Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018
2 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 pakjeruimte.nl zelfbouw@rotterdam.nl facebook.com/zb010 pinterest.com/pakjeruimte
Programma zelfbouw rotterdam 2015-2018 De gemeente Rotterdam gaat de komende jaren zelfbouw stimuleren. Bij zelfbouw is een toekomstige bewoner zelf opdrachtgever voor het ontwerp en de bouw van zijn of haar woning. Waarom is zelfbouw belangrijk voor de stad? Welke vormen zijn mogelijk? Op welke manieren gaan we deze mogelijkheid bij potentiële zelfbouwers onder de aandacht brengen en hoe maken we dit mogelijk? Hiervoor is het Programma Zelfbouw opgericht. Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 3
Wat is zelfbouw? Bij zelfbouw is de toekomstige bewoner zelf opdrachtgever voor het ontwerp en de bouw van zijn of haar woning. Hij/zij heeft de vrijheid om deze woning, binnen randvoorwaarden, te realiseren. Type zelfbouwproducten In Rotterdam zijn diverse vormen van zelfbouw mogelijk, variërend van nieuwbouw op een vrije kavel tot de verbouwing van een oud schoolgebouw door een collectief van bewoners. Inmiddels hebben wij in Rotterdam een aardige traditie opgebouwd, vooral met de verkoop van vrije kavels en klushuizen. Dit laatste is inmiddels een (inter)nationaal geroemd concept dat in diverse steden navolging krijgt. In Rotterdam worden de komende jaren de volgende zelfbouwproducten aangeboden: Klushuis Klusgebouw Koop voor een aantrekkelijk bedrag een oud, karakteristiek pand en besteed de rest van je budget aan het realiseren van jouw ideale woning. Koop, samen met andere zelfbouwers, een oud schoolgebouw of karakteristiek kantoorpand en verbouw dit tot bijzondere woningen. De indeling en de gedeelde ruimtes stem je af met de andere bewoners. Binnen deze nieuwe indeling realiseer je jouw ideale woning. Vrije kavel Ontwerp en bouw je eigen vrijstaande huis van de grond af aan. Door heel Rotterdam zijn stukken grond te koop, in de stad of aan de rand. Kies een locatie die bij je past en vul deze precies zo in zoals jij het wilt hebben, van de eerste steen tot het laatste lichtknopje. Stadskavel Ontwerp en bouw je eigen woning als onderdeel van een rij woningen op je eigen kavel. De maximale afmetingen zijn bepaald, daarbinnen is veel vrijheid om de woning zo te ontwerpen en in te delen zoals jij wil. Groepskavel Koop, samen met andere zelfbouwers, een stuk grond en bouw hierop woningen. De indeling en de gedeelde ruimtes stem je af met de andere bewoners. Binnen deze nieuwe indeling realiseer je jouw ideale woning. 4 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018
Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 5
6 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018
Waarom is zelfbouw belangrijk? De gemeente Rotterdam vindt het belangrijk dat er de komende jaren meer woningen tot stand komen door een vorm van zelfbouw: #Kendoe Zelfbouw sluit aan bij de #Kendoe mentaliteit van het collegeprogramma 2015-2018. Bij zelfbouw nemen Rotterdammers het heft in handen en bepalen zelf hoe hun woonruimte en omgeving eruit komen te zien. Diversiteit Door verschillende vormen van zelfbouw aan te bieden, spelen we in op de toenemende vraag naar diversiteit in woningtypes. Daardoor is er voor elk wat wils, verdeeld over de verschillende gebieden in Rotterdam. Vasthouden Één van de voordelen van zelfbouw is dat consumenten een woning kunnen bouwen die zij specifiek laten ontwerpen voor hun woonwensen. Dit zorgt ervoor dat zij daar meestal langer blijven wonen en binding hebben met hun wijk en stad. Op die manier worden inwoners door zelfbouw verbonden aan Rotterdam. Kwaliteit Zelfbouwers bouwen vaak woningen van hoge kwaliteit. Dit uit zich bijvoorbeeld in materiaalgebruik, aandacht voor duurzaamheid en een uitgesproken architectuur. Daardoor ontstaan bijzondere wijken en woningen, die de stad interessanter maken. Met het programma zelfbouw wil de gemeente bereiken dat er binnen 3 jaar een geschikte vorm van zelfbouw in Rotterdam beschikbaar is voor alle verschillende doelgroepen en inkomens; dat zij goed op de hoogte zijn van de mogelijkheden in Rotterdam en dat het voor hen makkelijker wordt om hun (ver)bouwplannen te realiseren. Deze (potentiële) Rotterdammers nemen de komende jaren een aanzienlijk deel van de woningproductie voor hun rekening en zijn daarmee bepalend voor de ontwikkeling van Rotterdam. Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 7
programma zelfbouw Zelfbouw is een manier van woningen (ver)bouwen die in Rotterdam nog onvoldoende benut wordt. Ten opzichte van het totale aanbod aan (nieuwbouw)woningen is het aantal zelfbouwwoningen nog klein. In de afgelopen decennia zijn veel nieuwbouwwoningen gebouwd als onderdeel van grote gebiedsontwikkelingen zoals de Kop van Zuid en de binnenstad. Dat was de impuls die Rotterdam toen nodig had. Deze projecten zijn vooral ontwikkeld door de gemeente, projectontwikkelaars en corporaties. De huidige tijd vraagt aanvullend om een andere aanpak van stedelijke ontwikkeling met meer ruimte voor nieuwe initiatieven en partijen. Om zelfbouw een vanzelfsprekend onderdeel van de woningbouwmarkt in Rotterdam te laten zijn, is dus een extra impuls nodig. Het programma zelfbouw zorgt voor deze impuls door te werken aan een groter aanbod zelfbouwwoningen, meer diversiteit, een slimme verkoopcampagne en goede informatie aan zelfbouwers. 8 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018
Doel 1: Divers en Rotterdammergericht aanbod. Met het programma Zelfbouw werken we aan een volwaardig aanbod voor (groepen) particulieren, al dan niet in combinatie met professionals, die zelf een woningen willen ontwikkelen en bouwen. Naast de bestaande klushuizen en vrije kavels aan de randen van de stad, worden er de komende jaren veel nieuwe stadskavels, groepskavels en klusgebouwen aangeboden. Deze nieuwe vormen van zelfbouw sluiten aan bij de behoefte van individuele bewoners én collectieven om zelf of samen met anderen woning(en) te (ver)bouwen. De grote belangstelling en de succesvolle verkoop van de kleinere betaalbare kavels op het voormalig hockeyterrein Leonidas is hier een voorbeeld van. De uitdaging is om op basis van de vraag van (potentiële) kopers het geschikte aanbod te realiseren. In sommige gevallen kan daardoor een doelgroep in Rotterdam behouden worden die anders buiten de gemeente ging wonen. De gemeente Rotterdam is uiteraard niet de enige partij die bezig is met zelfbouw. Door samen te werken met partners en (kleine) marktpartijen in de stad kunnen er nieuwe initiatieven ontstaan en realiseren we een breder en gericht aanbod. Doel 2: inspiratie over zelfbouw. Alleen een goed aanbod is niet voldoende om zelfbouw te stimuleren. Een groeiend aantal mensen heeft interesse om een woning te bouwen met veel keuzevrijheid. Toch zijn er ook drempels die hen ervan weerhouden te kiezen voor zelfbouw. Inspiratie door goede marketing en communicatie kunnen een aantal van deze drempels verlagen. Ook van belang is het om (potentiële) zelfbouwers actief te informeren, hen te helpen om met de juist mensen in contact te komen en open te staan voor nieuwe vormen van samenwerking. Het programma is verantwoordelijk voor de stadsbrede marketing en communicatie van zelfbouw in Rotterdam. Zowel online als offline middelen worden ingezet om te inspireren met als centrale basis de website www.pakjeruimte.nl en social media. Om toekomstige zelfbouwers op gang te helpen en met elkaar in contact te brengen wordt een reeks colleges georganiseerd onder de noemer Zelfbouw Academie. Door kennis te delen van eerdere zelfbouwers worden drempels weggenomen en wordt de (groeiende) interesse versterkt. Ook wordt er vanuit het programma gewerkt aan zelfbouwloket waar op speciale tijden experts aanwezig zijn voor inspiratie en vragen. Het programma zelfbouw zal tevens de samenwerking opzoeken met andere ontwikkelende partijen zoals corporaties en (kleine) marktpartijen met zelfbouw aanbod. Hierdoor kan er op verschillende punten (online via pakjeruimte en offline via het loket) het complete zelfbouw aanbod van Rotterdam inzichtelijk gemaakt worden. Zelfbouw Rotterdam is daarnaast goed vertegenwoordigd bij belangrijke beurzen en evenementen. Doel 3: Passende werkwijze ontwikkelen Kern van het stimuleren van zelfbouw in Rotterdam is het mogelijk maken van initiatieven van (collectieven van) burgers, die in de praktijk vaak samenwerking zoeken met professionals. Verkopen van grond en vastgoed aan particulieren in plaats van aan professionele marktpartijen vraagt een andere cultuur en een andere wijze van verkopen. Dit geldt zowel voor de gemeente als voor andere ontwikkelende partijen en grond- en vastgoedeigenaren zoals corporaties. Om de (aspirant)koper zoveel mogelijk duidelijkheid te kunnen bieden en dus zo goed mogelijk van dienst te kunnen zijn is het nodig om open te staan voor nieuwe ideeën en initiatieven en tegelijkertijd duidelijk te communiceren over de mogelijkheden en uitdagingen bij zelfbouwprojecten. pakjeruimte.nl zelfbouw@rotterdam.nl facebook.com/zb010 pinterest.com/pakjeruimte
Programma zelfbouw rotterdam 2015-2018 zelfbouw draagt bij aan Meer aantrekkelijke bijzondere wijken en woningen Aantrekken en vasthouden van gewenste doelgroepen Meer woonproducten van hoge kwaliteit de uitgangspunten Zoveel mogelijk zeggenschap voor Rotterdammers Ruimte voor innovatieve ideeën Ruimte om te experimenteren ons doel In 2018 wordt 10% van de nieuwbouwwoningen in Rotterdam gerealiseerd door zelfbouw. 10 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018
de pijlers Diverser en meer gebalanceerd aanbod Een effectief verkoopinstrumentarium Makkelijkere processen door beter te organiseren. klusgebouwen Verkopen van grond en vastgoed aan particulieren in plaats van aan professionele marktpartijen vraagt een andere cultuur en andere verkoopinstrumenten. klushuizen vrije kavels Hoe doen we dat? stadskavels Open staan voor nieuwe ideeën en initiatieven Duidelijk communiceren groepskavels Mogelijkheden en uitdagingen bij zelfbouwprojecten tonen Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 11
pakjeruimte.nl zelfbouw@rotterdam.nl facebook.com/zb010 pinterest.com/pakjeruimte