Biomerkers van effect Analyse van covariabelen De analyse van confounders heeft tot doel om de gebieden te vergelijken na correctie voor confounders én covariabelen. Selectie van covariabelen In het analyseplan zijn voor iedere effectmerker alle mogelijke covariabelen aangeduid. Deze worden eerst getest in een univariate analyse (met blootstellingsmerker als afhankelijke variabele en covariabele als onafhankelijke variabele). Indien het significantieniveau kleiner is dan 0,10 wordt de covariabele weerhouden. Alle geselecteerde covariabelen worden samen getest in een stepwise multipele regressieanalyse waarbij het significantieniveau voor behoud in het model staat op 0,05. De vaste confounders van iedere effectmerker worden in het model geforceerd, onafhankelijk van hun significantie-niveau. svergelijking met confounders en covariabelen In appendix H1 en H2 worden de effectmerkers vergeleken tussen de 8 gebieden, na correctie voor vaste confounders. De gebiedsvergelijking wordt nu nogmaals herhaald, maar met correctie voor de vaste confounders, samen met de covariabelen die geselecteerd werden in de stepwise regressie-analyse. In de tabellen wordt een overzicht gegeven van 3 analyses: 1. gebiedsvergelijking van ruwe gegevens; 2. gebiedsvergelijking van gegevens na correctie voor vaste confounders; 3. gebiedsvergelijking van gegevens na correctie voor vaste confounders en significante covariabelen. 1
EFFECTMERKERS KIND Lengte baby bij geboorte (cm) Lengte moeder Lengte vader Variabelen in model Lengte moeder Lengte vader gebied 0,46 0,71 0,71 Gewicht baby bij geboorte (gram) Gewicht moeder Variabelen in model Gewicht moeder gebied 0,06 0,07 0,05 Hoofdomtrek baby bij geboorte (cm) Vaginale bevalling Variabelen in model gebied 0,38 0,63 0,47 2
Duur van de zwangerschap (weken) enkel bij moeders die spontaan bevallen Variabelen in model gebied 0,02 0,04 0,07 Werken in houtindustrie Percentage vroeggeboorte (zwangerschapsduur < 37 weken) enkel bij moeders die spontaan bevallen Variabelen in model gebied 0,02 0,06 0,06 Werken in houtindustrie Apgar score 10 minuten na de bevalling Variabelen in model gebied 0,008 0,002 0,01 Opleiding 3
Percentage baby s met apgar score van 10 (op 10 minuten na bevalling) Variabelen in model gebied 0,0007 0,0009 0,003 Lengte moeder Thyroid Stimulerend Hormoon in navelstrengbloed (miu/l) Variabelen in model gebied 0,03 0,18 0,18 4
EFFECTMERKERS MOEDER Huidig astma volgens vragenlijst ECHRS (% moeders) Schimmels, muizen of ongedierte in huis Variabelen in model gebied 0,08 0,18 0,28 Doctor diagnosed astma (% moeders) Variabelen in model gebied 0,002 0,05 0,05 Ooit astma (% moeders) Schimmels, muizen of ongedierte in huis Passief roken ooit Variabelen in model gebied 0,003 0,0107 0,05 Hooikoorts (% moeders) Passief roken ooit Variabelen in model gebied 0,05 0,06 0,17 5
Huidallergie (% moeders) Variabelen in model gebied 0,64 0,64 0,64 Voedselallergie (% moeders) Variabelen in model gebied 0,42 0,42 0,42 Dierenallergie (% moeders) Variabelen in model gebied 0,01 0,01 0,01 Luchtweginfecties tijdens laatste 12 maanden (% moeders) Seizoen Verkeer op minder dan 50m Passief roken ooit Variabelen in model gebied 0,10 0,20 0,83 6
Tijd om zwanger te worden (maanden) enkel bij moeders met zwangerschap van eerste kindje Duur pilgebruik Variabelen in model gebied 0,38 0,62 0,49 Ooit fertiliteitsbehandeling ondergaan (% moeders) Inkomen Pesticiden op werk Variabelen in model gebied 0,72 0,63 0,52 Ooit miskraam gehad (% moeders) Variabelen in model gebied 0,17 0,29 0,29 7