Ondersteuning burgemeestersconvenant

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ondersteuning burgemeestersconvenant"

Transcriptie

1 20/01/2014 Ondersteuning burgemeestersconvenant Deel 2: Sustainable energy action plan (SEAP) Studiedag LNE Brussel

2 Inhoud» Doel maatregelentool» Architectuur maatregelentool» Aan de slag 20/01/ , VITO NV

3 Inhoud» Doel maatregelentool» Architectuur maatregelentool» Aan de slag 20/01/ , VITO NV

4 Doel maatregelentool Tool die steden en gemeenten in Vlaanderen ondersteunt bij de opmaak van een sustainable energy action plan (SEAP) of actieplan duurzame energie, zoals gedefinieerd onder het Covenant of Mayors (CoM). A Sustainable Energy Action Plan (SEAP) is the key document in which the Covenant signatory outlines how it intends to reach its CO 2 reduction target by It defines the activities and measures set up to achieve the targets, together with time frames and assigned responsibilities. Covenant signatories are free to choose the format of their SEAP, as long as it is in line with the general principles set out in the Covenant SEAP guidelines. Scenario-analyse: mogelijke impact van 10 voorbeeldmaatregelen op CO 2 emissies binnen gemeentelijke grondgebied tegen /01/ , VITO NV

5 Inzicht in autonome evoluties Hoe evolueren de CO 2 emissies binnen gemeentelijke grondgebied tegen 2020, indien geen bijkomende acties na 2011 door lokale overheden worden genomen? Hoe evolueren de emissies binnen gemeentelijk grondgebied tegen 2020, door de impact van autonome ontwikkelingen en Europees beslist beleid? CO 2 -emissies (in ton) huishoudens tertiair openbare verlichting landbouw industrie transport eigen organisatie

6 CO 2 emissies [ton] Inzicht in impact bijkomende acties Hoe evolueren de emissies binnen gemeentelijke grondgebied tegen 2020, indien een bijkomende actie na 2011 door een lokale overheid worden genomen? Hoe verhouden bijkomende acties zich tot elkaar m.b.t. CO 2 impact in 2020? CO 2 Emissies Huishoudens Nulmeting 2011 BAU 2020 BAU Dakisolatie BAU Muurisolatie BAU Betere beglazing BAU Warmtepomp BAU Zonneboiler

7 Inhoud» Doel maatregelentool» Architectuur maatregelentool» Aan de slag 20/01/ , VITO NV

8 Dataleveranciers: SVR, Vlaams Verkeerscentrum, VITO Websites, studies VITO, actieplannen Architectuur Maatregelentool maatregelen om CO 2 te reduceren (MTRG) kopie rekenbladen Nulmeting 2011 en data (INPUT) 2020 Autonome evolutie # huishoudens voertuigkilometers graaddagen Fiche % Δ CO 2 -emissies t.o.v. basisjaar Europees beleid Ecodesign Richtlijn, Energieprestatiebeleid, CO 2 business as usual (BAU) Bijkomende implementatie Bijkomende dakisolaties tussen van de HH in 2020 hebben dakisolatie geplaatst tussen Kenmerken maatregel Beschrijving Levensduur Gemiddelde investeringskost per dakisolatie t.o.v. BAU aantal HH Ter vergelijking: % van de HH in 2020 in Vlaanderen volgens REG-beleid Gemiddelde besparing per dakisolatie t.o.v. BAU kwh per dakisolatie Gemiddelde emissiereductie per dakisolatie t.o.v. BAU ton CO2 reductie per dakisolatie Gemiddelde kost per emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 /ton CO2 reductie Impact maatregel t.o.v. BAU in 2020 Totale besparing t.o.v. BAU in 2020 Totale emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 jaar 2011 per dakisolatie, excl. taksen en premies - gemiddeld XXX m² per dak MWh ton CO2 reductie

9 Dataleveranciers: SVR, Vlaams Verkeerscentrum, VITO Websites, studies VITO, actieplannen Architectuur Maatregelentool maatregelen om CO 2 te reduceren (MTRG) kopie rekenbladen Nulmeting 2011 en data (INPUT) Autonome evolutie # huishoudens voertuigkilometers graaddagen Europees beleid Ecodesign Richtlijn, Energieprestatiebeleid, Bijkomende implementatie Bijkomende dakisolaties tussen van de HH in 2020 hebben dakisolatie geplaatst tussen aantal HH Ter vergelijking: % van de HH in 2020 in Vlaanderen volgens REG-beleid Kenmerken maatregel 2020 Fiche % Δ CO 2 -emissies t.o.v. basisjaar CO 2 business as usual (BAU) Beschrijving Levensduur Gemiddelde investeringskost per dakisolatie t.o.v. BAU Gemiddelde besparing per dakisolatie t.o.v. BAU kwh per dakisolatie Gemiddelde emissiereductie per dakisolatie t.o.v. BAU ton CO2 reductie per dakisolatie Gemiddelde kost per emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 /ton CO2 reductie Impact maatregel t.o.v. BAU in 2020 Totale besparing t.o.v. BAU in 2020 Totale emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 jaar 2011 per dakisolatie, excl. taksen en premies - gemiddeld XXX m² per dak MWh ton CO2 reductie

10 Autonome evoluties en Beslist Europees beleid» Residentiële & Tertiaire gebouwen:» Autonome evolutie:» Demografische ontwikkeling (aantal huishoudens) en groei toegevoegde waarde (tertiaire sector)» Graaddagen 15/15 (gemiddelde periode )» Autonome vervanging van verwarmingsinstallaties einde levensduur» Beslist Europees beleid» Energieprestatieregelgeving nieuwbouw (Bijna Energie Neutraal 2020)» Ecodesign richtlijn (elektrische toestellen & verlichting)» Sector transport (particulier en commercieel, excl. openbaar vervoer):» Autonome evolutie:» Evolutie voertuigkilometers per weg- en voertuigtype» Beslist Europees beleid:» Euro-normering» CO 2 -grenzen voor personenwagens

11 Autonome evoluties en Beslist Europees beleid» Sectoren eigen organisatie, industrie, openbare verlichting, openbaar vervoer en landbouw: Verbruik en emissies BAU-scenario in 2020 = Nulmeting in 2011.» Lokale gegevens voor projecties vaak niet beschikbaar!» projecties bevolking en aantal huishoudens per gemeente opgemaakt door de SVR» projecties voertuigkilometers per gemeente opgemaakt door het Vlaams Verkeerscentrum» Dus: Doorrekening standaard met Vlaamse, default waarden, maar ook eigen waarden, waar mogelijk (cf. nulmeting) 20/01/ , VITO NV

12 Dataleveranciers: SVR, Vlaams Verkeerscentrum, VITO Websites, studies VITO, actieplannen Architectuur Maatregelentool maatregelen om CO 2 te reduceren (MTRG) kopie rekenbladen Nulmeting 2011 en data (INPUT) 2020 Autonome evolutie # huishoudens voertuigkilometers graaddagen Fiche % Δ CO 2 -emissies t.o.v. basisjaar Europees beleid Ecodesign Richtlijn, Energieprestatiebeleid, CO 2 business as usual (BAU) Bijkomende implementatie Bijkomende dakisolaties tussen van de HH in 2020 hebben dakisolatie geplaatst tussen Kenmerken maatregel Beschrijving Levensduur Gemiddelde investeringskost per dakisolatie t.o.v. BAU aantal HH Ter vergelijking: % van de HH in 2020 in Vlaanderen volgens REG-beleid Gemiddelde besparing per dakisolatie t.o.v. BAU kwh per dakisolatie Gemiddelde emissiereductie per dakisolatie t.o.v. BAU ton CO2 reductie per dakisolatie Gemiddelde kost per emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 /ton CO2 reductie Impact maatregel t.o.v. BAU in 2020 Totale besparing t.o.v. BAU in 2020 Totale emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 jaar 2011 per dakisolatie, excl. taksen en premies - gemiddeld XXX m² per dak MWh ton CO2 reductie

13 10 voorbeeldmaatregelen» Selectie maatregelen waarop lokaal beleid een impact kan hebben» Maatregelen ter reductie van energievraag:» Huishoudens: muurisolatie, dakisolatie, betere beglazing» Tertiair: cluster van diverse maatregelen (zoals relighting, efficiëntere gasketels, natuurlijke ventilatie) ter reductie van vraag (verbruik) naar verwarming, ventilatie, koeling en verlichting (door onzekerheid op/gebrek aan gegevens enkel generieke benadering mogelijk)» Transport: shift van auto naar fiets voor korte ritten» Maatregelen voor groenere en/of efficiëntere energieproductie/gebruik:» Huishoudens: warmtepompen en zonneboilers» Tertiair: warmtepompen» Transport: shift naar elektrische voertuigen» Lokale energieproductie: PV-installaties 20/01/ , VITO NV

14 10 voorbeeldmaatregelen: Methodiek» Doorrekening impact van maatregelen op basis van indicatieve (VL) kengetallen/aannames» kengetallen uit studies voor steden (Antwerpen, Gent, Leuven), provincie Limburg, VL (VKP-studie) en BE (FOD Roadmap 2050)» geen potentieel studie specifiek per gemeente» mogelijkheid om kengetallen/aannames aan te passen door gebruiker» Bijkomende implementatie van maatregelen dient door gemeente zelf ingevuld te worden (oranje cellen) PV <= 10 kw AC vermogen Bijkomende implementatie Bijkomende PV <= 10 kwpiek tussen % van de HH in 2020 hebben PV geplaatst tussen Ter vergelijking: aantal HH 11% aandeel in jaarlijkse groei van PV verondersteld in Vlaanderen MWh jaarlijkse groei van PV verondersteld in Vlaanderen

15 CO2 emissies [ton] 10 voorbeeldmaatregelen: Resultaat voorbeeld huishoudens bestaande bouw Variant 1: hoge inzet dakisolatie (75%) & lage inzet warmtepomp (15%) in CO 2 Emissies Huishoudens Nulmeting 2011 BAU 2020 BAU BAU Dakisolatie BAU Muurisolatie BAU Betere beglazing BAU Warmtepomp BAU Zonneboiler 20/01/ , VITO NV

16 CO2 emissies [ton] 10 voorbeeldmaatregelen: Resultaat voorbeeld huishoudens bestaande bouw Variant 2: lage inzet dakisolatie (15%) & hoge inzet warmtepomp (75%) in CO 2 Emissies Huishoudens Nulmeting 2011 BAU 2020 BAU BAU Dakisolatie BAU Muurisolatie BAU Betere beglazing BAU Warmtepomp BAU Zonneboiler 20/01/ , VITO NV

17 Dataleveranciers: SVR, Vlaams Verkeerscentrum, VITO Websites, studies VITO, actieplannen Architectuur Maatregelentool maatregelen om CO 2 te reduceren (MTRG) kopie rekenbladen Nulmeting 2011 en data (INPUT) 2020 Autonome evolutie # huishoudens voertuigkilometers graaddagen Fiche % Δ CO 2 -emissies t.o.v. basisjaar Europees beleid Ecodesign Richtlijn, Energieprestatiebeleid, CO 2 business as usual (BAU) Bijkomende implementatie Bijkomende dakisolaties tussen van de HH in 2020 hebben dakisolatie geplaatst tussen Kenmerken maatregel Beschrijving Levensduur Gemiddelde investeringskost per dakisolatie t.o.v. BAU aantal HH Ter vergelijking: % van de HH in 2020 in Vlaanderen volgens REG-beleid Gemiddelde besparing per dakisolatie t.o.v. BAU kwh per dakisolatie Gemiddelde emissiereductie per dakisolatie t.o.v. BAU ton CO2 reductie per dakisolatie Gemiddelde kost per emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 /ton CO2 reductie Impact maatregel t.o.v. BAU in 2020 Totale besparing t.o.v. BAU in 2020 Totale emissiereductie t.o.v. BAU in 2020 jaar 2011 per dakisolatie, excl. taksen en premies - gemiddeld XXX m² per dak MWh ton CO2 reductie

18 Informatie per voorbeeldmaatregel Info nuttig voor afweging voorbeeldmaatregelen onderling Bijkomende inzet maatregel binnen gemeente t.o.v. BAU tegen 2020 Isolatie: Plaatsen van dakisolatie Bijkomende implementatie Bijkomende dakisolaties tussen % van de huishoudens (HH) in 2020 hebben dakisolatie geplaatst tussen aantal HH Ter vergelijking: 18% van de HH in 2020 in Vlaanderen volgens REG-beleid Kenmerken maatregel Dakoppervlakte 106 m² gemiddeld per dak Levensduur 50 jaar Gemiddelde investeringskost per dakisolatie t.o.v. BAU per dakisolatie, excl. taks & premies, incl. plaatsing Kosteneffectiviteit ( /ton) Gemiddelde besparing per dakisolatie t.o.v. BAU kwh per dakisolatie Gemiddelde besparing brandstofkosten per dakisolatie t.o.v. BAU 427 per dakisolatie, excl. taks Gemiddelde emissiereductie per dakisolatie t.o.v. BAU ton CO2 reductie per dakisolatie Energie & Emissie Gemiddelde kost per emissiereductie t.o.v. BAU in /ton CO2 reductie Impact maatregel t.o.v. BAU in 2020 reductie 2020 t.o.v. BAU: Totale besparing t.o.v. BAU in MWh - per eenheid Totale emissiereductie t.o.v. BAU in ton CO2 reductie - totaal Bemerkingen Investeringskost: Zuiver de kost van isolatiemateriaal & dampscherm. Voorbereidende werken en vereiste afwerkingen bij hellend dak en plat dak niet meegerekend, zoals plaatsting van gipskartonplaten en bitumineuze afdichting. 20/01/ , VITO NV

19 Inhoud» Doel maatregelentool» Architectuur maatregelentool» Aan de slag 20/01/ , VITO NV

20 Aan de slag Handleiding en exceltool online Quickstart

21 Stappenplan Quickstart STAP 1: kopieer de inhoud van de rekenbladen Nulmeting 2011 en data uit de tool voor opmaak van CO 2 -nulmeting STAP 2: controleer of er gegevens of aannames zijn in de DATA of MTRG rekenbladen die je wenst te overschrijven. STAP 3: het rekenblad BAU 2020 geeft, per sector, een overzicht van het energieverbruik en CO 2 -emissies in 2011 en in /01/ , VITO NV

22 Stappenplan Quickstart STAP 4: vul de implementatiegraad in voor één of meerdere maatregelen in de MTRG rekenbladen.

23 Stappenplan Quickstart STAP 5: in de MTRG-rekenbladen geeft de grafiek telkens weer wat de impact is van elke maatregel afzonderlijk ten opzichte van CO 2 -emissies in 2020 volgens het BAU scenario.

24 Bedankt voor jullie aandacht 20/01/ , VITO NV

Handleiding. Ondersteuning burgemeestersconvenant. Deel 2: sustainable energy action plan (SEAP) (versie 2011_04) Verspreiding: Algemeen

Handleiding. Ondersteuning burgemeestersconvenant. Deel 2: sustainable energy action plan (SEAP) (versie 2011_04) Verspreiding: Algemeen Verspreiding: Algemeen Handleiding Ondersteuning burgemeestersconvenant Deel 2: sustainable energy action plan (SEAP) (versie 2011_04) Meynaerts Erika, Nele Renders, Beckx Carolien Studie uitgevoerd in

Nadere informatie

Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012

Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012 17/11/2014 Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012 Kadering» VITO actualiseert jaarlijks, in opdracht van LNE, CO 2 -inventaris gemeenten» Taken voorzien in actualisatie

Nadere informatie

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Infomoment Ranst 23 september 2015 20u 1 Ranst timing 1. Voorstelling project aan schepencollege + goedkeuring: 12/2 2. werkgroep energie & klimaat: 19/3

Nadere informatie

Ondersteuning burgemeestersconvenant

Ondersteuning burgemeestersconvenant 20/01/2014 Ondersteuning burgemeestersconvenant Deel 1: Baseline emission inventory Studiedag LNE Brussel Inhoud» Situering opdracht ondersteuning burgemeestersconvenant» Bespreking van de twee Excels

Nadere informatie

Info- en uitwisselingsmoment over klimaat en het Burgemeestersconvenant

Info- en uitwisselingsmoment over klimaat en het Burgemeestersconvenant Info- en uitwisselingsmoment over klimaat en het Burgemeestersconvenant Maandag 9 maart 2015, provinciehuis Leuven Donderdag 12 maart 2015, PIVO - Asse Info- en uitwisselingsmoment over klimaat en het

Nadere informatie

Gemeenteraadscommissie energie & klimaat. 20 januari 2015 20u Mortsel

Gemeenteraadscommissie energie & klimaat. 20 januari 2015 20u Mortsel Gemeenteraadscommissie energie & klimaat 20 januari 2015 20u Mortsel 1 Meerjarenplanning stadsbestuur Eigen organisatie stadsbestuur Klimaatneutraal tegen 2020 (actie 86) Energieverbruik eigen diensten

Nadere informatie

Vilvoorde. BROEK Bouwblokrenovatie & Demowoning

Vilvoorde. BROEK Bouwblokrenovatie & Demowoning Vilvoorde BROEK Bouwblokrenovatie & Demowoning BROEK - Bouwblokrenovatie en demowoning Situering Doelstelling Stand van zaken Discussie 2/26/2016 Vilvoorde BROEK Bouwblokrenovatie & Demowoning 2 2/26/2016

Nadere informatie

Klimaatplan Maldegem

Klimaatplan Maldegem Klimaatplan Maldegem Klimaatplan Maldegem Inleiding Proces Nulmeting Actieplan Inleiding Burgemeestersconvenant Doelstellingen 2020 20% minder energie verbruik 20% minder CO2 uitstoot 20% hernieuwbare

Nadere informatie

Discussienota Tertiaire Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030

Discussienota Tertiaire Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Discussienota Tertiaire Sector BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Katleen Briffaerts 1 Inhoud Inleiding Aannames Beleidsdoelstellingen

Nadere informatie

Handleiding. Ondersteuning burgemeestersconvenant. Deel 1: Emission inventory (versie 2011_07 en versie 2012_01) Verspreiding: Algemeen

Handleiding. Ondersteuning burgemeestersconvenant. Deel 1: Emission inventory (versie 2011_07 en versie 2012_01) Verspreiding: Algemeen Verspreiding: Algemeen Handleiding Ondersteuning burgemeestersconvenant Deel 1: Emission inventory (versie 2011_07 en versie 2012_01) Meynaerts Erika, Aernouts Kristien, Beckx Carolien, Renders Nele Studie

Nadere informatie

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Welkom Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Aanbod Energiediensten voor Lokale Besturen Wat zijn EnergieDiensten voor Lokale Besturen? Energie

Nadere informatie

Actieplan Burgemeestersconvenant

Actieplan Burgemeestersconvenant Actieplan Burgemeestersconvenant Wat is het burgemeestersconvenant? Engagement van 6735 steden en gemeenten Om minimum 20 % CO 2 te gaan besparen tegen 2020 20 % CO 2 over het volledige grondgebied Opmaak

Nadere informatie

SO-mailing 11 december 2013 - Nr.5

SO-mailing 11 december 2013 - Nr.5 11-12-2013 Samenwerkingsovereenkomst Vlaams Gewest gemeenten/steden/provincies Centraal Aanspreekpunt Lokale Overheden SO-mailing 11 december 2013 - Nr.5 1. SO 2008-2013: einddatum particuliere subsidiedossiers

Nadere informatie

OOSTENDE KLIMAATNEUTRAAL

OOSTENDE KLIMAATNEUTRAAL EOS-OOSTENDE.BE OOSTENDE ENERGIEHUIS OOSTENDE KLIMAATNEUTRAAL KLIMAATDAG VVSG 03.05.2019 EOS-OOSTENDE.BE OOSTENDE ENERGIEHUIS ENERGIEHUIS OOSTENDE 2 ENERGIEHUIS OOSTENDE AUTONOOM ENERGIEBEDRIJF OOSTENDE

Nadere informatie

DE TRANSITIE NAAR LEUVEN KLIMAATNEUTRAAL 2030

DE TRANSITIE NAAR LEUVEN KLIMAATNEUTRAAL 2030 DETRANSITIENAAR LEUVENKLIMAATNEUTRAAL2030 Wetenschappelijkeindrapport Februari2013 Colofon Auteurs:HanVandevyvere,PeterTomJones,JanAerts Medewerkers:JohanEyckmans,ClaraVerhelst,EvelienWillaert,ElkeFranchois,WimVerheyden,

Nadere informatie

Dynamische Energie Atlas Limburg (DEA)

Dynamische Energie Atlas Limburg (DEA) Dynamische Energie Atlas Limburg (DEA) 1 Waarom een EnergieAtlas Limburg?» Hoe ontwikkelingen rond HE ruimtelijk beoordelen, ordenen, afstemmen, faciliteren, optimaliseren? => Dynamische Energie Atlas

Nadere informatie

7e ENERGIECONGRES VCB 26 maart Luc Peeters, administrateur-generaal Vlaams Energieagentschap

7e ENERGIECONGRES VCB 26 maart Luc Peeters, administrateur-generaal Vlaams Energieagentschap 7e ENERGIECONGRES VCB 26 maart 2015 Luc Peeters, administrateur-generaal Vlaams Energieagentschap Het Vlaamse regeerakkoord 2014-2019 Vlaanderen maakt van energie-efficiëntie een topprioriteit door o.a.

Nadere informatie

Instapreeksen Kennisplatform Openbare Verlichting (Regio) Masterplan OV

Instapreeksen Kennisplatform Openbare Verlichting (Regio) Masterplan OV Instapreeksen Kennisplatform Openbare Verlichting (Regio) Masterplan OV 21 februari 2019 Agenda Inleiding Masterplan OV Fase 1 : analyse Fase 2 : visie Fase 3 : strategie Fase 4 : impactstudie Fase 5 :

Nadere informatie

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant?

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Energie verwarming en SWW Stijgende prijzen woningen zonder spouwisolatie Woningen met enkel glas Woningen zonder dakisolatie 2 1 Energie elektriciteit

Nadere informatie

Uitdagingen voor het distributienet. Frederik Hindryckx Energik decentrale elektriciteitsproductie 23/05/2013

Uitdagingen voor het distributienet. Frederik Hindryckx Energik decentrale elektriciteitsproductie 23/05/2013 Uitdagingen voor het distributienet Frederik Hindryckx Energik decentrale elektriciteitsproductie 23/05/2013 Situering Eandis in energiemarkt CREG / VREG Producenten elektriciteit Invoerders aardgas Elia

Nadere informatie

Duurzaam energieactieplan Gemeente Nevele 14/12/2015

Duurzaam energieactieplan Gemeente Nevele 14/12/2015 Duurzaam energieactieplan Gemeente Nevele 14/12/2015 Management Summary De gemeente Nevele wil de leefbaarheid op haar grondgebied nu en in de toekomst vergroten met een kwalitatief klimaatbeleid. De

Nadere informatie

SAMENVATTING. Percentage tov totale uitstoot. Doelstelling CO2-reductie. Huidige uitstoot. Energie 21.815,19. Huishoudens 27.176,67. Tertiair 3.

SAMENVATTING. Percentage tov totale uitstoot. Doelstelling CO2-reductie. Huidige uitstoot. Energie 21.815,19. Huishoudens 27.176,67. Tertiair 3. SAMENVATTING Doelstelling CO2-reductie Energie 21.815,19 Huishoudens 27.176,67 Tertiair 3.276,40 Industrie & landbouw 7.231,41 Mobiliteit 19.912,72 Eigen diensten 1.115,70 Natuur 800,00 Totaal 81.328,08

Nadere informatie

sessie 3: De Wereld op de stoep Jeroen Mercy De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Stad Gent Milieudienst

sessie 3: De Wereld op de stoep Jeroen Mercy De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Stad Gent Milieudienst sessie 3: De Wereld op de stoep De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Jeroen Mercy Stad Gent Milieudienst Context Klimaatopwarming is een feit Impact voor Gent: veerkracht

Nadere informatie

Klimaatactieplan Hoogstraten. in het kader van het burgemeestersconvenant

Klimaatactieplan Hoogstraten. in het kader van het burgemeestersconvenant Klimaatactieplan Hoogstraten in het kader van het burgemeestersconvenant Inhoudsopgave Voorwoord 1 Een basis voor het Klimaatactieplan 2 Visie op het lokaal klimaatbeleid 2 Burgemeestersconvenant als

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2016

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2016 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris hernieuwbare energiebronnen Vlaanderen 2005-2016, Vito, oktober 2017 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2016 bedraagt 6,4% Figuur 1 groene stroom uit bio-energie

Nadere informatie

Welkom Elektrische voertuigen 6 juli 2011

Welkom Elektrische voertuigen 6 juli 2011 Welkom Elektrische voertuigen 6 juli 2011 Agenda Project elektrische voertuigen Eandis Impact op netwerk elektriciteit Deelname proeftuin EVA 2 6 juli 2011 Technische gegevens voertuigen ( 1 ) 4 FIAT FIORINO

Nadere informatie

Dirk Vanhoudt. Onderzoeker. VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek)

Dirk Vanhoudt. Onderzoeker. VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek) Dirk Vanhoudt Onderzoeker VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek) De rol van groene warmtenetten in de renovatie van woningen Inhoudstafel 1. De Vlaamse huizenmarkt 2. De energieprestatieregelgeving

Nadere informatie

Infosessie Opmaak gemeentelijke klimaatactieplannen (SEAP) Els Cornelis, 15 en 22 september 2015

Infosessie Opmaak gemeentelijke klimaatactieplannen (SEAP) Els Cornelis, 15 en 22 september 2015 Infosessie Opmaak gemeentelijke klimaatactieplannen (SEAP) Els Cornelis, 15 en 22 september 2015 Opmaak gemeentelijke klimaatactieplannen Programma 9u30 10u20 : SEAP-template, inschatting CO 2 -reductiecijfers,

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2015

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2015 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris hernieuwbare energiebronnen Vlaanderen 2005-2015, Vito, september 2016 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2015 bedraagt 6,0 % Figuur 1 groene stroom uit bio-energie

Nadere informatie

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug CONCEPT Omgevingsdienst regio Utrecht Mei 2015 opgesteld door Erwin Mikkers Duurzame energie per Kern in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact & Figures. Tania Van Mierlo Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid

KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact & Figures. Tania Van Mierlo Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact & Figures Tania Van Mierlo Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid EU doelstellingen t.o.v. 1990 t.o.v. 2005 Focus vandaag Broeikasgasuitstoot

Nadere informatie

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping. 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil K41 (Max K45) K35 (Max K35) Bewoonbaar oppervlak 202 m 2 202 m 2 Totaal

Nadere informatie

Vergelijking rijwoning nieuwbouw

Vergelijking rijwoning nieuwbouw Vergelijking rijwoning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil K39 (Max K45) K35 (Max K35) Bewoonbaar oppervlak 107 m 2 107 m 2 Totaal warmteverlies

Nadere informatie

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september 2012 Situering Eandis in energiemarkt Producenten elektriciteit CREG / VREG Invoerders aardgas Elia Fluxys Distributienetbeheerders Leveranciers Klanten

Nadere informatie

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen MILIEUBAROMETER: INDICATORENFICHE ENERGIE 1/2 Samenwerkingsovereenkomst 2008-2013 Milieubarometer: Energieverbruik gemeentelijke gebouwen Indicatorgegevens Naam Definitie Meeteenheid Energieverbruik gemeentelijke

Nadere informatie

Dynamische Energieatlas voor Steden en Regio s Guy Engelen, VITO, Unit Ruimtelijke Milieuaspecten (RMA) Tel

Dynamische Energieatlas voor Steden en Regio s Guy Engelen, VITO, Unit Ruimtelijke Milieuaspecten (RMA) Tel 16/10/2014 Dynamische Energieatlas voor Steden en Regio s Guy Engelen, VITO, Unit Ruimtelijke Milieuaspecten (RMA) Tel. 014-33 67 37 [email protected]; Doel van de presentatie» Korte voorstelling van

Nadere informatie

Waasland 2020 (werktitel) Kick-off Sint-Niklaas, 27 maart 2015

Waasland 2020 (werktitel) Kick-off Sint-Niklaas, 27 maart 2015 LOGO INTERWAAS!!! Waasland 2020 (werktitel) Kick-off Sint-Niklaas, 27 maart 2015 Kim Rienckens (Provincie Oost-Vlaanderen, beleidsmedewerker dienst milieubeleid) en Frauke Van Goethem (Interwaas, projectmanager

Nadere informatie

Knooppunten & interacties Naar oplossingen (?)

Knooppunten & interacties Naar oplossingen (?) Studiedag Bouwknopen Knooppunten & interacties Naar oplossingen (?) Jeroen Vrijders & Sandrine Herinckx WTCB Afdeling Duurzame Ontwikkeling en Renovatie Brussel 13 november 2012 In de knoop? Studiedag

Nadere informatie

KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact& Figures

KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact& Figures KLIMAATRONDETAFEL Mobiliteit, Logistiek en Voertuigen Fact& Figures Tania Van Mierlo Afd. Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid EU doelstellingen t.o.v. 1990 t.o.v. 2005 Focus vandaag 1 Vlaamse

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2013

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2013 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris duurzame energie in Vlaanderen 2013, Deel I: hernieuwbare energie, Vito, februari 2015 1 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2013 bedraagt 5,8 % Figuur 1 zon-elektriciteit

Nadere informatie

18/10/2013. Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen. De woning van 2020 werfbezoek. 17 oktober 2013, de woning van 2020

18/10/2013. Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen. De woning van 2020 werfbezoek. 17 oktober 2013, de woning van 2020 Arch. Christophe Debrabander voor Bostoen De woning van 2020 werfbezoek 1 onze MISSIE: Omdat comfortabel wonen een behoefte is van iedereen, (ver-)bouwt Bostoen betaalbare, energiezuinige wooneenheden

Nadere informatie

Welkom. Smart Grids Slimme netten? of Netten voor slimme mensen? 20 oktober 2010

Welkom. Smart Grids Slimme netten? of Netten voor slimme mensen? 20 oktober 2010 Welkom Slimme netten? of Netten voor slimme mensen? 20 oktober 2010 : probleemstelling Meer lokale productie Lokale injectie zorgt voor opwaartse stroom Fluctuerend en weinig controleerbaar Het netwerk

Nadere informatie

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw

Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Vergelijking vrijstaande woning nieuwbouw Your climate. Our energy. gelijkvloers verdieping. 1 Kenmerken voorbeeldwoning: K-peil: K41 Bewoonbaar oppervlak: 202m 2 Totaal warmteverlies bij -10 C: 7.785W

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2014

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2014 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris hernieuwbare energiebronnen Vlaanderen 2005-2014, Vito, januari 2016 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2014 bedraagt 5,7 % Figuur 1 groene stroom uit bio-energie

Nadere informatie

De snelste route naar aardgasvrije wijken

De snelste route naar aardgasvrije wijken De snelste route naar aardgasvrije wijken Smart Energy NL, 5 juni 2018 Marijke Kellner, Gasunie #2 Energieverbruik: gebouwde omgeving 32% Bron: NEV 2017. Aandeel van sectoren in het bruto eindverbruik

Nadere informatie

Beersel wekt op. Klimaatneutraal Beersel 2040?

Beersel wekt op. Klimaatneutraal Beersel 2040? Klimaatneutraal Beersel 2040? 2013-2014: participatief traject 100 acties voor klimaatplan 2014-2015: inspelen op bestaande initiatieven en acties 2017-2018: Beersel wekt op De zon is van iedereen Zonnelaan

Nadere informatie

Commissioning: Een absolute aanrader!

Commissioning: Een absolute aanrader! Seminarie Duurzame Gebouwen Commissioning: Een absolute aanrader! 15 maart 2019 COMMISSIONING VAN ONTWERP TOT EXPLOITATIE Vergelijking van twee ervaringen van een studiebureau Dietrich SCHILDERMANS Ingenium

Nadere informatie

Netgekoppelde fotovoltaïsche zonnepanelen op daken van gebouwen in eigendom van ANB

Netgekoppelde fotovoltaïsche zonnepanelen op daken van gebouwen in eigendom van ANB Netgekoppelde fotovoltaïsche zonnepanelen op daken van gebouwen in eigendom van ANB Pagina 1 van 5 Inleiding Op 1/1/2006 besloot Vlaanderen om de decentrale opwekking van groene energie door zonnepanelen

Nadere informatie

Duurzaam energieactieplan Deinze en Nazareth 01/09/2016

Duurzaam energieactieplan Deinze en Nazareth 01/09/2016 Duurzaam energieactieplan Deinze en Nazareth 01/09/2016 2 Woord vooraf De stad Deinze en de gemeente Nazareth ondertekenden beiden, respectievelijk op 26 januari 2016 en 26 oktober 2015, het Europese Burgemeestersconvenant

Nadere informatie

Duurzaam energieactieplan gemeente Destelbergen 22/12/2016

Duurzaam energieactieplan gemeente Destelbergen 22/12/2016 Duurzaam energieactieplan gemeente Destelbergen 22/12/2016 Woord vooraf Energieverspilling, CO2 uitstoot, opwarming van de aarde het zijn globale problemen, maar toch zijn we ervan overtuigd dat het lokale

Nadere informatie

Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025

Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025 Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025 Willemien Veele Cor Kamminga 08-04-16 www.rijksmonumenten.nl Achtergrond en aanleiding Ambitie om in 2020 16% van de energie duurzaam op te wekken in Fryslân

Nadere informatie

Geschreven door: Steven Van Praet (Futureproofed), Lim Adriaenssens (Futureproofed) en Jim Baeten

Geschreven door: Steven Van Praet (Futureproofed), Lim Adriaenssens (Futureproofed) en Jim Baeten Klimaatactieplan Vilvoorde in opdracht van de Stad Vilvoorde. Betreft een analyse van de CO 2 e nulmeting voor 2011, een globale visie en strategie op middellange (2030) en lange termijn (2050), een concreet

Nadere informatie

ECN-N Energiescenario s Drenthe 2030

ECN-N Energiescenario s Drenthe 2030 December 2016 ECN-N--16-031 Energiescenario s Drenthe 2030 Gerdes, J. Gewijzigd op: 16-12-2016 13:20 2 Inhoud 1 Context van de energiescenario s voor 2030 4 2 Uitgangspunten voor drie scenario s 5 3 Ontwikkelingen

Nadere informatie

Seminariecyclus Duurzaam bouwen DUURZAAM ÉN BINNEN BUDGET. 16 december Principe achter een ESCo (Energy Service Company) Steve CAILLER 3E

Seminariecyclus Duurzaam bouwen DUURZAAM ÉN BINNEN BUDGET. 16 december Principe achter een ESCo (Energy Service Company) Steve CAILLER 3E Seminariecyclus Duurzaam bouwen DUURZAAM ÉN BINNEN BUDGET 16 december 2016 Principe achter een ESCo (Energy Service Company) Steve CAILLER 3E DOELSTELLING(EN) VAN DE PRESENTATIE De uitdagingen van een

Nadere informatie

Eindverslag Ontwerp & Vaststelling potentie energiepositief bedrijventerrein

Eindverslag Ontwerp & Vaststelling potentie energiepositief bedrijventerrein Ontwerp & Vaststelling potentie energiepositief bedrijventerrein Drs. G.G.C. Mulder Datum: 15 september 2017 Rapportnummer: TNO 2017 R11104 Dit is een resultaat in het kader van: Topsector Energie Systeemintegratiestudies

Nadere informatie

Eandis 1. Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007

Eandis 1. Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007 1 Ondersteuning en premies openbare besturen 29 juni 2007 Vlaamse gemengde distributienetbeheerders elektriciteit 2 Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aardgas 3 Ondersteuning DNB: overzicht DNB

Nadere informatie

Lokaal klimaatbeleid. Algemeen. Ook als lokaal bestuur?

Lokaal klimaatbeleid. Algemeen. Ook als lokaal bestuur? Algemeen Lokaal klimaatbeleid Regiovergadering 12 en 14 maart 2013 Mitigatie = maatregelen nemen om klimaatverandering te beperken bv. energieverbruik minderen, meer hernieuwbare energie opwekken, minder

Nadere informatie

Stedelijke renovatieplatformen REQUEST2ACTION

Stedelijke renovatieplatformen REQUEST2ACTION Stedelijke renovatieplatformen REQUEST2ACTION Flemish Smart Energy Cities Network 9/03/2015 REQUEST2ACTION doelstellingen Opzetten van een web platform HUB Data-ontsluiting mbt staat woningen Stimuleren

Nadere informatie

DE DUURZAME WIJK. Het summum van ecologisch en economisch wonen.

DE DUURZAME WIJK. Het summum van ecologisch en economisch wonen. DE DUURZAME WIJK Het summum van ecologisch en economisch wonen. 3E [email protected] www.3e.eu Een toekomstvisie VANDAAG Focus op energie TOEKOMST REFERENTIEEL B Focus op brede duurzaamheid 2 De 8

Nadere informatie

Meestal is er geen bouwvergunning nodig om een zonne-installatie op een dak te plaatsen. Informeer altijd eerst bij uw gemeentebestuur.

Meestal is er geen bouwvergunning nodig om een zonne-installatie op een dak te plaatsen. Informeer altijd eerst bij uw gemeentebestuur. 15 september 2018 Resultaat van uw opzoeking op www.energiesparen.be/zonnekaart De zonnekaart geeft een goede weergave van de zoninstraling op uw dak. De hoeveelheid zoninstraling is heel plaatsgebonden

Nadere informatie

Warmtezoneringskaart svz Gent

Warmtezoneringskaart svz Gent Warmtezoneringskaart svz Gent 25/04/2019 Warmtezoneringskaart Amsterdam Wat ermee beogen? Schetst potentieel toekomstbeeld voor bepaalde zones wat 2050- doelstellingen tastbaar maakt Mijden lock-in Brengt

Nadere informatie

De Kromme Rijnstreek Off Grid in Hoe kan dat eruit zien?

De Kromme Rijnstreek Off Grid in Hoe kan dat eruit zien? De Kromme Rijnstreek Off Grid in 00. Hoe kan dat eruit zien? De gemeenten Houten, Wijk bij Duurstede en Bunnik op weg naar energieneutraal in 00 Exact bepalen hoe het energiesysteem van de toekomst er uit

Nadere informatie

Slimme straatverlichting voor de stad van morgen

Slimme straatverlichting voor de stad van morgen Slimme straatverlichting voor de stad van morgen Organisatie van technologisch geïnspireerde bedrijven in België Aeronautics, Space, Security & Defence industries 1800 lidbedrijven in 6 industrieën Building,

Nadere informatie

COLLECTIEF RENOVEREN. K A M P C o n d e r s t e u n t l o k a l e o v e r h e d e n e n b u r g e r s

COLLECTIEF RENOVEREN. K A M P C o n d e r s t e u n t l o k a l e o v e r h e d e n e n b u r g e r s COLLECTIEF RENOVEREN K A M P C o n d e r s t e u n t l o k a l e o v e r h e d e n e n b u r g e r s 1-05/04/2017 COLLECTIEF RENOVEREN WAAROM? Waarom? Collectief renoveren? De rol van Kamp C? Duurzaambouwloket.be

Nadere informatie

Impactberekening klimaatacties stad Antwerpen

Impactberekening klimaatacties stad Antwerpen Verspreiding: Beperkt Eindrapport Impactberekening klimaatacties stad Antwerpen Erika Meynaerts, Nele Renders, Inge Cools, Pieter Lodewijks Studie uitgevoerd in opdracht van: Stad Antwerpen 2012/TEM/R/37

Nadere informatie