WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over pesten op het werk. Iemand kan bijvoorbeeld gepest worden door een collega. Of door de baas. PESTEN OF PLAGEN? Pesten is wat anders dan plagen. Iedereen maakt wel eens een grapje over een collega. Bijvoorbeeld over zijn kleding. Of over zijn werk. Dat noem je plagen. En dat is niet zo erg. Maar worden de grapjes steeds onaardiger? En worden er steeds over dezelfde persoon grapjes gemaakt? Dan kan plagen veranderen in pesten. ONGELUKKIG Pesten op het werk komt vaak voor. Ongeveer 300.000 Nederlanders worden gepest op hun werk. Door een collega of door meerdere collega s. Van pesten kun je heel ongelukkig worden. Veel mensen die gepest worden, worden ziek. Of ze durven niet meer naar hun werk. RESPECT Dit boekje geeft informatie over pesten. Wat is pesten precies? En wat kun je doen als je gepest wordt? Op deze vragen geeft dit boekje antwoord. Ook staan er interviews in met mensen die gepest zijn. En tips hoe je op een goede manier met je collega s omgaat. Respect is bijvoorbeeld belangrijk. Dat betekent dat je normaal doet tegen je collega s. Ook al ben je het niet met iemand eens. Je laat de ander uitpraten. En je lacht iemand niet uit. In dit boekje staat een aantal moeilijke woorden. Deze zijn onderstreept. De moeilijke woorden worden uitgelegd in de woordenlijst op pagina 26. 5
WAT IS PESTEN? Stel je voor: je werkt bij een leuk SWbedrijf. Je hebt gezellige collega s. Dan komt er een nieuwe collega bij jullie werken. Jij en de nieuwe collega kunnen het niet goed met elkaar vinden. Die collega zegt steeds onaardige dingen over jou. Over je kleding bijvoorbeeld. En hij zegt dat jij je werk niet goed doet. In het begin luister je er niet echt naar. Maar de opmerkingen worden steeds erger. En je andere collega s gaan ook meedoen. Je voelt je steeds ongelukkiger. En je durft eigenlijk niet meer naar je werk. EXPRES ONAARDIG Als je wordt gepest, doet iemand altijd expres onaardig tegen je. Hij of zij maakt nare opmerkingen. Over je geloof, over hoe je eruitziet of over je werk. Die opmerkingen kunnen ook over seks gaan. Terwijl jij helemaal geen zin hebt om daarover te praten op je werk. gaan bedreigen. Bijvoorbeeld door te zeggen dat je wordt geslagen als je niet goed je best doet. Soms slaat hij of zij je dan ook echt. BANG Je kunt gepest worden door een collega. Maar ook door meerdere collega s. Sommige collega s vinden het best wel erg dat je wordt gepest. Maar ze durven er niets van te zeggen. Ze zijn bang dat ze zelf dan ook gepest zullen worden. En daarom gaan ze jou maar pesten. NIET MEER WERKEN Jij voelt je door het pesten steeds ongelukkiger. Maar je durft er niets over te zeggen. Niet tegen vrienden of familie. En niet tegen je baas. Je schaamt je ervoor. Ook ben je bang dat je ontslagen wordt. Het pesten kan zo erg worden dat jij je echt ziek voelt. Je kunt dan niet meer werken. BEDREIGEN Soms kan iemand die jou pest je ook 6
WAAROM PESTEN MENSEN? Mensen die pesten willen dat andere mensen zich ongelukkig voelen. Maar waarom pesten mensen hun collega s? Dat kan verschillende redenen hebben. Hieronder staan er een paar op een rij. PESTEN UIT JALOEZIE Een collega kan erg jaloers op je zijn. Bijvoorbeeld omdat je altijd heel hard werkt. En veel complimenten krijgt van je baas. Je collega kan je dan gaan pesten. Hij of zij zorgt er bijvoorbeeld voor dat jij fouten in je werk maakt. Hij hoopt dat jij daardoor geen complimenten meer krijgt. PESTEN OM TE LATEN ZIEN WIE DE BAAS IS Je bent goed in je werk. En je durft altijd je mening te geven. Andere mensen luisteren vaak naar wat jij zegt. Maar het kan zijn dat andere mensen op je werk dat niet leuk vinden. Bijvoorbeeld een collega of je baas. Zij willen juist dat iedereen naar hen luistert. Daarom gaan ze gemene opmerkingen over je maken. Zodat jij je mening niet meer durft te geven. PESTEN OMDAT IEMAND ANDERS IS Soms kun je gepest worden omdat je anders bent dan je meeste collega s. Je hebt bijvoorbeeld andere kleding aan dan je collega s. Of je huidskleur is anders. Of je hebt een ander geloof dan de meeste collega s. Sommige mensen willen graag dat iedereen op het werk hetzelfde is. 7
INTERVIEW MIKE LEERS IK WAS MEZELF NIET MEER Mike Leers (28 jaar) woont in Heerlen. Hij werkt als schoonmaker. Mike maakt flats schoon. Bijvoorbeeld de trappenhuizen en de gangen. Hij heeft het nu naar zijn zin op zijn werk. Maar vorig jaar werd hij een tijdje gepest. WAAROM WERD JE GEPEST? Ik ben anders dan mijn collega s. Ik ben namelijk homoseksueel. Ik ben daar gewoon eerlijk over. De meeste collega s accepteerden mijn homoseksualiteit. Maar één collega en één opdrachtgever niet. En die opdrachtgever zag ik bijna elke dag. Hij maakte steeds rotopmerkingen. WAT HEB JE ERTEGEN GEDAAN? Ik ben met mijn baas gaan praten. Hij heeft een gesprek gehad met de opdrachtgever. Daarna is het pesten opgehouden. Maar de opdrachtgever ging nog steeds niet goed met mij om. Ik heb toen een tijd bij een ander bedrijf gewerkt. Bij een tuincentrum. Dat ging helaas niet goed. Daarom ben ik weer teruggegaan naar de schoonmaak. ZIE JE DE OPDRACHTGEVER NOG? Niet vaak meer. Ik wil niet meer direct werken voor die opdrachtgever. Dat heb ik tegen mijn baas gezegd. Hij houdt daar rekening mee. WAT GEBEURDE ER TOEN? Gelukkig namen veel collega s het voor mij op. Ze hebben met hem gesproken. En hem gezegd dat ze het niet leuk vonden hoe hij met mij omging. De opdrachtgever wilde het goedmaken. Maar ik wilde zijn excuses niet accepteren. HOE VOEL JE JE NU? Goed. Ik ga weer met plezier naar mijn werk. En ik heb meer zelfvertrouwen gekregen. Toen ik gepest werd, heb ik veel gesprekken gevoerd. Met een vriend. Maar ook met mijn zus en moeder. Ik voel me nu weer zeker. En ik durf te zeggen wat ik vind. HOE VOELDE JE JE? Ik was er echt ziek van. Ik heb meer dan een maand niet gewerkt. Ik was heel bang en onzeker. Ik keek altijd overal goed om me heen. En ik had pijn in mijn borst. Ik was gewoon mezelf niet meer. Ik voel me nu weer zeker. 8