Hartrevalidatieprogramma

Inleiding Uw cardioloog heeft u aangemeld voor het hartrevalidatieprogramma in het Hartrevalidatiecentrum Eindhoven, een samenwerkingsverband tussen Máxima Medisch Centrum en het Catharina Ziekenhuis. Dit programma start één tot twee weken na uw ontslag uit het ziekenhuis. Uw intakegesprek zal plaatsvinden in Máxima Medisch Centrum, locatie Eindhoven. In deze folder leest u wat het programma voor hartrevalidatie inhoudt. Hartrevalidatie: voor wie? Het hartrevalidatieprogramma in het Hartrevalidatiecentrum Eindhoven wordt onder andere aangeboden aan patiënten die, als gevolg van verkalking van één of meerdere kransslagaderen van het hart, een (dreigend) hartinfarct hebben gehad of een dotterprocedure en/of een open hart operatie hebben ondergaan. Aderverkalking is een vaatziekte waarbij stoffen zoals cholesterol en kalk zich afzetten tegen de wanden van de slagaders. Het gevolg is dat de vaatwanden gaan verharden en op termijn kunnen er ook vernauwingen ontstaan, waardoor de doorbloeding van de organen belemmerd wordt. Ook ontstaat het risico dat een bloedstolseltje plotseling de toevoer van zuurstof naar, in dit geval het hart, volledig afsluit. Dit heeft een hartinfarct tot gevolg. Risicofactoren als roken, onvoldoende lichaamsbeweging, overgewicht, verhoogd cholesterol, verhoogde bloeddruk, overmatig alcoholgebruik, aanwezigheid van suikerziekte en of erfelijke aanleg, bespoedigen dit proces van aderverkalking. Meer informatie kunt u lezen op de website van de Nederlandse Hartstichting: www.hartstichting.nl of in de folder 'Verder na een hartinfarct' van de Nederlandse Hartstichting. Ook mensen die bekend zijn met andere hartproblematiek kunnen, op verwijzing van een cardioloog, deelnemen aan het hartrevalidatieprogramma. 1

Wat kan het hartrevalidatieprogramma voor u betekenen? Het belangrijkste doel van het hartrevalidatieprogramma is dat u na de ziekenhuisopname of de behandeling op de polikliniek zo snel mogelijk weer in goede fysieke en mentale conditie komt, zodat u uw dagelijkse activiteiten weer kunt hervatten. Daarnaast helpen we u om het risico op een nieuw hartprobleem zo klein mogelijk te houden. Afhankelijk van de doelen die u wilt bereiken, maken we samen met u een programma op maat. Zo is voor de ene persoon verbetering van de conditie het belangrijkste doel, terwijl voor iemand anders het overwinnen van angst of het verminderen van stress een belangrijk doel kan zijn. Multidisciplinaire aanpak Een hartaandoening is een ingrijpende gebeurtenis. Bij het hartrevalidatieprogramma is daarom een team van deskundigen betrokken, ieder met een eigen specialisatie. Het hartrevalidatieteam bestaat uit een cardioloog, een fysiotherapeut, een diëtiste, een psycholoog, een sportarts en een verpleegkundig specialist. De verpleegkundig specialist is uw vaste begeleider (casemanager) tijdens uw hartrevalidatietraject. Neem daarom contact op met haar bij vragen of problemen tijdens het hartrevalidatieproces. Het hartrevalidatieteam zal aandacht besteden aan verschillende aspecten van hart- en vaatziekten zoals: voldoende lichaamsbeweging; gezonde voeding; andere risicofactoren zoals hoge bloeddruk of hoog cholesterol; sociale en emotionele gevolgen. Onze aanpak is gebaseerd op de richtlijnen van de Nederlandse Hartstichting. 2

Het programma stemmen wij zoveel mogelijk af op uw behoefte aan voorlichting en ondersteuning. De leden van het hartrevalidatieteam bekijken samen met u welke onderdelen het beste bij u passen en adviseren u hierover. Hoe ziet hartrevalidatie eruit? Voorbereiding U krijgt van de verpleegkundige op de verpleegafdeling een afspraak voor een intakegesprek hartrevalidatie. Als voorbereiding op dit intakegesprek vragen wij u een drietal vragenlijsten in te vullen. Uw antwoorden op de vragen zijn bepalend voor het stellen van de juiste revalidatiedoelen. U kunt de vragenlijsten op twee manieren invullen: op papier, of digitaal op uw eigen pc via het patiëntenportaal van Máxima Medisch Centrum. Voor informatie hierover verwijzen wij u naar de folder MijnMMC Veilig toegang tot uw persoonlijk digitaal patiëntendossier. Intakegesprek in MMC locatie Eindhoven Eén tot twee weken na ontslag komt u voor de eerste keer op de polikliniek hartrevalidatie (cardiologie route 041) in Máxima Medisch Centrum locatie Eindhoven. Bent u voor het eerst in MMC, omdat uw behandeling plaatsvond in het Catharina Ziekenhuis? Meldt u zich dan vóór uw bezoek aan de polikliniek bij de inschrijfbalie in de centrale hal. Op vertoon van een geldig legitimatiebewijs (paspoort, identiteitsbewijs of rijbewijs) wordt hier de MMC servicepas voor u gemaakt. Na uw registratie in MMC heeft u ook toegang tot uw digitale patiëntendossier 'Mijn MMC'. Op de polikliniek heeft u een individueel intakegesprek met de verpleegkundig specialist. Dit gesprek bestaat uit een kennismaking, een evaluatie van uw gezondheidstoestand en een inventarisatie van risicofactoren voor slagaderverkalking. 3

U dient vooraf de vragenlijsten in te vullen, zodat de verpleegkundig specialist inzicht krijgt in uw dagelijks functioneren. Behalve een gesprek kan er indien mogelijk ook een fietstest plaatsvinden om uw huidige belastbaarheid in kaart te brengen. Samen met u bekijken we welk programma het beste past bij uw behoeften en mogelijkheden. U krijgt ruim de gelegenheid om vragen te stellen. Als u wilt kunt u ook iemand meenemen naar dit gesprek. De totale duur van het intakegesprek, inclusief fietstest is ongeveer anderhalf uur. Zonder fietstest duurt het eerste gesprek 30 minuten. Onderdelen revalidatieprogramma Het hartrevalidatieprogramma kan bestaan uit één of meer van de volgende onderdelen: informatieprogramma; beweegprogramma; ontspanningsprogramma; psychosociale begeleiding; individueel programma risicofactoren en leefstijl. Er wordt samen met u bepaald welke onderdelen voor u van toepassing zijn. Alle programma s kunnen afhankelijk van uw voorkeur op locatie Eindhoven of op locatie Veldhoven worden gevolgd. Informatieprogramma Gedurende één middag wordt door vier verschillende specialisten de informatiebijeenkomst verzorgd: De cardioloog bespreekt medische achtergronden, de risicofactoren van hartziekten, de medicijnen en andere behandelingen (bijvoorbeeld dotterbehandeling of omleidingsoperaties). De psycholoog bespreekt welke gevolgen hart- en vaatziekten kunnen hebben op uw gemoedstoestand 4

en gedrag. Ook bespreekt de psycholoog de mogelijke psychische gevolgen voor de partner en andere gezinsleden. De diëtist geeft informatie over gezonde eet- en drinkgewoonten. Extra aandacht krijgen de onderwerpen die met hart- en vaatziekten te maken hebben. De sportarts geeft informatie over gezond bewegen. Beweegprogramma Het beweegprogramma staat onder leiding van een fysiotherapeut. De verpleegkundig specialist meldt u hiervoor aan. In het beweegprogramma werkt u samen onder begeleiding van gespecialiseerde fysiotherapeuten aan: verbetering van uw lichamelijke conditie, beweeglijkheid en spierkracht; opnieuw vertrouwen krijgen in uw lichaam; het leren kennen van grenzen en eventuele beperkingen; het ontwikkelen van een gezonde leefstijl; zo snel mogelijk het werk hervatten. De trainingen worden gegeven in een oefen-/fitnesszaal van ParaMáx, de afdeling fysiotherapie van Máxima Medisch Centrum. U kunt hiervoor op beide locaties van MMC terecht. In sommige gevallen traint u in een praktijk buiten MMC waar aan het ziekenhuis verbonden fysiotherapeuten hetzelfde programma bieden. De fysiotherapeuten geven u bewegingstips en informatie over sporthervatting of andere activiteiten die u na afloop van het programma wilt gaan doen. U traint, afhankelijk van wat u nodig heeft, 2 keer per week een uur in groepsverband. De hele trainingsperiode duurt 4 tot 12 weken. Incidenteel komt het voor dat een patiënt een aangepast programma volgt. Als u na het beweegprogramma nog door wilt gaan met trainen kunt u deelnemen aan trimgroepen voor ex-hartpatiënten. U kunt 5

bij De Hart&Vaatgroep informatie krijgen over bestaande groepen bij u in de buurt, bijvoorbeeld via www.hartenvaatgroep.nl of bij de Eindhovense Hart Trim Stichting (EHTS) via www.ehts.nl. Ontspanningsprogramma Het ontspanningprogramma wordt geleid door een gespecialiseerde fysiotherapeut. Het programma is gericht op: de bewustwording van spanning; het verminderen van de spanning die u voelt. Het ontspanningsprogramma kan u helpen om beter om te gaan met uw hartziekte. U krijgt uitleg over spanning en ontspanning en doet hier ervaring bij op. U maakt in 2 sessies kennis met het ontspanningsprogramma. Wanneer u baat heeft bij de sessies worden deze voortgezet met 4 tot 6 sessies van 1 tot 1,5 uur per sessie. De sessies worden gegeven in groepsverband. Wanneer de groepsgewijze vorm van ontspanning onvoldoende is, kan u worden doorverwezen voor individuele ontspanningsinstructie. Psychosociale begeleiding (PEP) Patiënten die psychosociale begeleiding nodig hebben kunnen aangemeld worden voor het Psycho-Educatieve-Preventie (PEP) programma., waarin aandacht wordt besteed aan: uw emotionele herstel; het op een verantwoorde manier omgaan met de ziekte van uw hart. Indien tijdens het algemeen intakegesprek blijkt dat u in aanmerking komt voor het PEP-programma, wordt u verwezen naar de afdeling medische psychologie voor een individueel intakegesprek. Tijdens dit intakegesprek wordt samen met u gekeken of u daadwerkelijk gaat deelnemen aan het PEPprogramma of dat andere hulp ingezet dient te worden, bijvoorbeeld individuele behandeling. 6

Het PEP-programma bestaat uit 5 groepsbijeenkomsten, gevolgd door telefonische nazorg. U volgt een algemeen deel en een deel in een aparte groep waarbij u tevoren kiest voor het onderwerp 'stressmanagement' of het onderwerp 'veranderen van voedingspatroon'. De bijeenkomsten zijn anders dan het informatieprogramma. U wordt gevraagd actief deel te nemen, om te komen tot het daadwerkelijk veranderen van gedrag. Niets is zo moeilijk als veranderen van gedrag. Daarom is er in het PEP-programma ook uitgebreid aandacht voor het voorkomen van terugvallen in oude gedragspatronen. De groepen bestaan uit 8-10 personen, waarbij ook de partner van harte welkom is. Individueel programma risicofactoren en leefstijl Hier gaat het om programma s welke specifiek voor uw situatie kunnen worden ingezet. Daarbij kunt u denken aan een stoppen met roken programma, of aan individuele begeleiding van een diëtiste om gezonder te eten of af te vallen. Multidisciplinair overleg Wekelijks vindt er een overleg plaats waarin team alle patiënten die gaan starten met hartrevalidatie bespreekt. Daarnaast vindt er twee keer per maand een overleg plaats tussen alle zorgverleners die bij de hartrevalidatie betrokken zijn. Tijdens deze bijeenkomst kunnen de vorderingen en eventuele problemen in het hartrevalidatieprogramma van u als patiënt worden besproken. Evaluatie Aan het eind van uw revalidatie vindt er een evaluatiegesprek plaats met de verpleegkundig specialist. Vooraf wordt opnieuw een vragenlijst ingevuld om een beeld te krijgen van het fysiek en mentale herstel. Indien noodzakelijk vindt er opnieuw een fietstest plaats om uw huidige belastbaarheid in kaart te brengen. Tijdens dit evaluatiegesprek bekijkt u samen met de verpleegkundig specialist of uw doelstellingen behaald zijn en 7

of de revalidatie beëindigd kan worden. Uw huisarts en cardioloog krijgen na afloop een verslag over het verloop van het programma. Contact Tijdens het revalidatieprogramma kunt u telefonisch contact opnemen met de verpleegkundig specialist als u problemen ondervindt of dringende vragen heeft over uw revalidatieprogramma. Belangrijk tijdens het hartrevalidatieprogramma! Bij klachten van pijn op de borst neemt u contact op met de polikliniek cardiologie van uw eigen ziekenhuis. Voor spoedgevallen belt u alarmnummer 112. Samenvattend Het hartrevalidatieprogramma helpt u na uw opname uw gezondheidstoestand te verbeteren. Het hartrevalidatieprogramma vindt plaats in Máxima Medisch Centrum. Bij vragen of problemen over uw hartrevalidatieprogramma kunt u telefonisch contact opnemen met de verpleegkundig specialist (uw casemanager). Ook vindt u informatie op www.mmc.nl, www.catharinaziekenhuis.nl en www.hartcentrum-eindhoven.nl. Heeft u vragen? Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? Neem dan tijdens kantooruren contact op met de polikliniek cardiologie/ hartrevalidatie, via telefoonnummer (040) 888 55 30. MMC.020.236_03_15 8

Locatie Eindhoven: Locatie Veldhoven: Ds. Th. Fliednerstraat 1 de Run 4600 Postbus 90 052 Postbus 7777 5600 PD Eindhoven 5500 MB Veldhoven flow.mmc.nl www.mmc.nl De informatie in deze folder is van algemene aard en is bedoeld om u een beeld te geven van de zorg en voorlichting die u kunt verwachten. In uw situatie kunnen andere adviezen of procedures van toepassing zijn. Deze folder is dan ook slechts een aanvulling op de specifieke (mondelinge) voorlichting van uw specialist of behandelaar.