Debatteren voor professionals 400 dagvoorzitterschappen per jaar, o.a. voor bedrijven, ministeries en NGO s 5000 cursisten in overtuigingskracht per jaar, vanuit overheid en bedrijfsleven 20.000 scholieren elk jaar op basisschool-, VMBO-, MBO- en HAVO/ VWO- debattoernooi. 1
Programma training Leerdoelen Dag 1 Doelgericht spreken Krachtig presenteren Heldere betoogvorm Pakkende stijlfiguren Dag 2 Argumentatiemodel Drogredenen herkennen Drogredenen weerleggen Persoonlijke feedback Kennismaking > Wat maakt iemand een overtuigende spreker? Overtuigingskracht Wie wilt u overtuigen? Ethos Pathos Presentatie geloofwaardigheid spreker Betoogvorm bespelen van en publiek stijlfiguren voor tegen Logos Kapstok kracht van voor de argumentatie redenering Aptum Passend bij situatie en publiek Beslissers ------------- toehoorders 2
Oefening Overtuig de beslisser De overtuigende presentatie Onze organisatie moet voor minimaal 40% uit vrouwen bestaan. De drie-kussen-gewoonte moet één kus worden De wilde paarden op de Oostvaardersplassen moeten worden bijgevoerd. Oogcontact Houding Handgebaren Stemgebruik Kalm of levendig? Versterk je eigen stijl Be the argument! Een helder betoog S.Ex.I-model argumentatie Begin Einde KOP KOP 1. Aandachtstrekker 2. Kernboodschap 3. Aankondiging genummerde labels ROMP 4. Leg elk label stapsgewijs uit 5. Gebruik S.EX.I ROMP 6. (evt. contra-argumenten weerleggen) STAART 7. Herhaling genummerde labels 8. Herhaling kernboodschap 9. Uitsmijter STAART State Explain Illustrate kort Ten eerste de kernboodschap is minder hard rijden goed voor de samenvatten volksgezondheid. en labelen argumenten Minder hard rijden uitleggen betekent minder om benzineverbruik en 80% rationeel te minder overtuigen uitstoot van fijnstof. met Stel je voorbeelden voor: zo kunnen we argumenten de hoeveelheid invoelbaar, en tastbaar maken fijnstof terug brengen van 20 naar 4 sigaretten! Pakkend spreken met stijlfiguren Drieslag Bloed, zweet en tranen 3
Alliteratie Meer meters met minder moeite Anafoor I have a dream Metafoor Een tikkende tijdbom Retorische vraag We willen toch allemaal filevrij naar werk? Spreekwoord De beste stuurlui staan aan wal. Chiasme Je kunt een kind wel uit de oorlog halen, maar hoe haal je de oorlog uit een kind? 4
Paradox Snoeien om te groeien Climax De wind werd een storm, de storm werd een orkaan, de orkaan werd een verwoestende tsunami Tien stijlfiguren op een rij Anticlimax Deze collega is een groot voorbeeld voor me. Ik heb veel van hem geleerd. Vooral hoe het níet moet. 1. Drieslag Bloed, zweet en tranen 2. Alliteratie Meer meters met minder moeite 3. Anafoor I have a dream 4. Metafoor Dit is een tikkende tijdbom 5. Retorische vraag Wie wil er niet elke dag filevrij naar z n werk? 6. Spreekwoord De beste stuurlui staan aan wal 7. Chiasme Je kunt een kind ( ) maar hoe haal je de oorlog uit een kind? 8. Paradox Snoeien om te groeien 9. Climax Vanmorgen stond er ( ) vloog ik haast door de lucht! 10. Anticlimax Deze collega is een voorbeeld ( ) Vooral hoe het níet moet Stellingen betoogvorm 1. Halloween moet worden verboden 2. Sint Maarten moet worden verboden 3. De drie-kussen-gewoonte moet één kus worden 4. Consumentenvuurwerk moet worden verboden 5. Vitale senioren moeten toezicht gaan houden 6. Er moet een bemande missie naar Mars komen 7. Sociale dienstplicht moet worden ingevoerd > Wat maakt iemand een overtuigende spreker? 5
Samenvatting dag 1 Volg ons Let op de vier presentatie-elementen Gebruik de kop-romp-staartvorm Overtuig hoofd én hart met S.Ex.I-model Spreek pakkend met passende stijlfiguren facebook.com/debatinstituut youtube.com/user/debatinstituut linkedin.com/company/nederlands-debat-instituut Tien opfrisvragen 1. Wat is het geheim van echte overtuigingskracht? Focus op 2. Wat zijn de 3 overtuigmiddelen volgens Aristoteles? De driedeling van deze cursus en het boek Debatteren om te winnen is. 3. Wat zijn de 4 presentatie-elementen waaraan we onzeker en zelfverzekerdheid denken te kunnen aflezen? 4. Wat zijn de drie onderdelen van de kop, de romp en de staart-structuur van een betoog? 5. Noem 4 stijlfiguren 6. Wat is techniek van de U-bocht? 7. Wat is de techniek van de Ja-knik-cadans? 8. Wanneer is een label een goed label? 9. Wat is het effect van stemtoon aan het einde van de zin omhoog of omlaag laten gaan? 10. Waar staan de letters S.Ex.I bij S.Ex.I-argumenteren voor? Opfrisser dag 1 Ethos, pathos, logos & aptum. Gebruik de kop-romp-staartvorm Overtuig hoofd én hart met S.Ex.I-model Spreek pakkend met passende stijlfiguren Oefening: operating Metaphor In mijn werk als.. ben ik een soort De organisatie waarin ik werk is dan.. Het materiaal waar ik mee werk is dan.. Het doel van mijn werk is dan.. Mijn opdrachtgever is dan Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen 6
Drogredenen: op de persoon De persoonlijke aanval Jij argumentum komt uit Brabant ad hominem dus wat weet jij ervan? Dreigen met negatieve gevolgen Als argumentum je dat doet, ad kun baculum je die promotie wel vergeten! Zieligheidsargument Weet argumentum je wat dat ad betekent misericordiam als ik als enige geen bonus krijg? Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen Drogredenen: bewijslast ontduiken Bewijslast ontduiken Dat ook wel: spreekt omkeren voor zich, van de dat bewijslast hoef ik niet uit te leggen. Verwijzen verkeerde autoriteit Het argumentum is waar want ad verecundiam het staat in de krant. Cirkelredenering Ik heb het gezegd omdat het waar is en het is ook zo anders petitiohad principii ik het niet gezegd. Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen Drogredenen: argumentatiesprongen Drogredenen op een rij Onjuist een verband suggereren. post Na de hoc, cursus ergo Leiderschap, propter hoc zijn veel mensen ziek geworden. Overdrijven van een standpunt. Een corrigerende tik mag van jou, dus jij vindt de drogreden van de stroman kindermishandeling ook goed? Hellend vlak ook Als wel: softdrugs de glijdende gedogen, schaal kunnen we ook harddrugs wel gedogen! De persoonlijke aanval Dreigen met negatieve gevolgen Zieligheidsargument Bewijslast ontduiken Verwijzen naar autoriteit Cirkelredenering Onjuist oorzakelijk verband Overdrijven van het standpunt Hellend vlak She doesn t have the looks I ll put you in jail! All the media are against me Dat spreekt voor zich, dat hoef ik niet uit te leggen. Een econoom heeft gezegd dat mijn plan haalbaar is Ik heb het gezegd ( ) anders had ik het niet gezegd. Na 8 jaar Obama zijn nog steeds veel mensen werkloos They cause tremendous harm With Hillary we will be part of China 7
Weerleggen drogredenen 1. Negeren en doorgaan op de inhoud 2. Benoemen en terugsturen naar de inhoud 3. Manier van discussieren aan de kaak stellen Weerleggen drogredenen Het gaat niet om X, het gaat om Y Haal de aandacht weg van de De drogreden vraag is niet en X, ga de terug vraag is Ynaar je U eigen suggereert verhaal, nu X, neem maar de de vraag regie! is Y Reactie op een persoonlijke aanval Reactie op een irrelevant argument Reactie van Hillary op She doesn t have the stamina Reactie van Hillary op Waar was je? Drogredenen op een rij De persoonlijke aanval Dreigen met negatieve gevolgen Zieligheidsargument Bewijslast ontduiken Verwijzen naar autoriteit Cirkelredenering Onjuist oorzakelijk verband Overdrijven van het standpunt Hellend vlak Jij komt uit Brabant dus wat weet jij ervan? Als je dat doet, kun je die promotie wel vergeten! Weet je wat dat betekent dat ik als enige geen bonus Dat spreekt voor zich, dat hoef ik niet uit te leggen. Het is waar want het staat in de krant. Ik heb het gezegd ( ) anders had ik het niet gezegd. Na de cursus ( ) ziek geworden. Opvoedkundige tik ( ) kindermishandeling ook goed? Als we softdrugs ( ), kunnen we alles wel gedogen 8
Drogredenen in de OR Standaardgeschilpunten 1. Maak drietallen en spreek af wie de directeur en wie de OR leden zijn. 2. OR: Overtuig de directeur dat instemmingsrecht noodzakelijk is bij zijn flexwerkplan 3. De directeur reageert met drogredenen en vindt dat er niet zoveel verandert dat instemming van de OR nodig is. Advies is voldoende. Iedereen behoudt toch zijn baan? 1. Probleem 2. Oorzaak 3. Oplossing 4. Consequenties Ernstig Structureel Doeltreffend Uitvoerbaar Voor- nadelen Stellingen Argumentatiemodel 1. Consumentenvuurwerk moet verboden worden 2. Alle cultuursubsidies moeten worden afgeschaft 3. De plezierjacht moet worden verboden 4. De sociale dienstplicht moet worden ingevoerd 5. Fastfoodbelasting moet worden ingevoerd 6. Ons kantoor moet meedoen met Nederland Doet Stellingen argumentatiemodel 1. Halloween moet worden verboden 2. Sint Maarten moet worden verboden 3. Stop de drie-kussen-gewoonte 4. Het kerstpakket moet worden afgeschaft 5. Verbiedt de plezierjacht op dieren 6. Microkrediet moet ontwikkelingshulp vervangen Oefening: parlementair debat Voorstander 1 Tegenstander 1 Voorstander 2 Tegenstander 2 Voorstander 3 Tegenstander 3 Opzetbeurt Opzetbeurt Reactie Reactie Conclusie Conclusie (2 minuten) (2 minuten) KOP KOP KOP KOP KOP KOP ROMP ROMP ROMP ROMP ROMP ROMP Uitleg over: >Bagatelliseer probeem Weerleg de > Weerleg de Britse Lagerhuis debatten -Ernstig probleem, -Heldere oorzaak -Helder plan -Doeltreffend en -uitvoerbaar plan -Met meer voordelen dan nadelen >Verkeerde /ander oorzaak. >Onduidelijk plan >Betwist doeltreffendheid of uitvoerbaarheid. >Nadelen belangrijkste bezwaren van de tegenstander 1 en vul betoog voorstander 1 aan. weerlegging van voorstander 2 en vul betoog tegenstander 1 aan. Welke afweging moet de jury maken? Maak duidelijk waarom de voorstanders winnen Welke afweging moet de jury maken? Maak duidelijk waarom de tegenstanders winnen STAART STAART STAART STAART STAART STAART 9
Parlementair debat in schema Samenvatting dag twee 1e Voorstander 3 min Definitie stelling Argument A en B 2e Voorstander 3 min Weerlegging X en Y Argument C Reparatie A en B 3e Voorstander 2 min samenvatting Samenvatting argumenten X, Y en Z En argumenten A, B en C Ondertoon is dat Voorstanders debat winnen 1e Tegenstander 3 min Eventueel kritiek op definitie Weerlegging A en B. Tegenargument X en Y 2e Tegenstander 3 min Weerlegging A,B en C Tegenargument Z Reparatie X en Y 3e Tegenstander 2 min samenvatting Samenvatting argumenten A, B en C En argumenten X, Y en Z. Ondertoon is dat Tegenstanders debat winnen. Gebruik de standaardgeschilpunten als argumentatiemodel. Herken snel de drogreden en maak een keuze voor de manier van reageren. Wees je ervan bewust hoe je overkomt bij een presentatie. leerdoelen Terug naar dag 1 Overtuigingskracht Ethos, pathos, logos & aptum. Gebruik de kop-romp-staartvorm Overtuig hoofd én hart met S.Ex.I-model Spreek pakkend met passende stijlfiguren Ethos Pathos Logos Aptum Presentatie geloofwaardigheid spreker Betoogvorm bespelen van en publiek stijlfiguren Kapstok kracht van voor de argumentatie redenering passend bij publiek 10
Wie wilt u overtuigen? De overtuigende presentatie voor Beslissers ------------- toehoorders tegen Oogcontact Houding Handgebaren Stemgebruik Kalm of levendig? Versterk je eigen stijl Be the argument! Een helder betoog Tien stijlfiguren op een rij Begin Einde KOP KOP 1. Aandachtstrekker 2. Kernboodschap 3. Aankondiging genummerde labels ROMP 4. Leg elk label stapsgewijs uit 5. Gebruik S.EX.I ROMP 6. (evt. contra-argumenten weerleggen) STAART 7. Herhaling genummerde labels 8. Herhaling kernboodschap 9. Uitsmijter STAART 1. Drieslag Bloed, zweet en tranen 2. Alliteratie Meer meters met minder moeite 3. Anafoor I have a dream 4. Metafoor Dit is een tikkende tijdbom 5. Ret. vraag Wie wil er niet elke dag filevrij naar z n werk? 6. Spreekwoord De beste stuurlui staan aan wal 7. Chiasme Je kunt een kind ( ) maar hoe haal je de oorlog uit een kind? 8. Paradox Snoeien om te groeien 9. Climax Vanmorgen stond er ( ) vloog ik haast door de lucht! 10. Anticlimax Deze collega is een voorbeeld ( ) Vooral hoe het níet moet Oefening: Operating Metaphor In mijn werk als.. ben ik een soort De organisatie waarin ik werk is dan.. Het materiaal waar ik mee werk is dan.. Het doel van mijn werk is dan.. Mijn opdrachtgever is dan De kapstok voor argumentatie 1. Probleem - ernstig - structureel 2. Oorzaak 3. Oplossing plan (=stelling) - doeltreffend - uitvoerbaar 4. Consequenties - bijkomende voordelen & nadelen 11
Oefening: parlementair debat Parlementair debat in schema Voorstander 1 Tegenstander 1 Voorstander 2 Tegenstander 2 Voorstander 3 Tegenstander 3 Opzetbeurt Opzetbeurt Reactie Reactie Conclusie Conclusie (2 minuten) (2 minuten) KOP KOP KOP KOP KOP KOP ROMP ROMP ROMP ROMP ROMP ROMP Uitleg over: >Bagatelliseer probeem Weerleg de > Weerleg de -Ernstig probleem, >Verkeerde /ander belangrijkste bezwaren weerlegging van Welke afweging moet Welke afweging moet de -Heldere oorzaak oorzaak. van de tegenstander 1 en voorstander 2 en vul de jury maken? jury maken? vul betoog voorstander 1 betoog tegenstander 1 -Helder plan >Onduidelijk plan aan. aan. -Doeltreffend en >Betwist Maak duidelijk waarom Maak duidelijk waarom -uitvoerbaar plan doeltreffendheid of de voorstanders de tegenstanders winnen uitvoerbaarheid. winnen -Met meer >Nadelen voordelen dan nadelen STAART STAART STAART STAART STAART STAART 1e Voorstander 3 min Definitie stelling Argument A en B 2e Voorstander 3 min Weerlegging X en Y Argument C Reparatie A en B 3e Voorstander 2 min samenvatting Samenvatting argumenten X, Y en Z En argumenten A, B en C Ondertoon is dat Voorstanders debat winnen 1e Tegenstander 3 min Eventueel kritiek op definitie Weerlegging A en B. Tegenargument X en Y 2e Tegenstander 3 min Weerlegging A,B en C Tegenargument Z Reparatie X en Y 3e Tegenstander 2 min samenvatting Samenvatting argumenten A, B en C En argumenten X, Y en Z. Ondertoon is dat Tegenstanders debat winnen. Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen Drogredenen: op de persoon De persoonlijke aanval Jij argumentum komt uit Brabant ad hominem dus wat weet jij ervan? Dreigen met negatieve gevolgen Als argumentum je dat doet, ad kun baculum je die promotie wel vergeten! mmm Zieligheidsargument Weet argumentum je wat dat ad betekent misericordiam als ik als enige geen bonus krijg? Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen Drogredenen: bewijslast ontduiken Bewijslast ontduiken Dat ook wel: spreekt omkeren voor zich, van de dat bewijslast hoef ik niet uit te leggen. Verwijzen verkeerde autoriteit Het argumentum is waar want ad verecundiam het staat in de krant. Cirkelredenering Ik heb het gezegd omdat het waar is en het is ook zo anders petitiohad principii ik het niet gezegd. 12
Herken de drogreden 1. Op de persoon spelen 2. Bewijslast ontduiken 3. Argumentatiesprongen Drogredenen: argumentatiesprongen Onjuist een verband suggereren. post Na de hoc, cursus ergo Leiderschap, propter hoc zijn veel mensen ziek geworden. Overdrijven van een standpunt. Een corrigerende tik mag van jou, dus jij vindt de drogreden van de stroman kindermishandeling ook goed? Hellend vlak ook Als wel: softdrugs de glijdende gedogen, schaal kunnen we ook harddrugs wel gedogen! Drogredenen op een rij De persoonlijke aanval Dreigen met negatieve gevolgen Zieligheidsargument Bewijslast ontduiken Verwijzen naar autoriteit Cirkelredenering Onjuist oorzakelijk verband Overdrijven van het standpunt Hellend vlak Jij komt uit Brabant dus wat weet jij ervan? Als je dat doet, kun je die promotie wel vergeten! Weet je wat dat betekent dat ik als enige geen bonus Dat spreekt voor zich, dat hoef ik niet uit te leggen. Het is waar want het staat in de krant. Ik heb het gezegd ( ) anders had ik het niet gezgd. Na de cursus ( ) ziek geworden. Opvoedkundige tik ( ) kindermishandeling ook goed? Als we softdrugs ( ), kunnen we alles wel gedogen Weerleggen drogredenen 1. Negeren en doorgaan op de inhoud 2. Benoemen en terugsturen naar de inhoud 3. Manier van discussieren aan de kaak stellen Weerleggen drogredenen Het gaat niet om X, het gaat om Y Haal de aandacht weg van de De drogreden vraag is niet en X, gade terug vraagnaar is Y je eigen U verhaal, suggereert neem nu X, de maar regie! de vraag is Y 13
Samenvatting dag 2 Na deze training krijgt u: Gebruik de standaardgeschilpunten als argumentatiemodel. Herken snel de drogreden en maak een keuze voor de manier van reageren. Wees je ervan bewust hoe je overkomt bij een presentatie. Gratis toegang tot onze maandelijkse oefenavond 10% korting op Persoonlijke Coaching 20% korting op al onze open cursussen o.v.v. code 20VROC E-mail-support met opfristips en oefening Volg ons facebook.com/debatinstituut youtube.com/user/debatinstituut Scholieren betrekken bij uw thema? Ruim 400 scholen en 20.000 scholieren Bereik via de landelijke toernooien, met gratis lesmateriaal, linkedin.com/company/nederlands-debat-instituut trainingen en docententrainingen ANBI-stichting Debatteren om te winnen Veel plezier & tot ziens! 14