Movement Control binnen de NAVO

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Movement Control binnen de NAVO"

Transcriptie

1 O PI N I E Movement Control binnen de NAVO Luitenant-kolonel Log/AAT b.d. P.G.M. Vogel MTL was van 2005 tot aan zijn FLO in maart 2009 geplaatst bij het Allied Movement Coordination Centre van SHAPE in Mons, België. In die hoedanigheid was hij mede-voorzitter van de ad hoc werkgroep die belast was met het ontwikkelen van het Concept for Movement Control en de herziening van de AJP-4.4(A). Sinds kort vervult hij de functie van Hoofd Bureau NOV in Den Haag. Luitenant-kolonel KLu J. der Kinderen was mede-voorzitter van dezelfde werkgroep. Hij is op dit moment nog geplaatst bij de Movement & Transportation Branch van Allied Command Transformation in Norfolk Virginia. Binnenkort gaat hij de functie vervullen van Hoofd Sectie Operationele Logistiek bij het CLSK in Breda. Lkol Log/AAT b.d. P.G.M. VOGEL en Ltkol KLu J. der KINDEREN Movement Control is een Engelse term. Niet zozeer omdat het modieus klinkt maar vooral omdat er nauwelijks een Nederlandse term bestaat die het begrip Movement Control volledig dekt. Hoe zit het dan precies? Definitie Laten we eerst eens bezien wat de NAVO-definitie van Movement Control is. Deze definitie staat in de AAP-6, Deze NAVO-publicatie bevat de termen en definities die binnen de NAVO gelden. Voor Movement Control vindt men de volgende betekenis: The planning, routing, scheduling and control of personnel and cargo movements over lines of communications. Dit is al een oude definitie en taalkundig is het minder fraai dat het woord control zowel in de term als in de omschrijving voortkomt. Maar het is wel een correcte definitie. Movement control wordt in het Nederlands vaak vertaald als (militaire) verkeersleiding. Decennia lang was dat ook de vlag die de lading dekte. Alleen roept het begrip verkeersleiding bij velen nog het beeld op van wegverkeersleiding, van verplaatsingen van eenheden over de weg en de wijze waarop die wegverplaatsingen in het verleden werden geleid. Dat beeld is achterhaald. Movement Control is veel meer dan dat. Dat komt met name omdat onder lines of communications meer wordt verstaan dan land lines of communications. Strategische verplaatsingen maken gebruik van verschillende vervoersmodaliteiten binnen dezelfde verplaatsing waardoor ook de processen op overslagpunten en vervoersknooppunten een belangrijke rol spelen. Een goede Nederlandse naam voor Movement Control? Misschien maakt verplaatsingsleiding een kans, maar erg mooi klinkt dat niet. Verkeersleiding oude stijl Vroeger werd de nadruk gelegd op de verdediging van het NAVO-grondgebied, met name in West-Europa. Dat optreden (of beter: het voorbereiden voor dat optreden) stelde geen hoge eisen aan de strategische mobiliteit. Het operatiegebied lag voor de meeste Europese NAVO-landen op relatief korte afstanden. Verplaatsingen waren dan ook vaak aangewezen op wegen spoorwegvervoer. De verkeersleidingsorganisaties waren daaraan aangepast. Dat wil zeker niet zeggen dat het toen allemaal eenvoudig was. De hoge tijdsdruk en de massaliteit van de verplaatsingen brachten hun eigen complexe problemen mee. Bovendien fungeerde West-Europese landen in veel gevallen als doorvoerland voor Britse, Canadese en Amerikaanse eenheden. De planning en uitvoering waren uiterst precies en vereisten nauwe samenwerking tussen de verkeersleidingsorganisaties van de betrokken landen. Ook aan de gevechtsverkeersleiding werden hoge eisen gesteld. Denk hierbij aan rivierovergang-operaties en achterwaartse doorschrijdingen. Territoriale verantwoordelijkheid Een basisprincipe bij militaire verkeersleiding is wat men noemt de territoriale verantwoordelijkheid. Een land is verantwoordelijk voor de verplaatsingen op het eigen grondgebied en een commandant is verantwoordelijk Carré 5/ pagina 22

2 voor de verplaatsingen in het hem toegewezen gebied. In de praktijk betekent dit dat elk land zijn eigen regels voor verplaatsingen heeft. Veel van die regels zijn binnen de NAVO vastgelegd in STANAGs (Standardization Agreements). Op het gebied van verkeersleiding is echter weinig gestandaardiseerd. Als je met een militaire eenheid door een ander (NAVO) land verplaatst is dat land verantwoordelijk en verleent toestemming voor die verplaatsing en stelt de regels op waaraan je je moet houden. Dat was vroeger zo en dat is nog steeds zo. Dat is niet altijd even gemakkelijk maar het werkt (meestal) wel. Consequentie is wel dat door die nationale regelgeving er binnen de NAVO nauwelijks afspraken bestaan die eenduidig vaststellen hoe movement control in internationaal verband geregeld moet zijn. door zowel NAVO als de betrokken NAVO-landen. Bovendien wordt gestreefd naar het verkleinen van de logistieke footprint. Dit betekent dat bij strategische verplaatsingen de internationale samenwerking en coördinatie een steeds grotere rol speelt. In Nederland heeft men zich overigens wel aangepast aan dit expeditionaire optreden. De grote (en deels mobilisabele) verkeersleidingsorganisatie van vroeger werd omgevormd tot een flexibele verkeers- en vervoersorganisatie met kleine flexibele en veelzijdig inzetbare verkeers- en vervoersdetachementen. M&T Forum Het optreden van de NAVO is echter sterk veranderd. De nadruk ligt tegenwoordig op expeditionair optreden, vaak ver buiten het NAVO-territorium, slecht bereikbaar en met beperkte infrastructurele voorzieningen. Dat stelt niet alleen hoge eisen aan de strategische mobiliteit (hoe krijg ik mijn eenheden op tijd ter plekke); in het operatiegebied ontbreekt vaak ook een host nation die de militaire verkeersleiding ter plaatse kan uitoefenen. Twee keer per jaar wordt door het Allied Movement Co-ordination Centre (AMCC) van SHAPE - ook bekend als Allied Command Operations (ACO) - en de Movement & Transportation (M&T) Branch van Allied Command Transformation (ACT) een zogenaamd Movement & Transportation Forum georganiseerd. Daaraan wordt deelgenomen door de M&T secties van de NAVO-hoofdkwartieren en de verkeers- en vervoersvertegenwoordigers van de NAVO-landen. Dit M&T Forum functioneert al een aantal jaren als een discussieplatform waarin de diverse verkeersen vervoersproblemen binnen de NAVO worden besproken. Daarnaast is van belang dat logistiek niet langer uitsluitend een nationale verantwoordelijkheid is maar dat deze verantwoordelijkheid gedeeld wordt Een paar jaar geleden, om precies te zijn in oktober 2006 werd dit forum gewijd aan Movement Control. Geconstateerd werd dat de klassieke verkeersleiding Nieuwe situatie Carré 5/ pagina _CA05.indd :33:03

3 weliswaar wel functioneert voor verplaatsingen over de weg binnen NAVO-landen maar onvoldoende aanknopingspunten geeft voor de planning en uitvoering van strategische verplaatsingen voor NAVO-operaties buiten het NAVO-territorium. Een ander probleem dat naar voren kwam, was de onbekendheid van de nieuwe NAVO-landen met het fenomeen Movement Control. Deze landen zijn bereid om bij te dragen aan NAVO-operaties met onder andere Movement Control teams, maar hebben vaak geen idee wat die teams moeten kunnen. Uit de discussie kwam ook naar voren dat er binnen de NAVO geen doctrine bestaat voor Movement Control en dat daar wel behoefte aan bestaat. NAVO-documenten Bij de NAVO kent men drie niveaus van documenten. De beleidsdocumenten worden veelal vastgelegd in MC documents, zo genoemd omdat ze worden goedgekeurd door het Military Committee. Op het gebied van verkeer en vervoer is dit MC 336/3: NATO Principles and policies for Movement and Transportation, goedgekeurd op 8 januari Dit document valt onder de verantwoordelijkheid van de Movement and Transportation Group (M&TG) van de Senior National Logisticians Conference (SNLC). Op het niveau daaronder vindt men de NAVOdoctrine. Het basis doctrinedocument voor logistiek is de Allied Joint Publication 4. (AJP-4). Daaronder bestaan afgeleide doctrinedocumenten voor de verschillende disciplines binnen de logistiek. Voor verkeer en vervoer is dat AJP-4.4: Allied Joint Movement and Transportation Doctrine. De nu (nog) geldige versie is de AJP-4.4(A) uit december Het derde niveau van documenten is dat van de STANAGs en tactical publications. De M&T STANAGs worden opgesteld en bewaakt door het M&T Panel van de Combat Service Support Working Group (CSSWG) van de NATO Standardization Agency. Globaal kan men stellen dat een MC document aangeeft in welke richting een bepaalde discipline zich moet ontwikkelen, dat een doctrinedocument vaststelt wat er moet gebeuren om dat te bereiken en dat een STANAG aangeeft hoe dat vervolgens moet gebeuren. Het voert te ver om precies uit te leggen hoe de procedures bij de totstandkoming van deze documenten verlopen maar het is vaak een langdurig proces. Werkgroep Het M&T Forum besloot om het gemis aan bruikbare documenten op het gebied van Movement Control op te Verkenning van port of embarkation Fredrikstadt in Noorwegen tijdens Movement Control opleiding. Carré 5/ pagina _CA05.indd :33:18

4 lossen. Zoals gebruikelijk in dergelijke situaties werd een ad hoc werkgroep opgericht om dit probleem aan te pakken. Begin 2007 startte de ad hoc werkgroep onder leiding van twee voorzitters. ACT werd vertegenwoordigd door Ltkol KLu Jan der Kinderen, werkzaam in de M&T Branch en Lkol Log/AAT Pieter Vogel, destijds werkzaam bij het AMCC, werd cochairman namens SHAPE. Dat beide voorzitters de Nederlandse nationaliteit bezitten is puur toeval. Multinational Integrated Logistics Unit (MovCon MILU) In de M&TG vergadering van februari 2007 werd de stand van zaken gerapporteerd. In deze vergadering speelde nog een ander onderwerp. In 2005 werd door zes landen onder leiding van Canada een Multinational Integrated Logistics Unit (MILU) opgericht met als doel om een movement control staf te leveren die kon functioneren als Joint theatre Movement Control Centre. Tijdens het ontwikkelen van deze eenheid bleek dat Joint Force Command Brunssum geen behoefte had aan een dergelijke Movement Control Staf. Toen de vertegenwoordiger van lead nation Canada dit meldde in dezelfde vergadering van de M&TG, werd besloten om deze MILU een andere taak te geven en om te vormen tot een multinationale Movement Control eenheid. Geen staf, maar een operationele eenheid die zelfstandig Movement Control taken kan uitvoeren, met als primaire taak het ondersteunen van de ontplooiing van NRF eenheden. De JTMS MILU werd omgedoopt tot MovCon MILU. Aan het M&T Forum werd gevraagd om deze nieuwe eenheid een plaats te geven in het te ontwikkelen Concept for Movement Control. Plan van aanpak Een inventarisatie van bestaande documentatie, onderdeel van het plan van aanpak, leverde niet veel op. MC 336/2, op dat moment onder revisie, bood weinig aanknopingspunten voor beleid op het gebied van Movement Control. In AJP-4.4 werd het onderwerp evenmin benoemd. Wel bestaan er een redelijk aantal M&T STANAGs voor onder andere procedures betreffende uitmonstering van verkeersleiders, handgebaren voor aanwijzingen aan militaire chauffeurs en nog een aantal regels en afspraken voor met name de planning en uitvoering van wegverplaatsingen en spoorwegvervoer. Ook voor luchtvervoer met militaire vliegtuigen bestaat een groot aantal tactische publicaties. Het ontbreken van basisdocumenten op doctrineniveau gaf aanleiding tot het volgen van een afwijkend plan van aanpak. Niet zoals gebruikelijk bij de NAVO, het herzien van bestaande documenten, maar het ontwikkelen van iets nieuws. Concept Development and Experimentation Doctrine is niet bedoeld om nieuwe ontwikkelingen te beschrijven. Bij doctrine gaat het om het vastleggen van uitgekristalliseerde taken en processen die door tenminste een aantal NAVO-landen worden geaccepteerd. Daarom werd gekozen voor een andere vorm. Binnen ACT had men het model van Concept Development and Experimentation ontwikkeld om de transformatie van NAVO-eenheden en staven mogelijk te maken. Omdat er bij Movement Control sprake was van een voor de NAVO nieuw proces werd dit model toegepast. Het is daarin mogelijk om nieuwe processen te beschrijven en te testen. Het opnemen in de bestaande doctrinedocumenten kon dan plaatsvinden na validatie van deze processen. Het werd dus niet direct een doctrinedocument maar een nieuw concept. Concept for Movement Control Binnen een jaar was het document klaar. Dat was mogelijk omdat we gekozen hadden voor een tweetraps benadering. Eerst werd met een klein schrijversgroepje, uitgekozen op basis van bewezen vakkennis, een of meer hoofdstukken geschreven. Daarna werden die nieuwe hoofdstukken verspreid en besproken in de vergaderingen van de eigenlijke werkgroep waarin de vertegenwoordigers van NAVO-landen en hoofdkwartieren zitting hadden. Het Concept for Movement Control werd een soort handboek waarin de processen van verplaatsingen beschreven werden en waarin werd aangegeven hoe hieraan sturing kon worden gegeven. Ook aan de wijze van opleiden, inzet en optreden van Movement Control Teams werd aandacht besteed, met inbegrip van de MovCon MILU. Het document werd met instemming ontvangen door de meeste NAVO-landen. Experimentation Het Concept for Movement Control was geschreven maar moest natuurlijk ook worden getest op bruikbaarheid. Daarvoor deden zich twee mogelijkheden voor. Movement Control opleiding in Noorwegen In januari 2008 werd het nieuwe Concept voor het eerst gebruikt bij de Noorse initiële opleiding voor Movement Control teams. Hier werd zowel de theorie onderwezen als de praktische toepasbaarheid getoetst. Allerlei aspecten van het movement control proces werden in de praktijk geoefend. Met succes. Het document bleek uiterst bruikbaar. Bij de evaluatie van de opleiding werd dan ook besloten om dit document voortaan te blijven gebruiken. In 2009 werd deze opleiding ook opengesteld voor deelnemers van andere landen. In 2009 waren er naast de Noorse deelnemers ook leerlingen uit Zweden, Finland en sommige leden van de MovCon MILU. Oefening in Jamaica. Een tweede mogelijkheid om het Concept te testen werd geboden door Canada. Elk jaar houdt Canada trainingen voor uit te zenden eenheden in Jamaica. Deze oefening met de naam Tropical Hammer werd onder andere in oktober en november 2008 gehouden. De verplaatsing terug van de oefenende eenheden werd aangegrepen om het Concept for Movement Control te testen. Hiervoor werd de MovCon MILU uitgenodigd. Gedurende twee weken werd de procedure van het plannen, voorbereiden en inschepen van Canadese eenheden beoefend. Ook hier bleek dat het Concept Carré 5/ pagina 25

5 De tweetrapsbenadering met schrijversgroepje en afzonderlijke werkgroepvergaderingen wierp ook hier zijn vruchten af. in de loop van 2008 kreeg de AJP-4.4 (B) zijn definitieve vorm. Inhoud Het voert te ver om hier diepgaand de inhoud van dit document te beschrijven maar u krijgt een aardig idee van de inhoud aan de hand van de hoofdstukindeling die hieronder wordt weergegeven: een bruikbare handleiding was. Tijdens deze oefening bleek echter dat de opleiding van de meeste leden van de MovCon MILU te wensen overliet. Veel meer dan meelopen met de Canadese movers zat er niet in. Daarom werd besloten om de leden van de MILU uit te nodigen voor de initiële Movement Control opleiding in Noorwegen. Op dit moment begint de training en de doctrinaire ondersteuning van de MovCon MILU zijn vruchten af te werpen en eind 2010 wordt verwacht dat de MILU operationeel inzetbaar is. Dit is dan de eerste echte multinationale integrale logistieke eenheid binnen de NAVO. Rapporteren aan M&TG In februari 2008 werd aan de M&TG gerapporteerd dat het schrijven van het Concept for Movement Control gereed was en dat het testen van het Concept in 2008 verder vorm zou krijgen. Op basis van de positieve reacties van een groot aantal landen op dit document besloot de M&TG om het Concept direct te laten implementeren in de bestaande doctrine. Aan het M&T Forum werd voorgesteld om de bestaande werkgroep te belasten met het herzien van de AJP-4.4 (A) en om Movement Control hierin een plaats te geven. Werkwijze De AJP-4.4(A) is een document dat in het verleden regelmatig is aangepast aan de behoefte van dat moment. Na de Washington Summit kwam er een tekst over wederzijds gebruik van strategische transportmiddelen. Omdat er destijds nog geen Host Nation Support doctrine geschreven was werden de M&T aspecten van Host Nation Support opgenomen in dit document. Hetzelfde gold voor Reception, Staging and Onward Movement. Bovendien is de in dit document opgenomen M&T organisatie sterk verouderd. De werkgroep besloot daarom dat de revisie van de tekst en het toevoegen van een Movement Control hoofdstuk geen adequate oplossing zou brengen. Daarom werd er voor gekozen om analoog aan de aanpak bij het Concept for Movement Control een heel nieuw document te schrijven. Die aanpak werd goedgekeurd door het M&T Forum en de werkgroep kon aan de slag. Hoofdstukken AJP-4.4 (B): Een introductie vindt men in hoofdstuk 1. Hierin vindt men een beschrijving van de achtergrond, het doel, de toepasbaarheid en een korte toelichting op relevante begrippen en uitgangspunten. Er bestaat bijvoorbeeld verschil in betekenis tussen het Amerikaanse begrip transportation en het Britse transport. Hoofdstuk 2 behandelt het Concept of movements en beschrijft het verplaatsingsproces, de strategische verplaatsingen, de (strategische) ontplooiing en de verplaatsingen voor logistieke ondersteuning, rotaties en redeployment. Het derde hoofdstuk gaat in op de verschillende M&T operaties. Dit hoofdstuk kent twee secties waarin de zowel de mode operations (gebruik van verschillende vervoersmodaliteiten) als de node and terminal operations (knooppunten en overslagpunten) aandacht krijgen. Hoofdstuk 4 gaat over het M&T planningsproces voor de diverse verplaatsingen en hoofdstuk 5 beschrijft de operationele verantwoordelijkheden. Hierin vindt men onder andere de verschillende verantwoordelijkheden van de NAVO en de NAVO-landen. Hoofdstuk 6 gaat dieper in op de C3I aspecten van verplaatsingen. Tenslotte beschrijft Hoofdstuk 7 de M&T organisatie binnen de NAVO en het laatste hoofdstuk behandelt de M&T training. Op deze manier wordt aandacht besteed aan alle aspecten van strategische verplaatsingen. Goedkeuringsproces Het schrijven van de AJP-4.4(B) was vrijwel afgerond in maart 2009 en op dit moment wacht het document op goedkeuring door de SNLC. Dit proces kan nog enige tijd duren omdat sommige landen bezwaar maken tegen enkele details. Zo heeft Turkije moeite met het feit dat in het document het Griekse Multimodal Coordination Centre genoemd wordt als een van de initiatieven dat landen kan helpen bij de strategische verplaatsing van hun eenheden bij operaties. Hoewel de rol van dit centrum marginaal is (maar alle beetjes kunnen helpen) zou het weglaten ervan weer tot onoverkomelijke bezwaren aan Griekse zijde leiden. Momenteel wordt vanuit het NAVO Hoofdkwartier in Brussel getracht de impasse op politiek niveau te doorbreken. Het blijft moeilijk om binnen de NAVO tot consensus te komen. Carré 5/ pagina 26

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2015 2016 33 694 Internationale Veiligheidsstrategie G BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 21 501-28 Defensieraad Nr. 19 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 30 september

Nadere informatie

Nationale crisisbeheersing en CIMIC. Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden

Nationale crisisbeheersing en CIMIC. Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden Nationale crisisbeheersing en CIMIC Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden Van klassieke rampenbestrijding naar moderne crisisbeheersing Interne en externe veiligheid raken verweven

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren Maart 2015 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 2 December 2014 Yannick Verschueren

Nadere informatie

Energiemanagementplan Carbon Footprint

Energiemanagementplan Carbon Footprint Energiemanagementplan Carbon Footprint Rapportnummer : Energiemanagementplan (2011.001) Versie : 1.0 Datum vrijgave : 14 juli 2011 Klaver Infratechniek B.V. Pagina 1 van 10 Energiemanagementplan (2011.001)

Nadere informatie

Besluit 2001/80/GBVB van de Raad houdende instelling van de Militaire Staf van de Europese Unie (22 januari 2001)

Besluit 2001/80/GBVB van de Raad houdende instelling van de Militaire Staf van de Europese Unie (22 januari 2001) Besluit 2001/80/GBVB van de Raad houdende instelling van de Militaire Staf van de Europese Unie (22 januari 2001) Caption: Dit besluit van de Raad van 22 januari 2001 (2001/80/GBVB) stelt de Militaire

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1987-1988 Rijksbegroting voor het jaar 1988 20 200 Hoofdstuk X Ministerie van Defensie Nr. 34 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter

Nadere informatie

ISO Zorg en Welzijn ISO-9001/EN-15224

ISO Zorg en Welzijn ISO-9001/EN-15224 ISO Zorg en Welzijn ISO-9001/EN-15224 ISO 9001:2008 Moeder alle kwaliteitsnormen. Internationaal erkende kwaliteitsnorm. Prima basis als kwaliteitsnorm. Algemeen erkend, bekend en meerwaarde bewezen. Norm

Nadere informatie

Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA)

Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA) DEPMTTEMENTAAL VERTROUWELIJK Koninklijke Landmacht Cfm BIJLAGE ZZ (VERZENDLIJST) Partieel bevel nr. 04 bij operatiebevel nr. 13208-1 nota (FGO MINUSMA) HInIstarl* van D«r*n«i«Staf Commando LandrtrUdkrachten

Nadere informatie

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Bas Terlingen en Guus van Schöll Themamiddag Kovon, 26-10-2005 1 Niveaus van managementinformatie Inzomen op detail informatie Gegevens verzamelen PM Strategisch

Nadere informatie

PROTOCOL 3. Instelling en werkwijze van het Europees Comité voor de opstelling van standaarden voor de binnenvaart CESNI. Besluit

PROTOCOL 3. Instelling en werkwijze van het Europees Comité voor de opstelling van standaarden voor de binnenvaart CESNI. Besluit PROTOCOL 3 Instelling en werkwijze van het Europees Comité voor de opstelling van standaarden voor de binnenvaart CESNI Besluit De Centrale Commissie voor de Rijnvaart (CCR), gezien het belang dat zij

Nadere informatie

Gelet op artikel 12e, tweede lid, van de Wet op de architectentitel;

Gelet op artikel 12e, tweede lid, van de Wet op de architectentitel; Het bestuur van het bureau architectenregister; Gelet op artikel 12e, tweede lid, van de Wet op de architectentitel; Besluit: Hoofdstuk I Definities Artikel 1 In deze regeling wordt verstaan onder a. wet:

Nadere informatie

Porfolio. Politie Vormingscentrum

Porfolio. Politie Vormingscentrum Porfolio 1. Inleiding 2. Wat is een portfolio? Hoe gebruik je het portfolio Reflectieverslagen Persoonlijke leerdoelen formuleren Werkwijze en denkmodel om opgaven/problemen op te lossen 1. INLEIDING Ligt

Nadere informatie

Volleybalvereniging Woudenberg. Functie- en taakomschrijving vertrouwenspersoon. Beleid vertrouwenspersoon Volleybalvereniging Woudenberg

Volleybalvereniging Woudenberg. Functie- en taakomschrijving vertrouwenspersoon. Beleid vertrouwenspersoon Volleybalvereniging Woudenberg Volleybalvereniging Woudenberg Functie- en taakomschrijving vertrouwenspersoon 1 1 Inleiding Binnen de Volleybalvereniging Woudenberg vinden we dat we met respect met elkaar moeten omgaan. Stelregel is:

Nadere informatie

Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen

Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen AGENDAPUNT 2 Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen Vergadering 12 december 2014 Strategische Agenda Crisisbeheersing In Veiligheidsregio Groningen werken wij met acht crisispartners (Brandweer, Politie,

Nadere informatie

Connected Forces Initiative (CFI)

Connected Forces Initiative (CFI) NAVO OTAN Connected Forces Initiative (CFI) 53 danny bijnens Kolonel van het vliegwezen stafbrevethouder Danny Bijnens is als raadgever van de Belgische vertegenwoordiger in het Militair Comité van de

Nadere informatie

Maid2Clean Master Franchise Vergunningen in Nederland Wat is een Master Franchise?

Maid2Clean Master Franchise Vergunningen in Nederland Wat is een Master Franchise? Maid2Clean Master Franchise Vergunningen in Nederland Wat is een Master Franchise? Een master-franchise is waar een franchise bedrijven die een bewezen systeem in een land (bijvoorbeeld Maid2Clean in de

Nadere informatie

Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en

Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en India, heeft de wereld in veel opzichten in hoog tempo veranderd. Voor veel bedrijven betekent dit een strategische herbezinning op

Nadere informatie

Bevoegdheden en verantwoordelijkheden Raad van Toezicht.

Bevoegdheden en verantwoordelijkheden Raad van Toezicht. 6. Raad van Toezicht 14-04-2014 Versie 6.02 Huishoudelijk reglement Raad van Toezicht Status Definitief Artikel 1: Positionering Raad van Toezicht Ingevolge de statuten bestuurt het College van Bestuur

Nadere informatie

Organisatie principes

Organisatie principes Organisatie principes Een overzicht van organisatie principes die als richtsnoer dienen bij het vormgeven van flexibele, innovatieve organisaties. Deze principes zijn gebaseerd op de Moderne Sociotechniek.

Nadere informatie

Reglement RegistratieCommissie GAGS

Reglement RegistratieCommissie GAGS Reglement RegistratieCommissie GAGS Datum: 28-02-2012 Kenmerk: REG GAGS 20 001 Revisie: 1.3.1 Pagina 1 van 8 REGLEMENT REGISTRATIECOMMISSIE Inleiding Dit reglement is alleen bedoeld voor RegistratieCommissies

Nadere informatie

Wiskunde en informatica: innovatie en consolidatie Over vragen in het wiskunde- en informaticaonderwijs

Wiskunde en informatica: innovatie en consolidatie Over vragen in het wiskunde- en informaticaonderwijs Tijdschrift voor Didactiek der β-wetenschappen 22 (2005) nr. 1 & 2 53 Oratie, uitgesproken op 11 maart 2005, bij de aanvaarding van het ambt van hoogleraar Professionalisering in het bijzonder in het onderwijs

Nadere informatie

ISAF III Deployment Task Force

ISAF III Deployment Task Force ISAF III Deployment Task Force C-DTF Kolonel Henk Morsink 1 Deployment Task Force Mission Statement Taken Eenheden en Middelen Planning Voorbereiding 2 Mission Statement Schep als Deployment Task Force

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren November 2014 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 1 Inhoudstafel 1 Introductie 3 1.1

Nadere informatie

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Doel Zorgdragen voor de vorming van beleid voor de eigen functionele discipline, alsmede zorgdragen voor de organisatorische en personele aansturing van een of

Nadere informatie

Klokkenluiderregeling. Beleid en regelingen Stadlander

Klokkenluiderregeling. Beleid en regelingen Stadlander Klokkenluiderregeling Beleid en regelingen Stadlander Stadlander Goedkeuring managementteam op 21 maart 2011 Postbus 203 Goedkeuring Raad van Commissarissen op 26 april 2011 4600 AE Bergen op Zoom Instemming

Nadere informatie

Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains. Vincent van Pelt

Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains. Vincent van Pelt Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains Vincent van Pelt Congres architectuur in de Zorg 18 juni 2015 Vincent van Pelt, MD Senior adviseur, Nictiz vvpelt@nictiz.nl IHE voorzitter werkgroep

Nadere informatie

heeft besloten hierop aanvullend vast te stellen de REGELING MEDIATION BIJ SEKSUEEL MISBRUIK IN DE R.-K. KERK

heeft besloten hierop aanvullend vast te stellen de REGELING MEDIATION BIJ SEKSUEEL MISBRUIK IN DE R.-K. KERK REGELING MEDIATION BIJ SEKSUEEL MISBRUIK IN DE R.-K. KERK Vastgesteld door het Bestuur van de Stichting Beheer & Toezicht i.z. Seksueel Misbruik in de R.-K. Kerk op 7 oktober 2013 en gewijzigd op 11 maart

Nadere informatie

Statuten voor de Waarborgcommissie SSVV opleidingengids (WBC SSVV Opleidingengids)

Statuten voor de Waarborgcommissie SSVV opleidingengids (WBC SSVV Opleidingengids) Statuten voor de Waarborgcommissie SSVV opleidingengids (WBC SSVV Opleidingengids) T.b.v. het SRTV stelsel (Specifieke Risicovolle Taken VCA beschreven in de SSVV Opleidingengids) SSVV vastgesteld in het

Nadere informatie

Florecom - Werkgroep Standaarden Terms of Reference

Florecom - Werkgroep Standaarden Terms of Reference Florecom - Werkgroep Standaarden Terms of Reference Bestandsnaam : WGS 11112010 Bestandsnummer : MvdS/20101222 Datum laatste wijziging : 16 maart 2011 Documentversie/release : V 1.0 Documentstatus : Gereed

Nadere informatie

Projectgestuurd. Noodzaak van organiseren

Projectgestuurd. Noodzaak van organiseren Projectgestuurd Noodzaak van organiseren Waar gaat het om? Projectgestuurd werken betekent vaak dynamiek en vraagt dus om organisatie. Inzicht is daarbij het sleutelwoord. Om te beginnen is het belangrijk

Nadere informatie

ITIL V3. een kennismaking. C.A. van der Eem

ITIL V3. een kennismaking. C.A. van der Eem een kennismaking C.A. van der Eem VOORWOORD een kennismaking Dit is de derde uitgave van ITIL een kennismaking. Dit boek behandelt de onderdelen van foundations. Uitgangspunt is vooral het basisbegrip

Nadere informatie

Curriculum Vitae. Personalia. Naam: Roland G. Koster Tel: 071 513 7136 Mobiel: 06 1269 6855 Email: rg.koster@redvalley.nl

Curriculum Vitae. Personalia. Naam: Roland G. Koster Tel: 071 513 7136 Mobiel: 06 1269 6855 Email: rg.koster@redvalley.nl Curriculum Vitae Personalia Naam: Roland G. Koster Tel: 071 513 7136 Mobiel: 06 1269 6855 Email: rg.koster@redvalley.nl Werkterrein Allround business en IT manager met als werkterrein: Organisatieadvies

Nadere informatie

SVHT-IT. Mission statement

SVHT-IT. Mission statement SVHT-IT Mission statement Wij leveren oplossingen en diensten aan het MKB op het gebied van ICT, waarbij service, flexibiliteit en een persoonlijke relatie met de klant voorop staan SVHT-IT is een onderneming

Nadere informatie

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken Algemeen Update ronde Status Publicatiedatum Sluitingsdatum Impact December 2014 Doorgevoerd 17-12-2014 MIDDELGROOT Inhoud Onder Werkveld (Kennisgebied)

Nadere informatie

Managementstatuut. t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer. www.obswijk.nl

Managementstatuut. t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer. www.obswijk.nl t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer www.obswijk.nl Inhoudsopgave Preambule 3 Artikel 1. Definities 3 Artikel 2. Vaststelling en wijziging van het managementstatuut 4 Artikel 3.

Nadere informatie

KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP

KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP Artikel 1. Definities In deze regeling wordt verstaan onder: Eureko: Raad van Bestuur: De medewerker: Externe Vertrouwenspersoon: Interne Vertrouwenspersoon: Vertrouwenscommissie:

Nadere informatie

Reglement Raad van Bestuur

Reglement Raad van Bestuur Reglement Raad van Bestuur vergadering van 24 oktober 2005 Pagina 1 van 7 Inhoudsopgave: pagina Hoofdstuk 1 Bestuurstaak 3 Hoofdstuk 2 Verantwoording en Verantwoordelijkheid 3 Hoofdstuk 3 Besluitvorming

Nadere informatie

Newway Service Level Agreement Structure

Newway Service Level Agreement Structure Newway Service Level Agreement Structure Ondanks alle aan de samenstelling van de tekst bestede zorg, kan Newway Retail Solutions bv (Newway) géén enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor eventuele directe

Nadere informatie

Handboek CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2

Handboek CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2 Handboek CO2 reductiesysteem Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 A: Inzicht (wegingsfactor 40%) 4 2.1. Eisen voor niveau 1 4 2.2. Eisen voor niveau 2 4 2.3. Eisen

Nadere informatie

De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?!

De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?! De nieuwe ISO norm 2015 Wat nu?! Stichting QualityMasters Nieuwland Parc 157 3351 LJ Papendrecht 078-3030060 info@qualitymasters.com www.qualitymasters.com 02-2015 Inhoud Inleiding pagina 3 Van Oud naar

Nadere informatie

Goedgekeurd op 11 februari 2011

Goedgekeurd op 11 februari 2011 GROEP GEGEVENSBESCHERMING ARTIKEL 29 00327/11/NL WP 180 Advies 9/2011 betreffende het herziene voorstel van de industrie voor een effectbeoordelingskader wat betreft de bescherming van de persoonlijke

Nadere informatie

Advies over de doorontwikkeling van de aansturing op het snijvlak van de domeinen zorg, veiligheid en straf.

Advies over de doorontwikkeling van de aansturing op het snijvlak van de domeinen zorg, veiligheid en straf. 1 Advies over de doorontwikkeling van de aansturing op het snijvlak van de domeinen zorg, veiligheid en straf. Versie: 11 november 2015 Status: vastgesteld door stuurgroep Aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling

Nadere informatie

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken tekst: sgt. Derek de Vries Lees het volledige artikel in de FALCON Grizzly, this is Mike ready to copy nine-liner This is grizzly, ready to

Nadere informatie

De NAVO na de. Koude Oorlog

De NAVO na de. Koude Oorlog De NAVO na de Koude Oorlog Inleiding Het websheet De NAVO na de Koude Oorlog is het tweede websheet dat in het teken staat van internationale organisaties en Europese veiligheid. Het sheet heeft als doel

Nadere informatie

Nieuwe initiatieven om octrooirechtspraak te Europeaniseren

Nieuwe initiatieven om octrooirechtspraak te Europeaniseren Nieuwe initiatieven om octrooirechtspraak te Europeaniseren European Patent Litigation Agreement (EPLA) Verordening inzake het Gemeenschapsoctrooi Huidige situatie Octrooien zijn beschermingstitels met

Nadere informatie

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK INHOUDSOPGAVE 1. FORMAT PLAN VAN AANPAK 1.1. Op weg naar een kwaliteitsmanagementsysteem 1.2. Besluit tot realisatie van een kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) 1.3. Vaststellen van meerjarenbeleid en SMART

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2002 2003 28 676 NAVO Nr. 2 BRIEF VAN DE MINISTERS VAN BUITENLANDSE ZAKEN EN VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal s-gravenhage,

Nadere informatie

Gevraagd besluit. Besluit. Partijen:

Gevraagd besluit. Besluit. Partijen: Beslisdocument Voortzetting samenwerking komende periode en beëindiging huidig Convenant ontwikkeling luchthaven Lelystad tussen Provincie Flevoland, Gemeente Lelystad, Schiphol Group en Lelystad Airport.

Nadere informatie

MINISTERIE VAN DEFEN i /

MINISTERIE VAN DEFEN i / ***BHIS ^ MINISTERIE VAN DEFEN i / MILITAIRE INLICHTINGENDIENST KONINKLIJKE LANDMACHT Postbus 96868 2509 JQ s-gravenhas uw kenmerk uw brief van ons nummer 2425/1/191288 's-gravenhage, 19 december 1988

Nadere informatie

KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP (Bijlage van Eureko Achmea Incidentenbeleid)

KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP (Bijlage van Eureko Achmea Incidentenbeleid) KLOKKENLUIDERSREGELING EUREKO GROEP (Bijlage van Eureko Achmea Incidentenbeleid) Artikel 1. Definities In deze regeling wordt verstaan onder: Eureko: Raad van Bestuur: De medewerker: Externe Vertrouwenspersoon:

Nadere informatie

WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN BESLUIT VAN DE RAAD betreffende het Europees justitieel netwerk

WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN BESLUIT VAN DE RAAD betreffende het Europees justitieel netwerk RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 24 november 2008 (OR. en) 14914/08 COPEN 199 EUROJUST 87 EJN 65 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: BESLUIT VAN DE RAAD betreffende het Europees justitieel

Nadere informatie

Stagereglement Faculteit Rechtsgeleerdheid

Stagereglement Faculteit Rechtsgeleerdheid Stagereglement Faculteit Rechtsgeleerdheid Artikel 1 Toepassingsbereik lid 1 Dit stagereglement is van toepassing op: a. een externe stage in de zin van: - een stage, aansluitend bij de bachelor- en masteropleidingen

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie

Meet the global leader with the personal touch

Meet the global leader with the personal touch Meet the global leader with the personal touch Wereldwijd toonaangevend op het gebied van werving & selectie Sinds Michael Page in 1976 in Londen werd opgericht, heeft zij zich ontwikkeld tot een toonaangevende

Nadere informatie

code INV VS 07 versie 01 Ingangsdatum 22-04-2014 pag. 1 van 5

code INV VS 07 versie 01 Ingangsdatum 22-04-2014 pag. 1 van 5 code INV VS 07 versie 01 Ingangsdatum 22-04-2014 pag. 1 van 5 versie datum toelichting 0.1 01-10-2013 Nieuw document 1. Voorschrift Verder vervoer Dit voorschrift beschrijft hoe verder vervoer werkt. Een

Nadere informatie

AWB: SPRINGPLANK VOOR MODERN KLACHTENMANAGEMENT BINNEN DE (RIJKS)OVERHEID. drs. J. Korteweg en drs. I.M.F.J. Joukes

AWB: SPRINGPLANK VOOR MODERN KLACHTENMANAGEMENT BINNEN DE (RIJKS)OVERHEID. drs. J. Korteweg en drs. I.M.F.J. Joukes AWB: SPRINGPLANK VOOR MODERN KLACHTENMANAGEMENT BINNEN DE (RIJKS)OVERHEID drs. J. Korteweg en drs. I.M.F.J. Joukes Artikel, gepubliceerd in Overheidsmanagement, jaargang 12, nummer 7-8 (juli/augustus 1999),

Nadere informatie

Militair luchttransport in Europa Tijd voor meer centrale regie?

Militair luchttransport in Europa Tijd voor meer centrale regie? BOINK Militair luchttransport in Europa Tijd voor meer centrale regie? Lessons identified en studies wijzen uit dat er nog steeds een tekort bestaat aan voldoende, adequate en tijdig beschikbare militaire

Nadere informatie

Steun bij internationale samenwerking in strafzaken voor praktijkmensen. Europees justitieel netwerk en Eurojust. Wat kunnen zij betekenen?

Steun bij internationale samenwerking in strafzaken voor praktijkmensen. Europees justitieel netwerk en Eurojust. Wat kunnen zij betekenen? Gezamenlijk Task Force document Steun bij internationale samenwerking in strafzaken voor praktijkmensen Europees justitieel netwerk en Eurojust Wat kunnen zij betekenen? 6 mei 2014 1 Inleiding Dit document

Nadere informatie

G4 Planning en besturing. Syllabus

G4 Planning en besturing. Syllabus 4 Logistiek management is pas effectief als aan een reeks voorwaarden is voldaan. In dit hoofdstuk wordt een globaal overzicht van de voorwaarden waaronder het in het algemeen effectief is en welke specifieke

Nadere informatie

MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN

MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN INLEIDING Voorwoord Commandant der Strijdkrachten CONTEXT De complexe omgeving waarin bij Defensie leiding wordt gegeven

Nadere informatie

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND HOE TE KOMEN TOT EEN ADEQUATE ORGANISATIE VAN INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER? IN AANSLUITING OP HET HANDBOEK INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER Uitgave van het Projectbureau

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 33 763 Toekomst van de krijgsmacht Nr. 55 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN Vastgesteld 23 september 2014 De vaste commissie voor Defensie heeft een

Nadere informatie

KWALITEITSCOÖRDINATOR

KWALITEITSCOÖRDINATOR 2007.03.31 A1 / administratief AWS1a/AWS1b/AWS2a KWALITEITSCOÖRDINATOR WERVING Bijdragen tot: Ontwikkelen en implementeren van een verbetermanagementsysteem waardoor het OCMW haar missie en visie, inclusief

Nadere informatie

Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP)

Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP) Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP) Inleiding Een goede coördinatie tussen betrokken hulpdiensten is bij de bestrijding van complexe incidenten van groot belang. Het model voor

Nadere informatie

Managementsstatuut 22.09 6.5

Managementsstatuut 22.09 6.5 Managementsstatuut 22.09 6.5 Artikel 1. In dit statuut wordt verstaan onder: a. managementstatuut: een reglement met taken en bevoegdheden van het college van bestuur en de van bestuurswege gemandateerde

Nadere informatie

Hoe ziet de toekomst van ICT-beleid eruit in het onderwijs aan leerlingen met beperkingen?

Hoe ziet de toekomst van ICT-beleid eruit in het onderwijs aan leerlingen met beperkingen? Informatie en Communicatie Technologie (ICT) in het onderwijs aan leerlingen met beperkingen Visies op de toekomst van Beleid, Praktijk en Onderzoek & Ontwikkeling In september 2002 heeft een internationale

Nadere informatie

NRGD Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen

NRGD Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen NRGD Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen Het Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen (NRGD) vergroot het vertrouwen in de Nederlandse rechtspraak door het waarborgen van een constante hoge

Nadere informatie

Zijn ERP Systemen log?

Zijn ERP Systemen log? Zijn ERP Systemen log? Intelligent op weg Waar gaat het om? ERP is een verzamelnaam voor toepassingen welke door organisaties worden gebruikt ter ondersteuning van de primaire bedrijfsprocessen. Een aantal

Nadere informatie

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INHOUDSOPGAVE Paragraaf Inleiding... 1-3 Definities... 4 Gebeurtenissen die zich vóór de datum van de controleverklaring

Nadere informatie

HET MANAGEMENTCONTRACT in het kader van Integraal Resultaatverantwoordelijk Management Margreeth van der Kooij

HET MANAGEMENTCONTRACT in het kader van Integraal Resultaatverantwoordelijk Management Margreeth van der Kooij HET MANAGEMENTCONTRACT in het kader van Integraal Resultaatverantwoordelijk Management Margreeth van der Kooij De context van het managementcontract Het managementcontract is een overeenkomst tussen vertegenwoordigers

Nadere informatie

Profiel. Verandermanager beleid. 27 mei 2015. Opdrachtgever Ieder(in)

Profiel. Verandermanager beleid. 27 mei 2015. Opdrachtgever Ieder(in) Profiel Verandermanager beleid 27 mei 2015 Opdrachtgever Ieder(in) Voor meer informatie over de functie Lidewij Geertsma, adviseur Leeuwendaal Telefoon (070) 414 27 00 Voor sollicitatie www.leeuwendaal.nl

Nadere informatie

Verkooporganisatie van Danica maakt verkoopkansen inzichtelijk met Microsoft Dynamics CRM 3.0

Verkooporganisatie van Danica maakt verkoopkansen inzichtelijk met Microsoft Dynamics CRM 3.0 Verkooporganisatie van Danica maakt verkoopkansen inzichtelijk met Microsoft Dynamics CRM 3.0 Om betere verkoopresultaten te behalen koos Danica voor Microsoft Dynamics CRM 3.0. Vanaf de invoering zijn

Nadere informatie

VERTROUWELIJK. Reglement Raad van Toezicht Stichting Spine & Joint Centre

VERTROUWELIJK. Reglement Raad van Toezicht Stichting Spine & Joint Centre VERTROUWELIJK Reglement Raad van Toezicht Stichting Spine & Joint Centre Versieblad Versie Status Datum Wijzigingen 0.1 Concept 24-11-2014 startnotitie 0.2 Concept 4-12-2014 Review bestuurder 0.3 Concept

Nadere informatie

Samen werken aan betere zorg. Handreiking voor begeleiding van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten

Samen werken aan betere zorg. Handreiking voor begeleiding van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten Samen werken aan betere zorg van cliëntenraden betrokken bij verbetertrajecten INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Participatie van cliënten... 4 De rol van de cliëntenraad in verbetertrajecten... 6 Het stappenplan:

Nadere informatie

KAA: Dispensatie- en herintrederregeling

KAA: Dispensatie- en herintrederregeling KAA: Dispensatie- en herintrederregeling Inleiding Zorgverzekeraars zijn verplicht kwalitatief goede zorg in te kopen en werkgevers zijn verplicht er zorg voor te dragen dat vanuit hun organisatie kwalitatief

Nadere informatie

Functiebeschrijving Manager Kwaliteitsbeleid

Functiebeschrijving Manager Kwaliteitsbeleid Functiebeschrijving Manager Kwaliteitsbeleid Binnen O2A5 staat een belangrijke verandering voor de deur, namelijk de invoering van zgn. onderwijsteams. Voor een succesvolle implementatie van deze organisatieverandering

Nadere informatie

VELIN: Transport via buisleidingen: onmisbaar!

VELIN: Transport via buisleidingen: onmisbaar! VELIN: Transport via buisleidingen: onmisbaar! Relevant 5 nov. 2012 1 VELIN: Transport via buisleidingen: onmisbaar! VELIN staat voor Vereniging van Leiding Eigenaren in Nederland Lange afstand hoge druk

Nadere informatie

Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ

Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ Spreker Sandra Landa Plaats Den datum Haag 27 januari 2012 Tactisch beheerder Wat is beheer van de informatievoorziening? In samenspraak met ketenpartijen de

Nadere informatie

ISM: BPM voor IT Service Management

ISM: BPM voor IT Service Management ISM: BPM voor IT Service Management ISM: BPM voor IT Service Management Het jonge IT-vakgebied wordt bestookt met allerlei frameworks om grip te krijgen op de input en output: ITIL, ASL, BiSL, COBIT en

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

B1 Het operationele programma slechts gedeeltelijk uit te voeren

B1 Het operationele programma slechts gedeeltelijk uit te voeren A. Wijzigingen in het operationele programma ( strategisch plan) voor de volgende jaren: In artikel 66 van Verordening (EG) nr. 1580/2007 wordt de mogelijkheid geboden om wijzigingen aan te brengen in

Nadere informatie

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie.

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie. en werkwijze BPM awareness Inzicht in de toepassing van BPM op strategisch niveau in het algemeen en binnen de eigen organisatie. Kennismaken met BPM vanuit een strategisch perspectief Nut en toegevoegde

Nadere informatie

Kwaliteitsregister Paramedici: Dispensatie- en herintrederregeling

Kwaliteitsregister Paramedici: Dispensatie- en herintrederregeling Kwaliteitsregister Paramedici: Dispensatie- en herintrederregeling Inleiding Zorgverzekeraars zijn verplicht kwalitatief goede zorg in te kopen en werkgevers zijn verplicht er zorg voor te dragen dat vanuit

Nadere informatie

Communicatieplan. Auteur(s) Koen Cleemput, Tim Van Damme Datum 24-07-2015 Versie 2.0 Controle door M. Van der Horden

Communicatieplan. Auteur(s) Koen Cleemput, Tim Van Damme Datum 24-07-2015 Versie 2.0 Controle door M. Van der Horden Communicatieplan Auteur(s) Koen Cleemput, Tim Van Damme Datum 24-07-2015 Versie 2.0 Controle door M. Van der Horden Goedkeuring door Status B. Geltmeyer Definitief 1. COMMUNICATIEPLAN Doelgroep Frequentie

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben.

In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben. 7 Taken en verantwoordelijkheden In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben. 7.1 Gemeenteraad De Gemeenteraad

Nadere informatie

BluefieldFinance. BluefieldFinance. Sense Template. Toegevoegde waarde vanuit inhoud

BluefieldFinance. BluefieldFinance. Sense Template. Toegevoegde waarde vanuit inhoud Sense Template BluefieldFinance Toegevoegde waarde vanuit inhoud De Organisatie Opgericht 2007 Bluefield Finance is als onderdeel van Bluefield Partners in 2007 opgericht door 2 ervaren financials met

Nadere informatie

Communicatieplan. Conform 2.C.1, 2.C.2, 2.C.3 en 3.C.2. Keiser Verkeerstechniek B.V. Gedocumenteerd intern en extern communicatieplan van

Communicatieplan. Conform 2.C.1, 2.C.2, 2.C.3 en 3.C.2. Keiser Verkeerstechniek B.V. Gedocumenteerd intern en extern communicatieplan van Communicatieplan Conform 2.C.1, 2.C.2, 2.C.3 en 3.C.2 Gedocumenteerd intern en extern communicatieplan van Keiser Verkeerstechniek B.V. Auteur(s): Marko Keiser (Directeur Keiser Verkeerstechniek B.V.)

Nadere informatie

Visie en werkwijze SV Colmschate 33

Visie en werkwijze SV Colmschate 33 Visie en werkwijze SV Colmschate 33 PLAN VAN AANPAK Opdrachtgever: Voorzitter SV Colmschate 33 Opdrachtnemer: Bestuurslid J&S a.i. Inhoud 1. Versiebeheer 3 2. Inleiding 4 2.1 Aanleiding 4 2.2 Doel plan

Nadere informatie

Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen

Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen Richtlijn betreffende bescherming rechten op aanvullend pensioen Richtlijn 98/49/EG van de Raad van 29 juni 1998 betreffende de bescherming van de rechten op aanvullend pensioen van werknemers en zelfstandigen

Nadere informatie

Energiemanagement Actieplan

Energiemanagement Actieplan 1 van 8 Energiemanagement Actieplan Datum 18 04 2013 Rapportnr Opgesteld door Gedistribueerd aan A. van de Wetering & H. Buuts 1x Directie 1x KAM Coördinator 1x Handboek CO₂ Prestatieladder 1 2 van 8 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

BEDRIJFSFUNCTIEMODEL MARTHE; VERSIE 1.1

BEDRIJFSFUNCTIEMODEL MARTHE; VERSIE 1.1 Bureau Inspectieraad Wilhelmina v. Pruisenweg 52 2595 AN Den Haag www.inspectieloket.nl BEDRIJFSFUNCTIEMODEL MARTHE; VERSIE 1.1 Contactpersoon M 06 50 768 073 peter.lustenhouwer@ inspectieraad.nl Programmanaam

Nadere informatie

Overzicht van de Functiefamilies uit het FunctiegebouwRijk, met functiegroepen en salarisschalen

Overzicht van de Functiefamilies uit het FunctiegebouwRijk, met functiegroepen en salarisschalen Overzicht van de Functiefamilies uit het FunctiegebouwRijk, met functiegroepen en salarisschalen 1. LIJNMANAGEMENT 3 Operationeel Manager 3 Middenmanager 3 Topmanager 3 2. PROJECT-/PROGRAMMAMANAGEMENT

Nadere informatie

CENTRALE COMMISSIE VOOR DE RIJNVAART RV (14) 11 RV/G (14) 26 JWG (14) 22 14 februari 2014 Or. en fr/de/nl/en. Uniforme technische standaarden

CENTRALE COMMISSIE VOOR DE RIJNVAART RV (14) 11 RV/G (14) 26 JWG (14) 22 14 februari 2014 Or. en fr/de/nl/en. Uniforme technische standaarden CENTRALE COMMISSIE VOOR DE RIJNVAART RV (14) 11 RV/G (14) 26 JWG (14) 22 14 februari 2014 Or. en fr/de/nl/en COMITÉ REGLEMENT VAN ONDERZOEK WERKGROEP REGLEMENT VAN ONDERZOEK GEMEENSCHAPPELIJKE WERKGROEP

Nadere informatie

Verpleegkundige Adviesraad BNMVV

Verpleegkundige Adviesraad BNMVV 2005-01/14 Verpleegkundige Adviesraad BNMVV Reglement Pagina 1 van5 Artikel 1 Begripsbepaling In dit reglement wordt verstaan onder: 1.1 DMG De Directie Militaire Gezondheidszorg (DMG) ondersteunt de hoofddirecteur

Nadere informatie

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad EUROPESE COMMISSIE Brussel, 5.3.2015 COM(2015) 103 final ANNEX 1 BIJLAGE bij het Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting van de overeenkomst tussen de Europese Unie en de Verenigde

Nadere informatie