Nieuw perspectief. Nuon Jaarverslag 2008

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Nieuw perspectief. Nuon Jaarverslag 2008"

Transcriptie

1 Nieuw perspectief Nuon Jaarverslag 2008

2 Nuon legt de focus op Nederland, België en Duitsland Nederland Opwekking van elektriciteit en gasopslag Transport van energie Levering van gas en elektriciteit en productie van gas België en Duitsland Levering van gas en elektriciteit Selectieve opwekking van elektriciteit en gasopslag Europa Inkoop en handel op Europa s meer liquide energiemarkten als het Verenigd Koninkrijk en Scandinavië Internationaal Handel in olie, kolen en emissiecertificaten Vereenvoudige weergave n.v. Nuon-groep n.v. Nuon Nuon Energy is ons productieen leveringsbedrijf; Alliander is ons netwerkbedrijf. Nuon Energy Alliander

3 Kerncijfers Kerncijfers operationeel Aantal FTE s Betrouwbaarheid netten 99,99% Productie van elektriciteit 15,9 TWh Aantal klanten in de drie kernlanden ruim 3 mln Kerncijfers financieel Totaal activa mln Investeringen in materiële vaste activa 940 mln Netto-omzet Nettowinst mln 765 mln Geconsolideerde kerncijfers Financiën () Netto-omzet Brutomarge Bedrijfsresultaat Resultaat na belastingen toe te rekenen aan aandeelhouders van n.v. Nuon Investeringen in materiële vaste activa Operationele cashflow Dividend, inclusief dividenduitkering ten laste van de reserves Ratio s Pay-out ratio (%) 45% 45% ROIC (%) 10% 16% FFO/nettoschuld (%) 184% n.v.t. 2 Rentedekking n.v.t. 3 45,0 Aandelen (per 31 december) Aantal uitstaande aandelen (duizend) Medewerkers (per 31 december) Aantal eigen medewerkers in FTE s Gemiddelde leeftijd eigen medewerkers 42,0 42,6 Vrouwelijke medewerkers (%) 23% 21% Ziekteverzuim (%) 4,0% 4,1% Medewerkersbetrokkenheid 8,0 8,0 Elektriciteitsproductie en emissies Grijze productie (TWh) 14,4 16,7 Duurzame productie (GWh) CO 2-emissies (kg/kwh) 0,821 0,856 No x-emissies (g/kwh) 0,325 0,336 SO 2-emissies (g/kwh) 0,089 0,096 Betrouwbaarheid Betrouwbaarheid van de elektriciteits- en gasnetten (%) 99,99% 99,99% Gemiddelde uitvalduur per elektriciteitsklant Liander (minuten) 24,0 48,4 4 Klanten Klanttevredenheid consumentenmarkt Nederland (%) Betreft alle duurzame elektriciteit die Nuon als producent en economisch eigenaar via een netaansluitpunt op het elektriciteitsnet zet. 2 Aangezien eind 2007 een nettokaspositie is ontstaan is dit kerncijfer in 2007 niet opgenomen. 3 Aangezien de 12-maands netto financiële baten en lasten aan het eind van 2008 per saldo een bate vertegenwoordigen, is de ratio niet weergegeven. 4 Ongeveer de helft van het aantal minuten dat klanten van Liander zonder stroom zaten in 2007 is te wijten aan de storing in de Tieler- en Bommelerwaard. Zonder deze storing zou de uitvalduur 23,5 minuut bedragen. Voor een overzicht van de financiële data op geconsolideerd niveau over de afgelopen vijf jaren verwijzen wij naar het Vijfjarenoverzicht achterin dit verslag.

4 Nuon in één oogopslag In 2008 hebben al onze segmenten een bijdrage geleverd aan de verbetering van de resultaten en de realisatie van onze strategie. Op vindt u een uitgebreide beschrijving van de activiteiten van onze segmenten. Downstream Netto-omzet mln Klanttevredenheid consumentenmarkt 89% Het segment Downstream zorgt voor de levering van elektriciteit en gas op de Nederlandse, Belgische en Duitse markt. Daarnaast levert dit segment aanvullende diensten en producten, zoals energieadvies, verkoop en installatie van cv-ketels, isolatie en beveiligingsinstallaties, maar ook kleine energie besparende producten aan zowel de zakelijke als de consumentenmarkt. Downstream is daarnaast verantwoordelijk voor het factureren van geleverde producten en diensten, het wijzigen van gegevens en het afhandelen van klantvragen. Consumenten- en kleinzakelijke markt Nederland: Aantal elektriciteitscontracten 2,3 mln Aantal gascontracten 1,9 mln Midstream Netto-omzet mln Productie capaciteit (grijs) MW Grijze elektriciteitsproductie 14,4 TWh Duurzame elektriciteitsproductie GWh Midstream is verantwoordelijk voor de inkoop van brandstoffen, productie van (duurzame) elektriciteit in gas-, kolen-, en biomassagestookte centrales, alsmede de opwekking van elektriciteit met behulp van windmolens, zonnecellen en waterkracht en door middel van warmtekrachtkoppelingen. Het segment beheert en exploiteert energie-intensieve industrieparken en voert exploratie- en productieactiviteiten uit op het gebied van gaswinning. Het segment handelt in onder andere elektriciteit, gas, olie, kolen en CO 2-emissierechten en verzorgt de opslag van gas. Het verzorgt de voorbereiding en uitvoering van nieuwe energieproductiemiddelen en het uitbreiden van gasopslagcapaciteit. Midstream houdt zich bezig met het beperken van de marktrisico s waaraan Nuon is blootgesteld. Tenslotte levert Midstream warmte en koude op de Nederlandse markt. Netwerkbedrijf Netto-omzet mln Aantal elektriciteits- en gascontracten 5,0 mln Getransporteerde volumes elektriciteit en gas 33,0 TWh/6.232 mln m 3 Tot het segment Netwerkbedrijf behoort onder meer netbeheerder Liander. De netbeheerder is verantwoordelijk voor het beheer van elektriciteits- en gasnetten en de aansluiting en het transport van elektriciteit en gas in het voorzieningsgebied. Daarnaast voert zij marktfaciliterende activiteiten uit, zoals het verzamelen en versturen van meetgegevens en de levering van aanvullende diensten en producten, zoals meetinrichtingen. Brede netbeheerder Liander heeft een onafhankelijke positie die wettelijk is gewaarborgd en bepaalt zelfstandig op welke wijze het net wordt onderhouden, vervangen, verzwaard of uitgebreid. Netwerkbedrijf omvat tevens onderdelen die netwerkgerelateerde diensten leveren op het gebied van aanleg en onderhoud van complexe energie-infrastructuren, verlichting van de openbare ruimte en beheer van verkeersregelinstallaties. 1 Inclusief netto-omzet uit hoofde van leveringen aan andere segmenten.

5 Netto-omzet uit voortgezette Netto-omzet bedrijfsactiviteiten uit voortgezette bedrijfsactiviteiten Per soort energie () Per soort energie () Elektriciteit Warmte en overige producten Elektriciteit Gas Warmte en overige producten Gas Brutomarge uit voortgezette Brutomarge bedrijfsactiviteiten uit voortgezette bedrijfsactiviteiten Per soort energie () Per soort energie () Elektriciteit Warmte en overige producten Elektriciteit Gas Warmte en overige producten Gas Netto-omzet uit voortgezette Netto-omzet bedrijfsactiviteiten uit voortgezette bedrijfsactiviteiten Per segment () 1/2 Per segment () Downstream Netwerkbedrijf 2007 Downstream Midstream Netwerkbedrijf Midstream Bedrijfsresultaat uit voortgezette Bedrijfsresultaat bedrijfsactiviteiten uit voortgezette bedrijfsactiviteiten Per segment () 2 Per segment () Downstream Netwerkbedrijf 2007 Downstream Midstream Netwerkbedrijf Midstream Investeringen in materiële vaste activa 2 Investeringen Per segment () in materiële vaste activa 2 Aantal eigen medewerkers 2 Aantal Per segment, eigen FTE s medewerkers ultimo boekjaar 2 Per segment () Per segment, FTE s ultimo boekjaar Investeringen in materiële vaste activa Per segment () Downstream 0 Netwerkbedrijf Downstream Netwerkbedrijf 2007 Downstream Midstream 2008Netwerkbedrijf Overig 2007 Downstream Midstream Netwerkbedrijf Overig Midstream Overig Midstream Overig 1 Inclusief Downstream interne leveringen. Netwerkbedrijf 2 1 Inclusief Als Midstream gevolg interne van de leveringen. organisatorische Overig splitsing per 1 juli 2008 hebben er verschuivingen plaatsgevonden tussen de segmenten. Hierdoor zijn de cijfers 2 Als van gevolg 2007 en van 2008 de organisatorische niet helemaal vergelijkbaar. splitsing per 1 juli 2008 hebben er verschuivingen plaatsgevonden tussen de segmenten. Hierdoor zijn de cijfers 1 Inclusief van 2007 interne en 2008 leveringen. niet helemaal vergelijkbaar. 2 Als gevolg van de organisatorische splitsing per 1 juli 2008 hebben er verschuivingen plaatsgevonden tussen de segmenten. Hierdoor zijn de cijfers van 2007 en 2008 niet helemaal vergelijkbaar.

6 Profiel Inhoud Nuon is een ambitieuze energieonderneming die met ruim medewerkers meer dan 3 miljoen huishoudens en zakelijke klanten in Nederland, België en Duitsland voorziet van energie of in het transport daarvan. Met een omzet van 6,1 miljard in 2008 heeft Nuon een vooraanstaande positie in de Nederlandse energiemarkt. De grootste aandeelhouders van Nuon zijn de provincies Gelderland en Noord-Holland, de gemeente Amsterdam en BV Houdster maatschappij Falcon, waarvan de aandelen worden gehouden door de provincie Fryslân. Onze activiteiten strekken zich uit over de gehele keten van energie: dit omvat de productie, het transport en de levering van elektriciteit, gas, warmte en koude. Daarnaast handelen wij in energie op de belangrijkste internationale markten en bieden we aanvullende diensten en technische innovaties aan zowel zakelijke klanten als consumenten. Nuon streeft daarbij naar een betrouwbare, duurzame en betaalbare energievoorziening en bouwt aan een toonaangevende positie op het gebied van duurzaam ondernemen. Een belangrijk uitgangspunt vormt het realiseren van evenwichtige groei voor alle belanghebbenden: klanten, medewerkers, aandeelhouders, milieu en maatschappij. Het handelen van Nuon sluit te allen tijde aan op het belang dat energie heeft voor de miljoenen huishoudens en de organisaties waaraan zij producten en diensten levert. Nuon heeft met ingang van 1 juli 2008 het bedrijf organisatorisch gesplitst in een netwerkbedrijf en een productie- en leveringsbedrijf. Vanaf die datum functioneren beide ondernemingen organisatorisch zelfstandig onder een financiële holding en onder een gezamenlijke Raad van Bestuur en Raad van Commissarissen. Bericht van de Voorzitter 2 Missie, visie en strategie 6 Jaaroverzicht Corporate Governance 14 Afwijkingen van de Code 14 Corporate governancestructuur 15 De rol van accountants 19 Functioneren interne risicobeheersings- en controlesysteem en verantwoording 20 Verslag van de Raad van Bestuur 22 Strategie en marktontwikkelingen 22 Realisatie van strategische kernpunten in Ontwikkelingen in onze belangrijkste markten in Financieel 27 Human resources 43 Merk- en reputatiebeleid 46 Maatschappelijk verantwoord ondernemen 47 Verantwoorde bedrijfsvoering 56 Nuon in de maatschappij 56 Toekomstparagraaf 59 Risicomanagement en risicofactoren 66 Disclaimer Indien in dit verslag wordt gesproken over wij, Nuon, de onderneming, de Nuon-groep of vergelijkbare aanduidingen dan wordt daarmee n.v. Nuon en haar dochtermaatschappijen bedoeld. Waar wordt gesproken over Nuon Energy of de Nuon Energy-groep, refereert dit aan N.V. Nuon Energy (in 2008 nog genaamd: n.v. Nuon PLB Holding), de topholding van het productie- en leveringsbedrijf van Nuon, en haar dochterondernemingen. Met Liander wordt bedoeld Liander N.V., de netbeheerder (tot december 2008 nog genaamd: N.V. Continuon Netbeheer). Waar wordt gesproken over Alliander refereert dit aan Alliander N.V. en Liander N.V. met hun respectieve dochtervennootschappen, die tezamen het netwerkbedrijf vormen. In dit verslag zijn duurzaamheidsindicatoren opgenomen (waaronder productie- en emissiedata). Op de datum van dit verslag was de verificatie van deze gegevens nog niet afgerond. De definitieve data zouden derhalve kunnen afwijken. Onderdelen van dit jaarverslag bevatten vooruitzichten op de toekomst. Deze onderdelen kunnen zonder beperking verwachtingen bevatten over toekomstige operationele resultaten, overheidsmaatregelen, de invloed van andere regulerende maatregelen op alle activiteiten van Nuon als geheel, het aandeel van Nuon en dat van haar dochterondernemingen en joint ventures in bestaande en nieuwe markten, industriële en macro-economische trends en de prestaties van Nuon daarin. Dergelijke uitspraken worden voorafgegaan door, gevolgd door of bevatten woorden als gelooft, verwacht, meent, anticipeert of vergelijkbare uitdrukkingen. Deze toekomstgerichte uitspraken zijn gebaseerd op de huidige aannames over toekomstige activiteiten en zijn onderhevig aan bekende en onbekende factoren en andere onzekerheden waarvan vele buiten de invloedssfeer van Nuon, waardoor toekomstige, feitelijke resultaten materieel kunnen afwijken van deze verwachtingen. Verslag van de Raad van Commissarissen 72 Remuneratierapport Jaarrekening Overig 162 Overige gegevens 162 Commissie van Aandeelhouders 164 Kengetallen en begrippenlijst 165 Financiële kalender 167 Belangrijke dochterondernemingen en overige deelnemingen 168 Vijfjarenoverzicht

7 2 Nuon Jaarverslag 2008 Bericht van de Voorzitter van de Raad van Bestuur Terugkijkend op 2008 was dit het jaar waarin we een stevige basis voor de toekomst van Nuon Energy en van Alliander hebben gelegd. Øystein Løseth Voorzitter van de Raad van Bestuur De splitsing heeft geleid tot twee sterke bedrijven die klaarstaan voor de volgende uitdaging.

8 Bericht van de Voorzitter 3 Een van de hoogtepunten van vorig jaar was het moment dat ik op 1 juli tijdens een zonnige bijeenkomst buiten op ons terrein tegenover onze medewerkers kon bevestigen dat we de datum van organisatorische splitsing hadden gehaald. Onze organisatie was gesplitst zonder dat onze klanten daar hinder van hebben ondervonden. Ook het nieuwe jaar 2009 kent voor mij al een mijlpaal, namelijk in het vinden van Vattenfall als de internationale strategische partner voor Nuon Energy. Met deze hoogte punten is een stevige basis voor de toekomst van Nuon Energy en van Alliander gelegd. De organisatorische splitsing in het kader van de Wet onafhankelijk netbeheer is voortvarend uitgevoerd en beide bedrijven kunnen zich nu focussen op hun kernactiviteiten en hun eigen toekomst vorm geven. Ik ben trots op alle medewerkers die vanaf het begin van 2008 met grote inzet hebben gewerkt aan het tot stand komen van hun nieuwe bedrijf: netwerkbedrijf Alliander of productie- en leveringsbedrijf Nuon Energy. Met onze aandeelhouders en commissarissen hebben we het afgelopen jaar intensief gesproken over de toekomst van productie- en leveringsbedrijf Nuon Energy. De oriëntatie op de internationale energiemarkt heeft ertoe geleid dat in juni is besloten een internationale strategische partner te zoeken voor Nuon Energy. Inmiddels is bekendgemaakt dat dit Vattenfall is geworden. Met Vattenfall kan Nuon Energy als sterk energiebedrijf opereren op de Europese energiemarkt. In ons vorige jaarverslag stelde mijn voorganger Ludo van Halderen: Nuon staat op een kruispunt en in de toekomst wachten belangrijke uitdagingen. Dat is een beeld dat de situatie bijzonder goed schetst. Nuon bestaat inmiddels uit twee sterke bedrijven die zich met al hun ambitie focussen op de volgende uitdaging en daarbij hun eigen weg kiezen. Sterk en betrouwbaar netwerkbedrijf Het netwerkbedrijf zet koers naar een ambitieus doel: betrouwbaar zijn in de dienstverlening aan 2,8 miljoen klanten, betrokken zijn bij belanghebbenden en de beste zijn in de sector. Snel na de organisatorische splitsing heeft het netwerkbedrijf nieuwe namen aangekondigd: Alliander, voor het totale netwerkbedrijf, Liander voor de netbeheerder en Liandon en Liandyn voor de netwerkgerelateerde activiteiten. Een symbolisch moment, waarop duidelijk werd dat er iets met ons bedrijf was gebeurd. Vanaf dat moment was het niet meer Nuon, maar Nuon én Alliander. Met deze naam stelt Alliander zich aan Nederland voor als een nieuw onafhankelijk bedrijf met verschillende merken voor de kernactiviteiten. De brede netbeheerder, die alle activiteiten voor het beheer van de netten zelf uitvoert, is op de verplichte datum van 1 juli tot stand gekomen. Deze netbeheerder blijft de noodzakelijke investeringen en innovaties doen in het net, de ruggengraat van onze energievoorziening. De uitzonderlijk hoge betrouwbaarheid van ons elektriciteitsnet wordt zichtbaar in de gemiddelde uitvalduur van slechts 24 minuten, waardoor een betrouwbaarheid van 99,99% wordt bereikt. Door samenwerking te zoeken met Regionale Opleidingscentra (ROC s) en stageplaatsen te organiseren, laat Alliander jongeren zien hoe interessant een baan in de techniek is. Zo wordt ook de toestroom van jong technisch talent bevorderd. Nuon Energy kiest een sterke partner De route die het productie- en leveringsbedrijf Nuon Energy kiest, is er één van aansluiting bij een strategische internationale partij. Na een oriëntatie op de internationale energiemarkt is samen met aandeelhouders en commissarissen besloten dat Nuon Energy voor het vervullen van haar ambities een sterke partner nodig heeft. In de Europese energiemarkt zijn de afgelopen jaren veel allianties gevormd, waardoor enkele sterke spelers zijn overgebleven. Tijdig samenwerking zoeken met een partij die de strategie van Nuon Energy onderschrijft en verder wil versterken, is van essentieel belang voor de energievoorziening in Nederland. Zo hebben we in de tweede helft van het jaar veel aandacht gegeven aan een zorgvuldig proces om, samen met aandeelhouders en commissarissen, tot goede criteria te komen voor de keuze van die partner. Met Vattenfall hebben we een sterke partner die onze strategie ondersteunt en de noodzakelijke investeringskracht biedt.

9 4 Nuon Jaarverslag 2008 CO 2 -afvang Het jaar 2008 begon goed met het bezoek van Eurocommissaris Andris Piebalgs aan onze kolenvergassingscentrale in het Limburgse Buggenum. Een belangrijk bezoek, waaruit de steun van Europa voor CO 2-afvang en de wijze waarop Nuon Energy dat wil doen met kolenvergassing duidelijk blijkt. In deze centrale is het afgelopen jaar een testinstallatie voorbereid voor de afvang van CO 2. In Nuon Magnum willen we deze techniek grootschalig toepassen. De bouw van Nuon Magnum is kort na aanvang stilgelegd omdat om procedurele redenen de vergunning was geschorst. Eind 2008 zijn de belangrijke vergunningen opnieuw verworven. We gaan ervan uit in 2009 de bouw van deze innovatieve centrale, waarin verschillende brandstoffen flexibel en schoner kunnen worden ingezet, te kunnen hervatten. Versterking van de gaspositie Een ander hoogtepunt in het afgelopen jaar was het moment dat we onze deelname in gasvelden in de Noordzee hadden gerealiseerd. Voor de strategie van Nuon Energy is dit een heel belangrijke stap geweest. Ook de verdubbeling van de gasopslagcapaciteit maakt onze positie sterker. Ontwikkeling van duurzame energie Parallel aan deze ontwikkelingen investeert Nuon Energy in duurzame opwekking van energie. Schaalgrootte is daarbij van belang. Zo hebben we in 2008 plannen aangekondigd voor het grootste windpark op zee in België en werkten we aan de concessieaanvraag voor het windpark voor de kust van Katwijk. Een groep van 63 Nederlandse agrariërs koos onze dochter Wind Energie Ontwikkelings Maatschappij B.V. (WEOM) als ontwikkelaar voor een van de grootste Nederlandse windparken op land. Het jaar 2008 was eerder een jaar van ontwikkelen dan van realisatie van duurzame energie. Wel openden we in november Windpark Echteld (8 MW), de start van een reeks aan windactiviteiten in Gelderland. In deze provincie staat ook onze proeffabriek voor zonnefolie van onze dochter Helianthos. De innovatie in zonne-energie wordt ook ondersteund door 2 miljoen te investeren in de fundamentele wetenschap. We participeren zo in het Joint Solar Programme met Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM), om een doorbraak te bewerkstelligen in de efficiency van zonnecellen. Een andere investering in innovatie is het Energy Transition Fund Yellow & Blue, dat Nuon in 2008 oprichtte. Met 40 miljoen in kas kan dit fonds innovaties ondersteunen die de brug naar een CO 2-vrije opwekking slaan. Het fonds heeft onlangs zijn eerste participatie aangekondigd: in smart grids, slimme netwerken die efficiënte decentrale opwekking ondersteunen. Op het gebied van warmte door zonnekracht realiseren we in de gemeente Almere een zoneiland dat 10% van de lokale warmtevraag kan leveren. Warmtelevering is een beproefde techniek om CO 2 te reduceren; volgens dezelfde techniek levert Nuon Energy ook koude. Kantoren van Atlas Arena en aan de Zuidas in Amsterdam worden gekoeld door koud water uit nabijgelegen meren (Ouderkerkerplas en De Nieuwe Meer). Het iets opgewarmde water gaat vervolgens meteen terug naar de van nature warmere bovenlaag van de plas. Door zuurstof aan het water toe te voegen, worden bovendien fosfaten en algengroei bestreden. Het gebruik van de Ouderkerkerplas als natuurlijke koudebron leidt daarmee niet alleen tot een CO 2-reductie, maar ook tot verbetering van de waterkwaliteit in de plas. Klanten adviseren over energiebesparing De beste oplossing om CO 2-uitstoot te verminderen is het verminderen van energieverbruik. De rol van energieadviseur, die klanten hierbij helpt, past ons goed. Onze campagne om klanten bewust te maken van verspilling is hiervan een goed voorbeeld: consumenten hebben al de verspillingscheck op het internet gedaan. We maken het klanten makkelijker om energiebesparende producten te kopen door ze door een financiële partner vóór te laten financieren via de energierekening, die door de besparing vanzelf lager wordt. Isolatie is de meest effectieve oplossing om het energieverbruik terug te dringen. In dat licht hebben we afgelopen jaar een groep isolatiebedrijven overgenomen, Rogro. Onze energieadviseurs hebben inmiddels tienduizend bezoeken aan huishoudens afgelegd om hen te adviseren over energiebesparing. Zo streven we ernaar meer uit energie te halen en onze klanten daarbij te helpen. De klanttevredenheid is bij zowel Nuon Energy als Alliander op goed niveau gebleven. Meer klanten kozen afgelopen jaar voor Nuon Energy; in zowel België, Duitsland als Nederland wist Nuon Energy meer klanten te winnen.

10 Bericht van de Voorzitter 5 Financieel sterk resultaat in uitdagende markt Financieel gezien heeft Nuon een goed resultaat geboekt, zeker gezien de uitdagende omstandigheden. De olieprijs bewoog van ruim USD 97 per vat aan het begin van het jaar naar USD 147 in de zomer en daalde vervolgens naar USD 40 aan het eind van het jaar. Door de wijze van boekhouden die Nuon hanteert, weerspiegelt de volatiele grondstoffenmarkt zich in onze resultaten. Laten we dit effect buiten beschouwing, dan stemmen de operationele resultaten tot tevredenheid. De kredietcrisis raakte Nuon in 2008 met een daling van de waarde van een belegging, die aan een cross border lease is verbonden. We hebben daarvoor een voorziening genomen. Ook zijn de kosten dit jaar sterk gestegen, met name op het gebied van personeel en ICT, in verband met de splitsing. Twee sterke bedrijven Op 23 april 2008, na de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, nam ik de leiding over Nuon over van mijn voorganger Ludo van Halderen. Onder zijn aansturing heeft Nuon zich ontwikkeld tot een marktgericht bedrijf met een duidelijke strategie op het gebied van duurzaamheid en het veiligstellen van de voorzieningszekerheid van energie. Het afgelopen jaar hebben we die strategie verankerd in twee bedrijven, Nuon Energy en Alliander. De komende periode zullen deze twee sterke bedrijven zich verder ontwikkelen en zich richten op hun kern activiteiten. Alliander blijft met de huidige aandeelhouders als sterk netwerk bedrijf zorg dragen voor een betrouwbaar netwerk. Nuon Energy zal samen met Vattenfall als nieuwe aandeelhouder de energievoorziening voor de toekomst zeker stellen door de toegang tot belangrijke bronnen te verzekeren en te investeren in duurzame energie. Amsterdam, 19 maart 2009 Øystein Løseth Voorzitter van de Raad van Bestuur

11 6 Nuon Jaarverslag 2008 Missie, visie en strategie Onze strategie is gericht op het creëren van toegevoegde waarde voor onze klanten, aandeelhouders en werknemers. De aandacht voor milieu en maatschappij is onlosmakelijk verbonden aan dit streven. Het jaar 2008 was voor ons een belangrijk jaar waarin de toekomst van Nuon Energy en Alliander werd vormgegeven. Gedurende het jaar is de splitsingswet voortvarend uitgevoerd, waarbij beide bedrijven zich kunnen richten op hun kernactiviteiten en het bepalen van hun eigen toekomst. Het productie- en leveringsbedrijf richt zich op de productie, handel in en levering van energie en warmte aan zowel groot- als kleinverbruiker en biedt hen aanvullende diensten en technische innovaties. Dit bedrijfsonderdeel gaat verder onder de merknaam Nuon Energy. Beide bedrijven delen sinds 1 juli 2008 in beginsel geen staffuncties meer. De resultaten worden tot de daadwerkelijke splitsing geconsolideerd in de holding n.v. Nuon, die zich richt op de behartiging van de gemeenschappelijke belangen van beide bedrijven. Beide onderdelen kenmerken zich door een geheel eigen dynamiek en marktomgeving. Voor beide onderdelen hebben wij separate strategieën geformuleerd. In nauw overleg met onze Raad van Commissarissen en aandeelhouders zijn deze nieuwe strategieën in de loop van 2008 vastgesteld en gecommuniceerd. Hierna worden beide weergegeven. De Wet onafhankelijk netbeheer (WON) verplicht alle geïntegreerde Nederlandse energiebedrijven te splitsen vóór 1 januari Ook bepaalt de WON dat de netbeheerder per 1 juli 2008 een brede netbeheerder moet zijn die in al haar werkzaamheden kan voorzien. De brede netbeheerder beheert de gas- en elektriciteitsnetten, heeft het economische eigendom daarvan en voert alle beheerstaken zelf uit. Vooruitlopend op de uitvoering van de splitsingswet hebben wij per 1 juli 2008 enerzijds een netwerkbedrijf, met daarbinnen een brede net beheerder en anderzijds een productie- en leveringsbedrijf gevormd. Tot de daadwerkelijke splitsing opereren beide bedrijven onder een financiële holding waarbinnen onder meer consolidatie en rapportage van de resultaten plaatsvinden. De brede netbeheerder binnen het netwerkbedrijf voert sinds november 2008 de naam Liander (voorheen Continuon Netbeheer). Vóór de vorming van de brede netbeheerder besteedde Continuon Netbeheer delen van haar werkzaamheden uit aan onderdelen van Nuon. Bij de vorming van de brede netbeheerder zijn deze bedrijfsonderdelen bij de netbeheerder ondergebracht. Binnen het netwerkbedrijf vinden ook andere netwerkgerelateerde activiteiten plaats, zoals het ontwerpen, bouwen en beheren van openbare verlichting (Liandyn) en complexe infrastructuren (Liandon). Strategie in relatie tot de splitsing Wij zijn proactief gestart met de voorbereidingen voor het splitsen van de netwerk- en de commerciële activiteiten en zijn intern klaar voor de splitsing. Daarbij willen we twee gezonde en levensvatbare bedrijven vormen. Wij zijn ervan overtuigd dat een snelle scheiding van activiteiten strategische en competitieve voordelen biedt voor beide bedrijven. Het stelt ze in staat zo snel mogelijk onafhankelijk van elkaar activiteiten te ontwikkelen en zich verder te positioneren op de voor hen relevante markten. Hierbij wordt vermeden dat de bedrijven worden afgeleid door een langdurig splitsingsproces dat aanzienlijke tijd en aandacht vergt van het management. Op 30 oktober heeft Nuon het wettelijk vereiste splitsingsplan naar de NMa/ Energiekamer gestuurd voor advies aan de minister van Economische Zaken. In dit plan worden onze voornemens en acties verder uitgewerkt. Ook wordt in nauw overleg met commissarissen en aandeelhouders de toekomst van het netwerkbedrijf onderzocht. Dit gebeurt binnen de kaders van de relevante reguleringssystematiek en wettelijke regelingen. Een belangrijk element hierbij zijn kansen die verwante niet-gereguleerde activiteiten bieden om de positie van het netwerkbedrijf verder te versterken. De financiële basis wordt gevormd aan de hand van de Algemene Maatregel van Bestuur Besluit financieel beheer Netbeheerder die toeziet op de financiering van netbeheerders. Voor het productie- en leveringsbedrijf is in nauw overleg met commissarissen en aandeelhouders besloten om samenwerking te zoeken met een internationale partner. Op 23 februari 2009 heeft Nuon aangekondigd een samenwerking aan te gaan met het Zweedse Vattenfall.

12 Missie, visie en strategie 7 De combinatie zal een toonaangevende Europese speler worden met voldoende financiële slagkracht, stabiliteit en schaalgrootte om voorzieningszekerheid te waarborgen, investeringsplannen te ondersteunen en de productie- en sourcingcapaciteit van Nuon te diversificeren. Bovendien zijn er een sterk commitment en financiële middelen om versneld te investeren in duurzame energie en de ontwikkeling van C O 2-afvang en -opslag (CCS, Carbon Capture and Storage) en is de combinatie de Europese nummer één op gebied van windenergie op zee. Missie, visie en strategie Nuon Energy en Alliander Nuon Energy Missie Nuon Energy is een inspirerend energiebedrijf dat blijvende waarde en groei creëert door grenzen te verleggen. Alliander De missie van het Netwerkbedrijf is te zorgen voor een betere samenleving in regio s waarmee onze onderneming is verbonden. Door netwerken te beheren die de samenleving energie geven en daarmee bijdragen aan maatschappelijke en economische groei. En door in dialoog mét die samenleving onszelf als organisatie continu te verbeteren. Visie Wij willen een internationaal, geïntegreerd energiebedrijf zijn dat: Financiële resultaten boekt waarmee we tot het topsegment behoren ( first quartile ); Een betrouwbare energieadviseur is voor onze klanten; Toonaangevend is in het terugdringen van de CO2-uitstoot; Een aantrekkelijke werkgever is. Deze missie kunnen wij volbrengen door betrouwbaar te zijn in onze dienstverlening, betrokken te zijn bij alle stakeholders en de beste te zijn in de sector. Strategie De strategische koers die Nuon Energy de komende jaren volgt, kan in vier ambities worden samengevat: Resultaten die tot het topsegment van vergelijkbare energiebedrijven behoren: Met nieuwe producten realiseren we bovengemiddelde omzetcijfers; Door van Nuon Energy een efficiëntere organisatie te maken, verlagen we de kosten; We blijven een geïntegreerd energiebedrijf dat voor zowel productie als levering hoge ambities heeft: Productie: in productie en midstream gas versterken we onze positie; Levering: voor onze klanten groeien we uit van leverancier tot betrouwbare energieadviseur; Hoge ambities voor maatschappij en milieu: Op langere termijn is ons doel CO2-neutraal te zijn. Op kortetermijn willen we vooroplopen in het testen en implementeren van technieken om CO2 te reduceren; We blijven betrokken bij maatschappelijke programma s; Mensen: Bij Nuon Energy werken de beste mensen die zichzelf en anderen ontwikkelen. Het netwerkbedrijf onderscheidt zich door de klant als uitgangspunt te nemen voor al zijn activiteiten. Dat verklaart onze keuze om een aantal netwerkgerelateerde activiteiten in de vrije markt te ontplooien, die de kernactiviteit versterken. Onze kernactiviteit is het beheer van elektriciteits- en gasnetten. Voor onze klant levert dat een logisch aanbod op van producten en diensten, lagere kosten, meer expertise en mogelijkheden om duurzame energieinitiatieven te (helpen) realiseren. Uiteraard doen wij dit binnen de kaders die de wet stelt aan onafhankelijk netbeheer. Alliander heeft in dat kader de volgende ambities: Voor haar klant wil Alliander de beste dienstverlener zijn; Voor haar medewerker wil Alliander een innovatief en succesvol bedrijf zijn, dat gedreven werkt aan een betere samenleving; De aandeelhouder mag verwachten dat Alliander een robuuste en maatschappelijk en economisch verantwoorde investering is; Voor de toezichthouder en de maatschappij is Alliander dé natuurlijke partner in ontwikkeling en uitvoering van energiebeleid.

13 8 Nuon Jaarverslag 2008 Duurzaam ondernemen Een steeds complexer speelveld vraagt om een heldere koers die nieuwe zekerheden biedt. Een koers die leidt tot resultaten op de korte en op de lange termijn, voor Nuon als bedrijf, voor haar werknemers, klanten, aandeelhouders en de maatschappij waar Nuon deel van uitmaakt. Dit is wat Nuon duurzaam ondernemen of maatschappelijke verantwoordelijkheid noemt, dit zijn de beginselen op grond waarvan Nuon opereert. Duurzaam ondernemen betekent voor ons dat we een zorgvuldige afweging maken ten aanzien van de zorg voor het milieu, de belangen van klanten, medewerkers en samenleving. Financieel rendement gaat zo hand in hand met maatschappelijk rendement. Het financieel kader waarbinnen Nuon als geheel opereert, kent de volgende performance-indicatoren: Zekerstellen van een ratio nettowinst plus afschrijvingen en amortisatie gedeeld door de nettoschuld van tenminste 30%; Zekerstellen van een ratio nettowinst (exclusief eenmalige belastingeffecten) plus afschrijvingen en amortisatie plus netto financiële baten en lasten gedeeld door de netto financiële baten en lasten (rentedekking) van tenminste 5,0; Zekerstellen van een evenwichtig aflossingsschema; Zekerstellen van voldoende liquide middelen en gecommitteerde kredietfaciliteiten; Het handhaven van een solide A ratingprofiel. Wij brengen duurzaam ondernemen op drie manieren in de praktijk: Door het verduurzamen van de energievoorziening; Door het zorgdragen voor een verantwoorde bedrijfsvoering; en Door een maatschappelijk betrokken bedrijf te zijn. Duurzaam ondernemen betekent voor ons óók een actieve dialoog met belangen- en milieuorganisaties, vakbonden, klanten, gemeenten, provincies, de landelijke overheid en aandeelhouders. Financieel beleid en kader Zolang de juridische splitsing niet is geëffectueerd, is het financieel beleid onveranderd ten opzichte van 2007 en richt het zich op een adequaat aandeelhoudersrendement, groei van de onderneming en bescherming van obligatiehouders en andere verschaffers van vreemd vermogen, met behoud van flexibiliteit om de onderneming te laten groeien en de daarvoor noodzakelijke investeringen te doen. Dividendbeleid Het dividendbeleid van Nuon wordt vormgegeven binnen het financiële kader: Uitkering van een in de loop der jaren gestaag toenemend contant dividend, met een na te streven minimumbedrag van 45 miljoen per jaar; Een pay-out ratio van 45% van de nettowinst na belastingen, gecorrigeerd voor eenmalige bijzondere posten; Handhaving van een minimum solvabiliteitsratio van 35%. In het verslag van de Raad van Bestuur op pagina 60 vindt u meer informatie over de status van de splitsing van onze onderneming, de realisatie van onze strategie in 2008 en de prioriteiten voor 2009.

14 Heading Hebben kolen toekomst? In Nederland hebben we een almaar stijgende vraag naar energie. Om ervoor te kunnen zorgen dat wij onze klanten blijvend van betrouwbare energie kunnen voorzien en om afhankelijkheid van politiek instabiele landen te verminderen, streven we onder meer naar vernieuwing en uitbreiding van onze productiecapaciteit. Een voorbeeld is onze nieuw te bouwen centrale Nuon Magnum. In eerste instantie zal het gasgestookte deel worden gebouwd, de tweede fase is een gedeelte dat geschikt is voor kolenvergassing. Nuon Magnum wordt ingericht voor de afvang van CO 2. Ton Duijn Manager Cluster Noord

15 10 Nuon Jaarverslag 2008 Jaaroverzicht 2008 Januari Bouwcontract Nuon Magnum Op 1 februari is het contract voor de bouw van de elektriciteitscentrale Nuon Magnum getekend met het Japanse Mitsubishi. Het bouwcontract vertegenwoordigt een waarde van ruim 1 miljard. In deze fase wordt alleen een gasgestookte centrale gebouwd. Eurocommissaris Piebalgs bezoekt centrale Buggenum Februari Maart Stimuleren van technici in spe Europees Commissaris voor Energie Andris Piebalgs bezoekt onze kolenvergassingscentrale. Voordelen van de kolenvergassingstechniek zijn de lage uitstoot van emissies in vergelijking met gewone kolencentrales en de mogelijkheid om CO 2 af te vangen voorafgaand aan de elektriciteitsproductie. Forse uitbreiding activiteiten in Duitsland Onze Duitse activiteiten worden in het komende jaar fors uitgebreid. Wij gaan in Potsdam en Midden-Duitsland van start met het aanbieden van lekker Strom. Ook zal er een aansluiting van onze eigen gasopslag in Epe op het Duitse gasnet worden gerealiseerd. De aansluiting zal naar verwachting in 2009 in gebruik worden genomen. In maart hebben wij een convenant met de ROC s in Amsterdam, Leiden, Heerhugowaard en Hoorn ondertekend dat voorziet in het aanbod van stageplaatsen voor zowel mbostudenten als -docenten. De doelstelling is om beroepsonderwijs en praktijk nog beter op elkaar aan te laten sluiten en om meer jongeren te interesseren voor een loopbaan in de techniek.

16 Jaaroverzicht April Nuon neemt Rogro over Begin april hebben wij Rogro overgenomen. Met deze overname kunnen we onze klanten een nog breder pakket energiebesparende producten en diensten bieden. Woningisolatie kan een flinke bijdrage leveren aan energiebesparing en het reduceren van CO 2-uitstoot. Rogro is gespecialiseerd in dak-, vloer-, gevel- en spouwmuurisolatie. Bouw Nuon Magnum voorlopig stilgelegd De bouw van Nuon Magnum is voorlopig stilgelegd vanwege het schorsen van een vergunning in het kader van de Natuurbeschermingswet. De Raad van State oordeelde dat de bevoegdheden voor het gebied van de Waddenzee niet alleen bij het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit berusten, maar ook bij de provincie Fryslân. Daar moet nu ook een vergunning voor worden aangevraagd. Mei Juni Acquisitie gasexploratie en -productieonderneming AvA Op 22 april 2008 is de Algemene Vergadering van Aandeelhouders gehouden. Op deze vergadering zijn de jaarrekening 2007 en het dividendvoorstel vastgesteld en is kwijting verleend aan de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen voor de uitoefening van hun respectievelijke taken gedurende boekjaar Bestuurswissel Ludo van Halderen (61) is per 23 april 2008 teruggetreden als Voorzitter van de Raad van Bestuur van Nuon. Øystein Løseth (49) is per dezelfde datum tot Voorzitter van de Raad van Bestuur benoemd. Energiebewustzijn met de Nederlamp Met de Nuon Nederlamp zetten we in mei tijdens het EK Voetbal onze campagnes rondom energiebewustzijn op ludieke wijze voort. Zo willen we laten zien dat een spaarlamp mooi kan zijn en het stimuleert alle Oranjefans in heel Nederland bewust om te gaan met energie. Ook de Amsterdamse Magere Brug kleurt oranje door lampen; wethouder Marijke Vos spreekt namens de gemeente haar steun uit voor deze actie. Begin juni 2008 koopt Nuon 100% van de aandelen van Burlington Resources Nederland Petroleum B.V. (Burlington) van ConocoPhillips. Burlington beschikt over een brede portefeuille van activiteiten, waaronder ontwikkeling en productie van gasvelden, gastransport en gasverwerkingsinstallaties.

17 12 Nuon Jaarverslag 2008 Ondertekening overeenkomst tot splitsen Op 30 juni 2008 hebben Nuon, het productie- en leveringsbedrijf, Nuon Netwerk Services en Continuon Netbeheer (Liander) de overeenkomst ondertekend op grond van de uitvoering waarvan Nuon als organisatie vanaf 1 juli 2008 splitsbaar is. Met de uitvoering van de overeenkomst wordt voldaan aan de verplichtingen in de Wet onafhankelijk netbeheer (WON). Juli Augustus Investeringsfonds voor duurzame energieprojecten September Duurzame koeling met water Ouderkerkerplas Wij gaan in 2009 op duurzame wijze gebouwen koelen in Amsterdam Zuidoost. Het Hoogheemraadschap Amstel, Gooi en Vecht heeft toestemming gegeven voor gebruik van het water van de Ouderkerkerplas. Het gebruik van deze natuurlijke koudebron leidt tot een CO 2-reductie van 75% ( ton per jaar) en bovendien tot verbetering van de waterkwaliteit in de plas. Internationale samenwerking Nuon kiest (voor het productie- en leveringsdeel van het bedrijf) voor samenwerking met een internationale partner ter versterking van haar strategische positie op de Europese energiemarkt. Een dergelijke stap is nodig voor een solide groei op de Europese energiemarkt. Bestuurswisselingen Peter Erich (51) is per 1 juli teruggetreden als lid van de Raad van Bestuur van Nuon en heeft de onderneming verlaten. Peter Molengraaf (43) is per 1 juli benoemd tot Voorzitter van de directie van het netwerkbedrijf (thans Liander). Na de lancering van een investeringsfonds voor energiegerelateerde innovaties in februari, benoemt Nuon Energy in augustus Albert Fischer (51) tot directeur en krijgt het fonds de naam Yellow & Blue. Nuon Energy geeft Yellow & Blue een startkapitaal van 40 miljoen mee, waarmee Yellow & Blue wereldwijd investeert in technologie die schone energie en efficiënt energiegebruik oplevert. Het investeringsfonds onderscheidt zich door innovatieve bedrijven ook actief te begeleiden om snel en efficiënt op de markt te groeien. BAvA Op 15 september 2008 is een Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders gehouden. In deze vergadering is het voorstel voor de verkoop van de hoogspanningsnetten van 110 kv en hoger aan TenneT (exclusief het deel waar een cross border leasecontract op rust) onder voorwaarden goedgekeurd. Daarnaast is ingestemd met het voorstel tot uitkering van een extra dividend van 46 miljoen ten laste van de vrij uitkeerbare reserves. Verder is informatie uitgewisseld over de stand van zaken met betrekking tot het splitsingsproces van Nuon en het strategieproces van het productie- en leveringsbedrijf.

18 Jaaroverzicht Groot windpark in Nederland Wind Energie Ontwikkelings Maatschappij B.V. (WEOM) en 63 agrariërs (verenigd in windmolenvereniging De Zuidlob) zijn een samenwerkingsovereenkomst aangegaan die moet leiden tot een windpark van minstens 108 MW. Het streven is om in 2012 het windpark in gebruik te nemen. Oktober November Liander nieuwe naam Continuon Netbeheer Continuon Netbeheer gaat vanaf medio november verder onder de naam Liander. De nieuwe naam vloeit voort uit de organisatorische splitsing van Nuon in een productie- en leveringsbedrijf (Nuon Energy) en een netwerkbedrijf (Alliander). Netbeheerder Liander vormt de kern van het nieuwe netwerkbedrijf. Øystein Løseth tekent sponsorcontract Nuon Solar Team Na vier eerdere successen heeft Øystein Løseth wederom een sponsorovereenkomst getekend met het Nuon Solar Team voor de bouw van Nuna5 en deelname aan de tiende World Solar Challenge. Voertuigen op zonneenergie uit diverse landen strijden om een eerste plaats in een ruim km lange race van Darwin naar Adelaide. December Ontwikkelingen zonne-energie In oktober hebben wij een aantal mijlpalen bereikt op het gebied van zonne-energie. Zo hebben wij de eerste zonne-energiecentrale van Mali geopend op initiatief van de Foundation Rural Energy Services (FRES), en onze krachten gebundeld met de Stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM) in een onderzoeksprogramma naar nieuwe omzettingsprincipes, structuren en materialen voor zonnecellen. Ook hebben we de Helianthos proeffabriek voor de productie van zonne celfolie op industrieterrein Kleefse Waard in Arnhem in gebruik genomen. Gasopslag In november heeft Nuon Energy een contract getekend voor de uitbreiding van onze gasopslag in Epe (Duits land) met drie cavernes, voor de opslag van 80 miljoen m 3 aardgas. Financiering Ondanks de moeilijke marktomstandigheden zijn wij erin geslaagd onze gecommitteerde faciliteit van 1,5 miljard te vernieuwen voor een periode van 3 jaar en te verhogen naar 1,625 miljard, waarvan 750 miljoen is toegewezen als toekomstige faciliteit aan Nuon Energy en 875 miljoen aan Alliander. Fryslân geeft groen licht voor Nuon Magnum In december heeft de provincie Fryslân in het kader van de Natuurbeschermingswet een vergunning afgegeven voor de elektriciteitscentrale Nuon Magnum. Eerder deze maand gaf het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) al groen licht. Een volgende stap in het proces is de verlening van een nieuwe vergunning in het kader van de Wet milieubeheer door de provincie Groningen.

19 14 Nuon Jaarverslag 2008 Corporate Governance en het interne risicobeheersings- en controlesysteem De Nederlandse Corporate Governance Code 2003 (de Code ) is met ingang van het boekjaar op of na 1 januari 2004 van kracht geworden. De Code gaat uit van het beginsel dat een vennootschap een langetermijnsamenwerkingsverband is van diverse bij de vennootschap betrokken partijen. Gezien onze maatschappelijke rol in de energievoorziening en de omvang van onze onderneming, passen wij vrijwillig de Code toe. In dit hoofdstuk wordt beschreven waarom wij veel waarde hechten aan een goede corporate governance en een goed intern risicobeheersings- en controlesysteem en hoe wij hieraan invulling geven. Daarnaast lichten wij toe welke best practicebepalingen niet worden toegepast of niet van toepassing op ons zijn, gezien onze vennootschapsrechtelijke status. Het bestuur en de Raad van Commissarissen hebben een integrale verantwoordelijkheid voor de afweging van de belangen van de diverse bij de vennootschap betrokken partijen, en is gericht op de continuïteit van de onderneming. De Code is in beginsel alleen van toepassing op Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen en moet bijdragen aan een efficiënter toezicht op het bestuur (de checks ) en een evenwichtiger verdeling van invloed tussen bestuur, Raad van Commissarissen en aandeelhouders (de balances ). Hoewel Nuon geen beursgenoteerde onderneming is, passen wij de Code (voor zover van toepassing en relevant) op vrijwillige basis toe. Hiertoe is onder meer besloten met het oog op de omvang van de onderneming, de maatschappelijke functie die we bij het uitvoeren van onze taken op het gebied van energievoorziening vervullen en omdat we openheid en transparantie hoog in het vaandel hebben. Wij hechten veel waarde aan goede corporate governance. Die is essentieel voor het reduceren van risico s, het zorgvuldig laten verlopen van de processen tussen bestuur, Raad van Commissarissen en aandeelhouders, het verbeteren van de relaties met alle stakeholders en het bevorderen van het vertrouwen in de onderneming. Dit vertrouwen is van cruciaal belang voor het verwezenlijken van de strategische doelstellingen van Nuon. Naleving en handhaving De Raad van Bestuur is samen met de Raad van Commissarissen verantwoordelijk voor de corporate governancestructuur van Nuon en de naleving van de Code. Nuon zet jaarlijks de hoofdlijnen van de corporate governancestructuur en de punten waarop afgeweken wordt van de Code in het jaarverslag uiteen en zal elke substantiële wijziging in de corporate governancestructuur van de onderneming en in de naleving als apart agendapunt ter bespreking voorleggen aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Gedetailleerde informatie over onze corporate governance, reglementen en regelingen is te vinden op Nuons website onder corporate governance. De toepassing van de Code wordt vanaf 2004 jaarlijks besproken tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Bij deze vergaderingen hebben de aandeelhouders aangegeven dat zij zich kunnen vinden in de toepassing van de Code door Nuon, inclusief het niet toepassen van een beperkt aantal best practice-bepalingen. Op 10 december 2008 heeft de Monitoring Commissie Corporate Governance (de commissie-frijns) een geactualiseerde versie van de Corporate Governance Code 2003 gepubliceerd. De aangepaste Code treedt in werking vanaf het boekjaar beginnend op of na 1 januari 2009 nadat deze bij Algemene Maatregel van Bestuur door de wetgever wordt aangewezen als nieuwe gedragscode in de zin van de wet. De belangrijkste wijzigingen betreffen de volgende onderwerpen: bezoldiging van bestuurders, risicobeheersing en risicoparagraaf, interne auditfunctie, maatschappelijk verantwoord ondernemen, de (algemene vergadering van) aandeelhouders en diversiteit in de samenstelling van de Raad van Commissarissen. Nuon zal in 2010 het hoofdstuk Corporate Governance van het jaarverslag 2009 over de hoofdlijnen van de corporate governancestructuur en de naleving van de aangepaste Code ter bespreking aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voorleggen. Afwijkingen van de Code Niet alle best practice-bepalingen zijn op ons van toepassing gezien onze vennootschapsrechtelijke status. Nuon is een niet-beursgenoteerde Nederlandse naamloze vennootschap met (lagere) overheden als aandeelhouders die is onderworpen aan de structuurregeling, zoals opgenomen in het Burgerlijk Wetboek. Daarom zijn bij Nuon toezicht en bestuur ingericht volgens het two-tier -systeem van ondernemingsbestuur:

20 Afwijkingen van de Code Corporate Governance 15 de Raad van Bestuur heeft de dagelijkse leiding over de ondernemingen, een onafhankelijke Raad van Commissarissen houdt toezicht op de Raad van Bestuur. Daarnaast zijn in onze statuten kwaliteitseisen voor het aandeelhouderschap gesteld. van de risico s verbonden aan de ondernemingsactiviteiten en voor de financiering van de onderneming. Daarnaast is de Raad van Bestuur samen met de Raad van Commissarissen verantwoordelijk voor de corporate governancestructuur van Nuon en de naleving van de Code. Op grond van bovenstaande zijn de volgende best practice-bepalingen niet van toepassing: II aandelen of rechten op aandelen als bezoldigingscomponent Raad van Bestuur; II.2.14 vermelding in de toelichting op de jaarrekening in aanvulling op de krachtens artikel 2:383d BW op te nemen informatie, de waarde van de aan het bestuur; en het personeel toegekende opties en hoe deze waarde is bepaald; III.7.1 aandelen of rechten op aandelen als bezoldigingscomponent Raad van Commissarissen; III.7.2 het eventuele aandelenbezit van een commissaris in de vennootschap waarvan hij commissaris is, is ter belegging op lange termijn; III one-tier bestuursstructuur; IV.1.1 bevoegdheden Algemene Vergadering van Aandeelhouders in niet-structuurvennootschap; IV.1.2 stemrecht op financieringspreferente aandelen; IV.1.7 bepaling registratiedatum voor de uitoefening van stem- en vergaderrechten; IV.2 certificering van aandelen; IV.3.9 overzicht van alle uitstaande of potentieel inzetbare beschermingsmaatregelen tegen een overname van de zeggenschap over de vennootschap en onder welke omstandigheden deze beschermingsmaatregelen naar verwachting kunnen worden ingezet; IV.4 verantwoordelijkheid institutionele beleggers. Op de volgende pagina licht Nuon toe waar wordt afgeweken van de best practice-bepalingen van de Code. Nuon motiveert waarom op de betreffende punten van de Code wordt afgeweken (het pas toe of leg uit -principe). Corporate governancestructuur Raad van Bestuur Taak en werkwijze De Raad van Bestuur is belast met het besturen van Nuon. Belangrijke verantwoordelijkheden zijn onder meer de realisatie van de doelstellingen van Nuon, de strategie en het beleid inclusief de daaruit voortvloeiende resultaatontwikkeling. De Raad van Bestuur is eveneens verantwoordelijk voor de naleving van alle relevante wet- en regelgeving, het beheersen De Raad van Bestuur is collectief verantwoordelijk voor het bestuur van Nuon. Binnen deze collectieve verantwoordelijkheid heeft elk lid van de Raad van Bestuur op basis van een interne taakverdeling zijn specifieke taken en aandachtsgebieden. De Raad van Bestuur legt verantwoording af over zijn taakuitoefening aan de Raad van Commissarissen en aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De Raad van Bestuur handelt volgens een eigen reglement waarin onder meer de procedures met betrekking tot samenstelling, taken en bevoegdheden, vergaderingen en besluitvorming zijn neergelegd. Dit reglement is geplaatst op de corporate website van Nuon. Benoeming en samenstelling De leden van de Raad van Bestuur worden benoemd door de Raad van Commissarissen. De Raad van Bestuur bestaat uit tenminste twee leden. De Raad van Commissarissen benoemt één van de leden van de Raad van Bestuur tot Voorzitter en een ander lid tot CFO. De Raad van Bestuur bestond aan het begin van dit verslagjaar uit vier leden. De heer L.M.J van Halderen is per 23 april 2008 teruggetreden als Voorzitter van de Raad van Bestuur en de heer P.H.F. Erich is per 1 juli 2008 als lid van de Raad van Bestuur teruggetreden. Aan het eind van het verslagjaar telt de Raad van Bestuur derhalve twee leden. Zonder voorafgaande goedkeuring van de Voorzitter van de Raad van Commissarissen mag een lid van de Raad van Bestuur geen commissariaat bij een beursgenoteerde onderneming aanvaarden. Dit geldt tevens voor de aanvaarding van andere belangrijke nevenfuncties. In elk geval mag een lid van de Raad van Bestuur geen zitting nemen in de Raad van Commissarissen van meer dan twee beursgenoteerde ondernemingen of de functie bekleden van Voorzitter van de Raad van Commissarissen van een beursgenoteerde onderneming. Bezoldiging De Raad van Commissarissen bepaalt, in overeenstemming met het door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders vastgestelde beloningsbeleid, de bezoldiging en overige arbeidsvoorwaarden voor ieder lid van de Raad van Bestuur. Gegevens over de bezoldiging van individuele leden van de Raad van Bestuur zijn opgenomen in het hoofdstuk Remuneratierapport op pagina 80 van dit jaarverslag.

Presentatie resultaten eerste halfjaar 2009

Presentatie resultaten eerste halfjaar 2009 Presentatie resultaten eerste halfjaar 2009 28 september 2009 www.alliander.com Disclaimer Indien in deze presentatie wordt gesproken over wij, 'Alliander', 'de onderneming', 'de Alliander-groep' of vergelijkbare

Nadere informatie

Bijzonder vanzelfsprekend

Bijzonder vanzelfsprekend Bijzonder vanzelfsprekend Jaarverslag 2007 Nuon legt de focus op Nederland, België en Duitsland Nederland Opwek van elektriciteit en gasopslag Transport van energie Levering van gas en elektriciteit België/Duitsland

Nadere informatie

Overzicht van de afwijkingen van PGGM N.V. ten opzichte van de Nederlandse Corporate Governance Code

Overzicht van de afwijkingen van PGGM N.V. ten opzichte van de Nederlandse Corporate Governance Code Overzicht van de afwijkingen van PGGM N.V. ten opzichte van de Nederlandse Corporate Governance Code De Nederlandse Corporate Governance Code ( Code ) is van toepassing op alle Nederlandse beursgenoteerde

Nadere informatie

Corporate governance code Caparis NV

Corporate governance code Caparis NV Corporate governance code Caparis NV De brancheorganisatie sociale werkgelegenheid en arbeidsintegratie Cedris heeft in het voorjaar van 2010 een branchecode aangenomen. In de inleiding van deze branchecode

Nadere informatie

COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE

COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE COMPLIANCE MET DE NEDERLANDSE CORPORATE GOVERNANCE CODE Corporate Governance Novisource streeft naar een organisatiestructuur die onder meer recht doet aan de belangen van de onderneming, haar klanten,

Nadere informatie

Memo. Informatienotitie stand van zaken aandeelhouderschap Eneco, Inleiding

Memo. Informatienotitie stand van zaken aandeelhouderschap Eneco, Inleiding Centrale Staf Bestuurlijke processturing Doorkiesnummers: Telefoon 015 2602545 Aan College van B & W Van S. Bolten Afschrift aan Memo Datum 04-11-2008 Opsteller M.R.Ram Bijlage Onderwerp Stand van zaken

Nadere informatie

De Europese lidstaten in het kader van de Lissabon-afspraken de EU tot de meest innovatieve economie ter wereld willen maken;

De Europese lidstaten in het kader van de Lissabon-afspraken de EU tot de meest innovatieve economie ter wereld willen maken; INTENTIEVERKLARING CO 2 AFVANG, TRANSPORT en OPSLAG Partijen 1. De Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, vertegenwoordigd door de heer ir. J. van der Vlist, Secretaris-Generaal

Nadere informatie

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE Vastgesteld door het bestuur op: 4 juni 2014 Goedgekeurd door de raad van toezicht op: 4 juni 2014 HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen

Nadere informatie

Comply Explain. Comply

Comply Explain. Comply 1.1 1.2 II.1.1 Naleving en handhaving van de Coporate Governance Code Hoofdlijnen corporate governance worden in een apart hoofdstuk van het jaarverslag besproken Wijzigingen in de corporate governance

Nadere informatie

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis.

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis. BESTUURSREGLEMENT Vastgesteld door het bestuur op 6 mei 2015. Hoofdstuk I. Algemeen. Artikel 1. Begrippen en terminologie. Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten

Nadere informatie

Netto-omzet 63.789 1.099 Kostprijs van de omzet (61.047) (640) Bruto-omzetresultaat 2.741 458 EBITDA 1.666 22. Bedrijfsresultaat 1.

Netto-omzet 63.789 1.099 Kostprijs van de omzet (61.047) (640) Bruto-omzetresultaat 2.741 458 EBITDA 1.666 22. Bedrijfsresultaat 1. Persbericht Willemstad, Curaçao, 5 mei 2011 AamigoO Group NV maakt voorlopige jaarcijfers 2010 bekend Omzet Source+ NV 128,7 miljoen Brutomarge Source+ NV 5,6 miljoen Source+ slechts halfjaar meegenomen

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

TOELICHTING behorende bij de agenda van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Alliander N.V., te houden op donderdag 12 april 2012

TOELICHTING behorende bij de agenda van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Alliander N.V., te houden op donderdag 12 april 2012 TOELICHTING behorende bij de agenda van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Alliander N.V., te houden op donderdag 12 april 2012 1. Opening en mededelingen De heer mr. E.M. d Hondt, voorzitter

Nadere informatie

Persbericht Aantal pagina s: 4

Persbericht Aantal pagina s: 4 Persbericht Aantal pagina s: 4 Brunel: sterke groei omzet en winst Kernpunten verslagjaar 2004 Omzet 313 miljoen; 27% groei EBIT 11,0 miljoen; toename van 8,1 miljoen Nettowinst 7,3 miljoen; toename van

Nadere informatie

- Vaststelling van de jaarrekening 2014 van ABN AMRO Group N.V.

- Vaststelling van de jaarrekening 2014 van ABN AMRO Group N.V. Verantwoording stemgedrag eerste half jaar 2015 Stemgedrag op vergaderingen van aandeelhouders en genomen aandeelhoudersbesluiten buiten vergadering 1. Inleiding NLFI onderschrijft het belang van de Nederlandse

Nadere informatie

op woensdag, 28 april 2010 om 14.00 uur in het Hilton Hotel, Apollolaan 138, 1077 BG Amsterdam

op woensdag, 28 april 2010 om 14.00 uur in het Hilton Hotel, Apollolaan 138, 1077 BG Amsterdam AGENDA Algemene Vergadering van Aandeelhouders BETER BED HOLDING N.V. op woensdag, 28 april 2010 om 14.00 uur in het Hilton Hotel, Apollolaan 138, 1077 BG Amsterdam 1. Opening. 2. Bespreking jaarverslag

Nadere informatie

REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen

REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen REGLEMENT VOOR DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN SOURCE GROUP N.V. (de Vennootschap ) Vastgesteld door de raad van commissarissen Versie 1.1 dd. 15 januari 2014 Artikel 1 - Algemene taak 1.1 De raad van commissarissen

Nadere informatie

6. Raad van Commissarissen Vermindering van het aantal leden van de Raad van Commissarissen van negen naar acht (besluit)

6. Raad van Commissarissen Vermindering van het aantal leden van de Raad van Commissarissen van negen naar acht (besluit) Agenda voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Akzo Nobel N.V. (de Vennootschap ), te houden in het Hilton hotel, Apollolaan 138 te Amsterdam, op maandag 27 april 2009, aanvang 14.00

Nadere informatie

allander Gesprek met Friese Statenleden over groeistrategie Alliander Leeuwarden, 5 maart 2014

allander Gesprek met Friese Statenleden over groeistrategie Alliander Leeuwarden, 5 maart 2014 Gesprek met Friese Statenleden over groeistrategie Alliander ] allander Leeuwarden, 5 maart 2014 Ir. Peter Molengraaf Voorzitter Raad van Bestuur Raad van Bestuur Alliander 1 Toename decentrale opwek de

Nadere informatie

Resultaten. tweede kwartaal en eerste halfjaar 2008

Resultaten. tweede kwartaal en eerste halfjaar 2008 Resultaten tweede kwartaal en eerste halfjaar 28 rtaal en boekjaar 27 Disclaimer Indien in dit verslag wordt gesproken over 'wij', 'Nuon', 'de onderneming', 'de Nuon-groep' of vergelijkbare aanduidingen

Nadere informatie

Mark Frequin. Voormalig Directeur-Generaal Energie en Telecom Ministerie van Economische Zaken

Mark Frequin. Voormalig Directeur-Generaal Energie en Telecom Ministerie van Economische Zaken Mark Frequin Voormalig Directeur-Generaal Energie en Telecom Ministerie van Economische Zaken Energiebeleid: van context tot acties. Mark Frequin Rijks Universiteit Groningen Inhoud 1. Context 2. Richting

Nadere informatie

246.436.370 56,11% 2.217.927.330 2.212.239.843 (99,99%) 246.437.318 56,12% 2.217.935.862 2.176.650.630 (99,03%)

246.436.370 56,11% 2.217.927.330 2.212.239.843 (99,99%) 246.437.318 56,12% 2.217.935.862 2.176.650.630 (99,03%) waar zijn 1 niet 1. Opening. 2. Overzicht van de activiteiten, incl. de activiteiten op het gebied van MVO, en de financiële situatie van de Vennootschap. 3. Bespreking van de uitvoering van het Beloningsbeleid

Nadere informatie

NB: De agendapunten 4, 6, 8a, 8b, 9, 11, 12, 13, 14 en 15 zullen ter stemming worden gebracht.

NB: De agendapunten 4, 6, 8a, 8b, 9, 11, 12, 13, 14 en 15 zullen ter stemming worden gebracht. Beter Bed Holding N.V. Agenda Algemene Vergadering van Aandeelhouders op donderdag, 28 april 2011 om 12.30 uur bij IBN Vergadercentrum, Hockeyweg 5, 5405 NC Uden 1. Opening. 2. Bespreking jaarverslag 2010.

Nadere informatie

Nieuwe balans. Nuon Maatschappelijk Verslag 2008

Nieuwe balans. Nuon Maatschappelijk Verslag 2008 Nieuwe balans Nuon Maatschappelijk Verslag 2008 Nuon in één oogopslag Profiel Nuon is een Nederlandse energieonderneming met meer dan 8.000 medewerkers die energie produceert en levert aan meer dan 3 miljoen

Nadere informatie

Governancestructuur WonenBreburg. januari 2012, geactualiseerd augustus 2015

Governancestructuur WonenBreburg. januari 2012, geactualiseerd augustus 2015 Governancestructuur WonenBreburg januari 2012, geactualiseerd augustus 2015 1 Inhoud 1. Inleiding 3 2. Bestuur 3 2.1 Taak en werkwijze 3 2.2 Rechtspositie en bezoldiging bestuur 4 2.3 Tegenstrijdige belangen

Nadere informatie

DoubleDividend Management B.V.

DoubleDividend Management B.V. Management B.V. Best practices voor betrokken aandeelhouderschap Amsterdam, januari 2015 Management B.V. Herengracht 252 1016 BV Amsterdam Tel: +31 20 520 7660 contact@doubledividend.nl KVK nr. 30199843

Nadere informatie

Corporate governance. Ten aanzien van een drietal specifieke Best Practice bepalingen uit de Code doet Neways als volgt verslag:

Corporate governance. Ten aanzien van een drietal specifieke Best Practice bepalingen uit de Code doet Neways als volgt verslag: Corporate governance De Raad van Commissarissen en de Raad van Bestuur onderschrijven de belangrijkste principes van corporate governance. Goed ondernemingsbestuur is voor Neways een belangrijk uitgangspunt.

Nadere informatie

Directiestatuut. Waterleidingmaatschappij Drenthe

Directiestatuut. Waterleidingmaatschappij Drenthe Directiestatuut Waterleidingmaatschappij Drenthe Inhoud Directiestatuut van de NV Waterleidingmaatschappij Drenthe Artikel 1 Definities 3 Artikel 2 Inleiding 3 Artikel 3 Taken van de directie 3 Artikel

Nadere informatie

-1- AGENDA. 1. Opening en mededelingen.

-1- AGENDA. 1. Opening en mededelingen. AGENDA Voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Macintosh Retail Group NV, te houden op dinsdag 22 april 2008 om 14.00 uur in het Golden Tulip Apple Park Hotel, Pierre de Coubertinweg

Nadere informatie

REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT

REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT REGLEMENT EENHOOFDIGE RAAD VAN BESTUUR STICHTING AMERPOORT 1. Taken en verantwoordelijkheden 1. Ingevolge de statuten bestuurt de Raad van Bestuur de Stichting onder toezicht van de Raad van Toezicht.

Nadere informatie

REGLEMENT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN BEVER HOLDING N.V.

REGLEMENT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN BEVER HOLDING N.V. REGLEMENT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN BEVER HOLDING N.V. Definities de Vennootschap de RVC de voorzitter Directie : Bever Holding N.V. : De raad van commissarissen van de vennootschap : De voorzitter

Nadere informatie

PROFIELSCHETS RVC ALLIANDER N.V.

PROFIELSCHETS RVC ALLIANDER N.V. BIJLAGE B BIJ DE TOELICHTING OP DE AGENDA VOOR DE EERSTE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN ALLIANDER N.V. TE HOUDEN OP 12 MEI 2011 PROFIELSCHETS RVC ALLIANDER N.V. 1. OMVANG EN SAMENSTELLING

Nadere informatie

TOELICHTING OP DE AGENDA VOOR DE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN ALLIANDER N.V. ( ALLIANDER ) OP 2 APRIL 2014

TOELICHTING OP DE AGENDA VOOR DE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN ALLIANDER N.V. ( ALLIANDER ) OP 2 APRIL 2014 TOELICHTING OP DE AGENDA VOOR DE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN ALLIANDER N.V. ( ALLIANDER ) OP 2 APRIL 2014 Agendapunt 1. Opening en mededelingen De heer E.M. d Hondt, voorzitter van de Raad

Nadere informatie

Profielschets Raad van Commissarissen

Profielschets Raad van Commissarissen Profielschets Raad van Commissarissen Vastgesteld door de Raad van Commissarissen op 18 maart 2009 en laatstelijk gewijzigd in 2014. 1. Doel profielschets 1.1 Het doel van deze profielschets is om uitgangspunten

Nadere informatie

REGLEMENT VAN DE AUDITCOMMISSIE VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN

REGLEMENT VAN DE AUDITCOMMISSIE VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN REGLEMENT VAN DE AUDITCOMMISSIE VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN Dit reglement is op 11 mei 2012 vastgesteld door de raad van commissarissen van Koninklijke FrieslandCampina N.V. (de "Vennootschap"). Artikel

Nadere informatie

KENNISBANK - ORGANISATIE

KENNISBANK - ORGANISATIE KENNISBANK - ORGANISATIE MODEL DIRECTIEREGLEMENT STICHTING MEER DAN VOETBAL Samenvatting Het bestuur stelt een profiel voor de directie op, waarin de omvang van de directie en de vereiste kwaliteiten van

Nadere informatie

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE

HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE HEIJMANS N.V. REGLEMENT AUDITCOMMISSIE Vastgesteld door de RvC op 10 maart 2010 1 10 maart 2010 INHOUDSOPGAVE Blz. 0. Inleiding... 3 1. Samenstelling... 3 2. Taken en bevoegdheden... 3 3. Taken betreffende

Nadere informatie

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel.

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel. Bijlage Code Cultural Goverance: Principes en uitwerkingen Nummer Principe De organen van de culturele instelling zijn verantwoordelijk voor de keuze van het besturingsmodel en de naleving van deze code.

Nadere informatie

Agenda: 1. Opening. 5. Rondvraag. 6. Sluiting.

Agenda: 1. Opening. 5. Rondvraag. 6. Sluiting. Oproeping tot de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders ("de Vergadering") van BinckBank N.V. ("BinckBank"), gevestigd te Amsterdam, te houden op 19 november 2007 om 10:00 uur in de Mercuriuszaal

Nadere informatie

Update ' toezicht op bestuur in relatie tot de rol van participatiemaatschappijen in hun portefeuillebedrijven'

Update ' toezicht op bestuur in relatie tot de rol van participatiemaatschappijen in hun portefeuillebedrijven' Update ' toezicht op bestuur in relatie tot de rol van participatiemaatschappijen in hun portefeuillebedrijven' 1 Toezicht op bestuur Op 31 mei 2011 is het wetsvoorstel bestuur en toezicht (het "Wetsvoorstel")

Nadere informatie

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen Eneco Groep Duurzame energie voor iedereen Duurzame koploper Eneco is het grootste energiebedrijf van Nederland in publieke handen. Onze missie is betaalbare duurzame energie mogelijk maken die altijd,

Nadere informatie

Agenda 2016. Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Corbion N.V. DATUM 12 mei 2016

Agenda 2016. Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Corbion N.V. DATUM 12 mei 2016 Agenda 2016 Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Corbion N.V. DATUM 12 mei 2016 TIJD 14.30 uur PLAATS Mövenpick Hotel Amsterdam City Centre Piet Heinkade 11 1019 BR Amsterdam 1. Opening 2. Verslag

Nadere informatie

governance code kinderopvang preambule

governance code kinderopvang preambule governance code kinderopvang preambule Commissie Governance Kinderopvang in opdracht van NVTK en bdko Utrecht, oktober 2009 11 PREAMBULE Achtergrond Kinderopvangorganisaties zijn private ondernemingen

Nadere informatie

AGENDA JAARLIJKSE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN WERELDHAVE N.V.

AGENDA JAARLIJKSE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS VAN WERELDHAVE N.V. (Closed-end beleggingsmaatschappij) DATUM VRIJDAG 22 APRIL 2016 TIJD 11.00 UUR LOCATIE AMSTERDAM HILTON HOTEL Apollolaan 138, 1077 BG Amsterdam 1. Opening 2. Verslag van de Directie 3. Remuneratierapport

Nadere informatie

Geothermie. traditioneel energiebedrijf?

Geothermie. traditioneel energiebedrijf? 31 maart 2010 T&A Survey Congres Geothermie Duurzame bron voor een traditioneel energiebedrijf? Hugo Buis Agenda Duurzame visie & ambities Waarom kiest Eneco voor Geothermie? Stand van zaken Markten Pro

Nadere informatie

Wij brengen energie. Waar mensen licht en warmte nodig hebben

Wij brengen energie. Waar mensen licht en warmte nodig hebben Wij brengen energie Waar mensen licht en warmte nodig hebben Energie in goede banen De beschikbaarheid van energie bepaalt in grote mate hoe we leven: hoe we wonen, werken, produceren en ons verplaatsen.

Nadere informatie

certificeert duurzame energie

certificeert duurzame energie certificeert duurzame energie Met het certificeren van duurzame energie voorzien we deze energieproductie van een echtheidscertificaat. Dit draagt wezenlijk bij aan het goed functioneren van de groeneenergiemarkt.

Nadere informatie

AGENDA. 1. Opening en mededelingen.

AGENDA. 1. Opening en mededelingen. AGENDA Voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Macintosh Retail Group N.V., te houden op donderdag 30 april 2015 om 14.00 uur in het Novotel, Europaboulevard 10 te Amsterdam 1. Opening

Nadere informatie

Corporate Governance Verklaring Batenburg Techniek N.V.

Corporate Governance Verklaring Batenburg Techniek N.V. Corporate Governance Verklaring Batenburg Techniek N.V. Corporate Governance Verklaring 2015 Batenburg Techniek N.V. 1 van 10 I. Gedragscodes 1.1 Mededeling over de naleving van de principes en best practice

Nadere informatie

wensen en bedenkingen ex artikel 160 Gemeentewet bij notariële oprichtingsakte inclusief ontwerp-statuten Steinerbos B.V.

wensen en bedenkingen ex artikel 160 Gemeentewet bij notariële oprichtingsakte inclusief ontwerp-statuten Steinerbos B.V. Betreft wensen en bedenkingen ex artikel 160 Gemeentewet bij notariële oprichtingsakte inclusief ontwerp-statuten Steinerbos B.V. Vergaderdatum 13 september 2012 Gemeenteblad 2012 / 51 Agendapunt 14 Aan

Nadere informatie

A G E N D A. 9. a. Aanwijzing inzake uitgifte van aandelen (stempunt) b. Aanwijzing inzake beperking of uitsluiting van het voorkeursrecht (stempunt)

A G E N D A. 9. a. Aanwijzing inzake uitgifte van aandelen (stempunt) b. Aanwijzing inzake beperking of uitsluiting van het voorkeursrecht (stempunt) A G E N D A voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Ballast Nedam N.V., te houden op donderdag 19 mei 2011 om 13.30 uur in Artis Party- en Congrescentrum aan de Plantage Middenlaan

Nadere informatie

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september)

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september) TAKEN EN BEVOEGDHEDEN RAAD VAN TOEZICHT ALERIMUS 1. Taak en werkwijze: De Raad van Toezicht heeft tot taak toezicht te houden op het besturen door de Raad van Bestuur en op de algemene gang van zaken in

Nadere informatie

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN Reglement Raad van Toezicht Stichting Hogeschool Leiden ALGEMEEN Artikel 1. Algemene bepalingen 1. Dit reglement is het Huishoudelijk Reglement van de Raad van Toezicht, bedoeld in artikel 15 van de Statuten

Nadere informatie

10 april 2014. Algemene Vergadering van Aandeelhouders Simac Techniek NV

10 april 2014. Algemene Vergadering van Aandeelhouders Simac Techniek NV 10 april 2014 Algemene Vergadering van Aandeelhouders Simac Techniek NV Donderdag 10 april 2014 JAARLIJKSE ALGEMENE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS SIMAC TECHNIEK NV Te houden op donderdag 10 april 2014,

Nadere informatie

Koninklijke KPN N.V. Agenda

Koninklijke KPN N.V. Agenda Koninklijke KPN N.V. Agenda Koninklijke KPN N.V. nodigt haar aandeelhouders uit voor de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, te houden op donderdag 12 april 2012 op het KPN Hoofdkantoor, Maanplein

Nadere informatie

AGENDA. 5 Verlening van décharge aan de Directie voor het gevoerde beleid (stempunt)

AGENDA. 5 Verlening van décharge aan de Directie voor het gevoerde beleid (stempunt) AGENDA voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van SnowWorld N.V., te houden op donderdag 12 maart 2015 om 10:00 uur CET bij de vestiging van SnowWorld aan de Buytenparklaan 30, 2717

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1997 1998 25 621 Regels met betrekking tot de productie, het transport en de levering van elektriciteit (Elektriciteitswet...) Nr. 8 NOTA VAN WIJZIGING Ontvangen

Nadere informatie

Reglement College van Bestuur. Onderwijsstichting Esprit

Reglement College van Bestuur. Onderwijsstichting Esprit Reglement College van Bestuur Onderwijsstichting Esprit Amsterdam, vastgesteld, na goedkeuring door de Raad van Toezicht op 4 december 2015, door het College van Bestuur in haar vergadering van 7 december

Nadere informatie

2. Verslag van de Raad van Bestuur over het boekjaar 2014

2. Verslag van de Raad van Bestuur over het boekjaar 2014 Akzo Nobel N.V. Agenda voor de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Akzo Nobel N.V. (de Vennootschap ), te houden in het Hilton hotel, Apollolaan 138 te Amsterdam, op woensdag 22 april 2015, aanvang

Nadere informatie

Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V.

Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V. Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V. te houden op dinsdag 29 januari 2008 om 13.00 uur op het hoofdkantoor van SNS REAAL N.V., Croeselaan

Nadere informatie

CONCCCCCCCCCCCCC. Nuon resultaten eerste kwartaal 2009

CONCCCCCCCCCCCCC. Nuon resultaten eerste kwartaal 2009 CONCCCCCCCCCCCCC Nuon resultaten eerste kwartaal 29 Disclaimer Indien in dit bericht wordt gesproken over wij, 'Nuon', 'de onderneming', 'de Nuon-groep' of vergelijkbare aanduidingen dan wordt daarmee

Nadere informatie

ONVZ past dit principe toe. Het principe is uitgewerkt in het reglement van de raad van bestuur.

ONVZ past dit principe toe. Het principe is uitgewerkt in het reglement van de raad van bestuur. Raad van bestuur Samenstelling en deskundigheid Samenstelling 3.1.1. De raad van bestuur is zodanig samengesteld, dat hij zijn taak naar behoren kan vervullen. Complementariteit, collegiaal bestuur en

Nadere informatie

Agenda. Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van CSM nv. DATUM 11 oktober 2013

Agenda. Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van CSM nv. DATUM 11 oktober 2013 Agenda Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van CSM nv DATUM 11 oktober 2013 TIJD PLAATS 10.30 uur Steigenberger Airport Hotel Amsterdam (voorheen: Dorint Hotel Amsterdam Airport) Stationsplein

Nadere informatie

Nalevingsverslag van het reglement discriminerende handelingen verslagjaar 2015. artikel 11b lid 3 Elektriciteitswet artikel 3c lid 3 Gaswet

Nalevingsverslag van het reglement discriminerende handelingen verslagjaar 2015. artikel 11b lid 3 Elektriciteitswet artikel 3c lid 3 Gaswet Nalevingsverslag van het reglement discriminerende handelingen verslagjaar 2015 artikel 11b lid 3 Elektriciteitswet artikel 3c lid 3 Gaswet Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Organisatie en Processen...

Nadere informatie

Reglement Raad van Bestuur

Reglement Raad van Bestuur Reglement Raad van Bestuur vergadering van 24 oktober 2005 Pagina 1 van 7 Inhoudsopgave: pagina Hoofdstuk 1 Bestuurstaak 3 Hoofdstuk 2 Verantwoording en Verantwoordelijkheid 3 Hoofdstuk 3 Besluitvorming

Nadere informatie

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008.

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Bestuursreglement Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Artikel 1 Status en inhoud van het reglement 1. Dit reglement is opgesteld

Nadere informatie

Verbindingenstatuut Stichting Wonen Zuid

Verbindingenstatuut Stichting Wonen Zuid Verbindingenstatuut Stichting Wonen Zuid Vastgesteld door bestuurder op d.d. 10-3-2015 Goedgekeurd door Raad van Commissarissen op d.d. 26-03-2015 INHOUD VERBINDINGENSTATUUT 1. INLEIDING... 2 1.1 INTERNE

Nadere informatie

Sleutelvragen & antwoorden voor een beter begrip van de jaarresultaten over 2013

Sleutelvragen & antwoorden voor een beter begrip van de jaarresultaten over 2013 Sleutelvragen & antwoorden voor een beter begrip van de jaarresultaten over 2013 Hoe kan het jaar 2013 worden geanalyseerd? In 2013 heeft de Groep, ondanks de situatie van de Europese energiemarkten, goede

Nadere informatie

4. Bij voorkeur zal de raad van toezicht van Stichting P60 bij de werving van nieuwe toezichthouders buiten het eigen netwerk zoeken.

4. Bij voorkeur zal de raad van toezicht van Stichting P60 bij de werving van nieuwe toezichthouders buiten het eigen netwerk zoeken. REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT Opgesteld door de voorzitter op 25.03.2013 Vastgesteld door de raad van toezicht op: 27.05.2013 te Amstelveen HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen en terminologie Dit

Nadere informatie

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur Appendi 105 Het Nieuwe Instituut Jaarverslag Verantwoording Governance Code Cultuur Toegepast in Principe 1 Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur De organisatie

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Algemene Vergadering van Aandeelhouders Datum 7 mei 2012 Tijd 14.30 uur Plaats Dorint Hotel Amsterdam Airport Stationsplein ZW 951 1117 CE Schiphol-Oost Agenda 2012 Algemene Vergadering van Aandeelhouders 1 Opening 2 Verslag van de Raad van

Nadere informatie

AGENDA. Voor (het advies inzake) de routebeschrijving en bereikbaarheid met het openbaar vervoer verwijzen wij u naar onze website: www.nedap.com.

AGENDA. Voor (het advies inzake) de routebeschrijving en bereikbaarheid met het openbaar vervoer verwijzen wij u naar onze website: www.nedap.com. AGENDA voor de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders van de N.V. Nederlandsche Apparatenfabriek Nedap, gevestigd te Groenlo, te houden op 3 april 2014, s morgens om 11.00 uur in het EYE (filmmuseum)

Nadere informatie

Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving

Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving Energietransitie biedt kansen in de gebouwde omgeving Enexis: energie in goede banen Even if you doubt the evidence, providing incentives for energy-efficiency and clean energy are the right thing to do

Nadere informatie

Algemene Vergadering van Aandeelhouders 19 maart 2014

Algemene Vergadering van Aandeelhouders 19 maart 2014 Algemene Vergadering van Aandeelhouders Agenda Jaarlijkse van te houden op woensdag om 11.00 uur ten kantore van de vennootschap, Corridor 11 te Veghel Op de agenda is aangegeven welke punten ter besluitvorming

Nadere informatie

Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model

Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model Begripsbepaling Artikel 0 In dit reglement wordt verstaan onder: 0.1 De vennootschap : De vennootschap voor XX in XX; 0.2 De statuten

Nadere informatie

Energiebedrijven en de noodzaak van zorgvuldige wetgeving

Energiebedrijven en de noodzaak van zorgvuldige wetgeving Dit artikel uit is gepubliceerd door Boom Juridische uitgevers en is bestemd schap eming Energiebedrijven en de noodzaak van zorgvuldige wetgeving Inleiding De meest recente wijzigingen van de Elektriciteitswet

Nadere informatie

Overnamerichtlijn. De ingevolge artikel 1, eerste lid van het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn vereiste informatie is hierna opgenomen.

Overnamerichtlijn. De ingevolge artikel 1, eerste lid van het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn vereiste informatie is hierna opgenomen. Overnamerichtlijn De ingevolge artikel 1, eerste lid van het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn vereiste informatie is hierna opgenomen. Artikel 1 lid 1a, de kapitaalstructuur van de vennootschap, het

Nadere informatie

Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015

Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015 Maatschappelijk verantwoord beleggen Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015 Beleid ten aanzien van Maatschappelijk verantwoord beleggen Inleiding BPF Houthandel draagt

Nadere informatie

Agenda van de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Agenda van de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders Agenda van de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders Die zal worden gehouden op donderdag 12 mei 2016, vanaf 14.00 uur, in het Hilton Amsterdam hotel, Apollolaan 138 te Amsterdam. 1. Toespraak

Nadere informatie

7.c Kennisgeving door de raad van commissarissen van de voor benoeming voorgedragen

7.c Kennisgeving door de raad van commissarissen van de voor benoeming voorgedragen 1. Opening Agenda voor de algemene vergadering van Koninklijke Ten Cate N.V. te houden op donderdag 17 april 2014 om 14.00 uur in het Polman Stadion, Stadionlaan 1 te Almelo. 2. Mededelingen 3. Jaarverslag

Nadere informatie

Amsterdam Commodities profiteert van volatiele prijzen Stijging nettowinst 2009 met 20% tot 10,5 miljoen

Amsterdam Commodities profiteert van volatiele prijzen Stijging nettowinst 2009 met 20% tot 10,5 miljoen PERSBERICHT Rotterdam, 20 april 2010 Amsterdam Commodities profiteert van volatiele prijzen Stijging nettowinst 2009 met 20% tot 10,5 miljoen Nettowinst 10,5 miljoen (2008: 8,7 miljoen) Voorstel slotdividend

Nadere informatie

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015 Enexis De veranderende rol van de netbeheerder Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis 12 november 2015 Rol Enexis in de elektriciteitsketen Elektriciteitscentrale voor de opwek van elektriciteit

Nadere informatie

2. Machtiging tot inkoop van 4.993.200 Cumulatief Preferente aandelen A en voorstel tot intrekking van 4.993.200 Cumulatief Preferente aandelen A

2. Machtiging tot inkoop van 4.993.200 Cumulatief Preferente aandelen A en voorstel tot intrekking van 4.993.200 Cumulatief Preferente aandelen A AGENDA Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders ( BAVA ) van Nutreco N.V., te houden op dinsdag 21 december 2010, aanvang 10.30 uur, ten kantore van de Vennootschap, Veerstraat 38, 5831 JN

Nadere informatie

af over het gevoerde beleid en de door de Raad van Bestuur in dat kader verrichte werkzaamheden.

af over het gevoerde beleid en de door de Raad van Bestuur in dat kader verrichte werkzaamheden. sdw REGLEMENT RAAD VAN BESTUUR DEFINITIES Cliëntenraad: het door de stichting ingestelde orgaan dat binnen de doelstellingen van de stichting in het bijzonder de gemeenschappelijke belangen van de cliënten

Nadere informatie

Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Algemene Vergadering van Aandeelhouders Datum 3 mei 2011 Tijd 14.30 uur Plaats Dorint Hotel Amsterdam Airport Stationsplein ZW 951 1117 CE Schiphol-Oost Agenda 2011 Algemene Vergadering van Aandeelhouders 1 Opening 2 Verslag van de Raad van

Nadere informatie

Factsheet: Dong Energy

Factsheet: Dong Energy Factsheet: Dong Energy Holding/bestuurder Type bedrijf Actief in Markt Bedrijfsprofiel Dong Energy Producent/leverancier elektriciteit (en aardgas) Europa Consumenten/zakelijk - Omzet 900 miljoen (NL)/9

Nadere informatie

Stembeleid ASR Nederland

Stembeleid ASR Nederland Stembeleid ASR Nederland Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Nadere toelichting op het stembeleid van ASR Nederland 2.1. Algemene uitgangspunten van het stembeleid 2.1.1. Socially Responsible Investments (SRI)

Nadere informatie

Slimme Netten. Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander

Slimme Netten. Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander Slimme Netten Martijn Bongaerts: - voorzitter Projectgroep Smart Grids Netbeheer Nederland - manager Innovatie, Liander Netbeheer Nederland (1) Netbeheer Nederland brancheorganisatie van alle elektriciteit-

Nadere informatie

AANDEELHOUDERSREGELEMENT

AANDEELHOUDERSREGELEMENT AANDEELHOUDERSREGELEMENT Amsterdam, 22 juni 2015 BiQ Group N.V. Versie 1 A. Doelstellingen van het stembeleid van BiQ Group N.V. Het stembeleid van BiQ Group N.V. beschrijft de doelstelling van en de strategie

Nadere informatie

3. Verslag van de Raad van Commissarissen en van zijn commissies over het boekjaar 2011 (informatie)

3. Verslag van de Raad van Commissarissen en van zijn commissies over het boekjaar 2011 (informatie) Agenda AGM 2012 Vrije vertaling AGENDA Algemene Vergadering van Aandeelhouders van SBM Offshore N.V. (de "Vennootschap") te houden op woensdag 16 mei 2012, aanvang 14.30 uur, in de zaal Eduard Flipse in

Nadere informatie

AEGON STELT WIJZGINGEN IN CORPORATE GOVERNANCE VOOR OM ZEGGENSCHAP AANDEELHOUDERS TE VERSTERKEN

AEGON STELT WIJZGINGEN IN CORPORATE GOVERNANCE VOOR OM ZEGGENSCHAP AANDEELHOUDERS TE VERSTERKEN 205722 PERSBERICHT AEGON STELT WIJZGINGEN IN CORPORATE GOVERNANCE VOOR OM ZEGGENSCHAP AANDEELHOUDERS TE VERSTERKEN STRUCTUURREGIME VERLATEN; STEMRECHT VERENIGING AEGON TERUGGEBRACHT AEGON N.V. is van plan

Nadere informatie

Algemene vergadering van aandeelhouders. Hydratec Industries NV. Amersfoort 20 mei 2010

Algemene vergadering van aandeelhouders. Hydratec Industries NV. Amersfoort 20 mei 2010 Algemene vergadering van aandeelhouders Hydratec Industries NV Amersfoort 20 mei 2010 Agenda 1. Opening door de Voorzitter 2. Toelichting Directie 2009 3. Goedkeuring Jaarrekening 2009 besluit 4. Vaststelling

Nadere informatie

Remuneratierapport DOCdata N.V. 2006

Remuneratierapport DOCdata N.V. 2006 Remuneratierapport DOCdata N.V. 2006 Inleiding Het doel van het bezoldigingsbeleid voor de Directie van DOCdata N.V. is een zodanige beloning te verschaffen dat: prestaties die in overeenstemming zijn

Nadere informatie

Punch Graphix. AVA 15/05/2008, Eede, Nederland

Punch Graphix. AVA 15/05/2008, Eede, Nederland Punch Graphix AVA 15/05/2008, Eede, Nederland Herman olde Bolhaar (Voorzitter RvC) OPENING 3 AGENDA Opening Verslag van de Raad van Bestuur over het jaar 2007 Bespreking Jaarrekening 2007 Trading update

Nadere informatie

Energietransitie en schaalvoordelen

Energietransitie en schaalvoordelen Energietransitie en schaalvoordelen Samenvatting McKinsey-onderzoek Oktober 2013 CONTEXT Recent is door McKinsey, in opdracht van Alliander, een onderzoek uitgevoerd naar de vraag: Wat zijn de voordelen

Nadere informatie

3. Nuon Energy Public Assurances Foundation (NEPAF) terugblik 2014

3. Nuon Energy Public Assurances Foundation (NEPAF) terugblik 2014 N.V. Nuon Energy nodigt haar aandeelhouders uit voor de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, te houden op maandag 18 mei 2015, in haar hoofdkantoor, kamer Van der Waals, Hoekenrode 8 te Amsterdam.

Nadere informatie