Whitepaper. Webinar: trends in de bouwsector

Transcriptie

1 Whitepaper Webinar: trends in de bouwsector

2 Inleiding Halverwege 2013 is de economische situatie nog altijd een belangrijke aanjager voor de ontwikkelingen in de bouw. Deze staat echter niet alleen. De bouw speelt immers ook een sleutelrol bij grote maatschappelijke vraagstukken van het moment, zoals toekomstbestendig bouwen, duurzaamheid en vergrijzing. De roep om innovaties is nu groter dan ooit. Ondanks de economische tegenwind zijn er daarom nog altijd kansen genoeg, in verschillende gradaties en op verschillende plaatsen in de keten. Om deze kansen te herkennen en benutten moeten moderne beleidsmakers in de bouw wel constant op de hoogte zijn van de laatste trends en ontwikkeling. Het bepalen van een succesvolle strategie start immers met het in kaart brengen van de huidige markt en de te verwachtte ontwikkelingen. Markt- en marketinginformatie is hierbij van essentieel belang. Dinsdag 27 augustus organiseerden wij een gratis webinar over de (marketing)trends in de bouw. Hierin gaven wij u inzicht in de laatste trends en ontwikkelingen in de bouw op basis van het pas verschenen BouwKennis Jaarrapport Nederland 2013/2014. Via onderstaande link kunt u de webinar terugkijken of doorsturen: Op basis van de webinar hebben we bovendien deze handige whitepaper samengesteld waarin de resultaten nog eens helder op een rijtje zijn gezet. Eerst leest u hierin over de verwachtingen voor de woningbouw en utiliteitsbouw. Daarnaast wordt er ingegaan op enkele trends voor de toekomst: duurzaamheid, de rol van het bestek en het koopproces. Veel leesplezier en inspiratie toegewenst. Boudewijn Goedhart BouwKennis B.V. pagina 2 Whitepaper Webinar

3 Bouwconjunctuur verder in mineur Onlangs verscheen de eerste raming van het CBS voor de economische groei van het tweede kwartaal van De Nederlandse economie is wederom gekrompen. Tegelijkertijd stuurde het Centraal Planbureau een geactualiseerde macro-economische raming voor de jaren 2013 en 2014 naar het kabinet waarin prognoses voor de economie negatief worden bijgesteld. De Nederlandse conjunctuur is nog altijd niet om over naar huis te schrijven. Voor de bouwsector heeft dit met name als gevolg dat de vraag naar gebouwen flink is afgenomen. Consumenten stellen hun woningaankoop uit en bedrijven hebben voldoende aan hun huidige vastgoed. BouwKennis maakt vier keer per jaar een prognose voor de nieuwbouwproductie van woningen en utiliteitsgebouwen. De meest actuele prognose is opgenomen in het Jaarrapport. Woningbouw De belangrijkste input voor het prognosemodel voor de woningbouw, is het verloop van de vergunningverlening. In 2012 is voor de woningbouw een nieuw dieptepunt bereikt: voor circa woningen is een bouwvergunning verleend. Ook in de loop van 2013 blijft het aantal verleende vergunningen achter bij het niveau van Het ligt momenteel echter niet in de lijn der verwachting dat er een versnelling in de vergunningverlening zal komen. Corporaties schroeven hun bouwplannen terug door de onzekerheid omtrent de invulling van de verhuurdersheffing. Particuliere opdrachtgevers zijn terughoudend in het maken van bouwplannen, omdat de koopkracht onder druk staat, de werkloosheid oploopt en de doorstroming in het dure koopsegment stokt. Bouwers voor de markt krijgen hun bestaande plannen nauwelijks verkocht en hebben dus weinig redenen om veel nieuwe projecten te starten. De logische conclusie, gezien de bouwtijd tussen vergunningverlening en oplevering van een woning, is dat de komende twee jaar nog een krimp zal optreden. BouwKennis verwacht dan ook dat er in 2013 circa woningen zullen worden opgeleverd. In 2014 zullen dat er naar verwachting zijn. In 2015 wordt de lijn omhoog ingezet met naar verwachting gereedmeldingen. Ter vergelijking: in 2007 werden nog circa woningen opgeleverd. pagina 3 Whitepaper Webinar

4 Gereedmeldingen 2006 t/m 2015 naar soort woning % Aantallen Eengezins Eengezins Eengezins Meergezins Eengezins Eengezins Eengezins Meergezins Totaal aantal woningen Vrijstaand 2 onder 1 kap Rijtjes Vrijstaand 2 onder 1 kap Rijtjes ,3% 11,7% 37,0% 35,0% ,9% 10,9% 35,8% 38,3% ,1% 10,3% 36,5% 39,0% ** ,7% 9,9% 35,6% 41,8% ** ,3% 8,3% 33,5% 45,9% ,0% 9,5% 36,7% 41,8% *** ,0% 9,0% 36,3% 43,8% * ,0% 10,0% 30,0% 50,0% * ,2% 9,2% 31,6% 50,0% * ,9% 10,0% 32,2% 48,9% Bron: BouwKennis, juni 2013 * Prognose ** Herberekening BouwKennis *** Schatting BouwKennis Utiliteitsbouw Eenzelfde teneur is zichtbaar in de utiliteitsbouw. De totale bouwkosten in de utiliteitsbouw kwamen in 2012 uit op miljoen. Het volume zal in 2013 naar verwachting terugvallen tot miljoen op in 2014 de bodem te bereiken op miljoen. Bouwproductie in mln. euro s, excl. btw (prijzen 2011) en in vloeroppervlak, per gebouwsoort (m 2 BVO) * 2014* 2015* In mln. euro's, prijzen 2011 Hallen en loodsen Kantoren Combinatie bedrijfshallen Kassen Schuren en stallen Winkels Scholen Zorggebouwen Overige gebouwen Totaal Oppervlakte in m 2 BVO Hallen en loodsen Kantoren Combinatie bedrijfshallen Kassen Schuren en stallen Winkels Scholen Zorggebouwen Overige gebouwen Totaal Bron: CBS Voortgangsstatistiek/berekening BouwKennis, juni 2013 *Prognose pagina 4 Whitepaper Webinar

5 Bouwbarometer De laagconjunctuur en problemen op de nieuwbouwmarkt zijn ook duidelijk te zien in de bouwbarometer van BouwKennis. Elk kwartaal geeft de Bouwbarometer van BouwKennis en USP Marketing Consultancy inzicht in de conjunctuur binnen de bouwsector. Hierbij wordt gekeken naar de behaalde omzet, de verwachte omzet, de huidige en verwachte orderportefeuille en de concurrentiedruk van de handel, architecten, aannemers B&U, installateurs, afbouwers en klusbedrijven. Speciaal voor het jaarrapport werden de belangrijkste ontwikkelingen in de Bouwbarometer uit het afgelopen jaar samengevat en in een breder perspectief geplaatst. Bij alle doorgemeten marktpartijen is een meerderheid waarbij de omzet terugloopt. Tegelijkertijd ervaren de marktpartijen een toenemende concurrentiedruk. De orderboeken staan op de laagste niveaus in de historie van het onderzoek (begin 2005). Omzetontwikkeling architect (in % en saldi) Saldi Stijgt sterk (> 5%) Stijgt licht (0-5%) Omzet gelijk Daalt licht (0-5%) Daalt sterk (<-5%) Weet niet/geen mening Zoals eerder uitgelegd rapporteert de Bouwbarometer normaal gesproken alleen de saldi van de stijgers en de Bron: BouwKennis/USP Marketing Consultancy, juni 2013 dalers, om zo de bouwconjunctuur in de tijd te kunnen volgen. In deze uitzonderlijke tijden bieden echter ook de achterliggende gegevens nieuwe inzichten. Daarom zijn in dit Jaarrapport, naast de saldi ook de exacte antwoordmogelijkheden per marktpartij opgenomen. Specifiek aandacht voor de architecten. Interessant omdat een opleving van de markt hier waarschijnlijk als eerste te zien is. Zoals u ziet duikt de barometer begin 2008 onder de nul-lijn, krijpt hij in 2010 weer iets omhoog om daarna te dalen naar het laagste punt ooit. De onderliggende gegevens tonen bij de architecten mogelijk een nog schrikbarender beeld. In het tweede kwartaal van 2013 geeft per saldo bijna de helft van de architecten niet alleen aan dat hun omzet lager ligt dan een jaar eerder. Uit de achterliggende antwoordcategorieën blijkt dat bij maar liefst 43% van de bedrijven de omzetdaling meer dan 5% is. Bij 15% van de architecten is deze tussen de 0% en 5%. Daartegenover staat maar 2% met een omzetstijgingvan meer dan 5%, terwijl 6% een omzetstijging tussen de 0% en 5% heeft genoteerd. Kortom, het aandeel architecten met een relatief grote omzetdaling neemt toe. Verwachte omzetontwikkeling (saldi) Architect Aannemer B&U Handel Installateur Klusbedrijf Afbouwer Bron: BouwKennis/USP Marketing Consultancy, juni 2013 De totale vooruitzichten zijn niet gunstig. Ook hier speelt de architect een negatieve hoofdrol. De vooruitzichten voor het derde kwartaal van 2013 laten ook nog een weinig optimistisch beeld zien. Alle marktpartijen verwachten een dalende omzet ten opzichte van een jaar eerder. De architecten zijn het meest pessimistisch. Van hen verwacht per saldo 34% een dalende omzet in het derde kwartaal. Aangezien architecten aan het begin van de bouwketen staan, betekent dit niet veel goeds voor de rest van de sector. Afbouwers en klusbedrijven zijn nog het minst somber gestemd. Toch verwacht ook van deze beide partijen per saldo 15% in het derde kwartaal van 2013 een lagere omzet te halen dan een jaar eerder. pagina 5 Whitepaper Webinar

6 Innovaties gericht op duurzaamheid populair Deel twee van het Jaarrapport is gericht op de adoptie van innovaties en het verkoop- en oriëntatieproces. Productinnovatie speelt een cruciale rol in het succes van de fabrikant. Het vernieuwen van het portfolio is niet alleen van belang om concurrenten af te troeven, maar ook om in te spelen op nieuwe vragen en veranderingen in de markt. Het succesvol ontwikkelen en introduceren van nieuwe producten is echter geen sinecure. Helaas mislukt een aanzienlijk deel van de nieuwe producten die jaarlijks op de markt komen. Als dit té vaak gebeurt, kan dit bedrijven ervan weerhouden om in de toekomst weer te innoveren. Hierdoor verslechtert uiteindelijk de concurrentiepositie van de bouwsector. Om deze cirkel te doorbreken, moet de kans op succesvolle innovaties worden vergroot. De belangrijkste succesfactor hierbij is dat een innovatie een superieur product moet zijn. Dit kan op allerhande vlakken: esthetiek, gebruikersgemak, onderhoudsvriendelijkheid. Zolang dit kenmerk maar relevant is voor de klant. Om te achterhalen welke kenmerken het meest relevant zijn, en dus het meest kansrijk voor een innovatie, is afnemers gevraagd wat voor hen naast het meest logische antwoord, prijs/kwaliteitsverbeteringen, redenen zijn om een nieuw product uit te proberen. Onderhoudsvriendelijkheid, gemak en bouwtijdverkorting Het zal niemand verbazen dat duurzame eigenschappen momenteel een belangrijke succesfactor zijn. 55% van de bedrijven noemt verbetering op het gebied van energiebesparing, 22% Cradle-to-Cradle en 28% milieubelasting tijdens de bouw. Gebruikersgemak voor zowel de gebruiker op de bouwplaats als de eindgebruiker van het gebouw wordt ook vaak genoemd als reden om een nieuw product uit te proberen, evenals bouwtijdverkorting. Uitgesplitst naar marktpartijen, blijkt dat onderhoudsvriendelijkheid voor vrijwel alle partijen even belangrijk is. Energiebesparing wordt echter vaker door de architect, de hoofdaannemer en de installateur genoemd. Bouwtijdverkorting is vooral voor hoofdaannemers B&U belangrijk, net als verbeteringen op het gebied van veiligheid. Het ontwerpende karakter van de architect komt tot uiting in het hoge percentage dat verbetering op het gebied van vormgeving/ esthetica noemt als reden om een innovatie uit te proberen. Ook verbetering op het gebied van flexibel en makkelijk aanpasbaar bouwen is onder deze doelgroep relatief populair. Bereid om meer te betalen Of een innovatie interessant is om uit te proberen is één ding, uiteraard is het nog interessanter om te kijken of partijen ook meer voor een innovatie willen betalen. Daarom is marktpartijen de volgende vraag gesteld: Zijn er productinnovaties waarvoor u bereid bent meer uit te geven dan het product of de materialen die u nu gebruikt? Wat voor soort innovaties zouden dit dan zijn? Voor elke type innovatie geldt dat het percentage marktpartijen dat bereid is meer te betalen voor de verbetering, beduidend lager ligt dan het percentage dat bereid is de innovatie uit te proberen. Wel is dezelfde top-3 zichtbaar: energiebesparing, bouwtijdverkorting en onderhoudsvriendelijkheid. pagina 6 Whitepaper Webinar

7 Redenen om nieuw product uit te proberen en bereidheid extra te betalen (top-5 in %) Architect Onder- Hoofdaan- Installateur Klusbedrijf Innovatief Nietaannemer nemer B&U innovatief Proberen Betalen Proberen Betalen Proberen Betalen Proberen Betalen Proberen Betalen Proberen Betalen Proberen Betalen Onderhoudsvriendelijkheid Energiebesparingmogelijkheden Bouwtijdverkorting Gemak eindgebruiker gebouw Gemak gebruiker bouwplaats Veiligheid Vormgeving/esthetica Zorgt voor een beter omgevingsmilieu Flexibel en makkelijk aanpasbaar bouwen Milieubelasting tijdens de bouw Brandwerendheid Recycling Prefab Maatwerk Cradle-to-Cradle Totaalconcepten Inbraakwerendheid Systeembouw Geen reden Anders Weet niet/geen mening Bron: BouwKennis, juni 2013 Prijs en voorlichting Het onderzoek laat duidelijk zien dat prijs een bepalende factor is bij de introductie van nieuwe producten. Ook voorlichting is essentieel. Dit blijkt onder andere uit de vraag waarom men een bepaald product niet probeert. Maar ook op het gebied van acties bij introducties spelen prijsgerelateerde aanbiedingen en goede voorlichting een sleutelrol. Indien producten daadwerkelijk op de markt komen is kennisverschaffing een belangrijke succesfactor. Zeker in het huidige economische klimaat gaan bouwpartijen niet over één nacht ijs. Geld verspillen aan nieuwe methoden en producten die in de praktijk problemen opleveren is geen optie. Fabrikanten dienen daarom in te zetten op voorlichting. Onder andere voorbeeldprojecten kunnen een positieve bijdrage leveren. pagina 7 Whitepaper Webinar

8 Redenen om een nieuw product niet uit te proberen (in %) Architect Onderaannemer Hoofdaannemer B&U Installateur Klusbedrijf Te hoge prijs Onvoldoende informatie over juiste toepassing Tevreden met de producten die ik nu gebruik Innovaties vaak zo klein dat het te weinig voordelen biedt Geen vertrouwen in nieuwe producten bij mijn opdrachtgevers Geen vertrouwen in onbekende aanbieders Geen tijd om te testen Sluit vaak niet aan bij mijn behoefte Innovaties zijn vaak geen verbetering Bang dat innovatie snel weer van de markt gaat Geen vertrouwen in producten die geen A-merk zijn Geen vertrouwen in nieuwe producten Geen Anders Weet niet/geen mening Bron: BouwKennis, juni 2013 pagina 8 Whitepaper Webinar

9 Oriëntatie en inkoop: verdere opmars online De oriëntatie op en de verkoop van bouwmaterialen speelt zich steeds vaker online af. Het Jaarrapport maakt echter ook duidelijk dat de traditionele offline kanalen verre van uitgevlakt mogen worden. In het oriëntatieproces vormen vakbladen, beurzen en advies van collega s de top-3. Op de vierde plek staat de website van de fabrikant. Handelaren en fabrikanten denken beide dat de eigen website de komende jaren een belangrijker communicatiemiddel wordt. Momenteel wordt echter nog het grootste aandeel van het marketingcommunicatiebudget besteed aan folders. Klanten hebben de keuze uit diverse aankoopkanalen en iedere partij heeft zo zijn eigen voorkeur. Opvallend is dat de onderaannemer het liefst naar de fabrikant gaat en hoofdaannemers B&U en klusbedrijven gaan naar de hout- en bouwmaterialenhandel voor hun inkopen. Voor de installateurs zijn vanzelfsprekend de installatie- en sanitairgroothandel en de elektrotechnische groothandel belangrijk. De ijzerwarenhandel en de bouwmarkt worden, behalve door klusbedrijven, nauwelijks door marktpartijen gebruikt als aankoopkanaal. Inkoopkanalen bouwproducten en/of klusmaterialen (in %) Onderaannemer Hoofdaannemer B&U Installateur Klusbedrijf Hout- en bouwmaterialenhandel Fabrikant Installatie- en sanitairgroothandel Elektrotechnische groothandel IJzerwarenhandel Bouwmarkt/ Doe-het-zelfzaak Bron: BouwKennis, juni 2013 De laatste jaren is er een stijging te zien in het aantal marktpartijen dat direct bij de fabrikant inkoopt. Ook dit jaar zet deze toename zich voort. De voornaamste reden hiervoor is, dat zij betere prijzen hebben volgens de ondervraagde marktpartijen. Daarnaast hebben de fabrikanten volgens de onder- en hoofdaannemers een betere kennis van zaken en een snelle levering. Andere redenen die marktpartijen noemen als het gaat om de aankoop via de fabrikant hebben onder andere te maken met provisie en gemak. pagina 9 Whitepaper Webinar

10 Reden voor aankoop via de fabrikant (in %) Onderaannemer Hoofdaannemer B&U Installateur Klusbedrijf Betere prijzen Betere kennis/deskundigheid Snellere levering Beter probleemoplossend vermogen Betere garanties Betere voorwaarden Betere mogelijkheden tot bestellen Betere aftersalesservice Niet anders verkrijgbaar Anders Weet niet/geen mening Bron: BouwKennis, Juni 2013 Verschuivingen zijn er ook te zien in de wijze waarop producten en materialen besteld worden. Het percentage bestellingen via een webshop neemt toe, dit geldt vooral voor de onderaannemer en de installateur. De hoofdaannemer lijkt veel meer te gaan gebruiken. Opvallend detail is dat het er op lijkt dat het gebruik van de fax voor bestellingen definitief aan het afnemen is. Speelde ook de afgelopen jaren toch nog een redelijk grote rol. De focus op online blijkt ook uit de vraag op welke communicatie-instrument het komende jaar belangrijk worden. Het komende jaar gaat volgens gemiddeld zeven op de tien partijen de website belangrijker worden. Ook geeft bijna de helft van de partijen aan dat social media een belangrijke rol gaan spelen in de toekomst. Hieruit blijkt dat met name de online kanalen een belangrijke rol hebben het komende jaar. Maar ook de verkoper blijft een prominente rol houden. Communicatie-instrumenten die het komende jaar belangrijker worden (in %) Fabrikant Handel Eigen website Social media (Facebook, Twitter, LinkedIn etc.) Verkoper/vertegenwoordiger Mobile marketing & apps Nieuwsbrieven Demonstraties/opleidingen Folders/brochures Referentieprojecten/showroom Advertenties (online en offline) Beurzen Eigen corporate magazine 4 5 Geen 1 4 Anders 2 1 Weet niet/geen mening 2 4 Bron: BouwKennis, juni 2013 pagina 10 Whitepaper Webinar

11 Ander DMU door kleinere rol bestek Het bouwvolume krimpt. De koek die de bouwsector moet verdelen wordt dus kleiner. In tijden als deze is het zeer belangrijk om het verlies door de krimpende markt op te vangen met het uitbreiden van marktaandeel. In het BouwKennis Jaarrapport is er dit jaar daarom in het bijzonder aandacht voor het beslissingsproces, zodat toeleveranciers in de bouw nog scherper hun producten en diensten kunnen vermarkten. Allereerst vormt het bestek een goede ingang om het marktaandeel te vergroten. In het traditionele bouwproces wordt een bestek geschreven nadat het definitieve ontwerp is goedgekeurd door de opdrachtgever. Dat is voor toeleveranciers van bouwproducten een belangrijk moment, omdat hier wordt bepaald welke materialen en merken worden voorgeschreven. Van oudsher zijn de voorschrijvende partijen, de betrokken architect en bouwmanagementbureaus,de relevante DMU waar fabrikanten zich op moeten richten. Daarnaast heeft de opdrachtgever een flinke vinger in de pap, maar zijn bouwtechnische kennis schiet vaak tekort. Vandaag de dag neemt het bestek niet meer de machtige positie in van weleer. Er wordt niet in elk project met een bestek gewerkt. Aan zowel uitvoerende als voorschrijvende partijen is gevraagd in hoeveel procent van hun nieuwbouwprojecten met een bestek wordt gewerkt. De voorschrijvende partijen geven het vaakst aan met een bestek te werken. Bij bouwmanagementbureaus komt dit percentage uit op 63% en bij architecten is dat 59%. Rol bestek over 5 jaar Tevens is gevraagd of de marktpartijen denken dat het belang van het bestek de afgelopen vijf jaar is toe- of afgenomen en wat dit de komende vijf jaar gaat doen. Hierbij hebben we een saldo berekend door het aandeel respondenten dat een stijging noemt/verwacht af te trekken van het aandeel dat een daling noemt/verwacht. Bij de meeste partijen denkt per saldo een meerderheid dat de rol is afgenomen. Bouwmanagementbureaus en onderaannemers zijn hierover neutraal. Over de toekomst van het bestek wijzen alle marktpartijen dezelfde kant op:het bestek zal de komende vijf jaar aan belang inboeten. Alleen architecten zijn hierover onuitgesproken. Verandering positie bestek (saldi) Bron: BouwKennis, juli 2013 Architect Installateur Onderaannemer Advies- en bouwman. Ontwikkelaar Hoofdaannemer B&U Verandering rol bestek afgelopen 5 jaar (saldi) Verandering rol bestek komende 5 jaar (saldi) pagina 11 Whitepaper Webinar

12 Gevolgen afname belang bestek Invloed op bouwwerk, naar bouwfase De marktpartijen, met uitzondering van de architect, denken dus in meer of mindere mate dat het belang van het bestek zal afnemen in de komende vijf jaar. Wat betekent dit voor de toeleverende industrie? De bouwprocestheorie leert ons dat partijen meer invloed uitoefenen op bouwkosten en merk- en materiaalkeuze naarmate zij eerder in het bouwproces inspraak hebben. Dus aanbesteden op basis van een bestek betekent minder invloed voor de bouwer dan bij aanbesteding op basis van het (voorlopig) ontwerp. Geïntegreerde contractvormen zorgen ervoor dat uitvoerende marktpartijen meer inspraak krijgen in Programma van eisen Voorlopig ontwerp Definitief ontwerp Bestekfase het bouwproject en dus ook in de gebruikte materialen Bron: BouwKennis o.b.v. diverse bronnen, juni 2013 en merken. Voor toeleverende partijen betekent dit dat de focus verschoven moet worden in de marketing van de voorschrijvers naar de uitvoerders. Het is dus van belang om goed in kaart te brengen welke gebruikersbehoefte er is op de bouwplaats en wat uitvoerende partijen besluit om een herhalingsaankoop te willen doen. Invloed op bouwwerk Uitvoeringsfase Niet alleen de rol van het bestek wordt kleiner. Er wordt ook regelmatig afgeweken van de bestekvoorschriften. De consequentie is dat de uitvoerende bouwpartijen een toenemende invloed krijgen op het keuzeproces van materialen en merken. Zij wijken vooral af van het bestek doordat een alternatief product goedkoper is of doordat zij betere ervaringen hebben met het alternatieve product. De voorschrijvende kant legt net iets andere accenten. Architecten en bouwmanagementbureaus noemen uiteraard de wens van de opdrachtgever en de prijs als voorwaarden om in het bestek te komen. De belangrijkste reden is de goede ervaring die eerder is opgedaan met het product. Een eerdere positieve ervaring met het product is dus essentieel. Belangrijke conclusie uit het rapport. Partijen gebruiken niet zomaar een product of schrijven het niet zomaar voor. Ook bij nieuwe producten zijn uitvoerig testen en voorbeeldprojecten van groot belang. Voor de komende vijf jaar denken de voorschrijvende partijen dat een lange levensduur en onderhoudsvriendelijkheid belangrijk gaan worden, naast uiteraard de prijs van het product. Belangrijkste criteria om over vijf jaar in een bestek te komen (in %) Architect Bouwmanagement & advies Lange levensduur Goede prijs Onderhoudsarm Energiebesparend Mooi uiterlijk/design Goede reviews/ervaringen met product Veilig zijn 6 20 Specifiek materiaal 6 15 Hoge algemene bekendheid 4 3 Snelle levertijd 4 3 Op veel plekken verkrijgbaar 0 5 Anders 4 5 Weet niet/geen mening 2 2 Bron: BouwKennis, juli 2013 pagina 12 Whitepaper Webinar

13 Duurzaamheid: kostprijs vs. life cycle costs Steeds meer fabrikanten en handelaren in de bouw maken werk van duurzaamheid. De belangrijkste vraag voor deze toeleveranciers is hoe zij hun energiebesparende producten en merken in de handen van hun afnemers krijgen. Met de juiste kennis over beslissers en beslismomenten kunnen toeleveranciers een doelgerichte (marketing)strategie opstellen om hun producten en merken in het beslissingsproces te krijgen. Maar om deze strategie concreet te maken moet men ook weten welke argumenten en motivaties aan de basis liggen van genomen beslissingen. Het keuzeproces rondom duurzame toepassingen en merken verloopt vooralsnog ondoorzichtig. Daardoor is het voor toeleveranciers lastig de concurrentiestrijd met collega s in hun voordeel te beslissen. Meer duidelijkheid over het verloop van het beslissingsproces van de belangrijkste spelers op het gebied van duurzaamheid is gewenst. De belangrijkste deelvragen hierbij zijn achtereenvolgens: Op welk moment worden beslissingen over duurzame maatregelen en merken genomen in het bouwproces, door wie en op basis waarvan? Om te achterhalen welke factoren het meeste gewicht in de schaal leggen, is marktpartijen die eerder aangaven dat zij de beslisser zijn bij de keuze voor duurzame maatregelen gevraagd welke factoren bij deze keuze beslissend waren. Drie factoren worden hierbij met afstand het vaakst genoemd: de betrouwbaarheid van de maatregel, inzicht in de terugverdientijd en de aanschafkosten. Met name voor architecten en bouwmanagement- & adviesbureaus geeft de betrouwbaarheid de doorslag. Waarschijnlijk hangt dit samen met de nieuwigheid van diverse duurzame toepassingen, terwijl opdrachtgevers vaak vragen om bewezen technologieën die minder risicovol zijn. pagina 13 Whitepaper Webinar

14 Beslissende factoren bij de keuze voor duurzame maatregelen (in %) Totaal Architect Advies & Onderaan- Hoofdaan- Installateur Klusbedrijf Overheid Woning- Ontwikkelaar Bouwman. nemer nemer B&U corporatie Betrouwbaarheid van de maatregel Inzicht in de terugverdientijd Aanschafkosten Kennis over de techniek van de technologie Subsidies Toepasbaarheid binnen huidige technologie Wetten & normen Life cycle costs Persoonlijke motivatie Economische situatie Complexiteit technologie Marktvraag Kennisoverdracht Risicoperceptie Integraal werken Besluitvorming/aansturing binnen bedrijf Contractuele verplichtingen Controle & monitoring achteraf Marketingmogelijkheden Anders Weet niet/geen mening Bron: BouwKennis, juni 2013 Aanschafkosten leidend Dat het kostenplaatje belangrijk is, spreekt voor zich in een op de laagste prijs georiënteerde bouwkolom. Opvallend hierbij is wel dat de life-cycle costs in veel mindere mate een rol spelen dan de aanschafkosten. Alleen adviesbureaus en architecten hebben hier oog voor, terwijl deze factor in een ideale situatie leidend zou moeten zijn bij een beslissing. Helaas spelen er andere belangen (of ontbreekt er juist belang) waardoor dit aspect naar de achtergrond verdwijnt. Zo rekenen ontwikkelaars bijvoorbeeld veel vaker alleen met aanschafkosten. Kostprijs versus life cycle costs Als lakmoesproef is bedrijven de stelling voorgelegd of de kostprijs bij de keuze voor duurzame maatregelen belangrijker is dan de life cycle costs. Gemiddeld 36% van de ondervraagde partijen is het hiermee (zeer) eens. Dit geldt met name voor ontwikkelaars, maar ook hoofdaannemers, advies- en bouwmanagementbureaus en installateurs noemen dit vaak. Ruim een kwart kan zich niet in deze stelling vinden. Kostprijs bij duurzame maatregelen belangrijker dan de life cycle costs (in %) Ontwikkelaar Hoofdaannemer B&U Advies- en bouwman. Installateur Woningcorporatie Architect Klusbedrijf Onderaannemer Overheid Zeer mee eens Mee oneens Mee eens Zeer mee oneens Neutraal Weet niet/geen mening Bron: BouwKennis, juni 2013 pagina 14 Whitepaper Webinar

15 Over BouwKennis Bouwen begint met BouwKennis. Want BouwKennis is dé marktinformatieleverancier voor de bouw-, vastgoed- en installatiesector. BouwKennis volgt alle relevante bronnen uit de markt en doet zelf gericht marktonderzoek. Het resultaat: informatie waarop u kunt bouwen. BouwKennis geeft u een objectief beeld van alle marktkenmerken, trends en ontwikkelingen. Veel bedrijven hebben behoefte aan betrouwbare marktinformatie. Het verzamelen en onderzoeken ervan kost veel tijd en capaciteit. Daarom doet BouwKennis dit voor u. Zo beschikt u over relevante en actuele marktinformatie zonder dat u zelf hoeft te investeren in eigen onderzoek. U hebt direct de bouwstenen om uw marketingstrategie te bepalen. Een deel van de vragen uit de markt beantwoordt BouwKennis met informatie uit bestaande bronnen. Voor een groot aantal vragen verricht BouwKennis eigen, doelgericht en onafhankelijk marktonderzoek. BouwKennis werkt hierin nauw samen met USP Marketing Consultancy. Dat betekent unieke content. En omdat het gaat om multi client onderzoek, wordt er altijd gezocht naar informatie die voor meerdere marktpartijen relevant is. Meer dan duizend organisaties hebben het gemak en de unieke informatie van BouwKennis al ontdekt. Zij gebruiken de marktinformatie als basis voor hun strategie en beleid. Omdat niet alle bedrijven dezelfde informatiebehoefte hebben, biedt BouwKennis verschillende producten aan. Een deel van de marktinformatie krijgt u periodiek toegestuurd wanneer u zich hierop abonneert. Andere marktinformatie is ook los te koop als onderzoeksrapport. pagina 15 Whitepaper Webinar

16 Colofon Uitgever BouwKennis BV Max Euwelaan MA ROTTERDAM T E [email protected] Uitgever/directeur Boudewijn Goedhart Verkoop Jacco Ridderhof Maurice van Dijk T Meer weten? Heeft u vragen over de Whitepaper Onderwijs Bouwplannen Scan of heeft u vragen in het algemeen aan BouwKennis? Ga dan direct naar onze website of neem contact op met onze accountmanagers. Maurice van Dijk E [email protected] T Jacco Ridderhof E [email protected] T Marketing Paul Waldekker Kimberley van Ravenswaaij Redactie Remco Tuns (hoofdredacteur) Lieneke de Boer Guido van Beek Leo Kranenburg Brett Rijsdijk Vormgeving Shirrin Vonk Inlichtingen T E [email protected] Bestellingen [email protected] of Niets uit deze uitgave mag zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever worden verveelvoudigd of gedupliceerd. pagina 16 Whitepaper Webinar