Op weg naar een Kamer Mondzorg Josef Bruers LUSTRUMPROGRAMMA OPLEIDING MONDZORGKUNDE UTRECHT: Quality for the future 4 oktober 2013
Kamer Mondzorg Werktitel voor een initiatief om in Nederland te komen tot een structuur voor het ontwikkelen én implementeren van klinische richtlijnen start van opzet in voorjaar 2013 participatie van alle beroepsgroepen, opleidingen en wetenschappelijke verenigingen eind 2013 advies over instellen Kamer Mondzorg Waarom en hoe?
Waarom Kamer Mondzorg? Directe aanleiding: De mondzorg van Morgen Rapport van de Gezondheidsraad Over de wetenschappelijke onderbouwing van de mondzorg
Waarom Kamer Mondzorg? Conclusies van het rapport De mondzorg van Morgen op nationale schaal te weinig epidemiologische gegevens: er is te weinig bekend over de mond(on)gezondheid
Waarom Kamer Mondzorg? Conclusies van het rapport De mondzorg van Morgen op nationale schaal te weinig epidemiologische gegevens: er is te weinig bekend over de mond(on)gezondheid op bewijs gebaseerd handelen is niet vanzelfsprekend Den Dekker (1990), Poorterman (1997), Bruers (2004), Mettes (2008)
Kwaliteit en veiligheid van zorg: de feiten Veel patiënten (uiteenlopende studies 30-45%); krijgen niet de zorg zoals aanbevolen in (evidence-based) richtlijnen 20-25% van diagnostische of therapeutische handelingen zijn niet nodig of zelfs schadelijk Patiënten leiden schade of overlijden ten gevolge van medisch handelen, deel is vermijdbaar (geschat 30 à 40%: 1.750 vermijdbare sterfgevallen per jaar) Grote, moeilijk te verklaren variatie in (kwaliteit van) handelen Bron: Grol, 2001; McGlynn, 2006 e.a.
Waarom Kamer Mondzorg? Conclusies van het rapport De mondzorg van Morgen op nationale schaal te weinig epidemiologische gegevens: er is te weinig bekend over de mond(on)gezondheid op bewijs gebaseerd handelen is niet vanzelfsprekend Den Dekker (1990), Poorterman (1997), Bruers (2004), Mettes (2008) kloof tussen wetenschap en praktijk te weinig onderzoek naar doelmatigheid van zorg
Bron: De mondzorg van morgen. Den Haag: Gezondheidsraad, 2012, p. 61.
Waarom Kamer Mondzorg? Aanbevelingen in het rapport De mondzorg van Morgen bepaal als beroepsgroepen wat optimale zorg is
Criteria optimale zorg Praktijkvoorbeeld Doeltreffend Doelmatig Veilig Effectiviteit (trefzekerheid ) van screening, diagnostiek en de daarop ingezette therapeutische interventie(s). Efficiënte inzet van middelen, dat wil zeggen in goede verhouding tot resultaat (over- en onder behandeling). Beperken van vermijdbare schade, voorkomen van iatrogene schade te. Patiëntgericht Toegankelijk Tijdig Gezamenlijke besluitvorming op basis van gerichte informatie over voor- en nadelen interventie ( informed decisions ). Bereikbaarheid zorg ook voor risicogroepen m.b.t. mondziekten bij kwetsbare groepen (ouderen, kinderen). Diagnose en preventie vroegtijdig uitvoeren, bereikbaar in noodsituaties. Bron: Institute of Medicine, Crossing the quality chasm, 2011
Waarom Kamer Mondzorg? Aanbevelingen in het rapport De mondzorg van Morgen bepaal als beroepsgroepen wat optimale zorg is ontwikkel klinische richtlijnen
Definitie Een richtlijn is een document met aanbevelingen... gericht op het verbeteren van de kwaliteit van zorg berustend op systematische samenvattingen van wetenschappelijk onderzoek afwegingen van de voor- en nadelen van de verschillende zorgopties aangevuld met expertise en ervaringen van zorgprofessionals en zorggebruikers Bron: Regieraad Kwaliteit van Zorg. Richtlijn voor Richtlijnen, 2012.
Interne rol: samenvatting bestaande (wetenschappelijke) kennis (innovatief bezig zijn) richting geven aan educatie (elkaar scherp houden) opsporen lacunes in het handelen (nog beter willen presteren) ondersteuning bij beslissingen praktijk en teamafspraken ( best practice ) terugdringen ongewenste variatie in handelen (professionele standaard) Externe rol: geeft anderen inzicht in goed handelen (bij wie wil ik wel zijn) draagt bij tot grotere betrokkenheid van patiënten, (patiënt empowerment) maakt duidelijk waar zorgverlener voor staat (beroepstrost) vormt basis voor indicatoren en transparantie (verantwoording afleggen) / (slijpsteen voor professionele geest) Bron: Th. G. Mettes, 2013.
Mogelijke beperkingen kookboek zorgverlening irreële verwachtingen professionele weerstand angst voor juridische consequenties misbruik door overheid en verzekeraars bijzondere professionele belangen Bron: Grol en Wensing, 2006.
Waarom Kamer Mondzorg? Aanbevelingen in het rapport De mondzorg van Morgen bepaal als beroepsgroepen wat optimale zorg is ontwikkel klinische richtlijnen verzamel meer kennis over mondgezondheid
Waarom Kamer Mondzorg? Aanbevelingen in het rapport De mondzorg van Morgen bepaal als beroepsgroepen wat optimale zorg is ontwikkel klinische richtlijnen verzamel meer kennis over mondgezondheid intensiveer het wetenschappelijk onderzoek in praktijken
Health service research of onderzoek naar kwaliteit van zorg richt zich op: evidence-based klinische richtlijnen ( kennislacunes ) best practices implementatie innovaties patiëntenzorg meetbare zorg (indicatoren) modellen ketenzorg en disease management verbeteringen patiëntveiligheid professionele ontwikkeling en scholing Bron: Th.G. Mettes, 2013.
Hoe wordt Kamer Mondzorg opgezet? Werkplan 2013 Kamer Mondzorg (KM) is werktitel Opstellen van een businessplan voor een solide onafhankelijke organisatie voor ontwikkeling en implementatie van richtlijnen binnen de mondzorg Beoogde start KM: januari 2014 Participatie van alle beroepsgroepen, opleidingen en wetenschappelijke verenigingen NMT en ACTA financieren alleen opzet KM
Hoe wordt Kamer Mondzorg opgezet? Organisatie Kwartiermakersgroep - eindverantwoordelijk voor uitvoering werkopdracht - onafhankelijk voorzitter / secretariaat belegd bij NMT - 8 à 10 leden vanuit alle geledingen - aanhaken van externe adviseurs (NHG, CBO e.a.) Ondersteuning door twee werkgroepen voor inhoudelijke uitwerking - werkgroep 1: governance - werkgroep 2: methodiek en werkplan - rapporteren aan kwartiermakersgroep Opzet werkgroepen - voorzitterschap vanuit geledingen / secretariaat belegd bij NMT - leden komen vanuit alle geledingen - ook leden van extern (NHG, CBO e.a.) mogelijk
Hoe wordt Kamer Mondzorg opgezet? Werkgroep 1 Focus op financiën, bestuurlijke structuur en communicatie Inventariseren en uitwerken juridische en bestuurlijke opzet Inventariseren financiering KM (vanuit het veld) Voorstel voor inrichting bureaufunctie (wie en waar) en communicatie (publicaties, website e.d.) Oriënteren op / gebruik maken van ervaring van anderen
Hoe wordt Kamer Mondzorg opgezet? Werkgroep 2 Focus op proces en inhoud van richtlijnontwikkeling Ontwikkelen en beschrijven van het proces van richtlijnontwikkeling ( Richtlijn voor de richtlijn, AGREE) Voorbereiden werkprogramma 2014 (vanuit meerjarige planning) Vertalen van wensen uit veld Oriënteren op / gebruik maken van ervaring van anderen
De Kamer Mondzorg is geen garantie voor Quality in the future Wel biedt het mogelijkheden voor de beroepen binnen de mondzorg toetssteen voor het eigen handelen (kennislacunes opsporen) leidraad voor taakverdeling verantwoorden over wat, hoe en waarom van de verleende zorg
Gerelateerde initiatieven Focus op onderzoek in mondzorgpraktijken, met meer of minder actieve inzet van tandartsen Met als doel: bestuderen van verschillende aspecten van (klinische) zorg in alledaagse praktijkomgeving gebruik maken van praktische kennis / ervaring tandartsen en van informatie uit praktijken onderzoek naar implementatie en naar effecten van gebruik van richtlijnen Dus: Meer Health Service Research!
Gerelateerde initiatieven Concrete mogelijkheden benutten van het Project Peilstations van de NMT initiatieven van NVM om onderzoek te doen naar de beroepsuitoefening van mondhygiënisten samenwerking met onderzoekers van universiteit en hogeschool Doe mee aan onderzoek als op u een beroep wordt gedaan!
Dank voor uw aandacht! j.bruers@nmt.nl 030 6076248