Verdieping Fietsdagtochten (2013) Het Fietsplatform presenteert met de Fietsrecreatiemonitor cijfers en trends rondom het recreatieve fietsen in Nederland. Deze verdieping is een aanvulling op de cijfers en trends die op www.fietsplatform.nl te vinden zijn en gaat over fietstochten (>1 uur) vanaf het huisadres. Participatie en aantal fietsdagtochten 5 van de Nederlanders maakt fietstochten voor het plezier (figuur 1). In hebben Nederlanders in totaal 167 miljoen fietstochten van een uur of langer gemaakt (tabel 1). In en stapt een significant groter deel van de bevolking wel eens voor het plezier op de fiets; respectievelijk 5 en 5 van de inwoners (figuur 1). Het deel van de Zeeuwen (4), Drenten (4), ers (4) en ers (4) dat wel eens een recreatieve fietstocht maakt ligt onder het landelijk gemiddelde (figuur 1). Nederlanders ondernamen in ruim 3,4 miljard vrijetijdsactiviteiten (van één uur of langer) vanaf het huisadres. Een kwart (2) van deze activiteiten is een buitenrecreatie-activiteit Deel van de Nederlanders - naar provincie - dat een recreatieve fietstocht gemaakt heeft (zoals wandelen, fietsen of het maken van toertochtjes met auto of motor). Een vijfde (20%, Figuur 1 167 miljoen activiteiten)van alle buitenrecreatie-activiteiten is een recreatieve fietstocht (tabel 1). Sinds 2006/2007 is het totaal aantal vrijetijdsactiviteiten afgenomen met 1. Het aandeel fietstochten is nagenoeg gelijk gebleven (tabel 1). Nederland 4 4 4 4 4 5 5 5 5 5 5 5 5 Bron: CVTO 2006/2007-2006/2007 2008/2009 Aantal vrijetijdsactiviteiten > 1 uur (x mln) 4.046 3.567 3.419 > waarvan aantal buitenrecreatieve activiteiten (x mln) en in % van totaal aantal VT-activiteiten > waarvan aantal fietstochten (x mln) en in % van het totaal aantal buitenrecreatieve activiteiten 980 (2) 903 (2) 841 (2) 205 () 179 (20%) 167 (20%) Tabel 1 Lengte en duur fietsdagtochten Gemiddeld gaat de Nederlander tijdens een recreatieve fietstocht 2 uur en 33 minuten op pad. Het grootste deel (4) van de fietstochten duurt 1 tot 2 uur, tijdens 3 van de activiteiten gaat men 2 tot 4 uur op pad, de rest duurt langer dan 4 uur (figuur 2). Een gemiddelde recreatieve fietstocht - van één uur of langer - is 20,4 kilometer lang. Tijdens 6 van de recreatieve fietstochten wordt maximaal 20 kilometer gefietst. Circa één derde (3) van de fietstochten is tussen de 21 en de 50 kilometer lang, tijdens de rest van de tochten fietst men meer dan 50 kilometer (figuur 3). Fietsrecreatiemonitor Verdieping Fietsdagtochten - 2013 Landelijk Fietsplatform www.fietsplatform.nl 1
Duur fietsdagtocht Lengte fietsdagtocht 0% 1 tot 2 uur 1 0 t/m 5 km 2 tot 4 uur 6 t/m 10 km 4 4 tot 5 uur 5 tot 7 uur 3 1 11 t/m 20 km 21 t/m 50 km 7 uur of meer 51 t/m 100 km 3 101 t/m 150 km 3 Figuur 2 Figuur 3 Waar wordt gefietst Fietsdagtocht en provincie Fietstochten worden meestal buiten de eigen gemeente ondernomen (6), de rest van de tochten wordt binnen de eigen gemeente gemaakt. De meeste recreatieve fietstochten worden gemaakt in de provincies (1), (1), (1) en (1). Deze provincies zijn samen goed voor 6 van het totaal aantal recreatieve fietstochten (figuur 4). Bij het merendeel (8) van de recreatieve fietstochten, gaat men direct vanuit huis fietsen. Bij van de fietstochten gaat men eerst met de auto naar het startpunt. 1 1 1 1 Figuur 4 Inwoners en recreatieve fietstochten naar provincie - 2013 Fietsdagtocht en omgeving 1 1 1 1 1 1 1 aantal inwoners 2013 aantal recreatieve fietstochten Eigen wijk Op of aan zee Op of aan het water Landelijk gebied Recreatiegebied Nat natuurgebied Duinen Bos Heidegebied Dorp/stad Stadspark Anders 1 1 20% 3 en CBS 2013 Figuur 5 Figuur 6 Het aantal recreatieve fietstochten in een provincie, hangt sterk samen met het aantal inwoners van de provincie (figuur 5). Als het aantal recreatieve fietstochten per provincie afgezet wordt tegen het aantal inwoners van deze provincies, blijkt dat in, en relatief veel fietstochten gemaakt worden. Ook in en wordt meer voor het plezier gefietst dan je op basis van het aantal inwoners zou verwachten (figuur 5). De meeste recreatieve fietstochten vinden plaats in het landelijk gebied (3), in een dorp of stad (20%) of in het bos (1) (figuur 6). Fietsrecreatiemonitor Verdieping Fietsdagtochten - 2013 Landelijk Fietsplatform www.fietsplatform.nl 2
Wanneer wordt gefietst In april en juli wordt relatief veel gefietst, respectievelijk 1 en 1 van de fietstochten in is in deze periode gemaakt. Ook maart, juni en augustus zijn populaire fietsmaanden. In december, januari en februari wordt het minst gefietst (figuur 7). Zondag is de populairste fietsdag, van de recreatieve fietstochten vindt op zondag plaats. Maar ook zaterdag is wordt relatief veel gefietst (1 van de recreatieve fietstochten). Ruim 60% van de recreatieve fietstochten vindt op een weekdag plaats. Op maandag worden de minste fietstochten ondernomen (1) (figuur 8). Er zijn geen grote verschuivingen ten opzichte van eerdere jaren. Het merendeel van de fietstochten wordt overdag gemaakt. Bijna de helft (4) van de tochten gaan s middags van start. Tijdens 3 van de recreatieve fietstochten stapt men s ochtends op de fiets. Zes procent wordt s avonds gemaakt. Maand fietsdagtocht Januari Februari Dag fietsdagtocht Maart April Mei 1 Zondag Maandag Dinsdag Juni Woensdag 1 1 1 Juli Augustus September Oktober November December 1 1 1 1 1 Donderdag Vrijdag Zaterdag Figuur 7 Figuur 8 Gebruik routes Bij 1 van de recreatieve fietstochten (> 1 uur) wordt gebruik gemaakt van knooppuntroutes (figuur 9). Er zijn duidelijke verschillen tussen de provincie waar gefietst wordt en het gebruik van de LF- of knooppuntroutes. In,, en wordt tijdens een relatief groot deel van de recreatieve fietstochten gebruik gemaakt van de knooppuntroutes. In ligt het gebruik van LF-routes duidelijk boven het landelijk gemiddelde (figuur 10). Gebruik routes bij fietsdagtochten Gebruik routes bij dagtochten en provincie 2 1 Gebruik LF-routes Gebruik Knooppuntroutes 1 Geen gebruik 1 1 Niet bekend 1 % gebruik LF-routes % gebruik knooppuntroutes 0% 8 1 Bron: CVTO o.b.v. vragen Fietsplatform Figuur 9 Figuur 10 Fietsrecreatiemonitor Verdieping Fietsdagtochten - 2013 Landelijk Fietsplatform www.fietsplatform.nl 3
Gebruik routes bij dagtochten en leeftijd Gebruik routes bij dagtochten en afgelegde afstand 0 t/m 5 jaar % gebruik LF-routes % gebruik knooppuntroutes 3 6 t/m 12 jaar 13 t/m 17 jaar 18 t/m 24 jaar 25 t/m 34 jaar 35 t/m 44 jaar 0-5 km 6-10 km 11-20 km 21-50 km 51-150 km 45 t/m 54 jaar 1 % gebruik LF-routes Bron: CVTO o.b.v. vragen Fietsplatform 55 t/m 64 jaar 1 % gebruik knooppuntroutes Figuur 12 65 t/m 74 jaar 75 jaar en ouder Bron: CVTO o.b.v. vragen Fietsplatform Figuur 11 Nederlanders tussen de 55 en de 74 jaar maken relatief veel gebruik van knooppuntroutes (figuur 11). In fietste deze leeftijdsgroep in totaal ruim 13 miljoen keer een knooppuntroute. Dit is circa 6 van alle recreatieve fietstochten op het knooppuntroutenetwerk. Hoe langer de fietstocht, hoe vaker gebruik gemaakt wordt van knooppuntroutes. Bij langere routes wordt ook vaker dan gemiddeld gebruik gemaakt van LF-routes (figuur 12). Bij circa één op de vijf () recreatieve fietstochten met een lengte van 21-50 kilometer wordt gebruik gemaakt van knooppuntroutes. Bij fietstochten van meer dan vijftig kilometer, ligt dit aandeel op bijna een derde (3) (figuur 12). Waardering fietsdagtochten Nederlanders waarderen de recreatieve fietstochten van een uur of langer gemiddeld met een. De gemiddelde cijfers variëren van een in, tot een in, en (figuur 13). De aantrekkelijkheid van de omgeving en de kwaliteit van de fietspaden worden met respectievelijk een en een beoordeeld. De aanwezigheid van bezienswaardigheden () en horeca () krijgen gemiddeld de laagste beoordeling (figuur 14). Waardering dagtocht en provincie Waardering aspecten dagtocht Aantrekkelijkheid omgeving Kwaliteit fietspaden en wegen Kwaliteit bewegwijzering Kwaliteit routeverloop Drukte op fietspaden Aanwezigheid bezienswaardigheden Aanwezigheid horeca Figuur 13 Figuur 14 Fietsrecreatiemonitor Verdieping Fietsdagtochten - 2013 Landelijk Fietsplatform www.fietsplatform.nl 4
Qua aantrekkelijkheid omgeving scoren de provincies (8,1),, en () het hoogst. De cijfers die de provincies voor dit aspect krijgen variëren tussen de en de 8,1 (figuur 15). De kwaliteit van de fietspaden en wegen wordt over het algemeen positief beoordeeld; rapportcijfers voor dit aspect variëren per provincie tussen de in en de in, en. De kwaliteit van de bewegwijzering wordt het best gewaardeerd in,, en Noord- Brabant () (figuur 16). De kwaliteit van het routeverloop wordt in deze provincies eveneens het hoogst beoordeeld;, en scoren een en een. Waardering aantrekkelijkheid omgeving en provincie Waardering kwaliteit bewegwijzering en provincie 7,0 8,1 7,0 Figuur 15 Figuur 16 De waardering van de drukte op de fietspaden varieert van in tot in (figuur 17). Over de aanwezigheid van bezienswaardig-heden is men het meest tevreden in, en (gemiddelde boordeling ). Het aspect aanwezigheid bezienswaardigheden wordt in (5,7) en (6,1) het laagst gewaardeerd (figuur 18). De aanwezigheid van horeca wordt het best beoordeeld in (6,7),, en (). Dit aspect krijgt de laagste score in (5,3) en (5,7) (figuur 18). Waardering drukte op fietspaden en provincie Waardering aanwezigheid horeca en bezienswaardigheden en provincie Aanwezigheid horeca Aanwezigheid bezienswaardigheden 6,7 6,3 6,8 5,3 6,1 6,7 Figuur 17 5,7 5,7 6,1 6,8 Figuur 18 Fietsrecreatiemonitor Verdieping Fietsdagtochten - 2013 Landelijk Fietsplatform www.fietsplatform.nl 5