In de Pers Landbouwbeurs Noord en Centraal Nederland Residu problematiek kwaliteitsverbetering in peen Aaldrik Venhuizen In de Pers.. Gewasbeschermingsmiddelen Media: LANDBOUW-GIF! Paracelsus (1493-1541) Niets is zonder gif, dus alle stoffen zijn giftig, alleen de hoeveelheid bepaalt of iets giftig is. Tijdsduur gebruik / blootstelling Gevoeligheid van het organisme Suiker > 5 Roundup > 5 Keukenzout ca. 3 Fungiciden 3-15 Vitamine A 2 Aspirine 5 1 Glucosinolaten 17-13 LD-5 mg/kg Cafeïne 2 Alcohol 72 Herbiciden 75 - > 5 Nicotine 53 Insekticiden / Nematiciden 5 2 Aflatoxine 7,5 Solanine 2-3 Adverse Level NOAEL LD-5 6 1
Afhankelijk van dieet iets meer of minder Norm voor zout Norm voor Solanine NOAEL LD-5 NOAEL LD-5 Adverse Level Adverse Level 7 8 gewasbeschermingsmiddelen Adverse Level Berekend max. MRL Adverse Level (1 x) LD-5 (1 x) LD-5 9 1 2. Handelsnorm (GAP) 2. Handelsnorm (Voorbeeld Calypso in tomaat) UITGANGSPUNT = Bepaling van de Goede landbouwkundige toepassing (Good Agricultural Practice = GAP) - per gewas - per product en formulering van product: WP, SC, Doseringen middel zoals etiket Hoeveel bespuitingen nodig? Wat is de interval tussen opeenvolgende bespuitingen? Noodzakelijke veiligheidstermijn? Mg thiacloprid per kg product 1,8 MRL bij GAP,6,4,2 1 3 7 Dagen na toepassing Proef 1 Proef 2 Proef 3 Proef 4 Proef 5 Proef 6 Proef 7 Proef 8 2
en handelsnormen voor gbm MRL bij GAP Berekend max. MRL (1 x) (veel) meer dan 1 Adverse Level Gevaar LD-5 Residu-norm = MRL MRL is een afgeleide van de Goede Landbouw Praktijk Heeft dus niets te maken met risico voor de consument Maar: Iedere overschrijding is in de beleving wel een aanslag op de voedselveiligheid En de klant bepaalt, want die betaalt 13 NGO s: name & shame (Greenpeace Duitsland) NGO s: www.weetwatjeeet.nl Gevolg van communicatie NGO s. Retailers (eerst vooral Duitsland, maar inmiddels ook in Nederland): willen absoluut geen negatieve items in pers met betrekking tot overschrijdingen handelsnormen! Retailers stellen daarom bovenwettelijke eisen ten aanzien van residuniveaus die op groenten en fruit mogen zitten. Wat eisen de supermarkten? & - maximaal 1/3 MRL norm - maximaal 5 werkzame stoffen - maximaal 8% som MRL s - maximaal de ARfD per actieve stof som <1% - maximaal 8% som ARfD s *) laagste telt: EU of oude Duitse norm!! - maximaal aantal werkzame stoffen per gewasgroep (3, 4, 5) - 7% per act. stof en max. 8% som MRL s - maximaal 7 % som MRL s - maximaal 8% som ARfD s - maximaal 7% som ARfD s - maximaal aantal werkzame stoffen per gewasgroep (3, 4, 5) - maximaal 7 % van de MRL - maximaal ½ MRL norm - maximaal 7% MRL per actieve stof - maximaal de ARfD per stof - lijst met verboden middelen - maximaal ½ MRL norm 3
Aldi norm > 3 stoffen overschreden Zelfde partij voldoet aan LIDL normen! Deze partij voldoet aan de ALDI normen Zelfde partij voldoet niet aan LIDL normen Nu MRL in de praktijk Onkruidbestrijding peen Basis: Combinatie: Stomp 1-1,5 ltr + Centium,1-,15 ltr + Linuron,25-,5 ltr Zeer brede werking in proeven 27, goed voldaan in praktijk 28 & 29 Na opkomst: Vanaf opkomst:,1-,15 Linuron +,5 Olie Vanaf 2 echte blaadjes: Sencor 5 gr + Linuron,15 ltr + Olie,5 ltr. 4
Vydate en aaltjes Wortelvlieg Schadelijke aaltjes: Trichodorus primitivus (Noord) Paratrichodorus teres (Flevo) Pratylenchus penetrans Meloidogyne hapla Schade: vertakt, misvormd, stompjes Neem bij peen geen risico: 7,5-1 kg/ha Vydate in de rij tijdens zaaien. vrijlevend vrijlevend wortellesie n. wortelknobbelaaltje Bestrijding wortelvlieg Zaadcoating geen ontheffing! Status Perfekthion (dimethoaat) Oud etiket Uitverkoop t/m 13 dec. 29 Opgebruik t/m 13 juni 21 Huidig etiket: granen, bieten, potplanten Niet in bloeiende gewassen of onkruiden DVG toegelaten: wortel van 7 juni t/m 3 september 21! % bestrijding Vydate 1G bestrijding wortelvlieg (4 kg v.v.) 7,5 9 kg in de rij ca. 11 weken 1 Vydate 9 Birlane 8 Trendline Vydate Trendline Birlane 7 6 5 4 3 2 1 8 1 12 14 16 18 2 Weken na toepassing Wortelvlieg advies 21 Indien Vydate nodig tegen aaltjes Nevenwerking 1-11 weken tegen wortelvlieg en luizen Daarna goudvallen + Perfektion Geen Vydate nodig Perfektion vanaf opkomst gericht toepassen op basis van goudvallen Fungiciden en werking Meeldauw Alternaria Sclerotinia Cercospora Rovral - ++(+) ++ - Score +++ ++(+) ++ ++ Horizon ++(+) ++(+) ++ ++ Amistar ++ +++ ++ ++ Amistar Top +++ +++(+) +++ +++ Flint ++ +++ + ++ Nativo ++(+) +++ ++(+) ++(+) Signum ++(+) ++++ ++(+) +++ VT-d 28 14 21 1 21 14 21 28 5
Aanpak ziekten peen in 21 Hoge druk Sclerotinia? Contans voor ruggentrekken! 1e bespuiting:,75 kg/ha Signum 2e bespuiting:,75 kg/ha Signum 3e bespuiting:,5 ltr/ha Score 4e bespuiting:,5 ltr/ha Score Tijdig starten: 2e helft juli? Spuitinterval 2-3 week Bij -norm Boscalid : kiezen voor Amistar Top of Nativo schema Conclusie MRL in de praktijk Onkruidbestrijding in analyses soms Linuron of Stomp Schimmelbestrijding Divers beeld vaak (erg) lage niveaus Gemakkelijk meerdere actieve stoffen Insecticiden Dimethoaat (soms in de analyses) Overige middelen Onvoldoende of niet reinigen veldspuit Invloed middelen voorgaande teelten? Succes in 21 Afzetkanaal kan mede middelenkeuze bepalen Max. 3 middelen in analyse Max. 5 middelen < 3 % Max. 7 % MRL per actieve stof Blijft staan: peen moet gezond zijn anders is er sowieso geen koper. 6