Case-studie: Brussel 17-06-2010 Ingrid Van Steenbergen Onafhankelijk lichtadviseur Energiebesparing in verlichting www.odid.be Audit verlichting in het kader van REG Sibelga (budget REG per gemeente) BIM (Audits: 50 % van het bedrag en subsidies voor de werken een belastingaftrek mogelijk) In de Brusselse regio
De 3 basisbegrippen van energiebesparing in de verlichting 1) Gebruik van efficiënte lichtbronnen en verlichtingstoestellen (en ze goed onderhouden!) 2) De verlichting doven of dimmen wanneer we ze niet nodig hebben (op intelligente wijze!) 3) Correcte dimensionering en planning (Rekening houden met normen: NBN EN 12464-1, IP, UGR, gelijkmatigheid )? Gebruik van efficiënte lichtbronnen en verlichtingstoestellen (en ze goed onderhouden!) Fluorescentielampen T12 65W Opalen plexis Veel defecte lampen Ballasten maken veel lawaai
? De verlichting doven of dimmen wanneer we ze niet nodig hebben (op intelligente wijze!) Veel lampen blijven onnodig op 100% branden (overdag als er veel daglicht is of als er niemand aanwezig is in het lokaal).? Correcte dimensionnering en planning (NBN EN 12464-1, A tenir compte de: IP, UGR, Uniformité ) Correct lichtniveau MAAR probleem met visueel comfort Directe kijk in de lampen = verblinding! (Vooral voor de baby s die op hun rug liggen)
Audit verlichting = Voorontwerp Opname van de huidige toestand - Visueel comfort? (lichtniveau, verblinding, schaduwen?) - Ruimte (afmetingen / reflectiewaarden van de wanden / montagehoogte ) - Aantal, type en vermogen van de lampen? (W/m²/100 lux) - Aantal branduren? Sturing? (kwu/jaar/m²) - Onderhoudskosten? Onderhoudsplan? - Daglicht aanwezig? - Leeftijd en staat van de lampen en de verlichtingstoestellen?
Analyse van alle lokalen op elke verdieping 5 bladzijden Totalen huidige toestand verlichting: Geïnstalleerd vermogen: 16,6 kw Specifiek vermogen: Verbruik: Kosten: 5 à 9 W/m²/100 lux 19.037 kwu/jaar 2.406 /jaar onderhoud inbegrepen
Hoe kan het beter? - Relamping? Vervanging van de lichtbronnen / onderhoudsplan. Als de toestellen een hoog rendement hebben en in goede staat zijn. - Vervanging van de voorschakeltoestellen? - Relighting? Volledige vervanging van de verlichtingstoestellen Rendabel als > 2.000h/jaar W/m²/100 lux na renovatie daalt en/of als het visueel comfort te laag is, en/of als de verlichtingstoestellen in slechte staat zijn. - Rétrofit? Cassette op maat in bestaande behuizing (> 200 st) - Automatische sturing? Aanwezigheidsdetectoren enkel op elektronische ballast! - Lichtberekening om goed te dimensioneren! < 2,5 W/m²/100 lux NBN EN 12464-1
Voorstel voor alle lokalen op elke verdieping 5 bladzijden Totalen voorstel tot renovatie: Geïnstalleerd vermogen: 5,3 kw Specifiek vermogen: Verbruik: Kosten: < 2,5 W/m²/100 lux (met uitzondering van de gangen) 4.384 kwu/jaar 651 /jaar onderhoud inbegrepen
Resultaat 5 bladzijden Resultaat: Nieuw verlichtingsconcept, conform aan de norm Minimaal energieverbruik Zeer hoog visueel (en ander) comfort
Benodigde investering: RELIGHTING Terugverdientijd +/- 63.000 excl. BTW 25 à 36 jaren* *Maar men vergelijkt 2 compleet verschillende installaties Er zijn andere argumenten om tot actie over te gaan! Engineering = Projetfase Lastenboek en meetstaat Gedetailleerd budget Technische plannen en elektrische schema s Prijsaanvragen Analyse van de offertes Keuze van de installateur Werfopvolging (werfvergaderingen) Oplevering
Renovatie van de verlichting En van de elektrische installatie (bekabeling en verdeelborden) En van de noodverlichting Totaal budget: 234.000 excl.btw Lastenboek Technische plannen en elektrische schema s
Lastenboek Technische plannen en elektrische schema s NA renovatie: Elk lokaal is uitgerust met: - Verlichtingstoestellen met een plexi met hoog rendement en met hoog visueel comfort (T5 elektronische ballast) - Aanwezigheidsdetectoren (semi-automatisch): manueel aanschakelen via drukknop, automatische uitschakeling in geval van afwezigheid. Elektrische installaties en noodverlichting zijn conform. Energiebesparing > 75%
Nuttige links: http://www.ibgebim.be/ voor de subsidies http://www.eu-greenlight.org/