschap,

Nadere informatie

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap.

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Promovendi: Drs. Nina Molenaar, arts, Erasmus MC Marlies Brouwer, MSc, psycholoog, UU Projectleaders:

Nadere informatie

Ja/nee vraag. (Verwachting is dat de nieuwe standaard eind 2010 uitkomt)

Ja/nee vraag. (Verwachting is dat de nieuwe standaard eind 2010 uitkomt) Bijlage 1 module Verloskundig Handelen nr Omschrijving type Bron Toelichting voor verloskundigen/ 1 Is er een protocol Anemie dat in overeenstemming is met de actuele aanbevelingen uit de standaard? structuur

Nadere informatie

Annemieke van Ede, Manager Geboortecentrum Sophia

Annemieke van Ede, Manager Geboortecentrum Sophia Op de voorpagina De beschermheer van het Geboortecentrum is voetballer Giovanni van Bronckhorst. Hij is zeer betrokken en hij kan het niet nalaten om af en toe even te komen informeren op hoeveel bevallingen

Nadere informatie

The Lancet Midwifery Series

The Lancet Midwifery Series The Lancet Midwifery Series Een artikelenreeks over de invloed van verloskundigenzorg op vrouwen en hun pasgeborenen, gezinnen, families en gemeenschappen Joke Klinkert, verloskundige, MPH, directeur EVAA

Nadere informatie

MEDICAMENTEUZE PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING cliënteninformatie

MEDICAMENTEUZE PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING cliënteninformatie VSV ACHTERHOEK OOST MEDICAMENTEUZE PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING cliënteninformatie 1. Inleiding 2. Hoe ontstaat pijn tijdens de bevalling? 3. Invloed op de pijn 4. Hoe kan de pijn worden bestreden?

Nadere informatie

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Beste collega, Hierbij treft u het registratieformulier aan voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling van uw patiënte.

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling. Geboortecentrum IJsselland

Pijnbestrijding tijdens de bevalling. Geboortecentrum IJsselland Pijnbestrijding tijdens de bevalling Geboortecentrum IJsselland Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 2. Hoe ontstaat pijn tijdens de bevalling? 2 3. Invloed op de pijn 3 4. Pijnbestrijding bij een poliklinische

Nadere informatie

Randvoorwaarden voor het gebruik van Relivopan in eerstelijns geboortecentra. Maart 2011

Randvoorwaarden voor het gebruik van Relivopan in eerstelijns geboortecentra. Maart 2011 Randvoorwaarden voor het gebruik van Relivopan in eerstelijns geboortecentra Maart 2011 Utrecht en Rotterdam, KNOV & Erasmus MC Maart 2011 Voorwoord Relivopan is een inhalatieanalgeticum dat tijdens de

Nadere informatie

6 10 weken 10-13 weken 14-18 weken 18-20 weken 24 26 weken 27 32 weken 32 36 weken 37-40 weken 41 42 weken

6 10 weken 10-13 weken 14-18 weken 18-20 weken 24 26 weken 27 32 weken 32 36 weken 37-40 weken 41 42 weken Time task matrix zorgproces bij risico op dragerschap GBS 10 maart 2015 Alles in rood is specifiek voor zwangeren risicofactoren op GBS ziekte bij pasgeborene, alles in zwart is gebruikelijke zorg voor

Nadere informatie

Samenvatting. Keuze voor à terme sterfte. Hoe werkt perinatale audit in de praktijk?

Samenvatting. Keuze voor à terme sterfte. Hoe werkt perinatale audit in de praktijk? Samenvatting In 2003 blijkt uit de eerste Peristatstudie dat de perinatale sterfte in 1998 2000 in Nederland het hoogst is binnen de toenmalige Europese Unie. In 2004 is de sterfte in Nederland gedaald

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling Inhoud 1. Inleiding 2. Hoe ontstaat pijn tijdens de bevalling? 3. Hoe kan de pijn worden bestreden? 4. Pijnbehandelingen met medicijnen 5. Wat is een goede medicamenteuze

Nadere informatie

Remifentanil Perfusor Gebruik op de Afdeling Verloskunde Rijnland Ziekenhuis, te Leiderdorp

Remifentanil Perfusor Gebruik op de Afdeling Verloskunde Rijnland Ziekenhuis, te Leiderdorp Remifentanil Perfusor Gebruik op de Afdeling Verloskunde Rijnland Ziekenhuis, te Leiderdorp Drs. G.M. Woerlee, Drs. R. Aronius (Afdelingen Anesthesiologie en Gynaecologie) Hier volgt een beknopte beschrijving,

Nadere informatie

Perinatale sterfte verschillen naar zorgregio s in Nederland

Perinatale sterfte verschillen naar zorgregio s in Nederland Perinatale sterfte verschillen naar zorgregio s in Nederland Anita CJ Ravelli, AMC afdeling Klinische Informatiekunde Mede namens: Martine Eskes, Jan Jaap HM Erwich, Hens AA Brouwers, Erna Kerkhof, Joris

Nadere informatie

KNOV-Visie. Voeding van de pasgeborene. Utrecht 2015

KNOV-Visie. Voeding van de pasgeborene. Utrecht 2015 1 5 KNOV-Visie Voeding van de pasgeborene Utrecht 015 6 1 7 8 9 10 11 1 1 1 15 16 17 18 19 0 1 5 6 7 8 9 0 1 5 6 7 8 9 0 CLIËNTE De cliënte en haar partner maken een geïnformeerde keuze over de voeding

Nadere informatie

Medicalisering van de partus:

Medicalisering van de partus: Medicalisering van de partus: Gevolgen voor de borstvoeding Rob Hardeman Klinisch verloskundige Ziekenhuis Rivierenland Tiel "Borstvoeding loont" 7-10-2008 Medicaliseren van de partus Actief ingrijpen

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING 1. INLEIDING De geboorte van een kind is een intensieve en vaak heftige ervaring, zowel lichamelijk als emotioneel. Vlak voor en

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling Inleiding Bevallen doet pijn, weinig vrouwen zullen opkijken van deze uitspraak. Zij weten dat pijn bij een bevalling hoort en een normaal verschijnsel is. Veel vrouwen

Nadere informatie

KLAAR VOOR EEN KIND KLAAR VOOR EEN KIND. Rapportage Perinatale gezondheid in Rotterdam. www.klaarvooreenkind.nl. Nulmeting periode 2000-2007

KLAAR VOOR EEN KIND KLAAR VOOR EEN KIND. Rapportage Perinatale gezondheid in Rotterdam. www.klaarvooreenkind.nl. Nulmeting periode 2000-2007 Rapportage Perinatale gezondheid in Rotterdam KLAAR VOOR EEN KIND Nulmeting periode 2000-2007 Jashvant Poeran Erwin Birnie Semiha Denktas Eric A.P. Steegers Gouke J. Bonsel www.klaarvooreenkind.nl KLAAR

Nadere informatie

Integrale Geboortezorg in de praktijk

Integrale Geboortezorg in de praktijk Integrale Geboortezorg in de praktijk Stichting GeboorteKeten Johan Goudswaard 15 oktober 2015 Relatief hoge perinatale sterfte in Nederland Samen verantwoordelijk Waarom doen we aan integrale geboortezorg?

Nadere informatie

PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING

PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING PIJNBESTRIJDING TIJDENS DE BEVALLING 1. Inleiding 2. Hoe ontstaat pijn tijdens de bevalling? 3. Invloed op de pijn 4. Hoe kan de pijn worden bestreden? 5. Pijnbehandelingen met medicijnen 6. Wat is een

Nadere informatie

Grootstedelijke perinatale gezondheid Aanvalsplan Perinatale Sterfte Rotterdam

Grootstedelijke perinatale gezondheid Aanvalsplan Perinatale Sterfte Rotterdam Grootstedelijke perinatale gezondheid Aanvalsplan Perinatale Sterfte Rotterdam Eric A.P. Steegers, Verloskunde en Prenatale Geneeskunde, Erasmus MC, Rotterdam Rotterdam circa 9000 zwangeren per jaar 5000

Nadere informatie

Onderwerp Bijlage(n) Uw brief Kamervragen 19 februari 2008

Onderwerp Bijlage(n) Uw brief Kamervragen 19 februari 2008 De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 0018 00 EA Den Haag Ons kenmerk Inlichtingen bij Doorkiesnummer Den Haag Onderwerp Bijlage(n) Uw brief Kamervragen 19 februari 008 Hierbij

Nadere informatie

Protocol Obesitas. 1.0 Definitie obesitas

Protocol Obesitas. 1.0 Definitie obesitas Protocol Obesitas 1.0 Definitie obesitas Obesitas is een abnormale gezondheidstoestand waarbij er een overschot aan vetweefsel is. De meest gebruikte definitie is gebaseerd op de Quetelet-index of Body

Nadere informatie

Healthy Pregnancy 4-All 2 Kraamzorg onderzoek

Healthy Pregnancy 4-All 2 Kraamzorg onderzoek Healthy Pregnancy 4-All 2 Kraamzorg onderzoek Dag van de kraamzorg 08-09-2015 drs. J Lagendijk, arts-onderzoeker Inhoud Sociale geneeskunde Het onderzoek Healthy Pregnancy 4 All 1 & 2 Het kraamzorg project

Nadere informatie

. Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap. Nickie van der Wulp

. Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap. Nickie van der Wulp . Preventie van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap Nickie van der Wulp 7-02-2014 Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Zie hieronder Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Hoe ontstaat pijn?... 1 3 Invloed van pijn... 2 4 Hoe kan de pijn worden bestreden?... 2 5 Pijnbehandelingen met medicijnen... 3 Ruggenprik

Nadere informatie

Implementatie van de VMIS in de verloskundigenpraktijk

Implementatie van de VMIS in de verloskundigenpraktijk Implementatie van de VMIS in de verloskundigenpraktijk van 1994 tot nu Martijntje Bakker Waarom? Roken tijdens de zwangerschap is schadelijk Lager geboortegewicht Groeiachterstand Verhoogd risico op een

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling Verloskunde mca.nl Inhoudsopgave Inleiding 3 Hoe ontstaat pijn tijdens de bevalling? 3 Invloed op de pijn 4 Hoe kan de pijn worden bestreden? 4 Pijnbehandelingen met

Nadere informatie

Cognitive behavioral therapy for treatment of anxiety and depressive symptoms in pregnancy: a randomized controlled trial

Cognitive behavioral therapy for treatment of anxiety and depressive symptoms in pregnancy: a randomized controlled trial Cognitive behavioral therapy for treatment of anxiety and depressive symptoms in pregnancy: a randomized controlled trial dr. T. Verbeek arts-epidemioloog Afd. Huisartsgeneeskunde en Epidemiologie 22 januari

Nadere informatie

Transmurale afspraken POP-protocol vakgroep gynaecologie verloskunde Isala en de eerstelijns verloskundigen kring Zwolle

Transmurale afspraken POP-protocol vakgroep gynaecologie verloskunde Isala en de eerstelijns verloskundigen kring Zwolle Transmurale afspraken POP-protocol vakgroep gynaecologie verloskunde Isala en de eerstelijns verloskundigen kring Zwolle Definitie POP : Psycho-Obstetrische Poli Uitgangspunten Het psycho-obstetrisch protocol

Nadere informatie

De geboortezorgorganisatie. Organisatiemodellen integrale geboortezorg

De geboortezorgorganisatie. Organisatiemodellen integrale geboortezorg De geboortezorgorganisatie Organisatiemodellen integrale geboortezorg Presentatie Frederik Schutte 19 mei 2015 Inhoudsopgave 1. Wat en waarom een geboortezorgorganisatie? 2. Stappenplan 3. De modellen

Nadere informatie

Regionaal Protocol Obesitas

Regionaal Protocol Obesitas Regionaal Protocol Obesitas Inleiding Obesitas is een snelgroeiend gezondheidsprobleem in de Westerse wereld. Momenteel varieert in Nederland de prevalentie obesitas tussen de 6.5% en 15.5%, afhankelijk

Nadere informatie

Midwifery Science. onderzoeksprogramma AVM. Marianne Nieuwenhuijze RM MPH

Midwifery Science. onderzoeksprogramma AVM. Marianne Nieuwenhuijze RM MPH Midwifery Science onderzoeksprogramma AVM Marianne Nieuwenhuijze RM MPH Kennis van de fysiologische verloskunde Zwangerschap en baring bij vrouwen met overgewicht en obesitas Kennis van de fysiologische

Nadere informatie

Obesitas. Oktober. Zorgpad Low risk B en High risk A

Obesitas. Oktober. Zorgpad Low risk B en High risk A Obesitas Zorgpad Low risk B en High risk A Oktober Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming

Nadere informatie

6 a 8 controles afhankelijk van professionele noodzaak en/of behoefte vrouw. -Er is aandacht gegeven aan medische en psychosociale.

6 a 8 controles afhankelijk van professionele noodzaak en/of behoefte vrouw. -Er is aandacht gegeven aan medische en psychosociale. Time task matrix zorgproces SSRI gebruik in de zwangerschap Versie 10 maart 2015 Alles in rood is specifiek voor gebruik SSRI, alles in zwart is gebruikelijke zorg voor iedere zwangere (voor de meest recente

Nadere informatie

Programma. Filmpje. Presentaties nalezen? 7-1-2015. Informatieavond over de bevalling. www.spaarneziekenhuis.nl Gynaecologie en verloskunde Bevallen

Programma. Filmpje. Presentaties nalezen? 7-1-2015. Informatieavond over de bevalling. www.spaarneziekenhuis.nl Gynaecologie en verloskunde Bevallen Programma 19.30-20.30 Groep 1 Groep 2 Algemene informatie - verloskundige De normale bevalling - verloskundige Pijnstilling anesthesist Praktische tips - verpleegkundige 20.30-20.45 Pauze: Koffie/Thee

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling 2 Bevallen doet pijn. Weinig vrouwen zullen opkijken van deze uitspraak. Zij weten dat pijn bij een bevalling hoort en een normaal verschijnsel is. Bijna alle vrouwen

Nadere informatie

Expertmeeting Alcohol en Zwangerschap 6 december 2012

Expertmeeting Alcohol en Zwangerschap 6 december 2012 Expertmeeting Alcohol en Zwangerschap 6 december 2012 Onderzoek Alcohol en Zwangerschap 2008-2012 Nickie van der Wulp, MSc 12, Ciska Hoving, PhD 2, Wim van Dalen, MSc 1, & Hein de Vries, PhD 2 1 Nederlands

Nadere informatie

Zorginnovatie voor pijnlijke diabetische polyneuropathie. Margot Geerts Verpleegkundig Specialist

Zorginnovatie voor pijnlijke diabetische polyneuropathie. Margot Geerts Verpleegkundig Specialist Zorginnovatie voor pijnlijke diabetische polyneuropathie Margot Geerts Verpleegkundig Specialist Diabetische polyneuropathie 1. Distale symmetrische polyneuropathie Uitval van een combinatie van sensore,

Nadere informatie

KNOV Visie op de kraamzorg juni 2010

KNOV Visie op de kraamzorg juni 2010 KNOV Visie op de kraamzorg juni 2010 1. Aanleiding De kwaliteit van verloskundige zorg in Nederland staat volop in de belangstelling en wordt nauwlettend gevolgd door overheid, verzekeraars, cliënten en

Nadere informatie

Het gebruik van Relivopan in de eerstelijns verloskunde

Het gebruik van Relivopan in de eerstelijns verloskunde Adviesrapport Het gebruik van Relivopan in de eerstelijns verloskunde Utrecht, november 2009 KNOV werkgroep Entonox Voorwoord In april 2008 is de Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen

Nadere informatie

Perinatale Zorg in Nederland

Perinatale Zorg in Nederland Perinatale Zorg in Nederland 2002 Inhoud Proloog 5 Introductie 6 Leeswijzer 7 Hoofdstuk 1 Vrouwen bevallen in 2002 9 Tabel 1.1 Bevallen vrouwen naar eenling/meerling en pariteit in 2002 11 Tabel 1.2 Bevallen

Nadere informatie

BELEIDSREGEL CV-5000-4.0.3.-12

BELEIDSREGEL CV-5000-4.0.3.-12 BELEIDSREGEL De tariefopbouw van de maximumtarieven huisartsenhulp in de berekening voor verloskundige zorg Gelet op het bepaalde in artikel 57 van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg) heeft de NZa

Nadere informatie

VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011

VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011 VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011 1.0 EPIDEMIOLOGIE In Nederland is circa 20% van alle zwangeren draagster van GBS. Naar schatting zal gemiddeld 50% van alle kinderen, van

Nadere informatie

mw.dr. J. Dijs-Elsinga (PRN), mw. C. de Vries (PRN) mw.dr. E. de Miranda (KNOV), mw.dr. A.C.J. Ravelli (AMC), dhr. P.

mw.dr. J. Dijs-Elsinga (PRN), mw. C. de Vries (PRN) mw.dr. E. de Miranda (KNOV), mw.dr. A.C.J. Ravelli (AMC), dhr. P. Betreft: Perinatale Zorg in Nederland Auteur Redactie Tabellen, figuren en bijlagen Stichting Perinatale Registratie Nederland dhr.dr. H.A.A. Brouwers (NVK), dhr.prof.dr. H.W. Bruinse (NVOG), mw.dr. J.

Nadere informatie

Waarom een zorgpad voor zwangeren met sociale risicofactoren:

Waarom een zorgpad voor zwangeren met sociale risicofactoren: Inleiding Zorgpad In Hoogeveen hebben wij een relatief hoog percentage achterstandsgebieden, vergelijkbaar met Rotterdam (60%). Het verschil met Rotterdam is dat het in Hoogeveen gaat om een autochtone

Nadere informatie

Moeders van Rotterdam

Moeders van Rotterdam Moeders van Rotterdam Het programma Moeders van Rotterdam richt zich op zeer kwetsbare zwangere vrouwen en heeft tot doel de kansen op een gezonde zwangerschap en een gezonde en veilige kraamperiode met

Nadere informatie

perinatologie Perinatologie is de derde lijns zorg rondom zwangerschap en bevalling naast de neonatale zorg voor de pasgeborene

perinatologie Perinatologie is de derde lijns zorg rondom zwangerschap en bevalling naast de neonatale zorg voor de pasgeborene OHC+ Waarom OHC en OHC+ Uit onderzoek van de gezondheidraad is gebleken dat de zorg aangepast moest worden op de toegenomen complexe zorg Ieder perinatologisch centrum dient een OHC en OHC+ unit te hebben.

Nadere informatie

Pijnbestrijding bij bevalling

Pijnbestrijding bij bevalling Pijnbestrijding bij bevalling Inleiding Een bevalling gaat meestal gepaard met pijn. Veel vrouwen ervaren de ontsluitingsweeën het samentrekken van de baarmoeder zodat de baarmoedermond zich gaandeweg

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker

Disclosure belangen spreker Effectiveness of case management in the reduction of COPD re-admissions: results of a pilot study Annelies E. van Eeden, Ingrid van de Poll, Gertrud van Vulpen, Tim Roldaan, Wies Wagenaar, Melinde Boland,

Nadere informatie

1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw.

1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw. 1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw. BS 06/04/1991 in voege 16/04/1991 Gewijzigd door: KB 08/06/2007 gdp 1 / 5 Artikel 1. 1. De houder of houdster

Nadere informatie

Stop or Go? TerugvalprevenBe training bij het begeleid ahouwen van anbdepressiva in de zwangerschap.

Stop or Go? TerugvalprevenBe training bij het begeleid ahouwen van anbdepressiva in de zwangerschap. Stop or Go? TerugvalprevenBe training bij het begeleid ahouwen van anbdepressiva in de zwangerschap. Promovendi: Drs. Nina Molenaar, arts, Erasmus MC Marlies Brouwer, MSc, psycholoog, UU Projectleiders:

Nadere informatie

Bevallen in Bronovo. Welkom! Presentatie Verloskunde en Gynaecologie

Bevallen in Bronovo. Welkom! Presentatie Verloskunde en Gynaecologie Bevallen in Bronovo Welkom! Welkom in Bronovo Inhoud voorlichtingsavond Voorbereiding op de bevalling De bevalling Wat als het nèt anders gaat? Pijnstilling Praktische informatie Voorbereiding Onder controle

Nadere informatie

De cliënt: Kenmerken, leefstijl, wensen en tevredenheid. Dr.Ir. Judith Manniën Senior onderzoeker / epidemioloog

De cliënt: Kenmerken, leefstijl, wensen en tevredenheid. Dr.Ir. Judith Manniën Senior onderzoeker / epidemioloog De cliënt: Kenmerken, leefstijl, wensen en tevredenheid Dr.Ir. Judith Manniën Senior onderzoeker / epidemioloog 2 Dataverzameling Augustus 2009 t/m April 2011 20 praktijken 25% 30% 30% 15% 3 Dataverzameling

Nadere informatie

Welkom op onze informatieavond over de bevalling

Welkom op onze informatieavond over de bevalling Welkom op onze informatieavond over de bevalling Wie zijn wij? Praktijk assistente Erlijne Fischer Hoe ziet de avond eruit? Laatste weken De bevalling Rol verloskundige Wanneer bellen PAUZE Pijnbeleving

Nadere informatie

Uitgezakte navelstreng

Uitgezakte navelstreng Uitgezakte navelstreng Gynaecoloog Ambulance Verloskundige/huisarts 2. Dienstdoende gynaecoloog Overdracht volgens SPAR-methodiek: Nadat de patiënt is gesitueerd op de begane grond retrograad blaas vullen

Nadere informatie

Jouw bevalling: Hoe ga je om met de pijn? Mogelijkheden van pijnbehandeling tijdens de bevalling in de regio Nijmegen

Jouw bevalling: Hoe ga je om met de pijn? Mogelijkheden van pijnbehandeling tijdens de bevalling in de regio Nijmegen Jouw bevalling: Hoe ga je om met de pijn? Mogelijkheden van pijnbehandeling tijdens de bevalling in de regio Nijmegen Nijmegen, September 2010 1 Nu je zwanger bent, ga je je misschien een paar dingen afvragen.

Nadere informatie

Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie).

Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie). Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie). ALBERT II, Koning der Belgen, Aan allen die nu zijn en hierna wezen zullen, Onze

Nadere informatie

Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn?

Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn? Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn? Nu je zwanger bent, heb je ongetwijfeld veel vragen. Bijvoorbeeld over pijn tijdens de bevalling. Hoe erg zal die zijn? En wat als je er niet tegen kunt? Kun je dan

Nadere informatie

Het geboorteplan. Informatie voor zwangeren. April 2010. Wat is een geboorteplan?

Het geboorteplan. Informatie voor zwangeren. April 2010. Wat is een geboorteplan? Het geboorteplan Informatie voor zwangeren April 2010 Wat is een geboorteplan? In een geboorteplan beschrijf je jouw wensen rondom de bevalling. Sommige vrouwen vinden het fijn om zich zo alvast voor te

Nadere informatie

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Anesthesie Epidurale verdoving bij een bevalling

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Anesthesie Epidurale verdoving bij een bevalling SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS Anesthesie Epidurale verdoving bij een bevalling De epidurale verdoving Pijnstilling voor de zwangere vrouw tijdens de arbeid en de bevalling Inleiding: Het natuurlijk proces

Nadere informatie

WELKOM 13-11-2015 AGENDA CENTRUM VOOR JEUGD EN GEZIN VISIE VERLOSKUNDIG SYSTEEM NEDERLAND

WELKOM 13-11-2015 AGENDA CENTRUM VOOR JEUGD EN GEZIN VISIE VERLOSKUNDIG SYSTEEM NEDERLAND 13-11-2015 AGENDA WELKOM 19.30 20.30 20.45 21.15 21.25 21.30 Presentatie verloskundigen Pauze Presentatie kraamzorg Presentatie JGZ Afsluiting Einde Bij het CJG kun je alle vragen stellen waarmee je tijdens

Nadere informatie

E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen

E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen Effectevaluatie Door: Rienke Bannink (Erasmus MC) E-mail r.bannink@erasmusmc.nl i.s.m. Els van As (consortium Rivas-Careyn),

Nadere informatie

Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks

Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks David van der Ham namens de PPROMEXIL projectgroep ISRCTN 29313500 ZonMW projectnummer:

Nadere informatie

Angst voor de bevalling in een eerstelijns onderzoeksgroep. Kennispoort 2012, Anne-Marie Sluijs Klinisch verloskundige LUMC/psycholoog

Angst voor de bevalling in een eerstelijns onderzoeksgroep. Kennispoort 2012, Anne-Marie Sluijs Klinisch verloskundige LUMC/psycholoog Angst voor de bevalling in een eerstelijns onderzoeksgroep Kennispoort 2012, Anne-Marie Sluijs Klinisch verloskundige LUMC/psycholoog Indeling Angst voor de bevalling in Nederland Onderzoeksvragen Resultaten

Nadere informatie

24 weken zwanger en dan? Kansen, onmogelijkheden, resultaten en toekomst

24 weken zwanger en dan? Kansen, onmogelijkheden, resultaten en toekomst 24 weken zwanger en dan? Kansen, onmogelijkheden, resultaten en toekomst Dr. J.J. Duvekot, gynaecoloog/perinatoloog Moeder en Kind Centrum subafdeling verloskunde en prenatale geneeskunde Erasmus MC, Rotterdam

Nadere informatie

Zorgpaden voor niet-medische risicofactoren in de verloskundige zorg

Zorgpaden voor niet-medische risicofactoren in de verloskundige zorg Zorgpaden voor niet-medische risicofactoren in de verloskundige zorg Preconception Care and Risk Assessment during pregnancy Amber A. Vos arts-onderzoeker afdeling Verloskunde en Gynaecologie Erasmus MC

Nadere informatie

Opzet. Methode. Inleiding. Resultaten. Conclusie. Martine Eskes, Adja Waelput, Sicco Scherjon, Klasien Bergman en Anita Ravelli

Opzet. Methode. Inleiding. Resultaten. Conclusie. Martine Eskes, Adja Waelput, Sicco Scherjon, Klasien Bergman en Anita Ravelli Martine Eskes, Adja Waelput, Sicco Scherjon, Klasien Bergman en Anita Ravelli Een kwart van de aterme perinatale sterfte betreft SGA (

Nadere informatie

van Dag met de Kraamzorg

van Dag met de Kraamzorg van Dag met de Kraamzorg Prof. dr Gouke J. Bonsel ErasmusMC Rotterdam 9 sep 2014 Nederland in beroering 2008-2013 Perinatale sterfte onaanvaardbaar hoog en ongelijk Grote rol (75%!) voor organisatiefactoren,

Nadere informatie

Transmurale zorgbrug

Transmurale zorgbrug Transmurale zorgbrug 13 februari 2014 Geriatriedagen 2014 Renate Agterhof, verpleegkundig specialist Spaarne Ziekenhuis Marina Tol, onderzoekscoördinator AMC Programma Aanleiding, ontwikkeling en stand

Nadere informatie

Hoge bloeddruk en zwangerschap

Hoge bloeddruk en zwangerschap Hoge bloeddruk en zwangerschap Informatie voor patiënten F0175-3415 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Fase Handeling Zorgverlener Preconceptiefase

Fase Handeling Zorgverlener Preconceptiefase Bijlage. Procedurebeschrijving Zorgpad Welke stappen doorloopt de (aanstaande) zwangere tot en met de overdracht naar de jeugdverpleegkundige. Het proces start bij de intake. Index Zorgpad zwangere Netwerk

Nadere informatie

Over de grenzen van de eigen praktijk 1 Hoe geeft de verloskundige cliëntgericht werken vorm met de hele keten?

Over de grenzen van de eigen praktijk 1 Hoe geeft de verloskundige cliëntgericht werken vorm met de hele keten? Over de grenzen van de eigen praktijk 1 Hoe geeft de verloskundige cliëntgericht werken vorm met de hele keten? De Inspectie voor de Gezondheidszorg spreekt in haar recente rapport (juni 2014) 2 haar waardering

Nadere informatie

Zwangerschap en bevallen na eerdere keizersnede

Zwangerschap en bevallen na eerdere keizersnede Zwangerschap en bevallen na eerdere keizersnede 1031 Inleiding Deze folder is ontwikkeld voor vrouwen die zwanger zijn nadat ze, in een eerdere zwangerschap met een keizersnede zijn bevallen. Het litteken

Nadere informatie

de INDEX-studie Geachte mevrouw,

de INDEX-studie Geachte mevrouw, -------- -------- -------- -------- INDEX Informatiebrief over deelname aan een wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van inleiden van de bevalling bij een zwangerschapsduur van 41 weken in plaats

Nadere informatie

2 E NATIONAAL CONGRES PRECONCEPTIEZORG

2 E NATIONAAL CONGRES PRECONCEPTIEZORG 2 E NATIONAAL CONGRES PRECONCEPTIEZORG 18 september 2009 10.00 16.30 uur NBC Nieuwegein INLEIDING Er wordt op veel plaatsen hard gewerkt aan de implementatie van preconceptiezorg: sinds het vorige congres

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 32 279 Zorg rond zwangerschap en geboorte Nr. 62 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte DEFINITIE: Vroeggeboorte: bevalling bij amenorroeduur < 37 weken Bij een zwangerschapsduur van meer dan 35 weken wordt het risico van belangrijke

Nadere informatie

Nationaal Congres Organisatie Verloskundige Zorg

Nationaal Congres Organisatie Verloskundige Zorg Nationaal Congres Organisatie Verloskundige Zorg - 2 december 2011 Nationaal Congres Organisatie Verloskundige Zorg Vrijdag 2 december 2011, 9:00 17:00 uur Educatorium Universiteit Utrecht Met als plenaire

Nadere informatie

Healthy Pregnancy 4 All vroege start, lang profijt. Adja Waelput. 8 juni 2015, UMCG

Healthy Pregnancy 4 All vroege start, lang profijt. Adja Waelput. 8 juni 2015, UMCG Healthy Pregnancy 4 All vroege start, lang profijt Adja Waelput 8 juni 2015, UMCG Gezond ouder worden gebeurt in de baarmoeder en die verschillen zijn er al vanaf de geboorte Perinatale sterfte 2000-2008

Nadere informatie

Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn?

Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn? Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn? Nu je zwanger bent, ga je je misschien een paar dingen afvragen. Bijvoorbeeld over pijn bij de bevalling. Hoe erg zal die zijn? Wat als je er niet tegen kunt? Kun

Nadere informatie

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Congres Focus op Onderzoek, 22 juni 2015 Gerda de Kuijper, AVG/senior senior onderzoeker CVBP/UMCG Dederieke Festen AVG/senior onderzoeker

Nadere informatie

Analyse medicatiebeoordelingen t.b.v. de KNMP Richtlijn Medicatiebeoordeling september 2012

Analyse medicatiebeoordelingen t.b.v. de KNMP Richtlijn Medicatiebeoordeling september 2012 Analyse medicatiebeoordelingen t.b.v. de KNMP Richtlijn Medicatiebeoordeling september 2012 Voorwoord Ter ondersteuning van de KNMP richtlijn Medicatiebeoordeling heeft Service Apotheek in samenwerking

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Patiënteninformatie Pijnbestrijding tijdens de bevalling Informatie over de methoden en middelen die het ziekenhuis het meest gebruikt om de pijn te bestrijden Inhoudsopgave Pagina Inleiding 4 Waarom

Nadere informatie

Geboorteplan Afdeling gynaecologie en verloskunde AZM November 2014

Geboorteplan Afdeling gynaecologie en verloskunde AZM November 2014 Geboorteplan Afdeling gynaecologie en verloskunde AZM November 2014 Inleiding bij dit document Wat is een geboorteplan Een geboorteplan is een schema waarin je beschrijft wat je verwachtingen en wensen

Nadere informatie

Telemonitoring van pijn bij kanker E-health toegepast in de praktijk

Telemonitoring van pijn bij kanker E-health toegepast in de praktijk Verpleegkundig oncologie symposium - 3 oktober, 2014 Telemonitoring van pijn bij kanker E-health toegepast in de praktijk L. Hochstenbach, MSc Dr. A. Courtens Dr. S. Zwakhalen Prof. dr. M. van Kleef Prof.

Nadere informatie

een oude registratie in een nieuwe tijd still lessons to be learned

een oude registratie in een nieuwe tijd still lessons to be learned still lessons to be learned Joyce Dijs Anne Marieke Schiere Ger de Winter Stichting PRN still lessons to be learned een oude registratie Registratie en Stichting zorgketen en informatievoorziening spiegelinformatie

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling Patiënteninformatie Pijnbehandeling bij de bevalling Pijnbehandeling bij de bevalling Polikliniek Verloskunde/ Gynaecologie, route 2.2 Telefoon (050) 524 5840 Inleiding Dit is de informatiefolder van de

Nadere informatie

(potentiële) belangenverstrengeling. Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld. Nee

(potentiële) belangenverstrengeling. Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld. Nee Disclosure belangen Marie-Louise Essink-Bot (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële)

Nadere informatie

De rol van SHM en HeF bij de ontwikkeling van HIV-zorg op Curaçao

De rol van SHM en HeF bij de ontwikkeling van HIV-zorg op Curaçao De rol van SHM en HeF bij de ontwikkeling van HIV-zorg op Curaçao H.S. Hermanides 18 april 2009 Curaçao Cohort Studie Ontwikkelen van model voor duurzame HIV zorg in een kleine Caribische setting gebaseerd

Nadere informatie

Kernboodschap van de kraamzorg

Kernboodschap van de kraamzorg Kernboodschap van de kraamzorg Kernboodschap kraamzorg Kraamzorg is toegankelijke en noodzakelijke zorg. Het zorgt voor een veilige start, voor gezondere kinderen en moeders, richt zich op de zelfredzaamheid

Nadere informatie

Meten is weten. ook. bij collum care

Meten is weten. ook. bij collum care Meten is weten ook bij collum care Presentatie door Leny Blonk nurse practitioner orthopedie Alysis zorggroep 1 Meten een dagelijkse bezigheid Leveren van maatwerk 2 Meten een dagelijkse bezigheid Om ons

Nadere informatie

PS in NL: bij 12,3% van de patiënten in de stervensfase toegepast

PS in NL: bij 12,3% van de patiënten in de stervensfase toegepast Palliatieve sedatie 12 november 2012 Carla Juffermans,kaderhuisarts PZ Palliatieve sedatie Proportionele toepassing van sedativa in de laatste levensfase om ondraaglijke klachten te bestrijden, waarvoor

Nadere informatie

UMC Kraamzorg. De zorgverzekering voor universitair medische centra

UMC Kraamzorg. De zorgverzekering voor universitair medische centra UMC Kraamzorg De zorgverzekering voor universitair medische centra De zorgverzekering voor universitair medische centra 3 Bij een speciale gebeurtenis hoort speciale zorg UMC Zorgverzekering feliciteert

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling De geboorte van een kind is lichamelijk en emotioneel een intensieve en vaak heftige ervaring. Vlak voor en tijdens de bevalling gebeurt er veel in uw lichaam. Aan

Nadere informatie