Beleggingsinformatie over LifeCycle Beleggen van Bewust Pensioen LifeCycle Beleggen van Bewust Pensioen Visie van vermogensopbouw met LifeCycle Beleggen Over het onderwerp pensioen bestaan veel misverstanden. Zo denkt men dat regelmatige premiebetaling tijdens de loopbaan leidt tot het gewenste pensioen. Men weet vaak niet dat bijna 50% van een traditioneel pensioen voortkomt uit beleggingsopbrengsten van de ingelegde premies. De beleggingsopbrengsten zijn belangrijk voor de hoogte van het uiteindelijke pensioen. Het beleggen van de premie gebeurt op de financiële markt. De financiële markt kan grote schommelingen laten zien. Teveel nadruk op veilig beleggen leidt veelal tot een lager pensioen. Teveel risico nemen leidt tot een onzeker pensioen. Met LifeCycle Beleggen hebben de specialisten van NN Investment Partners (NN IP) een oplossing ontwikkeld om zo veilig mogelijk te beleggen zonder dat dit te veel ten koste gaat van het verwachte rendement. Levenscyclus als kapstok Het leven verloopt in verschillende fases. Bij LifeCycle Beleggen is de beleggingsaanpak voor de pensioenopbouw gekoppeld aan de verschillende levensfases ( life cycle ). Op jonge leeftijd kan een werknemer nog relatief veel risico nemen. Is de waardeontwikkeling van de beleggingen negatief, bijvoorbeeld door koersdalingen op de aandelenmarkt, dan is er nog veel tijd om de verliezen goed te maken. Naarmate de pensioenleeftijd nadert, is er steeds minder tijd beschikbaar om schokken op de financiële markt te compenseren. In deze latere fase wordt er bij LifeCycle Beleggen meer nadruk gelegd op relatief veilige beleggingen en worden risico s zo goed mogelijk afgedekt. Iedereen is anders Binnen LifeCycle Beleggen houden we er rekening mee dat iedereen anders is. Denk hierbij aan interesses, verschil in opleiding, loopbaanmogelijkheden, risicohouding (vindt iemand het prettig om risico s te nemen) en financiële achtergrond. LifeCycle Beleggen kent daarom drie varianten: LifeCycle Beleggen Defensief LifeCycle Beleggen Neutraal LifeCycle Beleggen Offensief Risicoprofiel Op basis van het persoonlijke risicoprofiel van de werknemer, belegt de werknemer in één van deze drie varianten. Dit profiel stellen wij vast aan de hand van een aantal vragen waarbij onder andere risicohouding, de persoonlijke financiële situatie en ervaring met beleggen aan bod komen. Defensief is standaard risicoprofiel Vult de werknemer geen risicoprofiel in, dan beleggen we de premie automatisch in LifeCycle Beleggen Defensief. Tijdens de pensioenopbouw kan de persoonlijke situatie van de werknemer veranderen. Wij raden de werknemer daarom aan om zijn risicoprofiel periodiek te bekijken en daar waar nodig aan te passen aan zijn persoonlijke omstandigheden. Dit kan op elk gewenst moment. De fondsen Alle beleggingsfondsen binnen de drie risicoprofielen Defensief, Neutraal en Offensief zijn niet-beursgenoteerde retail zero rebate fondsen. Distributeurs van deze zogenoemde zero rebate fondsen ontvangen geen vergoeding voor het aanbieden of adviseren van deze fondsen. Het gaat hierbij om de volgende fondsen:
Overzicht van LifeCycle fondsen per leeftijdscohort De samenstelling van de LifeCycle fondsen per leeftijds cohort kan veranderen. Dit betreft de versie op 15 november 2015. Defensief Leeftijd 35 80,00% 10,91% 0,00% 9,09% 40 77,35% 14,69% 0,00% 7,96% 45 65,37% 29,50% 0,00% 5,13% 50 48,15% 42,99% 0,00% 8,86% 55 33,73% 44,12% 11,98% 10,17% 60 23,50% 33,36% 39,32% 3,82% 65 20,00% 33,01% 46,99% 0,00% 66 20,00% 38,14% 41,86% 0,00% w Defensief 100% 80% 60% 40% 20% 0% 35 40 45 50 55 60 65 66 Leeftijd Rentestabilisator Rendement generator Tot pensioendatum aandacht voor rendement (20% in het laatste jaar voor pensioendatum) Jonge deelnemers tot 37 jaar beleggen voor 80% in rendement genererende beleggingen In de laatste drie jaar voor pensioendatum is het renterisico voor 90% afgedekt 2
Neutraal Leeftijd 35 90,00% 5,44% 0,00% 4,56% 40 90,00% 5,48% 0,00% 4,16% 45 82,97% 14,37% 0,00% 2,66% 50 67,90% 26,04% 0,00% 6,06% 55 47,38% 33,02% 11,40% 8,20% 60 30,70% 27,40% 38,61% 3,29% 65 25,00% 26,89% 48,11% 0,00% 66 25,00% 31,95% 43,05% 0,00% w Neutraal 100% 80% 60% 40% 20% 0% 35 40 45 50 55 60 65 66 Leeftijd Rentestabilisator Rendement generator Tot pensioendatum aandacht voor rendement (25% in het laatste jaar voor pensioendatum) Jonge deelnemers tot 37 jaar beleggen voor 90% in rendement genererende beleggingen In de laatste drie jaar voor pensioendatum is het renterisico voor 90% afgedekt 3
Offensief Leeftijd 35 100,00% 0,00% 0,00% 0,00% 40 100,00% 0,00% 0,00% 0,00% 45 100,00% 0,00% 0,00% 0,00% 50 87,00% 8,91% 0,00% 4,09% 55 63,76% 0,00% 13,07% 6,46% 60 38,60% 63,76% 39,05% 2,88% 65 30,00% 20,51% 49,49% 0,00% 66 30,00% 25,63% 44,37% 0,00% w Offensief 100% 80% 60% 40% 20% 0% 35 40 45 50 55 60 65 66 Leeftijd Rentestabilisator Rendement generator Tot pensioendatum aandacht voor rendement (30% in het laatste jaar voor pensioendatum) Jonge deelnemers tot 47 jaar beleggen voor 100% in rendement genererende beleggingen In de laatste drie jaar voor pensioendatum is het renterisico voor 90% afgedekt Het belegd vermogen per strategie en startdatum van deze fondsen ISIN code Fondsnaam Beheerd vermogen strategie per 30-04-2015 Startdatum NL0010290540 EUR 681 mln 25-01-2013 NL0010290557 EUR 2.319 mln 25-01-2013 NL0010290565 EUR 2.065 mln 25-01-2013 NL0010290573 EUR 263 mln 25-01-2013 Voor actuele fondsinformatie verwijzen we u naar www.nnip.com. 4
evalueren de beleggingsexperts jaarlijks het LifeCycle model en passen zij dit waar nodig aan. Breed risicobeheer Pensioenopbouw gaat niet alleen over het voorkomen van verliezen. Het gaat ook over het beheersen van het risico dat het beleggingsrendement onvoldoende zou zijn voor een behoorlijk pensioen. NN IP vindt het daarom belangrijk dat er een zorgvuldige balans is tussen het fonds dat wordt ingezet om de noodzakelijke veiligheid te bieden en het fonds dat bedoeld is voor het kunnen behalen van rendement. Onderscheidend risicobeheer NN IP zet verschillende instrumenten in om de risico s zoveel mogelijk te beperken. Aan te kopen pensioen afhankelijk van rentestand Eén van de belangrijkste risico s bij pensioenopbouw heeft te maken met de onzekerheid van de rentestand op het moment dat de werknemer met pensioen gaat. Is de rente op dat moment laag, dan betekent dit dat de werknemer minder pensioen kan aankopen. Beperken van het renterisico Deze onzekerheid brengt met zich mee dat de werknemer voor onaangename verrassingen kan komen te staan. Daarom beperkt LifeCycle Beleggen dit zogenoemde renterisico. Dat doen de specialisten van NN IP door renteinstrumenten en risicomanagement modellen in te zetten. Hiermee realiseren we dat, naarmate de pensioendatum nadert, de werknemer steeds meer zekerheid krijgt over de hoogte van het pensioen dat hij kan bereiken. Geleidelijke waardeontwikkeling van de beleggingsportefeuille Bij alle werknemers die gebruik maken van een pensioenregeling die gekoppeld is aan LifeCycle Beleggen, toetst Nationale-Nederlanden elk half jaar de beleggingsportefeuille. Als hieruit blijkt dat de verhoudingen tussen aan delen, obligaties en andere beleggingscategorieën binnen de portefeuille niet goed genoeg meer verdeeld zijn, dan passen we dit aan. Zo zorgen we ervoor dat de beleggingsportefeuille zo goed mogelijk blijft aansluiten bij het risicoprofiel dat de werknemer koos. We vlakken hiermee grote bewegingen af waardoor de waarde van de beleggings portefeuille zich meer geleidelijk ontwikkelt. Zorgvuldig onderhoud De financiële markt en de wetgeving zijn voortdurend in beweging. De beleggingsexperts van NN IP houden continu de vinger aan de pols. Naast de halfjaarlijkse toets, Een rendementsmotor De motor van dit deel van de pensioenopbouw bestaat uit het. Dit fonds belegt zelf in een aantal andere NN beleggingsfondsen. Aan dit zogenoemde doorbeleggen zijn geen extra kosten verbonden. Het belegt in 11* zorgvuldig geselecteerde beleggingsfondsen. Het oogmerk van dit deel van de portefeuille is vooral het kunnen realiseren van een behoorlijk rendement. Om de kans op mogelijke verliezen te verkleinen, met behoud van rendementspotentieel, spreiden wij de beleggingen over verschillende beleggingscategorieën, economische regio s en beleggingsstrategieën. Een pensioenstabilisator Naast de rendementsmotor beleggen we ook in fondsen die als stabilisator fungeren. Dit noemen we de pensioenstabilisator. Naarmate de pensioendatum dichterbij komt, neemt het belang in de drie Matching Funds toe. Deze obligatiefondsen hebben een passief karakter en een eigen rentegevoeligheidsprofiel. Het doel van dit rentegevoeligheidsprofiel is het renterisico te beperken. Achtergrond van de pensioenstabilisator Op de pensioenleeftijd moet een werknemer met het beleggingskapitaal zijn pensioen aankopen. De hoogte van zijn pensioen wordt bepaald door twee factoren: de hoogte van het beleggingskapitaal en de rentestand. De hoogte van het beleggingskapitaal bepalen we onder andere door het rendement dat de werknemer op zijn beleggingen heeft behaald. Hier speelt de rente ook een rol. Doorgaans is een lage of dalende rente voordelig voor het te behalen beleggingsrendement. De werknemer heeft tot aan zijn pensioendatum dus baat bij een zo laag mogelijke rente. Op het moment dat de deelnemer met zijn beleggingskapitaal pensioen aankoopt, heeft hij juist baat bij een zo hoog mogelijke rente. Hij kan namelijk meer pensioen aankopen bij een hoge rente. De rente speelt dus een belangrijke maar onzekere factor voor de uiteindelijke hoogte van het pensioen. Om deze afhankelijkheid van de rente te beperken, kan een pensioenstabilisator worden gebruikt. Doel van de pensioenstabilisator is om in waarde te stijgen als de rente daalt zodat het beleggingskapitaal groeit. De werknemer heeft dan meer kapitaal om pensioen te kopen. De lagere rente heeft dan minder negatieve invloed op de hoogte van het pensioen. * Afhankelijk van de omstandigheden kan dit aantal wijzigen. 5
Overzicht van de kosten Binnen Bewust Pensioen onderscheiden we vier kostensoorten bij het beleggen: Lopende kosten van de onderliggende fondsen. Service fee, in de offerte vermelden we deze kosten. Aan- en verkoopkosten, in de offerte vermelden we deze kosten. In- en uitstapvergoeding. Lopende kosten Over de gehele looptijd van LifeCycle Beleggen zijn de lopende kosten bij het defensieve risicoprofiel op jaarbasis gemiddeld 0,32%. Afhankelijk van de leeftijd van de deelnemer en het risicoprofiel kunnen de lopende kosten hiervan afwijken. De lopende kosten van de individuele fondsen in het LifeCycle model zijn weergegeven in onderstaande tabel. In- en uitstapvergoeding De in- en uitstapvergoeding dekt de kosten die de fondsaanbieder maakt voor het aan- en verkopen van beleggingen in het fonds en komt dus rechtstreeks ten goede aan het beleggingsfonds. De vergoeding moet de zittende beleggers (deelnemers) beschermen tegen de kosten van effectentransacties die voor een toe- en uittreder moeten worden gemaakt. Of kosten in rekening worden gebracht, is afhankelijk van de fondsaanbieder en de gekozen methodiek. De hoogte van de kosten is verder afhankelijk van het saldo aan- of verkopen op de betreffende dag. De in- en uitstapvergoding wordt verwerkt in de koers. Informatie over de in- en uitstapvergoeding is opgenomen in de Essentiële Beleggersinformatie van de fonds aanbieder. Deze informatie is onder andere terug te vinden op nn.nl/beleggersinformatie. Voorbeeld 1 Een fonds met één aandeel ter waarde van 100,- kent een in- en uitstapvergoeding van +0,20% of 0,20%. Op een dag dat er meer verkopers dan kopers zijn, betalen de verkopers de vergoeding. Deze ver goeding wordt verwerkt in de koers van het beleggingsfonds. Deze is in dit voorbeeld 99.80 (0,20% lager). De verkopers ontvangen 0,20% minder voor hun belegging. Hiermee is de vergoeding betaald. De kopers hebben een voordeel omdat ze tegen een 0,20% lagere koers kopen. Voorbeeld 2 Hetzelfde fonds wordt op een dag meer gekocht dan verkocht. De vergoeding leggen we dan neer bij de grootste groep: de kopers. De koers van het aandeel is die dag 100,20 (0,20% hoger). De kopers betalen iets meer en betalen daarmee de vergoeding. De verkopers profiteren met 0,20%. ISIN code Fondsnaam Type fonds Lopende kosten per 01-07-2015 In- en uitstapvergoeding per 01-07-2015 NL0010290540 NL0010290557 NL0010290565 NL0010290573 Vastrentende waarden met een eigen renterisicoprofiel Vastrentende waarden met een eigen renterisicoprofiel Vastrentende waarden met een eigen renterisicoprofiel 0,25% 0,01% of 0,01% 0,25% 0,01% of 0,01% 0,25% 0,02% of 0,02% Mixfonds 0,40% 0,20% of 0,20% Voor een actueel kostenoverzicht op het moment van instappen verwijzen we naar www.nnip.com. 6 2296-40.1603