Mentaliteitstrends 2013
Motivaction-trendmeting: basics De basis: Motivaction meet sinds 1998 sociaal-culturele onderstromen in de samenleving Jaarlijks steekproef schriftelijke vragenlijst aan huis Nederlandse bevolking Trendonderzoek via eigen online panel Analyse opkomende trends: veranderende behoeften en motieven Input voor strategie, beleid, marketing en communicatie
Samenvatting Mentaliteitsklimaat 2013 Nederlanders worden meer en meer extravert, direct, prikkelgericht en technologisch georiënteerd Onttraditionalisering en individualisering blijven toenemen Opkomend besef van soberheid en meer doen met minder Toenemende focus op kleine kring en eigen netwerk Groeiend verlangen naar ervaring, expressie en betovering
Tijdgeest Tijdgeest wordt ervaren als hard en egoïstisch, crisis komt dichtbij Diepere kloof tussen groeiende prestatiegerichtheid en idealen Verlangen naar saamhorigheid, kwaliteit van leven en menselijke maat Verlangen naar optimisme: omslag eerder verwacht van burgers dan van politici Bron: panelonderzoek Motivaction
6 Mentaliteitstrends in 2013 Het Nederlandse sociale klimaat in 2013: 1. Manifestatie 2. Geweldsfascinatie 3. Technoprogressie 4. Ontmaatschappelijking 5. Soberheid 6. Imagineering
Trend: manifestatie Belang van zien en gezien worden neemt toe: Extraversie Narcisme Zelfoverschatting Beeldcultuur Versterkt door nieuwe media Motivaction trendanalyse 2013 6
Trend: manifestatie Motivaction trendanalyse 2013 7
Trend: geweldsfascinatie Houding t.a.v. geweld verschuift: Hogere acceptatie geweld op televisie, in games en films Confronteren werkt beter Bij jongeren sterkst aanwezig (risico vanwege lager inlevingsvermogen jeugd) Motivaction trendanalyse 2013 8
Trend: geweldsfascinatie Motivaction trendanalyse 2013 9
Trend: technoprogressie Technologie wordt steeds meer omarmd in alle levensdomeinen Raakt steeds meer verweven met het dagelijkse leven Bevordert transparantie Zorgen om privacy Motivaction trendanalyse 2013 10
Trend: technoprogressie Motivaction trendanalyse 2013 11
Trend: technoprogressie Motivaction trendanalyse 2013 12
Trend: ontmaatschappelijking Afname maatschappelijk engagement: Voortgaande individualisering Lagere identificatie met breder collectief of samenleving Meer focus op kleinere verbanden, netwerken en mensen met een overeenkomstige leefstijl of overtuiging Motivaction trendanalyse 2013 13
Trend: ontmaatschappelijking Motivaction trendanalyse 2013 14
Trend: soberheid Toenemend besef van soberheid: Lager welvaartsniveau verwacht Selectiever consumptiegedrag Meer zelf doen, al dan niet in coöperatieve organisatievorm Voorkeuren verruimen naar het immateriële: beleven, ontplooien, inspireren Motivaction trendanalyse 2013 15
Trend: soberheid Motivaction trendanalyse 2013 16
Trend: imagineering Belang van de verbeelding neemt toe: Belevingscultuur Film- en gameindustrie Escapisme Positieve psychologie Can-do-mentaliteit Scheidslijn tussen reële en virtuele wereld vervaagt Motivaction trendanalyse 2013 17
Trend: imagineering Motivaction trendanalyse 2013 18
Aanknopingspunten Cultuursector & podiumkunsten Motivaction trendanalyse 2013 19
Samenvatting Mentaliteitsklimaat 2013 Aanknopingspunten voor culturele sector en podiumkunsten 1. Manifestatie naar buiten treden, expressie 2. Geweldsfascinatie kicks, vitaliteit, spanning 3. Technoprogressie digitalisering, acceleratie 4. Ontmaatschappelijking sterker naar publiek toe bewegen 5. Soberheid zelfredzaamheid, eenvoud, bewust kiezen 6. Imagineering verbeelding voeden, dromen stimuleren
Verdeling Nederlanders 15-80 jaar (12,9 mln.) nieuwe conservatieven 8% moderne burgerij 22% kosmopolieten 13% postmaterialisten 9% opwaarts mobielen 15% postmoderne hedonisten 10% traditionele burgerij 13% gemaksgeoriënteerden 10% Motivaction trendanalyse 2013 21
Culturele personas op basis van Mentality Inspiratie-zoekers Max & Yara Verdiepings-zoekers Annemarie & Pieter nieuwe conservatieven 8% moderne burgerij 22% kosmopolieten 13% postmaterialisten 9% opwaarts mobielen 15% postmoderne hedonisten 10% Gezelligheids-zoekers Dave & Karin Motivaction trendanalyse 2013 22
Opkomst grenzeloze generatie (na 1986) Afgenomen plichtsgetrouwheid Opmars B.V. IK Tweedeling zelfredzamen en structuurzoekers Onderhandelingshuishouden Toegenomen mondigheid en assertiviteit Motivaction trendanalyse 2013 23
Organisatietrends 1. Toegang belangrijker dan bezit YouTube Instagram Telefoon en spijkerbroek leasen Auto sharen Spotify Twitter Weggeefwinkels TED talks -> 59% Nederlanders zegt spullen niet te hoeven hebben als ze deze op een andere manier toch zouden kunnen gebruiken
Organisatietrends 2. Mensen stellen zich in op meer zelf doen: nieuw realisme Het aantal Nederlanders dat het eens is met kabinetsbeleid waarbij burgers meer eigen verantwoordelijkheid moeten nemen en minder een beroep moeten doen op de overheid, is gestegen van 33% in 2004 naar 43% in 2012. De groep tegenstanders van meer eigen verantwoordelijkheid kromp in deze periode fors: van 54% naar 35%. ->Redenen lopen uiteen van idealistisch tot pragmatisch
Organisatietrends 3. Voorkeur voor netwerkoplossingen Terreinen waarop sprake is van een grotere groep die een coöperatieve of netwerkoplossing prefereert boven bestaande, hiërarchische organisatievormen: Onderwijs Ouderen- en thuiszorg Energievoorziening Bankieren Zeggenschap over buurt en werk. Motivaction trendanalyse 2013 26
Verbreding repertoire bestuursstijlen cultuursector Polderaar Coproducent Superambtenaar 2000 2020 Uitdager Koersbepaler Realisator 27
Vragen en discussie Motivaction trendanalyse 2013 28
Motivaction International B.V. Marnixkade 109 1015 ZL Amsterdam Postadres: Postbus 15262 1001 MG Amsterdam T +31 (0)20 589 83 83 F +31 (0)20 589 83 00 www.motivaction.nl Motivaction trendanalyse 2013 29