VOORJAARSBEMESTING IN PREI: EFFECT VAN MAGNESIUM

VOORJAARSBEMESTING IN PREI: EFFECT VAN MAGNESIUM Proefcode: OL13 PRBMVJ Uitgevoerd in opdracht van: Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen vzw Karreweg 6 9770 Kruishoutem Tel ++ 32 (0)9 381 86 86 Fax ++ 32 (0)9 381 86 99 pcg@pcgroenteteelt.be Door: Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen vzw Karreweg 6 9770 Kruishoutem Tel ++ 32 (0)9 381 86 86 Fax ++ 32 (0)9 381 86 99 pcg@pcgroenteteelt.be Proefverantwoordelijke: Studieverantwoordelijke: Directeur: Micheline Verhaeghe Saskia Buysens Bruno Gobin Datum: 30/10/2013 Studieverantwoordelijke Dr. Ir. S. Buysens Directeur Dr. B. Gobin Provinciaal Proefcentrum voor de Groenteteelt Oost-Vlaanderen vzw Karreweg 6, B-9770 Kruishoutem T: +32 (0)9 381 86 86 F: +32 (0)9 381 86 99 BTW: 0416.682.702 RPR: 0416.682.702 pcg@pcgroenteteelt.be www.pcgroenteteelt.be Bank: LBK 103-2046532-94 IBAN: BE87 1032 0465 3294 BIC: NICABEBB FOR_013H

Abstract In winterprei werden voor de bijbemesting na de winter verschillende bemestingen vergeleken. Een vroege en een late toepassing met ammoniumnitraat werd vergeleken Blaukorn Classic, een magnesiumhoudende meststof. Deze laatste werd meegenomen om het effect van magnesium op de hergroei en de kleur van de prei na te gaan. In Vlaanderen mag er pas vanaf 16 februari opnieuw bemest worden. In een zachte winter kan er al voor deze datum hergroei optreden in de prei. Een stikstofgebrek in de teelt kan dan nefast zijn voor de opbrengst. Daarom werd in deze proef ook nagegaan wat het effect is van een vroegere bemesting direct na de vorst. In 2012 hadden we een lang, koud voorjaar. Hierdoor was er geen effect van de vroege bemestingen. Er was geen opname van stikstof en het grootste deel van de bemesting spoelde uit. Daarom werd de proefbehandeling in april opnieuw uitgevoerd. Een 3 à 4 weken later werd de prei al geoogst waardoor er slechts een korte periode van hergroei was. Toch is er bij een late bemesting met 25 E of 50 E N een duidelijke doch niet significante meeropbrengst ten opzichte van het onbemest object. Een bemesting met een magnesiumhoudende meststof in het voorjaar levert een gemiddeld hoger stukgewicht. Pagina 2 of 8

Inhoudstabel 1 Inleiding... 4 2 Materiaal en methoden... 4 2.1 Objecten... 4 2.2 Proefdesign... 4 2.3 Draaiboek... 4 2.4 Proefveld / infrastructuur... 5 2.5 Behandelingsmethode... 6 2.6 Beoordelingsmethode... 6 2.7 Statistische analyse... 6 3 Resultaten en bespreking... 6 3.1 Resultaten... 6 3.2 Validiteit van de resultaten... 8 3.3 Bespreking... 8 4 Besluit... 8 Pagina 3 of 8

1 Inleiding In winterprei werden voor de bijbemesting na de winter verschillende bemestingen vergeleken. Een vroege en een late toepassing met ammoniumnitraat werd vergeleken Blaukorn Classic, een magnesiumhoudende meststof. Deze laatste werd meegenomen om het effect van magnesium op de hergroei en de kleur van de prei na te gaan. In Vlaanderen mag er pas vanaf 16 februari opnieuw bemest worden. In een zachte winter kan er al voor deze datum hergroei optreden in de prei. Een stikstofgebrek in de teelt kan dan nefast zijn voor de opbrengst. Daarom werd in deze proef ook nagegaan wat het effect is van een vroegere bemesting direct na de vorst. 2 Materiaal en methoden 2.1 Objecten Object Meststof Soort Samenstelling Dosis (E N/ha) Tijdstip 1 Onbemest 2 Ammoniumnitraat korrel 27-0-0 50 18/02 en 16/04 6 Ammoniumnitraat korrel 27-0-0 100 18/02 en 16/04 7 Ammoniumnitraat korrel 27-0-0 50 direct na de vorst (5/02/13) en 16/04 8 Blaukorn classic korrel 12-8-16 (+3 Mg) 50 18/02 en 16/04 2.2 Proefdesign Proefdesign Gerandomiseerde blokkenproef Aantal parallellen 3 Aantal objecten 5 Plotoppervlakte (m²) 21 Aantal planten/plot 350 Lengte plot (m) 7 Breedte plot (m) 3 Referentie object 1 2.3 Draaiboek 23/07/2012 Plant 05/02/2013 Proefbehandeling object 7 18/02/2013 Proefbehandeling alle objecten behalve 7 16/04/2013 Herhaling proefbehandeling alle objecten 06/05/2013 Oogst + opbrengstbepaling Pagina 4 of 8

2.4 Proefveld / infrastructuur GPS-coördinaten Gemeente Land Voorgaande teelt Ras (+zaadhuis) Teeltsysteem Plantspecificaties 50 52'58.83'' N 3 31'31.24'' O Kruishoutem België korrelmaïs Harston Ruggenteelt 60 cm x 10 cm Tabel: Bodemanalyse Inagro Datum Staalname diepte (cm) Grondsoort phkcl %C P K Mg Ca Na mg/100 g droge grond 16/05/2012 30 Zandleem 6.2 1.13 42.5 28.7 18.6 140.3 < 2.0 Tabel: Bodemanalyse PCG Datum Herhaling Staalname diepte NO3 - -N NH4 + -N (cm) (kg/ha) (kg/ha) 05/02/2013 1 30 6.06 4.12 05/02/2013 1 60 9.19 < 4 05/02/2013 1 90 35.72 < 4 05/02/2013 2 30 6.89 5.70 05/02/2013 2 60 12.61 < 4 05/02/2013 2 90 27.72 < 4 05/02/2013 3 30 4.82 < 4 05/02/2013 3 60 10.37 < 4 05/02/2013 3 90 19.72 4.57 09/04/2013 30 36.26 9.18 09/04/2013 60 17.79 < 4 09/04/2013 90 15.45 5.62 Tabel: Bemesting Datum Hoeveelheid Samenstelling meststof (%) Meststof (kg/ha) N P2O5 K2O MgO 25/03/2012 25000 runderdrijfmest 0.48 0.14 16/05/2012 350 patentkali 30 22/06/2012 200 ammoniumnitraat 27 23/09/2012 150 ammoniumnitraat 27 Pagina 5 of 8

2.5 Behandelingsmethode De korrelmeststoffen werden breedwerpig toegediend. Door de koude, natte weersomstandigheden in het voorjaar en de vertraagde hergroei van de prei in het voorjaar werd beslist de proefbehandeling te herhalen in april. Een bodemanalyse begin april toonde aan dat de stikstof toegediend in februari al uitgespoeld was. Blaukorn Classic (Compo) is een samengestelde meststof zoals Novatec (Compo) maar dan zonder nitrificatieremmer. Het product werd opgenomen in de proef om het effect van magnesium op de hergroei in het voorjaar te onderzoeken. 2.6 Beoordelingsmethode Op verschillende tijdstippen werd een gewasbeoordeling naar volume, kleur, uniformiteit en gezondheid uitgevoerd (28/2/13, 26/3/13, 15/4/13 en 26/4/13). Bij de oogst (06/05) werden de opbrengst en de kwaliteit bepaald. Door de vorstschade was het niet mogelijk een beoordeling op okselverbranding uit te voeren. 2.7 Statistische analyse Er werd een ANOVA (Analysis of variance) uitgevoerd. 3 Resultaten en bespreking 3.1 Resultaten Tabel: Gewasbeoordeling Beoordeling 15/04/2013 26/04/2013 Object Uniformiteit Kleur Volume Gezondheid Uniformiteit Kleur Volume Gezondheid 1: Onbemest 3.3 4.0 4.0 4.7 5.0 5.3 4.8 5.7 2: AN 50 E 3.7 5.0 4.3 4.3 4.3 6.7 6.7 6.3 6: AN 100 E 3.3 4.3 4.5 4.3 4.7 6.0 5.7 5.3 7: AN 50 E vroeg 3.7 4.0 4.2 5.0 3.7 6.0 6.2 5.3 8: Blaukorn classic 4.0 5.3 5.0 5.0 4.7 6.0 6.7 5.7 Gemiddelde 3.6 4.5 4.4 4.7 4.5 6.0 6.0 5.7 p-waarde 0.95 0.19 0.49 0.82 0.67 0.08 0.33 0.78 1= heterogeen bleek weinig volume ongezond heterogeen bleek weinig volume ongezond 9= uniform donker volumineus gezond uniform donker volumineus gezond Pagina 6 of 8

Tabel: Beoordeling bij oogst 15/04/2013 Object Uniformiteit Kleur blad Bladbreuk Bruine schachtstrepen Snijvlak blad Vastheid schacht Pelbaarheid 1: Onbemest 6 7 7 7 8 8 5 2: AN 50 E 7 7 8 7 8 7 5 6: AN 100 E 7 8 7 7 8 7 6 7: AN 50 E vroeg 7 7 7 7 8 7 6 8: Blaukorn classic 7 7 8 7 8 7 5 Gemiddelde 7 7 7 7 8 7 5 p-waarde 0.28 0.09 0.25 0.74 No var. 0.41 0.23 1= heterogeen bleek veel veel gespleten weinig vast moeilijk 9= uniform donker geen geen effen vast gemakkelijk Tabel: Opbrengstgegevens bij oogst 15/04/2013 Object % Flandria % Klasse 1 % Klasse 2 %-2 %2-3 %3-4 Gemiddeld stukgewicht Opbrengst Onbemest 63 35 2 8 64 29 252 12 Ammoniumnitraat 72 24 4 2 53 45 290 14 Ammoniumnitraat 74 20 6 2 48 50 295 14 Ammoniumnitraat 69 27 4 3 53 45 304 14 Blaukorn classic 75 21 4 2 42 56 352 16 Gemiddelde 71 26 4 3 52 45 299 14 p-waarde 0.57 0.43 0.31 0.54 0.45 0.36 0.30 0.44 % in gram in ton/ha Pagina 7 of 8

Figuur: Gemiddeld stukgewicht in gram. Met de balken wordt het betrouwbaarheidsinterval gemiddeld stukgewicht +/- de standaarddeviatie weergegeven. 400 350 Gemiddeld stukgewicht in gram 300 250 200 150 100 252 290 295 304 352 50 0 1: onbemest 2: AN 50 E 6: AN 100 E 7: AN 50 E vroeg 8: Blaukorn classic 3.2 Validiteit van de resultaten Door de strenge winter was er redelijk wat vorstschade in de prei. Die manifesteerde zich als witte, verdroogde vlekken op de bladeren. Slechts bij 10% van de planten was er hartrot die zorgde voor opbrengstderving. Tijdens de hergroei in het late voorjaar verdween de vorstschade uit de planten. 3.3 Bespreking Vóór 16/04/2013 werden geen verschillen tussen de objecten waargenomen. Na het uitvoeren van een extra proefbehandeling op 16/04/2013 kenden we een groeizame periode. Bij de beoordeling op 26/04 werden wel verschillen opgemerkt. Er was vooral een toename in volume ten opzichte van het onbemest object. Ook was de kleur van de bemestte objecten donkerder. Bij de gewasbeoordeling op het veld stond object 2 het best. Bij de oogst haalde object 8 veruit het hoogste gemiddeld stukgewicht en de hoogste opbrengst en een mooie kwaliteit. Tussen de bemestte objecten met ammoniumnitraat waren er geen grote verschillen. De koude weersomstandigheden in het voorjaar zorgden voor een late en korte hergroei van de prei. De onvoorziene korte groeiperiode zorgde voor enkele onvoorspelbare resultaten. Object 6 (100 E ammoniumnitraat) haalde geen voordeel tegenover object 2 en 7 (50 E ammoniumnitraat). 4 Besluit Ondanks de korte groeiperiode in 2013 is er bij een late bemesting met 50 E N een duidelijke doch niet significante meeropbrengst ten opzichte van het onbemest object. In deze proef levert een bemesting met een magnesiumhoudende meststof in het voorjaar een gemiddeld hoger stukgewicht. Ook op percelen met een eerder hoge magnesiumvoorraad zoals op dit perceel. De proef zou moeten herhaald worden om na te gaan of deze trend zich bevestigt. Pagina 8 of 8