Natuur In Zicht - Biodiversiteit

Transcriptie

1 Natuur In Zicht - Biodiversiteit Kennismaking lesgever 2 1

2 Lesverloop 3 Biodiversiteit: wat is het? Hoe ontstaat het? Belang van biodiversiteit Bedreiging van biodiversiteit Wat kan je zelf doen? Hectarespel Nuttige bronnen Wat is biodiversiteit 4 2

3 Wat is biodiversiteit 5 Bio (biologisch) = leven Diversiteit = verscheidenheid Kleuren Geuren Vormen Smaken Geluiden Wat is biodiversiteit 6 Verscheidenheid van leven op aarde In erfelijk materiaal genetische diversiteit diversiteit binnen soorten In soorten soortendiversiteit diversiteit aan soorten In ecosystemen in een regio diversiteit van ecosystemen diversiteit tussen soorten 3

4 Wat is biodiversiteit 7 Genetische diversiteit Wat is biodiversiteit 8 4

5 Wat is biodiversiteit 9 Soortendiversiteit Wat is biodiversiteit miljoen soorten wereldwijd Helft: insecten Verdeling aantal soorten Polen: weinig soorten Evenaar: veel soorten Hot spots : hoge diversiteit aan uitzonderlijke soorten 5

6 Wat is biodiversiteit 11 Wat is biodiversiteit 12 Ecosysteemdiversiteit 6

7 Hoe ontstaat biodiversiteit 13 Evolutie d.m.v. natuurlijke selectie genetische variatie tussen individuen van dezelfde soort best aangepaste soorten: nakomelingen hebben de meeste kans op overleving bij gescheiden populatie: genetische eigenschappen van populatie veranderen populatie wordt een aparte soort Hoe ontstaat biodiversiteit 14 Dit kan ook zeer plots gebeuren Vb. vulkaanuitbarsting: enkele individuen blijven over en vormen de basis van een nieuwe populatie die zo sterk kan verschillen van de oorspronkelijke populatie dat ze een nieuwe soort wordt. Ofwel verdwijnen ze. 7

8 Waar komt biodiversiteit vandaan? 15 Biodiversiteit Cursus Natuur-in-zicht Hoe ontstaat biodiversiteit 16 Tijdens 3,5 miljard jaar evolutie 30 miljard soorten ontstaan waarvan al vele verdwenen vb. dinosauriërs 65 miljoen jaar geleden Uitsterven van soorten is natuurlijk onderdeel van evolutie MAAR: de laatste 200 jaar neemt de biodiversiteit sneller af dan ooit! 8

9 Belang van biodiversiteit 17 Werkblad 1 Oplossen in 4 groepjes 1 pagina per groepje 5 à 10 minuten Belang van biodiversiteit 18 Ecosysteem 9

10 Belang van biodiversiteit 19 Soorten Belang van biodiversiteit 20 Genen 10

11 Belang van biodiversiteit 21 Micro-organismen Bedreiging van biodiversiteit 22 Visvangstspel Voorbereiding: Groepjes van 4 deelnemers Blad met spelregels Spel spelen Nabespreking 11

12 Bedreiging van biodiversiteit 23 Versnippering & verdwijning van natuurlijke gebieden Bedreiging van biodiversiteit 24 Exoten 12

13 Bedreiging van biodiversiteit 25 Verdroging, verzuring en vermesting Bedreiging van biodiversiteit 26 Verontreiniging en verspilling 25% van de dioxine-uitstoot wordt veroorzaakt door sluikstoken in tuintjes. 558 kg huisvuil per persoon per jaar in Vlaanderen. 120 l leidingwater per persoon per dag (40 l gaat door de WC, en slechts 3 l wordt gebruikt om te drinken en te koken) Gemiddeld gooit een gezin 6 bomen papier per jaar weg. 13

14 Bedreiging van biodiversiteit 27 Overexploitatie Bedreiging van biodiversiteit 28 Klimaatverandering 14

15 Bedreiging van biodiversiteit 29 Mistiming door klimaatverandering Bedreiging van biodiversiteit 30 GGO (genetisch gemanipuleerde organismen) Aanpassen genen ifv optimalisatie van voedselproductie Gevaar: creatie van woekersoorten 15

16 Wat kan je zelf doen? 31 Hoe zou jij werken aan biodiversiteit? Wat kan jij als deelnemer doen? Wat kan je zelf doen? 32 Duurzaam energieverbruik Alternatieve transportmiddelen Verwarming Elektriciteitsgebruik Elektrische toestellen Spaarlampen 16

17 Wat kan je zelf doen? 33 Watergebruik Wees zuinig Gebruik hemelwater Vervuil minder Vervuilen Sorteren Composteren Let op de verpakkingen van producten Recycleren Wat kan je zelf doen? 34 FSC houtlabel Inheemse soorten gebruiken 17

18 Wat kan je zelf doen? 35 Wat kan je zelf doen? 36 18

19 Wat kan je zelf doen? 37 Hectarespel 38 Hou zou jij jouw stukje land inrichten ifv de biodiversiteit? 19

20 Hectarespel 39 Hoe is het gesteld met de biodiversiteit in jouw tuin? Werkblad 40 20

21 Hectarespel 41 Wat kan je zelf doen? Gifstoffenvrij Streekeigen planten Veel variatie (kleine biotoopjes creëren) Een vijvertje of waterpartij Dode takken en bladeren in de tuin laten liggen. Een composthoop Verbinding met andere tuinen (indien mogelijk) Nuttige bronnen 42 21

22 Informatie excursie 43 22