Personalised medicine

Maat: px

Weergave met pagina beginnen:

Download "Personalised medicine"

Damian de Lange
9 jaren geleden
Aantal bezoeken:

1 Personalised medicine Verkenning farmacogenetica in de eerstelijn Project Personalised medicine: eligible or not? Dr Tessel Rigter, RIVM/VUmc Dr Marleen Jansen, RIVM/VUmc Dr Wendy Rodenburg, RIVM Prof dr Martina Cornel, VUmc

2 Inhoud 1. Achtergrond project 2. Plan van aanpak 3. Geplande output

3 Het RIVM & Personalised Medicine (PM) Beleidsvoorbereidend onderzoek Community genetics and public health genomics Wetenschap Innovatie vanuit Wetenschap Kennis uit de praktijk Vragen vanuit beleid Praktijk RIVM Beleid Begeleidingscommissie: samenwerking vanuit de drie pijlers

4 Achtergrond project Therapeutisch advies voor 80 geneesmiddelen door werkgroep farmacogenetica (KNMP) Veelal oncologie (tweede-/derdelijn) toxische behandeling vermijden/effectiviteit Eerstelijn: veel patiënten = winst op public health niveau Onderzoeksvraag: Is farmacogenetica geschikt voor toepassing in de eerstelijn?

5 Plan van aanpak Objective A: Selecteren van gen-geneesmiddel interacties relevant voor de huisartsenpraktijk & inzicht verkrijgen in (argumenten voor) klinische utiliteit van farmacogenetische testen in de eerstelijn Werkgroep farmacogenetica Expertmeeting & eerste peiling onder huisartsen Literatuurstudie Objective B: Retrospectief en longitudinaal evalueren geneesmiddelgebruik en vaststellen van genotype-geneesmiddel mismatches Doetinchem cohort en Pharmo database Genotypering Objective C: Onderzoeken van public health implementation Focusgroepen, expertmeetings en interviews stakeholders Schriftelijke Delphi

6 A: Relevante gen-geneesmiddel interacties CYP2D6 CYP2C19 CYP1A2 VKORC1 SLCO1B1 HLA-B*5701 Metoprolol, Codeine, Oxycodon, Tramadol, Amitriptyline, Clomipramine, Doxepine, Imipramine, Nortriptyline, Paroxetine, Venlafaxine, Haloperidol, Risperidon Lansoprazol, Esomeprazol, Omeprazol, Pantoprazol, Rabeprazol, Imipramine, Citalopram, Escitalopram Clozapine Fenprocoumon, Acenocoumarol Atorvastatine, Simvastatine Flucloxaciline Dus: Statines, Bètablokker, PPI s, Opiaten, Coumarine-derivaten, Psychofarmaca, Peniciline

8 Evaluatie van een genetische test

9 A: Literatuurstudie Statines als case-study Welke argumenten voor klinisch nut worden er gebruikt? Vooral relaties genotype/(bij)werking (ORs) Vaak onduidelijk waar het over gaat (welke SNPs & wanneer te testen) Weinig maten berekend voor klinische validiteit (sensitiviteit, specificiteit, PPV, NPV) Ook moeilijk meta-analyses te doen, o.a. doordat andere uitkomstmaten worden gebruikt (bijwerking verschillend gedefinieerd) Voor klinische utiliteit ook andere maten nodig (PAF, number needed to genotype/number needed to treat)

B: Retrospectieve analyse Doetinchem cohort Sinds 1987 Rond de 10.

10 B: Retrospectieve analyse Doetinchem cohort Sinds 1987 Rond de deelnemers (41-80 jaar oud) Om de 5 jaar lichamelijk onderzoek, vragenlijst, fysiologische parameters DNA & bloedmonsters Mogelijk om extra informatie bij huisarts op te vragen Pharmo-database Voorschrijfgeschiedenis van geneesmiddelen: Datum verstrekking, voorschrijver, voorgeschreven doseringsregime, hoeveelheid verstrekt etc.

11 B: Analyse Doetinchem/Pharmo Statines als case-study Had (bij)werking voorspeld kunnen worden o.b.v. genotype? Statine gebruikers selecteren Vroegtijdig stoppen/switchen/doseringsaanpassing? Genotyperen

12 Samenwerking Universiteit Utrecht Farmacoepidemiologie & Klinische farmacologie Dr. Susanne Vijverberg Dr. Patrick Souverein Dr. Anke-Hilse Maitland-van der Zee Prof. dr. Olaf Klungel & vanaf februari 2015 master stagiair farmacie: Thom Fleur

13 Onderzoeksvragen Wat zijn de opinies van stakeholders m.b.t. de rol van eerstelijns zorgverleners op het gebied van farmacogenetica? & Welke factoren hebben invloed op de mogelijke implementatie van farmacogenetica in de eerstelijns zorg?

C: Public health implementation Theoretische kaders: implementatiestudies/transities en multistakholderbenadering (o.a. te lezen in proefschrift T.

14 C: Public health implementation Theoretische kaders: implementatiestudies/transities en multistakholderbenadering (o.a. te lezen in proefschrift T. Rigter) Focusgroepen factoren van invloed op implementatie vanuit de praktijk Expertmeeting acties nodig op organisatorisch niveau om de (ethische en praktische) wensen/vragen vanuit de praktijk te realiseren Delphi prioritering benodigde acties

15 Samenwerking Beleidsmedewerkers KNMP: Ka Chun Cheung Sin Ying Chuah & vanaf februari 2016 stagiair gezondheidswetenschappen (Jordy de Groot)

16 Geplande output Position paper (eind 2017): Aanbevelingen voor implementatie van farmacogenetische testen voor behandeling op maat in de huisartsenpraktijk

Vergelijkbare documenten

Farmacogenetica bij de KNMP. Mandy van Rhenen BO3 bijeenkomst 8 maart 2016

Farmacogenetica bij de KNMP. Mandy van Rhenen BO3 bijeenkomst 8 maart 2016 Farmacogenetica bij de KNMP Mandy van Rhenen BO3 bijeenkomst 8 maart 2016 Inhoud presentatie Ondersteuning Farmacogenetica Medicatiebewaking Overige ondersteuning Beleidskader Horizon2020 Rol KNMP Toekomst