Seminar MontClair Verschuiving WIJZIGING AOW- VAN DEen pensioenrichtleeftijd ARBEIDSVOORWAARDE PENSIOEN Woensdag 5 juni 2013 Pensioenopleidingen in het groene hart 1
Welkom!
Leeswijzer Stand van zaken per 2 juni 2013 Pensioenontwikkelingen gaan razendsnel Blijf ze volgen
Kennisdelen (met bronvermelding) Alhoewel uiterste zorgvuldigheid is betracht, aanvaardt Monica Swalef Pensioen Consultancy B.V. cq. Pensioenwet Academie geen enkele aansprakelijkheid voor mogelijke gevolgen die zouden kunnen voortvloeien uit het gebruiken van de in deze lesmaterialen opgenomen informatie en wenken Op deze presentatie rust geen copyright. Kennis moet je delen, niet bezitten. Ik vind het leuk als je me laat weten wanneer je onderdelen uit deze presentatie (her)gebruikt en ga er vanuit dat je dan steeds de bron vermeldt Vragen en verbeteringen zijn meer dan welkom via: E-mail opleidingen@pensioenwetacademie.nl Twitter @Pensioenwet en @monicaswalef
Wat te doen met pensioen in 2013?
Agenda Inleiding Akkoorden Pensioenakkoord (2010) Lenteakkoord (2012) Zomerwetgeving (2012) Herfstakkoord (2012) Regeerakkoord (2012) Sociaalakkoord (2013) 10 puntenplan jongeren (26 mei 2013) Pensioen/ouderenakkoord (28 mei 2013) Maar het gaat natuurlijk om: Pensioenwetgeving per 1 januari 2013 & per 1 januari 2014 & per 1 januari 2015
Inleiding
Drie pensioenpijlers Derde pijler Tweede pijler Eerste pijler
Pensioendriehoek Pensioenuitvoeringsorganisaties Pensioenuitvoerder Startbrief Werkgever Pensioenovereenkomst Arbeidsovereenkomst Werknemer
Pensioenuitvoerders per 1 januari 2011 in NL 1. Pensioenfonds 2. Pensioenverzekeraar 3. Premiepensioen Instelling
Uitkeringsovereenkomst o.b.v. het salaris ( middelloon ) Pensioen Opbouw in een jaar 1 2 3 4
Premieovereenkomst / Beschikbare premieregeling Bijdragen werkgever en werknemer pensioen kapitaal Rendement uitkeringen
AOW en tweede pijler tot 1 januari 2013 Levenslang ouderdomspensioen (OP) AOW 21 65
Eerste pijler t/m 31 december 2012 Eerste pijler: AOW op 65 ste verjaardag ANW tot 65 ste verjaardag partner Sociale verzekeringen (WIA, WW etc) Tot 65 jaar Arbeidsovereenkomst Ontslag op 65 jaar
Tweede pijler t/m 31 december 2013 Fiscaal kader Levenslang ouderdomspensioen Pensioenopbouw volgens Witteveenkader Pensioenrichtleeftijd 65 jaar Maximale opbouwpercentages Max. opbouwpercentage Eindloon: 2% Max. opbouwpercentage Middelloon: 2,25% 35 opbouwjaren Uitgangspunt 70% laatst verdiende loon op 65 jaar inclusief AOW Partnerpensioen Levenslang partnerpensioen tot 65 jaar ANW-hiaat tot 65 jaar
Tweede pijler t/m 31 december 2013 Premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid Tot 65 jaar WIA-hiaat, Arbeidsongeschiktheidspensioen/WIAexedent Tot 65 jaar
Verbindingen Verbindingen leggen tussen Pensioenakkoord - Regeerakkoord Sociaal akkoord - Fiscale kaders Wet verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd Premieovereenkomsten besluit(en)
Waar staan we nu: huidige pensioenwetgeving Wet verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd (WVAP) Wijziging van de AOW, Wet Werk en bijstand, Wet IB 2001, Wet LB 1964 in verband met de stapsgewijze verhoging en koppeling aan de stijging van de levensverwachting van de pensioenleeftijd
Wet verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd (WVAP) Nu: 1 e pijler: Vanaf 1 januari 2013 hebben Nederlanders een maand later recht op AOW gekregen Straks: 2 e pijler: Vanaf 1 januari 2014 inperking pensioenopbouw in tweede pijler ( Witteveenkader )
Impact op de 1 e pijler
Verhoging AOW-leeftijd Verhoging AOW-leeftijd tot 2023 in vaste stappen Daarna koppeling AOW aan de levensverwachting Bent u geboren vóór 1 januari 1948? Dan is uw AOW-leeftijd 65 jaar Bent u geboren op of na 1 januari 1948? Dan hangt uw AOW-leeftijd af van uw geboortedatum Uitrekenen AOW-leeftijd op www.svb.nl
Verhoging AOW-leeftijd 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 AOW & aanvangsleeftijd 1 mnd 1 mnd 1 mnd 2 mnd 2 mnd 2 mnd 3 mnd AOW 65+1 maand 65+2 maanden 65+3 maanden 65+5 maanden 65+ 7 maanden 65+9 maanden 66 jaar Aanvangs leeftijd 15 + 1 maand 15 + 2 maanden 15 + 3 maanden 15 + 5 maanden 15 + 7 maanden 15 + 9 maanden 16 jaar
Effect verhoging AOW per 1 januari 2013 AOW gat Levenslang ouderdomspensioen (OP) AOW 65 65+1 65+2 65+3 65+4 65+5 66
Impact op de tweede pijler
Impact op 2 e pijler Op pensioenaanspraken die tot 1 januari 2014 zijn opgebouwd blijft het huidige Witteveenkader van toepassing Wijzigingen zien enkel op toekomstige pensioenopbouw, zodat bestaande aanspraken niet worden geraakt Vervroeging en verlating blijft mogelijk, mits actuarieel herrekend t.o.v. de bij de opbouw gehanteerde pensioenrichtleeftijd Tegemoetkoming aan pensioenuitvoerders: er wordt een regeling getroffen waarmee wordt bewerktstelligd dat een aanpassing van de opgebouwde pensioenaanspraken aan de nieuwe pensioenrichtleeftijd niet wordt verhinderd door de zogenoemde 100% begrenzing Aanpassing beschikbare premiestaffels
Impact op 2 e pijler 1 januari 2014 pensioenrichtleeftijd 67 jaar; daarna koppeling pensioenrichtleeftijd aan de levensverwachting Maximale opbouwpercentages per 1 januari 2014 verlaagd met 0,1%: Maximaal opbouwpercentage Eindloon: Ouderdomspensioen 1,90% Partnerpensioen 1,33% Wezenpensioen 0,27% Maximaal opbouwpercentage Middelloon: 37 opbouwjaren Ouderdomspensioen 2,15% Partnerpensioen 1,51% Wezenpensioen 0,30%
Premiestaffelbesluit 12 februari 2013 67 jaar Gericht op een ouderdomspensioen dat na 37 jaren opbouw niet meer bedraagt dan 70% van dat loon op dat tijdstip Opbouwpercentage van 2,15% per dienstjaar Pensioenrichtleeftijd 67 jaar Uiterlijk 1 januari 2014 moeten alle beschikbare premieregelingen, zowel bruto als netto staffels zijn aangepast aan de nieuwe pensioenrichtleeftijd van 67 jaar en de maximale opbouwruimte van 2,15% (netto staffels) Uiterlijk vanaf 1 januari 2015 moet alle beschikbare premieregelingen uitgaan van de netto staffels
Premiestaffelbesluit 12 februari 2013 67 jaar Leeftijdsklassen tot 67 jaar Percentage van de pensioengrondslag (opbouw gericht op 2,15% per dienstjaar bij middelloonstelsel) OP OP en uitgesteld opgebouwd PP OP en direct ingaand opgebouwd PP OP en direct ingaand bereikbaar PP 15 tot en met 19 3,8 4,6 5,3 5,5 20 tot en met 24 4,4 5,3 6,0 6,5 25 tot en met 29 5,3 6,4 7,3 7,9 30 tot en met 34 6,5 7,8 8,8 9,3 35 tot en met 39 7,9 9,5 10,6 11,1 40 tot en met 44 9,6 11,6 12,8 13,4 45 tot en met 49 11,7 14,2 15,5 16,2 50 tot en met 54 14,4 17,4 18,7 19,6 55 tot en met 59 17,7 21,5 22,7 23,6 60 tot en met 64 22,1 26,8 27,6 28,2 65 tot en met 66 25,9 31,5 31,8 31,9
Effect verhoging AOW & pensioenrichtleeftijd per 1 januari 2014 voor toekomstige opbouw De tot 31 december 2013 opgebouwde aanspraken blijven staan op 65 jaar Geboren op of na 1 januari 1956 65 65+1 65+2 65+3 65+4 65+5 66 67 Levenslang ouderdomspensioen (OP) OP Opbouw vanaf 1 januari 2014 Levenslang ouderdomspensioen (OP) Opbouw tot 1 januari 2014 AOW AOW gat
Impact op de derde pijler
Impact op 3 e pijler Ondernemers (zelfstandigen) en in privé Oudedagsreserve verlaagd van 12% naar 10,9% Ruimte voor lijfrente van 17% naar 15,5% Factor 7,5 wordt 7,2
Wat kunnen we verwachten in de (nabije) toekomst
Regeerakkoord 2012
Regeerakkoord 2012 Eerste pijler: AOW AOW-leeftijd na 2015 versneld verhoogd: In 2018: 66 jaar In 2021: 67 jaar AOW partnertoeslag per 1 juli 2014 ingeperkt Eerste pijler: ANW ANW uitkering beperkt tot 1 jaar
Regeerakkoord 2012 Tweede pijler: Versobering Witteveenkader Maximaal opbouw % 1 januari 2015 1,75% middelloon voor ouderdomspensioen Loongrens fiscale facilitering op 100.000 salaris in tweede en derde pijler => introductie netto pensioen? Wetgeving 15 april 2013 naar Tweede Kamer Wet verlaging maximumopbouw- en premiepercentages pensioenen en maximering pensioengevend inkomen
Leeftijdsklassen tot 67 jaar 4%-netto 1,75% ML Nieuwe 4%-staffel? Leeftijdsklass en tot 67 jaar OP Leeftijdsklass en tot 67 jaar OP en uitgesteld opgebouwd PP Leeftijdsklass en tot 67 jaar OP en direct ingaand opgebouwd PP Leeftijdsklass en tot 67 jaar OP en direct ingaand bereikbaar PP............... 15 tot en met 19 3,1 3,7 4,3 4,5 20 tot en met 24 3,6 4,3 4,9 5,3 25 tot en met 29 4,3 5,2 5,9 6,4 30 tot en met 34 5,3 6,4 7,1 7,6 35 tot en met 39 6,4 7,7 8,6 9,1 40 tot en met 44 7,8 9,4 10,4 10,9 45 tot en met 49 9,6 11,5 12,6 13,2 50 tot en met 54 11,7 14,2 15,2 15,9 55 tot en met 59 14,4 17,5 18,5 19,2 60 tot en met 64 18,0 21,8 22,5 23,0 65 tot en met 66 21,1 25,6 25,9 26,0
Overzicht staffels bijlage 1 staffel II Leeftijdsklasse 2007 Bruto II 2009 Netto 1, II 2013 Netto 1,II 15 tot en met 19 6,3 5,2 4,6 3,7 20 tot en met 24 7,2 6,0 5,3 4,3 25 tot en met 29 8,8 7,3 6,4 5,2 30 tot en met 34 10,7 8,9 7,8 6,4 35 tot en met 39 13,0 10,9 9,5 7,7 40 tot en met 44 15,9 13,3 11,6 9,4 45 tot en met 49 19,5 16,3 14,2 11,5 50 tot en met 54 24,0 20,0 17,4 14,2 55 tot en met 59 29,7 24,8 21,5 17,5 60 tot en met 64 37,2 31,1 26,8 21,8 65 tot en met 66 31,5 25,6 Te verwachten regeringsstaffel?
Sociaal akkoord 11 april 2013
Overbruggingsregeling AOW
2 e pijler: Witteveenkader
2 e pijler: Witteveenkader Raad van State betwijfelt of het na de voorgestelde versobering nog mogelijk is een adequaat pensioen op te bouwen Ook sociale partners stellen dat het kabinet de opbouw van een adequaat pensioen en het vertrouwen in het pensioenstelsel ondermijnt en willen een alternatief Het kabinet heeft voor de uitwerking daarvan tot eind mei 2013 de gelegenheid gegeven
2 e pijler: Witteveenkader Sociale partners zullen deze maand de volgende varianten onderzoeken, waarbij wordt uitgegaan van een maximaal te bereiken opbouwpercentage van 2%: De mogelijkheid van een netto pensioenspaarfacilitieit met een vrijstelling voor vermogensrendementsheffing (box 3) voor werknemers met een inkomen hoger dan 100.000 euro De mogelijkheid om de belastingheffing op pensioenen gedeeltelijk te vervroegen van een heffing bij uitkering naar een heffing bij premie-inleg
Actuariële berekening effecten wetsvoorstel 21 mei 2013 brief Staatssecretaris Weekers met actuariële berekeningen ivm effecten wetsvoorstel verlaging maximum opbouw- en premiepercentages pensioenen en maximering pensioengevend inkomen
Doorrekeningen
Doorrekeningen
Doorrekeningen 47
Doorrekeningen
Het nieuwe pensioencontract
Uitgangspunten Pensioenakkoord 2010 Overeenkomsten van pensioencontracten Met de ambitie van een waarde- of welvaartsvast pensioen Op basis van voorwaardelijke pensioenaanspraken Een pensioen dat meegroeit met De ontwikkelingen in de levensverwachting en De financieel economische situatie van het pensioenfonds Het primaat voor de aanpassing van de pensioencontracten ligt bij de sociale partners Aanpassing van de wetgeving noodzakelijk om pensioencontracten met voorwaardelijke aanspraken mogelijk te maken
Van nominaal naar reëel pensioenkader Geldt voor pensioenfondsen Nieuw Financieel Toetsingskader Van harde rechten naar zachte rechten Invaar problematiek voor huidige pensioenaanspraken en pensioenrechten Verwachte datum in werkingtreding 1 januari 2015
Sociaal akkoord en pensioen Invaren
Sociaal akkoord en pensioen Invaren Invoering van het nieuwe contract gefaciliteerd door kabinet met een wettelijke verplichting tot invaren van bestaande pensioenrechten Een duidelijk spelregelkader zal worden ontworpen zodat pensioenfondsen weten waar ze aan toe zijn, een evenwichtige behandeling van de rechten van generaties maakt daar onderdeel van uit DNB zal als toezichthouder erop toezien dat dit spelregelkader wordt gehanteerd
Duizelingwekkend?
Praktijk Inrichting nieuwe pensioencontract per 1 januari 2014 en per 1 januari 2015 en per.? Aandachtspunten
Rekenen, medezeggenschap, vastleggen
Werk aan de winkel? Nee: De huidige pensioenregeling met pensioendatum 65 jaar kent opbouwpercentage kent van maximaal 1,84% middelloon per dienstjaar Ja: Bovenstaande niet van toepassing? Dan moet de pensioenregeling per 1 januari 2014 zijn aangepast!!!
AOW en pensioenrichtleeftijd niet synchroon AOW en pensioenrichtleeftijd lopen door de Wet VAP uit elkaar Hoe los je gemis aan AOW-uitkering op? Regeerakkoord: overbruggingsregeling. 150% WML Sociaal akkoord: 200% WML en 300% WML voor paren Via tweedepijler pensioen? Tot aan de nieuwe AOW-datum AOW-compensatie uit stukje ruil van levenslang ouderdomspensioen. Maximaal 2 x gehuwden-aow. Artikel 38l Wet LB: Tijdelijk (t/m 2015) verruimde mogelijkheid om te variabiliseren, ook als het pensioen al is ingegaan (amendement Nepperus/Groot) Niet met VUT!!
Aandachtspunten Ontslagdatum = AOW gerechtigde leeftijd? 1 e AOW uitkering op ander tijdstip dan 1 e tweede pijlerpensioen Per 1 januari 2014 pensioenrichtleeftijd voor toekomstige opbouw op 67 jaar; en verleden? Fiscale pensioenrichtleeftijd 67 jaar wordt rekenleeftijd ANW-hiaat? Premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid? WIA-hiaat? Arbeidsongeschiktheidspensioen (WIA-exedent)?
Aandachtspunten Toekomstige opbouw Eindloonregelingen: Per 1 januari 2014 van 2,00% op 65 jaar naar 1,90 op 67 jaar Waarschijnlijk per 1 januari 2014 naar middelloon op 67 jaar met opbouwpercentage van 1,75% Middelloonregelingen: Per 1 januari 2014 van 2,25% op 65 jaar naar 2,15% op 67 jaar (= 1,84% op 65 jaar) Waarschijnlijk per 1 januari 2015 naar 1,75% Beschikbare premieregelingen: Verlaging beschikbare premiestaffels
Aandachtspunten Pensioenrichtleeftijd 67 jaar Fiscaal uitgangspunt per 1 januari 2014 Opbouwpercentage omlaag Pensioenrichtleeftijd 65 jaar Mag, mits opbouwpercentage nog lager en/of AOW franchise aangepast Vergt nauwkeurig rekenwerk
Wat te doen in 2013 met staffels? Bijvoorbeeld: Bruto staffel 2 bijlage I 2007 pd 65 omzetten naar netto staffel 2 bijlage I 2013 pd 67 72% van bruto staffel 2 bijlage I 2007 past binnen de netto staffel 2 bijlage I uit 2013 Bruto staffel 2 bijlage I 2007 pd 65 omzetten naar bruto staffel 2 bijlage VIc 2013 pd 67 86% van bruto staffel 2 bijlage I 2007 past binnen de bruto staffel 2 bijlage VIc uit 2013
Brief Staatsecretaris 17 januari 2013 Toezegging in verband met de Wet Verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd Staatssecretaris Klijnsma van SZW heeft de Eerste Kamer een brief gestuurd over de Wet verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd. Zij heeft onderzocht hoe de Pensioenwet kan worden aangepast, zodat pensioenuitvoerders voor bestaande én nieuwe aanspraken één pensioenleeftijd kunnen hanteren, zonder tussenkomst van de individuele deelnemers. Klijnsma concludeert dat de Pensioenwet hiervoor nu al de ruimte biedt Klijnsma ziet diverse voordelen van het hanteren van één pensioenleeftijd. Zo kunnen uitvoeringskosten beperkt en heldere communicatie vereenvoudigd worden. Ook kunnen deelnemers hun eigen pensioensituatie beter beoordelen
Brief Staatsecretaris 17 januari 2013 Toezegging in verband met de Wet Verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd Bij een collectieve omzetting worden pensioenen actuarieel herrekend, waardoor reeds opgebouwde pensioenaanspraken niet worden gewijzigd. Omzetten is alleen mogelijk onder voorwaarde dat individuen de mogelijkheid krijgen de pensioenleeftijd terug te zetten Het is aan de pensioenfondsen om te bepalen of ze gebruik willen maken van de collectieve omzetting naar één pensioenleeftijd Echter, kan dit zomaar??????
Wijziging van de arbeidsvoorwaarde pensioen
Wijziging van de pensioenovereenkomst Betrokken partijen ingeval de pensioenovereenkomst is ondergebracht bij een (Verplicht) gesteld Bedrijfstakpensioenfonds Ondernemingspensioenfonds Pensioenverzekeraar Premiepensioeninstelling Indien Wet versterking bestuur pensioenfondsen wordt aangenomen, dan moet ook het pensioenfonds langs de Ondernemingsraad
Juridische procedures Aanpassen arbeidsovereenkomsten Ontslagdatum 65 jaar vervangen door AOW gerechtigde leeftijd Kan niet zomaar Artikel 23 Wet op de Ondernemingsraden Instemmingrecht OR Instemming werknemers & partners
Juridische procedures Aanpassen pensioenovereenkomsten Pensioenrichtleeftijd 67 Ander fiscaal kader Verlaging opbouwpercentages Andere premiestaffels Eventuele beperking pensioengevend inkomen tot 100.000 euro Kan niet zomaar Medezeggenschap afhankelijk van waar pensioenovereenkomst is ondergebracht Wel / geen CAO
Maatwerk
Maar vooral.
Want.. U heeft nog 6 maanden! Consequenties bij niet tijdige aanpassing: Fiscaal onzuivere pensioenregeling
De toekomst?
Vragen of een goed idee?
BEDANKT voor uw aandacht & graag tot ziens! 7-6-2013 75 75